پاسخ


سلام
اگه خاک توی شکمبه ته نشین بشه دیگه مشکلی ایجاد نمیکنه و کم کم با مدفوع خارج میشه
اگه اونقدر خاک خورده که مشکل ایجاد کرده باید آب زیادی وارد بدن دام بشه
میشه به صورت اجباری اب زیادی به دام خوراند
در هر حال خاک ایجاد مشکل اساسی در دستگاه گوارش نمیکنه

نیاسین چیست؟

نیاسین چیست و چه نقشی در تغذیه طیور دارد ؟ آیا کمبود نیاسین یا اسید نیکوتنیک میتواند باعث بروز مشکل در متابولیسم انرژی و سلامتی پرنده شود؟ آیا کمبود نیاسین یا اسید نیکوتنیک میتواند باعث بدتر شدن ضریب تبدیل خوراک شود ؟ مجله کشاورز زاگرس در این مقاله میخواهد به اهمیت نیاسین در تغذیه طیور بپردازد. این مقاله به صورت سوال و جواب نوشته شده است و امید است مورد توجه مرغداران عزیز قرار گیرد

۱- نیاسین چیست ؟ نیاسین جزو ویتامین های محلول در آب بوده و از خانواده ویتامین های گروه B میباشد.

۲- کمبود نیاسین یا اسید نیکوتینک چه علایم بالینی را در جوجه ها ایجاد می کند ؟ کمبود این ویتامین در انسان باعث ایجاد بیماری پلاگر شده و در سگ نیز باعث ایجاد بیماری زبان سیاه میشود. کمبود ویتامین نیاسین یا اسید نیکوتنیک در جوجه ها نیز میتواند باعث بیماری زبان سیاه شود. همچنین کمبود آن باعث بزرگی مفصل پا ، خمیدگی پا، پردرآوری ضعیف ، تورم پوست در ناحیه سر و پاها خواهد شد.

۳- کمبود این ویتامین چه علایمی را در مرغ های تخمگذار ایجاد میکند؟ در مرغ ها نیز کمبود نیاسین باعث کاهش در تولید تخم مرغ و افت شدید در میزان جوجه درآوری میشود. نکته مهم ان است که بوقلمون ، اردک ، قرقاول و جوجه غاز در مقایسه با مرغ به کمبود نیاسین آسیب پذیرتر میباشند.

۴- در جیره طیور نیاسین به چه شکلی به جیره افزوده می شود؟ در جیره طیور این ویتامین به شکل نیاسین آمید که یکی از رایج ترین شکل های نیاسین مصنوعی است مورد استفاده قرار می گیرد. لازم به توضیح است که نیاسین شکل ویتامینی موجود در گیاهان می باشد و شکل متابولیکی این ویتامین در حیوانات به صورت نیاسین آمید یا نیکوتین آمید می باشد.


۵- چه رابطه ای بین نیاسین و اسیدآمینه ترپیتوفان وجود دارد؟ مطالعات نشان داده است که در حیوانات ، اسید آمینه تریپتوفان می تواند به نیاسین تبدیل شود. اما برای این کار دو شرط اساسی وجود دارد : اول اینکه مقدار تریپتوفان جیره باید زیاد باشد تا پس از انکه اسید آمینه تریپتوفان در مسیر پروتین سازی وارد شد، فزونی و یا مازاد آن وارد مسیر ساخت ویتامین نیاسین شود. اما متاسفانه این شرط اساسی در جیره طیور وجود ندارد چراکه بخش عمده ای از جیره طیور را ذرت تشکیل می هد و متاسفانه دانه ذرت ، ذاتا اسید آمینه ترییتوفان اندکی دارد پژوهش ها نشان میدهد که در جوجه ها نسبت تبدیل اسید امینه تریپتوفان به نیاسین در حدود ۴۵ به یک می باشد و در نتیجه می بایستی که به جیره طیور نیاسین اضافه شود. شرط دوم آن است که برای تبدیل اسید امینه تریپتوفان به نیاسین نیاز به ویتامین دیگیری بنام پیردوکسین میباشد.

۶-اعمال متابولیکی ویتامین نیاسین یا اسید نیکوتنیک چیست ؟ این ویتامین در ساختار دو کوآنزیم مهم NAD و NADP شرکت داشته و در نتیجه در زنجیره انتقال هیدروزن نقش بازی میکند. به طور خلاصه می توان گفت که این ویتامین در سوخت و ساز کربوهدرات ها ، سوخت و ساز چربی ها و سوخت و ساز پروتیین ها و رداپسین سازی نقش به سزایی دارد و در نتیجه کمبود آن میتواند متابولیسم انرژی را دچار اختلال کند.

امیدواریم این مقاله از مجله کشاورز زاگرس مورد توجه و پسند شما قرار گرفته باشد. شما با مراجعه به بخش های پایین صفحه میتوانید به مقالات دیگر ما نیز دسترسی داشته باشید. همچنین می توانید نظرات خود را در مورد این مقاله از طریق همین صفحه با ما در میان بگذارید.

منبع :

تغذیه مرغ اسکات (ترجمه دکتر جواد پور رضا و قربانعلی صادقی)

تغذیه دام مکدونالد ( ترجمه صوفی سیاوش و جانمحمدی)

علوفه و تنش حرارتی



برگفته از گروه علوم روز دامپروری
پست شده توسط آقای دکتر احسان محجوبی

تابستان در راه است و ما باید خود را هرچه سریعتر برای آن آماده کنیم.


داده های قدیمی حاصل از دانشگاه میسوری نشان می دهد که تنش حرارتی pH شکمبه را به زیر 6 کاهش خواهد داد – چیزی مشابه با آن حالتی که وقتی علوفه در جیره از 65 درصد به کمتر از 35 درصد کاهش می یابد. تحت چنین شرایطی تخمیر ناکارآمد الیاف و تولید پروتئین میکروبی کمتر دور از انتظار نیست، که هر دو این عوامل می تواند تولید شیر و ترکیبات شیر را کاهش دهد. توصیه مرسومی که در شرایط تنش حرارتی می شود این است که علوفه کمتر و کنسانتره بیشتری در این شرایط به دام داده شود تا حرارت ایجاد شده از هضم الیاف کمتر شود. اما اگر ما جیره ای به دام بدهیم که از لحاظ علوفه در حالت «مرزی» قرار داشته باشد و مقدار زیادی نشاسته در جیره وجود داشته باشد، این کار تنها حالت وخیمی که از پیش در مورد pH شکمبه و تخمیر میکروبی وجود داشته است را بدتر می کند.
ما همچنین می دانیم که مقدار الیاف جیره اثر بسیار بزرگی بر روی پاسخ های جویدن دام دارد. همانطور که الیاف از 20 تا 25% ماده خشک جیره افزایش می یابد، گاوها زمان بیشتری را صرف خوردن می کنند، وعده های غذایی طولانی تری دارند، و بیشتر خوراک خود را سوا می کنند. شگفت انگیز اینکه بسته به کیفیت علوفه، 10 تا 30 درصد از انرژی خوراک می تواند صرف فعالیت جویدن خوراک شود!!!! برای گاوی که دچار تنش حرارتی است، خورانیدن جیره ای که NDF کمی دارد اما قابلیت هضم بالای NFD دارد بسیار بسیار با اهمیت است، چرا که این امکان را برای گاو فراهم می کند تا خوراک خود را در زمان کمتری هضم کند و انرژی کمتری برای هضم آن صرف کند. در جیره هایی که علوفه ای با مقدار الیاف زیاد وجود دارد، گاوها ممکن است یک ساعت بیشتر در روز را صرف خوراک خوردن کنند. همان یک ساعت اضافی ایستادن سر آخور، در واقع یک ساعت از سایر فعالیت های دام کسر می کند (مثل استراحت کردن) و نتیجتا گاو را مجبور می کند تا بیشتر بایستد؛ این عمل موجب می شود در دوره ای که خطر لنگش از قبل به دلیل تنش حرارتی افزایش یافته است، فشار بیشتری روی سم ها وارد شود.
علوفه دارای NDF با قابلیت هضم بالا به کاهش کلی بار حرارتی تحمیل شده به دام کمک می کند و موجب فراهمی مناسب و نسبت های ایده آل VFA برای سنتز شیر و ترکیبات شیر می گردد. اما اگر علوفه با قابلیت هضم بالا در دسترس نباشد، برخی محققین نیز نشان داده اند که جایگزینی محصولات فرعی دارای NDF با قابلیت هضم بالا به جای علوفه می تواند تولید شیر را در تنش حرارتی بهبود دهد (مثل پوسته سویا، تفاله چغندر قند و منابع الیافی غیر علوفه مشابه). NDF علوفه می تواند از 75 به 60 درصد کل NDF جیره در تنش حرارتی کاهش یابد و تخمیر کارای الیاف را نیز انتظار داشته باشیم. مولفه کلیدی جایگزینی موفقیت آمیز منابع الیاف غیر علوفه ای با علوفه «حفظ مَت شکمبه ای متعادل در شکمبه» است. این مَت شکمبه ای به کاهش نرخ عبور منابع الیاف غیر علوفه ای کمک خواهد کرد و هضم شکمبه ای NDF را به اندازه 40 درصد افزایش خواهد داد که منجر به تولید شیر و ترکیبات شیر بیشتر خواهد شد.
نکته کلیدی در واقع این است که خوراندن NDF بشدت قابل تخمیر (از علوفه یا منابع الیاف غیر علوفه ای) موجب حفظ عملکرد شکمبه می گردد، موجب ایجاد پروفایلی از VFA می شود که از تولید شیر حمایت می کند و از تغییر مسیرهای بیوهیدروژناسیون در شکمبه، که موجب افت چربی شیر می شود، جلوگیری می کند. ما هنوز در حال یادگرفتن اثراتی هستیم که تنش حرارتی بر رفتار گاو، خوراک مصرفی، و سلامت دام دارد. این اطلاعات جدید برای ما مفید هستند ولی ما نمیتوانیم اصول اساسی خنک کردن دام یا دفع حرارت را نادیده بگیریم. اگر گاوها به طور کارآمدی خنک نمی شوند، تصحیحات جیره ای (نظیر افزایش الیاف قابل هضم) به طور کامل موثر نخواهند بود!!! این تابستان، اطمینان حاصل کنید که کیفیت علوفه و تاسیسات سرمایشی گاو در دامداری شما دست در دست هم و همگام با هم حرکت کنند.

بیوتین چیست؟

بیوتین چیست و چه نقشی در تغذیه طیور دارد؟ آیا کمبود بیوتین میتواند باعث کاهش جوجه دراوری شود؟ آیا کمبود این ویتامین میتواند باعث کاهش رشد و پروسیس شود؟



۱- بیوتین چیست ؟ بیوتین یک ویتامین محلول در آب می باشد . دارای ساختار حلقوی بوده و در ساختار حلقوی خود، دارای اتم گوگرد می باشد. همچنین این ویتامین دارای ایزومرهای نوری مختلفی می باشد که در بین این ایزومرها فقط فرم D- بیوتین دارای فعالیت ویتامینی است .

۲- نام های قدیمی ویتامین بیوتین چیست ؟ پیش از ویتامین بیوتین را با نام های دیگری همچون کوآنزیم R و ویتامین H نیز نامگذاری می کردند

۳- مشکل اصلی بیوتین موجود در خوراک های طیور چیست ؟ بیوتین در خوراک های مورد استفاده در طیور وجود دارد اما متاسفانه بیشتر بیوتین موجود در این خوارک ها غیر قابل دسترس برای پرنده می باشد. به طوری که پیش بینی می شود که که قابلیت دسترسی بیوتین موجود در گندم برای پرنده در حدود صفر می باشد !!!



۴- وظلیف اصلی ویتامین بیوتین در تغذیه طیور چیست ؟

بیوتین کوآنزیم ضروری در سوخت و ساز کربوهیدارت ها، چربی ها و پروتیین ها می باشد
در تبدیل کربوهیدارت ها و پروتیین ها به چربی نقش دارد.
بیوتین در متابولیسم اسیدهای نوکلئیک نقش دارد.
ویتامین بیوتین برای جوجه درآوری بسیار مهم است و یک عنصر مهم برای رشد جنین می باشد.
۵- بیوتین در کدام بخش های تخم مرغ دیده میشود ؟ بیوتین را میتوان از زرده و همچنین از سفیده تخم مرغ جدا کرد. اما لازم به توضیح است که مقدار بیوتین موجود در سفیده تخم مرغ نصف مقدار موجود در زرده می باشد. از سوی دیگر بیوتین موجود در سفیده برای رشد جنین قابل استفاده نمی باشد چراکه سفیده دارای یک پروتیین باند کننده نام آویدین می باشد و این پروتین باند کننده باعث می شود که بیوتین سفیده برای رشد جنین قابل استفاده نباشد.


۶- عوارض کمبود بیوتین در طیور چیست ؟

کمبود این ویتامین میتواند باعث ضایعات پوستی در پاها ، پوست و اطراف منقار و چشم ها شود .
کمبود بیوتین در طیور میتواند باعث پروسیس شود.
کمبود بیوتین می تواند در بروز سندرم کبد و کلیه چرب یا FLKS نقش داشته باشد
کمبود بیوتین در گله مادر باعث بروز پروسیس مادرزادی، فلجی و ناهنجاری های استخوانی می شود.
کمبود بیوتین در جنین جوجه ها باعث بزرگی پرده بین انگشتان سوم و چهارم شده و همچنین منقار جوجه ها به شکل منقار طوطی در می آید
۷- حداکثر تلفات در جوجه کشی ناشی از کمبود بیوتین در چه زمانی است ؟ حداکثر تلفات جنینی در هفته اول و در سه روز آخر جوجه کشی به وجود می آید.

تغذیه مرغ اسکات (دکتر پور رضا و دکتر صادقی)

وظایف ویتامین C در طیور

ویتامین C در طیور چه نقشی دارد؟ در این مقاله می خواهیم در مورد نقش ویتامین C در طیور صحبت کنیم. ویتامین C چیست و چگونه میتواند کارایی پرندگان را بهبود بدهد؟ آیا پرندگان قادر به ساختن ویتامین C هستند؟ اگر جواب این سوال مثبت است پس چرا به جیره پرندگان ویتامین C افزوده میشود؟ این ویتامین ارزشمند چه نقشی در سیستم ایمنی بازی می کند؟ چکونه این ویتامین باعث بهبود کیفیت پوسته تخم مرغ می شود؟ آیا تاثیر ویتامین C بر خروس و مرغ یکسان است ؟



ویتامین C چیست؟ ویتامین C جزو ویتامین های محلول در آب می باشد. نام دیگر ان اسید آسکوربیک است. از نظر ظاهری پودری سفید مایل به زرد می باشد.

اسید آسکوربیک خالص یا ویتامین C به چه چیزهایی حساس می باشد؟ ویتامین C یا اسید آسکوربیک خالص به حرارت، مواد قلیایی (بازی) و نور حساس می باشد. بنابراین انتظار میرود که به هنگام پلت کردن ، مقدار زیادی از اسید آسکوربیک خالص را از دست بدهیم. اما امروزه ترکیبات پایداری از این ویتامین در بازار وجود دارد که می تواند ۸۰ درصد قدرت ویتامینی خود را به هنگام پلت شدن حفظ کند. بنابراین به هنگام ساخت پلت می بایستی که از این ترکیبات استفاده بکنیم. یکی از این ترکیبات اشکال پلی فسفات ویتامین C می باشد.



ویتامین C در طیور در کدام بافت ها ساخته می شود؟ این ویتامین در طیور و پستانداران در کبد و کلیه ساخته می شود. پیش ساز این ویتامین گلوکز می باشد. اما در پرندگان این کلیه است که بیشترین نقش را در ساختن ویتامین C بازی می کند. بنابراین ویتامین C ماده مغذی ضروری برای پرندگان اهلی محسوب نمی شود. چراکه پرندگان اهلی آنزیم های لازم برای سنتز اسید آسکوربیک از گلوکز را دارند. اما ممکن است برخی از پرندگان زینتی فاقد آنزیم های لازم برای سنتز اسید آسکوربیک باشند.

اگر طیور میتوانند ویتامین C مورد نیاز خود را تهیه کنند پس چه لزومی دارد که ما به جیره آنها ویتامین C اضافه کنیم ؟ همان طور که در سطور فوق ذکر کردیم پرندگان آنزیم لازم برای ساخت ویتامین C را دارند اما نکته مهم ان است که در هنگام بروز استرس ها (همچون تنش گرمایی، جابه جایی، واکسناسیون و تراکم بالای جوجه در سالن و …) مقدار نیاز به وتیامین C افزایش پیدا می کند و این درحالی است که در چنین شرایطی مقدار ویتامین ساخته شده در بدن نمی تواند جوابگوی ویتامین مورد نیاز پرنده باشد. از سوی دیگر در هنگام بروز استرس حرارنی جذب ویتامین از دستگاه گوارش نیز دچار مشکل می شود. همچنین ممکن است که در هنگام بروز استرس حرارتی ساخت این ویتامین در بدن کاهش یابد. به عنوان مثال در یک پژوهشی که در سال ۱۹۶۱ صورت گرفت مشاده شد که اسید اسکوربیک خون پرندگان با افزایش دمای محیطی از ۲۱ درجه سانتی گراد به ۳۱ درجه سانتی گراد کاهش نشان داد. به همین دلیل توصیه بر این است که به هنگام بروز استرس و تنش ها به جیره طیور ویتامین C اضافه بکنیم.



ویتامین C در پرندگان چه نقشی دارد؟ وظایف آن چیست ؟

۱) ویتامین C در طیور در متابولیسم اسیدهای آمینه و مواد معدنی نقش بازی می کند.

۲) ویتامین C در طیور در سنتز برخی از هورمون ها مثل تستسرون نقش دارد.

۳) ویتامین C در طیور در ساخت گلبول های سفید نقش دارد.

۴) ممکن است که ویتامین C در متابولیسم ویتامین D نقش داشته باشد. بنابراین با افزودن ویتامین C به جیره طیور، متابولیسم و ساخت ویتامین D بهبود یافته و در نتیجه شاهد کاهش ناهنجاری های پا و مشکلات پوسته تخم مرغ خواهیم بود. چراکه ویتامین D در جذب کلسیم از روده ها نقش دارد.

۵) ویتامین C و ویتامین E جزو آنتی اکسیدان ها به حساب می آیند و سلول ها را در مقابل تخریب ناشی از تجمع رادیکال های آزاد محافظت می کنند

آیا مصرف بیش از اندازه ویتامین C در طیور میتواند منجر به بروز مسمومیت شود؟ جواب مثبت است به طوری که مسمومیت با این ویتامین در سطوح ۲۰ تا ۳۰ برابر مقدار طبیعی بوجود می آید. یکی از علایم مسمومیت با ویتامین C در طیور، تجمع بیش از اندازه آهن در کبد میباشد.

آیا تاثیر ویتامین C بر مرغ ها و خروس ها یکسان است؟ در حقیقت پاسخ به این سوال نیاز به پژوهش های بیشتری دارد. به عنوان مثال نتایج یک پژوهش نشان داد که رشد ماده ها را تحریک کرد ولی بر رشد نرها تاثیری نداشت. و این در حالی است که کافری و چری در سال ۱۹۸۴ اظهار داشتند که افزودن مکمل ویتامین C در جیره طیور منجر به بهبود رشد نرها شد و بر روی ماده ها تاثیری نداشت !!

منابع استفاده شده در مقاله ویتامین C در تغذیه طیور به شرح زیر می باشد:

تغذیه مرغ (اسکات)

ویتامین D3 چیست ؟

ویتامین D چیست و چه اهمیتی در تغذیه دام و طیور دارد. ویتامین D2 با ویتامین D3 چه تفاوتی دارد؟ آیا ذرت های کپک زده می توانند بر کارایی ویتامین D3 تاثیرگذار باشند؟



قبل از اینکه در مورد ویتامین D یا ویتامین D3 صحبت کنیم بهتر است که برخی از اصطلاحات را که در این مقاله مورد استفاده قرار خواهد گرفت را با یکدیگر مطالعه کنیم

استرول چیست ؟

استرول ها جزو مواد آلی هستند اگر به آخر کلمه استرول توجه کنید (استرول) مشاهده می کنید که به (OL) ختم شده است. OL نشان دهنده الکل می باشد و بنابراین این دو حرف نشان دهنده این است که استرول ها جزو استروئیدهای الکلی هستند. استرول ها در گیاهان، حیوانات و حتی قارچ ها یافت می شوند. از مهمترین استرول های حیوانی میتوانیم به کلسترول اشاره کنیم. البته لازم به توضیح است که استرول ها خانواده بزرگی از مواد آلی را شامل میشوند . ممکن است که یک نوع استرول در گیاهان، حیوانات و میکروب ها یافت شود و ممکن است که استرولی همچون کلسترول فقط در حیوانات وجود داشته باشد.


کلسترول چیست ؟

کلسترول یک استرول است که فقط در حیوانات یافت می شود. بنابراین در گیاهان و باکتری ها یافت نمی شود. متاسفانه برخی از کارخانه ها در تبلیغات روغن های گیاهی خود می نویسند “” خالی از کلسترول “” و آن را به عنوان یک مزیت برای مشتری معرفی میکنند و این در حالی است که ذاتا گیاهان فاقد کلسترول می باشند و کارخانه هیچ فراوری برای حذف کلسترول آن انجام نداده است !! کلسترول در ساخت غشای سلولی و حفظ سیالیت آن نقش دارد. همچنین کلسترول برای ساخت هورمون های استروئیدی، جنسی و همچنین اسیدهای صفراوی مورد نیاز است و همان طور که میدانیم اسیدهای صفراوی نیز در جذب چربی ها نقش دارند.

سوال: ویتامین D چیست ؟

نام دیگر ویتامین D، ویتامین آفتاب است. ابتدا باید بگوییم که ویتامین D یا ( VitD ) به گروهی از ترکیبات نزدیک به هم گفته می شود که فعالیت ضد راشیتیسمی دارند.

ویتامین D3 چیست ؟ (بخش دوم)

سوال : چرا ویتامین D را با اسامی همچون VitD2 و VitD3 شناسایی می کنند ؟ وجه اختلاف این دو شکل از ویتامین کجاست ؟

همان طور که در سطور فوق نیز اشاره کردیم ویتامین D به گروهی از ترکیبات آلی نزدیک به هم گفته می شود. نکته جالب این است که شکل های زیادی از ویتامین D وجود دارند ولی فقط دو شکل آن یعنی VitD2 و VitD3 است که به طور طبیعی وجود دارند. شکل زیر ساختار فضایی VitD2 و ویتامین D3 را نشان میدهد. همان طور که مشاهده می کنید هسته استروئیدی این دو فرم از ویتامین یکسان می باشد و تنها در زنجیره جانبی است که با یکدیگر اختلاف دارند. بنابراین اختلاف اصلی VitD2 و VitD3 در زنجیره جانبی آنها می باشد. (زنجیره جانبی در داخل کادر قرمز است)

ویتامین D3 چیست ؟ (بخش سوم)

بسیار عالی !! ما تا اینجا سه مطلب مهم یاد گرفتیم !! اولا به گروهی از مواد بیولوژیکی که خاصیت ضد راشتیسمی دارند ویتامین D می گوییم، در ثانی فقط دو شکل از ویتامین D یعنی، VitD2 و VitD3 به صورت طبیعی یافت می شوند و سوم اینکه اختلاف اصلی ساختاری بین ویتامین D2 و D3 در زنجیره جانبی آنها می باشد.

سوال: آیا اختلاف VitD2 و VitD3 فقط به شکل فضایی انها ختم می شود ؟

خیر !! این دو فرم از ویتامین نه تنها در ساختار فضایی با همدیگر اختلاف دارند (زنجیره جانبی انها با همدیگر متفاوت است) بلکه میزان فعالیت ضد راشیتیسمی آنها در طیور نیز متفاوت است به طوریکه در پرندگان ، ویتامین D2 ، به اندازه ۳ درصد از VitD3 از خود فعالیت ضد راشیتیسمی نشان میدهد و به همین دلیل است که ما در جیره طیور به جای اینکه از VitD2 استفاده کنیم از ویتامین D3 استفاده می کنیم . چرا که فعالیت بیولوژیکی VitD3 خیلی بیشتر از VitD2 در طیور می باشد

سوال: کوله کلسیفرول چیست ؟

همان طور که گفتیم، دو فرم فعال ویتامین D به ترتیب VitD2 و ویتامین D3 می باشد. نام دیگر ویتامین D3 کوله کلسیفرول است.

سوال : ICU چیست ؟

با توجه به اینکه در تغذیه طیور از فرم VitD3 استفاده می شود در نتیجه واحد اندازه گیری آن در تغذیه طیور ICU می باشد که مخفف intentional chicken unit میباشد.

ویتامین D3 چیست ؟ (بخش چهارم)

سوال: آیا پرندگان و حیوانات قادر به ساخت ویتامین D هستند ؟

جواب مثبت است. همان طور که در سطور بالا گفتیم، نام دیگر ویتامین D ، ویتامین آفتاب می باشد. بنابراین نور آفتاب (ماورابنفش) در ساخت ویتامین D نقش دارد. پیش ساز ویتامین D3 در پرندگان کلسترول می باشد. اما باید به این نکته توجه کنیم که این میزان ساخته شده در بدن طیور به هیچ عنوان برای تامین نیازهای طیور کافی نمی باشد و ما نیازمند مکمل سازی جیره طیور با ویتامین D3 هستیم. حال سوالی که مطرح می شود این است که نقش آفتاب در ساخت ویتامین D3 چیست ؟bجواب این سوال را در سطور پایین خواهید یافت.

سوال: کلسترول چگونه در برن پرندگان به ویتامین D3 تبدیل می شود؟

در بدن پرندگان ، کلسترول ابتدا به ۷ دهیدرو کلسترول تبدیل می شود. . متاسفانه ۷ دهیدروکلسترول خاصیت ضد راشیتیسمی ندارد !! برای اینکه ۷ دهیدروکلسترول خاصیت ضد راشیتیسمی پیدا کند می بایستی که در حلقه B تغییراتی ایجاد شود. برای ایجاد چنین تغییری نیاز به تابش ماورا بنفش داریم. به شکل زیر توجه کنید . تصویر سمت چپ قبل از تابش اشعه و تصویر سمت راست پس از تابش اشعه می باشد . بنابراین برای چنین تغییر ساختاری نیاز به UV یا اشعه ماورا بنفش داریم.

ویتامین D3 چیست ؟ (بخش پنجم)

سوال: وظایف اصلی فیزیولوژیک ویتامین D چیست ؟

ویتامین D3 در متابولیسم کلسیم و فسفر نقش مهمی دارد. در نتیجه در ساخت استخوان ، دندان ، منقار ، ناخن و پوسته تخم مرغ نقش بسیار مهمی دارد.
ویتامین D3 در افزایش جذب کلسیم از روده نقش دارد
ویتامین D3 باعث افزایش بازجذب کلیوی ویتامین D3 شده و در نتیجه از هدر روی این ویتامین جلوگیری میکند.


آیا نوع منبع کلسیمی استفاده شده بر جیره بر اهمیت استفاده از ویتامین D تاثیرگذار است ؟

جواب مثبت است ! هرچه میزان حلالیت منبع کلسیم در جیره کمتر باشد، اهمیت ویتامین D3 در جیره افزایش پیدا میکند. مونوکلسیم فسفات محلول ترین ترکیب دارای کلسیم و فسفر است و به همین جهت میتواند از طریق انتشار جذب شود.



سوال : کدام ماده خوراکی دارای مقادیر مناسبی از ویتامین D3 می باشد؟

پودر ماهی دارای مقادیر مناسبی از ویتامین D3 می باشد . مصرف پودر ماهی احتمال کمبود این ویتامین در جوجه ها را به شدت کاهش میدهد (نکته : پودر ماهی سالم و با کیفیت به ندرت در بازار ایران یافت می شود !!!)

ویتامین D3 چیست ؟ (بخش ششم)

سوال : آیا ویتامین D فقط در ساخت استخوان، دندان و پوسته تخم مرغ نقش دارد؟

خیر !! متاسفانه بسیاری از ما تصور میکنیم که وظیفه ویتامین D فقط در استخوان سازی و ساخت پوسته تخم مرغ می باشد و این درحالی است که این ویتامین از تکثیر سلولی غیر کنترل شده جلوگیری میکند و از سوی دیگر باعث بهبود سیستم ایمنی شده و همچنین از خود ایمنی جلوگیری میکند . در بیماری خود ایمنی، سیستم دفاعی بدن بر علیه سلول های خودی وارد عمل میشود.

سوال : آیا کیفیت جیره و ذرت میتواند بر روی نیازمندی به ویتامین D3 تاثیر گذار باشد؟

بله، کیفیت مواد خوراکی از نظر آلودگی آنها به قارچ ها و مایکوتوکسین ها میتواند بر روی فعالیت ویتامین D3 تاثیرگذار باشد. زیرالنون که نوعی مایکوتوکسین در ذرت و یا خوارک دام و طیور است میتواند با جذب ویتامین D3 تداخل کند.

سوال : آیا برای گاو، گوسفند و خوک نیز توصیه می شود که از فرم VitD3 استفاده شود؟

خوشبختانه در این حیوانات ویتامین های D2 و ویتامین D3 ظاهرا قدرت یکسانی برای آنها دارد ولی در طیور توصیه میشود که حتما از ویتامین D3 استفاده شود.

سوال : آیا فزونی مصرف ویتامین D3 میتواند باعث مسمومیت شود ؟ جواب مثبت است . فرونی مصرف ویتامین D3 با مسمومیت و کلسیفیه شدن بافت های نرم بدن همراه است.



منابع:

تغذیه مرغ اسکات

تغذیه دام و طیور مکدونالد

مدیریت پیشگیری از بیماری های طیور (دکتر صدرزاده)

دانش تغذیه دام (دکتر شهریار اقدم)

علل پر ریزی در پرندگان و درمان آن


عدم وجود پر در پرندگان چندین علت دارد که می توان به دو گروه اصلی تقسیم بندی کرد:

1. عوامل تغذیه ای : سبب عدم رشد پرهای پرهای پرندگان می شود.

2. عوامل مدیریتی : سبب کنده شدن و شکستگی پرها می شود.

هر یک را می توان بوسیله بر طرف کردن علت مربوط به حالت اولیه بازگرداند.

مهمترین دلیل عدم رشد پرها کمبود اجزای پروتئینی (اسید های آمینه) جیره غذایی طیور می باشد. پرهای پرندگان دارای میزان بالایی از یک جزء پروتئینی به نام متیونین می باشد. متیونین یکی از اسید های آمینه ای است که دارای گوگرد می باشد و گوگرد ماده اصلی پرها می باشد. اگر جیره های پرندگان در یکی از انواع اسید های آمینه کمبود داشته باشد، عمدتا آن متیونین می باشد. میزان کافی متیونین باید در جیره غذایی منظور شود و کمبود آن سبب کاهش رشد بدن و پرها می شود .کمبود متیونین پرنده را به خوردن پرهایش متمایل می کند ، تا بدین طریق پرنده نیاز شدید به این اسید آمینه را برآورده سازد.


مواد غذایی استفاده شده در جیره های غذایی طیور شامل مبزان کافی متیونین نمی باشد، بنابراین متیونین صنعتی (دی ال متیونین ) به مخلوط جیره افزوده شود تا مطمئن گردیم که پرندگان میزان کافی متیونین دریافت می کنند. خوراک طیور از لحا ظ کیفی به گونه ای تهیه می شود که دارای میزان کافی متیونین باشد و از کاهش رشد بدن و پرها جلوگیری گردد. به هر حال ، اگر غلات (مانند ذرت) به میزان بیش از حد به خوراک افزوده شوند ، مقدار متیونین مصرفی پرنده ، جهت رشد بدن و پرها ناکافی می باشد. توصیه نمی شود که غلات به میزان بیش از حد به خوراک طیور افزوده شود. وقتی که جیره هایی کمبود متیونین دارند، توصیه می شود که از افزودنی های متیونینی استفاده شود. اگرپرها رشد می کنند ولی کنده شده یا شکسته می شوند عمده ترین علت آن عوامل مدیریتی می باشد.

در پرندگانی که بطور متناوب جفت گیری می کنند ، امکان دارد مناطق خاصی مانند پشت و سر مرغ ها فاقد پر با شند. در ضمن ممکن است خروس ها پرهای ناحیه سینه خود را از دست دهند. این پرها پس از فصل جفت گیری مجددا رشد کرده و کامل می شوند. اگر نواحی شکمی بدن و مخرج فاقد پر باشند ، عمده ترین علت آن وجود انگل های خارجی مثل جرب ها یا شپش ها می باشند. می توان آلودگی به این آفتها را توسط اسپری منظم یک محلول آفت کش مانند محلول امولسیون پر موترین بر روی پرنده کنترل کرد. همچنین آشیانه یا سایر ملزوماتی که پرندگان مداوما با آنها سر و کار دارند، باید اسپری شوند . با این روش از ریشه کنی آفت هایی که می توانند سبب آلودگی مجدد پرندگان شوند ، مطمئن خواهیم شد.

استفاده مجدد از این محلولها در فاصله 2 الی 3 هفتگی، آفتهایی را که قبل از اسپری ابتدایی باقی مانده اند و از تخم خارج گشته اند ، از بین خواهد برد. محلولهای مورد استفاده جهت درمان انواع مختلف انگلهای خارجی است در طیور متعاقبا شرح داده شده اند.

علی رغم استفاده ازاین مواد شیمیایی در سالن های مرغداری ، به تمامی هشدارهای نوشته شده بر روی برچسب توجه گردد تا از آسیبهای احتمالی برروی انسان و طیور جلوگیری شود.

دوره بعد زایش
هنگاميکه از يافتن گاوهاي مريض در ابتداي دوره بيماري که منجر به تاخير در درمان مي شد درمانده شديم با در نظر گرفتن وضعيت سلامت آنها گام هاي بلندي را در مديريت گاوهاي تازه زا برداشتيم. در آينده نيز نظرات متفاوتي در خصوص نظارت بر سلامت گاوها خواهد بود که بصورت پارامتري مورد استفاده قرار گرفته و تفسير خواهد شد. اين مقاله مروري است بر پارامترهايي که مي تواند در نظارت بر سلامت گاوهاي تازه زا مورد استفاده قرار گيرد و همچنين علائم کلينيکي را براي يافتن گاوهاي مريض نشان مي دهد.

تحت نظر قرار گرفتن سلامت گاوهاي تازه زا
دوره بعد از زايش تعيين کننده پاسخ هاي توليدي و توليد مثلي در طول دوره شيردهي مي باشد.بنابراين يک زمان بسيار موثر در دوره توليدي گاوهاست. در طول اين دوره گاوها در خطر درگيري با بيماري هاي مرتبط زايش هستند مثل کمبود کلسيم, متريت, کتوز و جابجايي شيردان (کورتيس و همکاران 1983). اينها اختلالات گران بهايي هستند که از نظر اقتصادي حدود 200 تا 400 دلار به ازاء هر مورد خسارت مي زنند (بارتلت و همکاران 1986). با نظارت بر سلامت گاوهاي تازه زا فرصت تشخيص گاوهاي بيمار در همان ابتدا و معالجه آنها را خواهيد يافت. بعلاوه اينکه در جلوگيري از بيماري نيز کمک مي کند.
بعنوان مثال گاو داراي عفونت رحمي که در همان ابتدا مداوا شده کمتر متحمل اختلالات ثانويه مثل برگشتگي شيردان و کتوز مي شود. مثال ديگر تشخيص کتوز تحت باليني است که اگر مداوا شود از يک کاهش توليد شير جلوگيري خواهد شد.
نظارت بر سلامت گاوهاي تازه زا شامل معاينه تمام گاوهاي زايش کرده (7 تا 10 روز شيردهي) توسط افراد آموزش ديده است. پارامترهايي که در تعيين سلامت گاوها مي تواند بکار رود شامل دماي بدن, رفتار حيوان, توليد شير, تغييرات رحم و کتون هاي ادرار است. به عقيده نويسنده اکثر مشکلات در بسياري از مزارع با دقت بر يک يا دو مورد از اين پارامترها قابل مشاهده خواهد بود و توجيه نيروهاي گاوداري براي اينکه ترکيب اين عوامل بايد در تصميم گيري اينکه گاوي مريض است يا خير و نيازمند درمان بسيار مهم است.

دماي بدن
بصورت يک اصل اثبات شده در گاوهاي تازه زا, افزايش دماي بدن نشان دهنده وضعيت غير عادي مي باشد. در اينجا بيشتر گاوهاي تازه زا متحمل عفونت رحمي و يا متريت مي باشند. با نظارت دماي بدن دامنه وسيعي از درجه حرارت بدست ميايد. دماي عادي رکتوم در گاوها بين 5/101 تا 103[1][1] درجه فارانهايت مي باشد. هنگاميکه دما بالاي 103 درجه فارانهايت باشد تب تشخيص داده مي شود. تغييرات درجه بدن ناشي از عواملي مثل حالت سلامتي, سن, فصل سال و زمان روز است. اگرچه دماي فردي گاوها متفاوت است ولي دماي نگهداشت گاوهاي سالم نزديک اين محدوده است. در مطالعه پنسيلوانيا (کريستولا و همکاران 2001) گزارش گرديد که گاوهايي که مشکلات کلينيکي در هنگام زايش و در اوايل دوره پس از زايش نداشتند ميانگين دماي بدنشان زير 102 درجه فارانهايت در 10 روز اول دوره شيردهي بود. با اين وجود گاوهاي متريتي نيز وجود دارند که دماي بدنشان نرمال است و لزوما تب دار نيز نيستند. در مطالعه اخير فلوريدا (بنزاکوئن و همکاران 2004) که دماي بدن و وضعيت گاو را براي نظازت گاوهاي تازه زا در نظر گرفته بودند نشان دادند که بيش از نصف گاوهايي که داراي متريت تشخيص داده بودند در طول هفته اول بعد از زايش تب نداشتند.گاوهاي با زايش غير طبيعي داراي دماي بيشتر از 1/103 درجه فارانهايت و مرتبط با متريت بودند. همچنين بنزاکوئن و همکاران (2004) گزارش نمودند که گاوهاي داراي زايش غير طبيعي داراي متريت بيشتري در مقايسه با گاوهاي داراي زايش طبيعي بودند. بنابراين مطالعات, چنين نتيجه گيري مي شود که گاوهاي با زايش غير طبيعي (سخت زايي, جفت ماندگي يا دوقلو زايي) بايد با دقت بيشتري در دوره بعد از زايش مورد نظارت قرار گيرند.
چندين مطالعه نشان داده که استفاده از آنتي بيوتيک ها در گاوهاي با دماي بالاي مرتبط با متريت, موفقيت آميز است. کريستولا و اسميت(2001) کاهش يک درجه فارانهايتي را در دماي بدن گاوها 24 ساعت پس از شروع درمان آنتي بيوتيکي گزارش نمودند. تحقيقات انجام گرفته در فلوريدا (اسميت و همکاران 1998) يافته هاي مشابهي را نشان دادند که گاوهاي تشخيص داده شده با سم متريت و درمان شده با آنتي بيوتيک کاهش دماي معني داري را در روزهاي بعد نشان داده اند. از اين اطلاعات به خوبي نتيجه گيري مي شود که گاوهاي شيري تشخيص داده شده با تب ناشي از متريت در دوره پس از زايش پاسخ مثبتي را به درمان آنتي بيوتيکي مي دهند.
مسئله مهم در استفاده از برنامه نظارتي, تصميم در خصوص زمان درمان گاوهاست. در مطالعه پنسيلوانيا (کريستولا و اسميت 2001) دريافتند که گاوهاي غير نرمال, بالاترين ميانگين دماي بدنشان بين روزهاي 3 تا 6 بوده است و 66% آنها بين روزهاي 2 و 5 پس از زايش درمان شده اند. نتايج مشابه ديگر توسط بنزاکوئن

بدست آمد. اين يافته ها پيشنهاد مي کند که عمده گاوهاي تب دار در هفته بعد از زايش مي باشند. بنابراين برنامه هاي نظارتي با استفاده از دماي رکتوم بهتر است در 7 روز بعد از زايش مورد استفاده قرار گيرد.

وضعيت حيوان
بعضي از افراد نسبت به سايرين توانايي تشخيص گاوهاي مريض را از روي رفتار عمومي شان و يا شکل ظاهرشان دارند. لازم است که مديران چنين افرادي را شناسايي کرده و بخوبي به آنها را آموزش دهند. آنها بايد براي نگاه کردن به چشم ها, گوش ها, نوع ادرار و کل رفتار حيوانات آموزش ببينند. موقعيت و شکل چشم ها در داخل حدقه چشم براي يافتن سطح کاهش آب بدن يا وجود درد, قابل مشاهده و قابل اسکوربندي مي باشد. سيستم نمره دهي مثل 1 (حداقل) 2(متوسط) 3 (ملايم) 4 (شديد) ميتواند مورد استفاده قرار گيرد (اسميت و ريسکو [2][2]2005) گاوی که دارای نمره 1 است معمولا داراي چشمان براق که بطور نرمال در داخل کاسه چشم قرار گرفته است مي باشد. نمره 2 داراي چشمان خسته که کمي فرو رفته است مي باشد (1-2 mm) نمره 3 داراي چشماني بي نور و بي حالت که داراي فرورفتگي بيشتري در حدقه چشم مي باشد است (2-4 mm) و نمره 4 داراي چشماني خشک که شديدﴽ فرورفته است مي باشد (بيش از 5 ميلي متر). موقعيت گوش گاوها نيز نشانه خوبي از وضعيت گاوهاست. گاوهاي مريض معموﻵ داراي گوش هاي افتاده که ناشي از افسردگي, درد ويا تب مي باشد هستند. از سوي ديگر گاوهاي سالم به نظز براق, هوشيار و کنجکاو محيط پيرامونشان هستند. به محض نزديک شدن يک نفر گاو سالم سعي در تماس گرفتن با زبان و بيني اش مي کند.
در مزارعي که گاوها بسته مي باشند(Locking stanchions) رفتار گاو بعد از خوراک دهي براي تشخيص اشتهاي آنها قابل بررسي است. گاوي که مريض است غذا نمي خورد ولی گاو سالم بعد از خوراک دهي سريعا حرکت مي کند. در خدمات کلينيکي ما اشتهاي گاوها را اينچنين نمره دهي مي کنيم. 1- گاوهايي که بسته شده و غذا مي خورند 2- گاوهايي که بسته شده و به نظر کسل مي آيند و غذا نمي خورند. 3- گاوهايي که بسته نيستند و به نظر خسته و کسل آمده و يا مريض هستند. تاکيد بيشتر ما روي گاوهايي است که در نمره هاي 2 يا 3 طبقه بندي مي شوند و بايد به دقت بيشتري تحت نظر قرار گيرند.

توليد شير
نظارت بر توليد شير گاوها در بسياري از مزارع توسط سيستم هاي شيردوشي کامپيوتري صورت مي گيرد. ارزش توليد شير در ارتباط با سلامت گاو مي باشد. همانطور که قبلا اشاره شد يک گاو مريض غذا نمي خورد و در نتيجه شيرش نيز افت مي کند. گاوهاي شيري با يک دوره نرمال پس از زايش داراي افزايش توليد شير روزانه اي مي باشند. تعيين انحراف براي مشخص نمودن گاوهاي مريض بين مزارع مختلف فرق مي کند. بعضي از مديران فهرستي از گاوهايي که انحراف از مقدار پيش تعيين شده را دارند تهييه مي کنند. در بيشتر مزارع 10 پوند کاهش در توليد شير مورد استفاده قرار مي گيرد. نيروهاي آموزش ديده با استفاده از اين فهرست گاوها را شناسايي کرده و وضعيت فيزيکي آنها را مورد ارزيابي قرار مي دهند. دکتر تام اورتون[3][3](2001) برنامه نظارت بر توليد گاوها را در 20 روز بعد از زايش گزارش نمود. اورتون گزارش نمود که هدف, افزايش 10 درصدي توليد روزانه شير در 14 روز بعد از زايش است که اين مقدار براي تليسه ها 8% است. بعلاوه هر گاو بايد نزديک به 100 پوند شير در هر روز تا 20 روزگي و هر تليسه 70 پوند در هر روز توليد شير داشته باشد. گاوها و تليسه هايي که به اين مقدار دستيابي پيدا نمي کنند بايد شناسايي و توسط کارشناسان مورد ارزيابي قرار گيرند.

ترشحات رحمي
شايع ترين اختلال در طي دوران بعد از زايش و بيشترين تشخيص برنامه هاي نظارت بر سلامت گاوها متريت است. با اين وجود بحث در خصوص تشخيص متريت بسيار زياد است. در کارهاي کلينيکي ما گاوهايي که به نظر بيمار هستند و داراي ترشحات بدبو از رحم مي باشند صرفنظر از دماي بدنشان با احتياط متريت در نظر گرفته مي شوند و نيازمند درمان هستند. بنابراين ما احساس مي کنيم که ارزش گذاري بر روي ترشحات رحمي براي تشخيص صحيح متريت مهم است. بطوريکه در قبل اشاره شد تعدادي از گاوهاي درگير متريت تب ندارند. ترشحاتي که قرمز قهوه اي رنگ بوده و حاوي موکوس يا چرک بدون بو مي باشند با احتياط عادي در نظر گرفته مي شوند. ترشحات بودار, کثيف و آبکي بيشتر اوقات بيانگر متريت شديد هستند که نيازمند درمان بوده و نقطه مقابل ترشحات مخاطي است که بيانگر وضعيت رو به بهبود گاو است. روش متداول براي سنجش ترشحات رحمي لمس رحم و معاينه چشمي واژن براي ترشحات مايل به قهوه اي و بودار است. بهر حال اين روش تشخيص خارج از توان توليد و بررسي ترشحات خارج از بدن گاو است. در نتيجه استفاده از واژينوسکوپ و يا استفاده از دستکش تمييز براي وارد نمودن دست در داخل واژن تا قسمت سرويکس مي تواند براي سنجش ترشحات بکار گرفته شود.

کتون هاي داخل شير يا ادرار
کتون بادي هاي داخل شير ي

ا ادرار مي تواند براي تشخيص کتوز در گاوهاي شيري بکار گرفته شود. به عقيده ما سنجش کتوز در گاوهاي تازه زا به اندازه کافي بکار گرفته نمي شود و براي گاوهاي بيمار بسيار با ارزش است. هزينه کتوز تحت باليني هر گاو حدود 78 دلار تخمين زده شده است. (گيشوزر و همکاران[4][4] 2001)کتوز در ارتباط با افزايش خطر درگيري با متريت (مارکوس فلد 1984, 1987 و ريست و همکاران 2003), جابجايي شيردان (گيشوزر و همکاران 1997) و ورم پستان (سيوا جاروي و همکاران[5][5] 1986) است و يک ضربه منفي روي توليد شير خواهد بود. بطوريکه گزارش گرديده که گاوهايي که در تست کتون بادي شير مثبت شده اند 1 تا 4/1 کيلوگرم شير کمتري را در هر روز توليد مي کنند (گيشوزر و همکاران 1997). تشخيص و درمان گاوهاي داراي کتوز تحت باليني در ابتداي دوران پس از زايش تاثيرات منفي کتوز را کم خواهد نمود.
تشخيص گاوهاي تازه زاي درگير کتوز با استفاده از آزمون هاي کنار گاوي و آناليز سطح کتون هاي شير و ادرار کامل شده است. اين آزمون هاي کنار گاوي مبتني بر درجه تغيير رنگ معرف هنگاميکه با کتون بادي هاي شير يا ادرار برخورد مي کنند است. اين آزمون ها بصورت پودري (معموﻵ براي شير) و استريپ هاي آناليز ادرار در دسترس همه است. اندازه گيري سطوح کتوني ادرار بيشتر متداول است چرا که روش جمع آوري نمونه هاي ادرار پيچيده نيست و قابل تکرار است. مطالعات جديد (کرير و همکاران[6][6] 2004) عملکرد 3 آزمون کنار گاوي را براي تشخيص کتوز تحت باليني مورد سنجش قرار دادند. آزمون هاي مورد سنجش شامل 1- پودر متداول مورد استفاده براي تشخيص استو استات شير (Ketocheck, Great States Animal Health, St. Joseph Mo) 2- استريپ ادرار براي تشخيص استو استات ادرار (Ketostix, Bayer Corporation, Elkhart, IN) و 3- استريپ آزمون شير براي کتون بادي ها (BHBA) بود. مطالعه نشان داد که Ketostix يا استريپ آزمون کتون ها نتايج قابل قبولي را براي نشان دادن گاوهاي درگير کتوز گله هاي تجارتي خواهد داشت و Ketocheck بصورت محدود قابل استفاده است.
کليه عوامل در کنار يکديگر
يافتن اختلالاتي مثل متريت, جابجايي شيردان و کتوز با نظارت بر دماي بدن, وضعيت حيوان, توليد شير و سطوح کتوني ادرار در گاوهاي تازه زا بسيار با ارزش است. برنامه هاي نظارت بر سلامت گاوها اين اطمينان را خواهد داد که : تمام گاوها در طي دوره اي که بسيار حساس به بيماري هستند مورد سنجش قرار گرفته و فرصت يافتن گاوهاي مريض وجود خواهد داشت. با بکارگيري برنامه هاي نظارت بر سلامت گاوهاي تازه زا, بنزاکوئن و همکاران گزارش نمودند که درمان اوليه گاوهاي متريتي منجر به نرخ آبستني برابر با گاوهاي غير متريتي مي شود. اين پيشنهاد مي کند که تشخيص زود هنگام گاوهاي متريتي و درمان سريع آنها ممکن است تاثيرات متريت بر توليد مثل را تعديل کند. در ادامه نکات کليدي که بايد در بکارگيري برنامه نظارت بر سلامت گاوهاي تازه زا مورد توجه قرار گيرد آمده است.
تشخيص نيروهايي که علاقمند به کار و درمان گاوهاي مريض هستند. آموزش و کار با آنها بصورت دوره اي و انجام دادن کارهاي دامپزشکي با آنها بصورت متداول. يک اصل ثابت براي يافتن گاوهاي مريض ارزيابي وضعيت دام, دماي رکتوم, توليد شير و سنجش کتون بادي هاي ادرار مي باشد.
استانداردهايي را براي تشخيص گاوهاي بيمار ايجاد کنيد. آزمون هاي فيزيکي و روش هاي درماني براي بيماري را بوجود آوريد. اين روش ها را مرتبا تکرار کنيد.
بر پايه امکانات موجود در مزرعه و تواناي نيروهايتان, شما و دامپزشک بايد در خصوص يافتن بهترين برنامه براي گله تصميم گيري نمائيد.
اين مطلب را که نظارت بر سلامت گاوها حداقل هفته اول پس از زايش بسيار با اهميت است را در نظر بگيريد. روزهاي 3 تا 7 با اهميت تر مي باشد.
وضعيت حيوان, دماي رکتوم و نمونه هاي ادرار را براي وجود کتون بادي ها در 10 روز پس از زايش ارزيابي کنيد.
گاوها را از نظر متريت, جابجايي شيردان و ورم پستان اگر داراي تب هستند(بالاي 103درجه فارانهايت) و نيز گاوهايي که به نظر بيمار مي آيند صرفنظر از دما کنترل کنيد.
گاوهايي که در آزمون کتون هاي ادرار مثبت شده اند بايد براي کتوز درمان شوند.
روي ترشحات رحمي در روزهاي 3, 5 و 7 توجه بيشتري نمائيد تا گاوهايي که متريت دارند و تب ندارند را از دست ندهيد.
تغييرات توليد شير در 20 روز پس از زايش وسيله بسيار خوبي براي ارزيابي سلامت حيوان است که بايد مورد سنجش قرار گيرد.
بعد از دوران پس از زايش نيز گاوهاي بيمار را پيدا نمائيد. نيروهاي گاوداري که مسئول خوراک دادن- جابجايي گاوها- شيردوشي و اصلاح گله هستند بايد اين حقيقت را بدانند که آنها نقش مهمي در يافتن گاوهاي مريض دارند. در نتيجه انها بايد براي پيدا کردن اينگونه گاوها آموزش ببينند. همچنين شير دوشان نيز بايد بخوبي براي يافتن گاوهاي ورم پستاني آموزش ببينند. اين يک وظيفه مهم در کار شيردوشي خوب است

نقرس احشائى طيور

نقرس احشائى طيور بيش از سى
سال يش مورد شناسايى قرار گرفته و بعلت ضايعات گسترده اى که ايجاد مى کند

تاکنون اسامى مختلفى مانند نفريت توکسيک حاد، نقرس کليوى، سنگهاى کليوى، نقرس تغذيه اى، نفروز ... براى توصيف آن به کار رفته است. نقرس با وجود رسوبات سفيدگچى در سطح اندامهاى داخلى خصوصا پرده هاى قلــب مشــــخص مى شود. با کاهش فعاليت کليه تا حدى که اسيداوريک در خون و مايعات بدن تجمع يابد، نقرس بوجود مى آيد.


اسيداوريک سپس به صورت کريستالهاى اورات سديم و کلسيم در نواحى مختلف خصوصاً کليه ها و غشاهاى سروزى، کبد، قلب، مزانتر، کيسه هاى هوايى و مفاصل رسوب مى کند.

در کليه هاى مبتلا علائم ذيل ديده مى شود: آتروفى يا تخريب بخشهائى از کليه، سنگهاى کليه و حالب، تورم بافت کليه و سفيدشان آن توسط اورات. با وجودى که به ندرت نقرس احشائى بعنوان عامل مرگ علائم ظاهرى ناچيزى را بروز مى هند.

پرندگانى که دچار ضايعات کليوى مى شوند تا وقتى که حدود 3/1 از بافت کليه سالم است مى توانند توليد خود را ادامه دهند.

هيپروتروفى جبرانى قسمتهائى از بافت کليه که سالم مانده است حداقل براى مدتى مسئول برقرارى فعاليت طبيعى کليه ها مى باشد. در طيور مبتلا به نقرس ميزان مرگ و مير دو برابر مى شود ولى تقريباً تا نزديک مرگ، توليد خود را حفـــــظ مى کنند. در عين حال مشکلات اقتصادى متعاقب بيمارى که ناشى از مرگ و مير و کاهش توليد است مى تواند با اهميت باشد.

نقرس به تنهايى بيمارى محسوب نمى شود ولى نتيجه نهايى ضايعات کليوى است که خود ممکن است ناشى از علل مختلفى چون عوامل عفونى و تغذيه اى، سموم و يا احتمالاً ترکيبى از آنها باشد.




کالبد شناسى و فيزيولوژى کليه

در طيور يک زوج کليه طويل وجود دارد که در حفره شکم و در فرورفتگى استخوانى ناحيه کمر قرار دارند. در حالت طبيعى کليه ها به رنگ قرمز متمايل به قهوه اى بوده و داراى 3 لب با بخش مجزا هستند.

فعاليت اصلى کليه ها نگهدارى و حفظ ترکيبات شيميايى درمايعات بدن است. کليه ها همچنين فعاليت هاى ديگرى در بدن به بعهده دارند. مانند جمع آورى مواد زايد متابوليک و الکتروليتهاى حياتى بدن، تنظيم حجم خون و توليد هورمونهاى تنظيم کننده فشار خون.
کليه ها در واقع ارگانهاى حياتى بدن محسوب مى شوند. وقتى فعاليت کليه ها متوقف مى شو، اسيد اوريک که در شرايط طبيعى توسط کليه فع مى شود در هر جايى از بدن که جريان خون وجود دارد ممکن است رسوب نمايد. از آنجا که حجم زيادى از خون در اندامهاى داخلى مانند قلب،کبد و کليه در جيان است. لذا جراحات مربوطبه نقرس نيز عمدتاً در اين اندامها ديده مى شوند. عدم فعاليت کليه ها احتمالاًٌ باعث مرگ پرنده در عرض36 ساعت خواهد شد.


علل نقرس

فاکتورهاى متعددى در بروز نقرس دخالت دارند. بسيارى از بيماريها عوامل مختلفى مى توانند باعث پيچيده شدن بيمارى شوند که غالباً تعيين علت اوليه آن مشکل مى باشد. فاکتورهايى که بعنوان علت نقرس شناخته شده اند يا در بروز ان دخالت دارند عبارتند از: عوامل تغذيه اى، عفونتها، سموم و برخى فاکتورهاى ديگر که ذيلاً مورد بحث قرار مى گيرند.
عوامل تغذيه اى
فاکتورهاى تغذيه اى و متابوليک شناخته شده که بر فعاليت کليه ها اثر مى گذارند عبارتند از: 1- افزايش ميزان کلسيم جيره در پولتهاى جوان براى مدت طولانى باعث ضايعات کليه شده که ممکن است به نقرس احشائى منجر شود. تحقيقات نشان داده است که رسوب اورات کلسيم، سديم به تشکيل سنگهاى ادرارى محسوب مى شود. جيره مرحله توليد که ميزان کلسيم آن زياد ولى ميزان فسفر قابل دسترس آن پايين باشد به عنوان عامل نقرس شناخته شده است.


2- گاهى اوقات جهت بهبود وضعيت پوسته و يا کاهش استرسهاى حرارتى از بى کربنات سديم استفاده مى شود. چنانچه اين ماده به ميزان زياد مورد مصرف قرار گيرد با قليايى کردن ادرار مى تواند در بروز نقرس داراى نقش باشد. ادرار قليايى همراه با ميزان زياد کلسيم موجود در آن محيط مناسب جهت تشکيل سنگهاى کليوى است.


3- محروميت يا عدم مصرف آب به دليل اشکالات فنى يا پايين بودن نمک جيره ممکن است بر روى کليه ها تاثير داشته باشد. اما به نظر مى رسد که تاثير آن ناچيز باشد چون وقتى محروميت از آب وجود دارد و يا عوامل محرک نوشيدن آب مانند سديم به اندازه کافى در جيره غذايى وجود ندارد، مرغ تمايل کمترى به مصرف غذا داشته و طبعاً کلسيم کمترى دريافت خواهد کرد .


4- کمبود ويتامين A به مدت طولانى بر روى سلولهاى پوششى حالبها اثر گذاشته و باعث تخريب آنها مى شود ولى اين مسئله امروزه با جيره نويسى و تنظيم دقيق ويتامينها کمتر اتفاق مى افتد.


5- افزايش پروتئين جيره (به ميزان 30 تا 40 درصد) در پرندگان تجربى باعث نقرس شده است.


عوامل عفونى


عوامل عفونى شناخته شده در بروز عبارتند از ، برونشيت عفونى، ويروس نفروز طيور و ويروسهاى وابسته برونشيت عفونى، عفونت شديداً واگير جوجه هاست که در

شرايط طبيعى باعث ابتلاء دستگاه تنفس مى شود ولى مى تواند دستگاه ادرارى و توليد مثل را نيز مبتلا کند.

بعضى از سويه هاى ويروس مانند HOLTE، GRAY، ITALIAN، AUSRALIANT در مقايسه با ساير سويه هاى تمايل بيشترى به بافت کليه دارند. سويه هاى ويروس برونشيت عفونى که باعث بيمارى کليه مى شوند در ايجاد عفونت تنفسى و نواقص پوسته تخم مرغ دخالتى ندارند. سويه هاى ديگرى از برونشيت عفونى از موارد بالينى جدا شدند که داراى اثرات بيمارى زايى بر بافت کليه بوده ولى دقيقاً دسته بندى نشدند.

با وجودى که سويه هاى متعددى از ويروس برونشيت عفونى (اعم از سويه هاى شناخته شده يا ناشناخته) داراى بيمارى زائى کليوى هستند ولى ويروسهاى معمول تنفسى مانند سويه هلند و ساير سويه هاى واکسن برونشيت عفونى تمايل چندانى به ايجاد ضايعات کليوى ندارد. يکى از مکانيسم هاى تاثير برونشيت عفونى بر کليه ها ايجاد تورم و آماس کليه در اثر دوام بيش از حد ويروس است که در دراز مدت به نارسائى کليه منجر مى شود. از آنجا که جوجه هاى جوان استعداد بيشترى براى ضايعات کليوى ناشى از ويروس برونشيت عفونى دارند، احتمالاً عفونت اوليه مدتها قبل از اينکه فعاليت کليه در حد بحرانى کاهش يافته و منجر به مرگ شود، بروز مى کند.

وقتى پولتها بالغ مى شوند جهت آمادگى براى توليد تخم مرغ از جيره غذائى حاوى کلسيم بالا، تغذيه مى شوند. در چنين شرايطى چنانچه کليه ها چندان ادامه نخواهد يافت که در نتيجه احتمال بروز نقرس وجود خواهد داشت. ويروس نفريت طيور آنترو ويروس است که در بافت کليه رشد کرده و با بروز بيماريهاى کليوى و تلفات بالا در اروپا و اسيا همراه بوده است.

بررسيهاى سرولوژيک نشان مى دهد که آنتى باديها ANV در سرم جوجه و بوقلمون قابل شناسايى است. اگر چه بيشتر اطلاعات موجود در حال حاضر عمدتاً بروز اشکال ساب کلينيکال را براى ويروس ANV پيشنهاد مى کند ولى بررسيها نشان داده است که تلقيح ANV به جوجه هاى سالم باعث آماس و التهاب کليه ها خواهد شد.




سموم


با وجودى که مواد سمى (توکسينها) داراى انتشار وسيعى در طبيعت هستند، در بسيارى از کشورها به عنوان عامل مهم در کاهش توليد و بروز تلفات طيور مورد توجه قرار نمى گيرند. از اينرو مشکلات زيادى وجود دارد که ممکن است ناشى از اثرات سموم بر کليه ها باشد (مواد نفروتوکسيک) برخى از مواد سمى ممکن است بطور معمول مصرف شود در حاليکه مصرف برخى ديگر ممکن است تصادفى باشد، فراورده هايى مانند آنتى بيوتيکها، داروهاى ضد کوکسيدوز، مواد معدنى، ويتامينها، مواد شيميايى و جونده کشها به طور معمول مصرف مى شوند که در اثر اشتباه در محاسبه مقدار مصرف، باعث مسموميت مى شوند.


1) آنتى بيوتيکهائى مانند سولفاميدها و آمينوگلايکوزيدها که از طريق کليه ها دفع مى شوند داراى اثرات سمى بر کليه ها (نفروتوکسيک) هستند.


2) مواد معدنى و ويتامينها مانند کلسيم، فسفر، سديم، و ويتامين D3 بطور بالقوه براى جوجه ها سمى هستند. بطور کلى جوجه ها نسبت به مسموميت حساستر هستند که اين امر احتمالاً ناشى از کامل نشدن رشد کليه هاست.


3) مواد ضدعفونى کننده و حشره کشها تا وقتى که بر اساس توصيه کارخانجات سازنده مصرف مى شوند، مشکلى ايجاد نمى کنند، ولى اشتباه در محاسبه مقدار اين مواد مى تواند منجر به مسموميت شود.


4) آلودگى مواد غذايى با ميتوتوکسينها (سموم قارچى) و نيتوتوکسينها (سموم گياهى) ممکن است باعث مسموميت شود. سيترينين CITRININ اوکراتوکسين و اووسپورئين از سموم قارچى هستند که داراى اثرات نفروتوکسيک مى باشند. با وجودى که اين سموم فعاليت فيزيولوژيک کليه ها را تغيير مى دهند ولى الزاماً باعث نقرس نمى شوند.




روشهاى کنترل نقرس


وقتى نقرس احشائى به عنوان يک مشکل در فارم بروز مى کند احتمالا عوامل مختلفى در ايجاد آن دخالت داشته و مشخص کردن عامل اختصاصى آن اغلب مشکل به نظر مى رسد. دليل ديگرى که براى توجيه اين مطلب وجود دارد اين است که آسيب هاى کليوى در طول دوره پرورش شروع شده ولى علائم بالينى آن وقتى بروز مى کند گله وارد مرحله توليد شده و از جيره غذائى تغذيه مى کند که ميزان کلسيم آن بالاست.

مشاهدات فيلد و تحقيقات مختلف بر اهميت ارتباط و مشارکت دو يا چند فاکتور خصوصاً فاکتورهاى تغذيه اى و برونشيت در بروز نقرس تاکيد دارند. برخى از عوامل پيشگيرى کننده مربوط به تغذيه عبارتند از:


1) پولتها به حدود يک درصد کلسيم احتياج دارند. کلسيم بالا در پولتها باعث آسيب هاى شديد کليوى مى شود. علاوه بر آن اگر مقدار فسفر قابل دسترس کم باشد، ضايعات کليوى شديدتر خواهد شد. اگر جيره مرحله قبل از تخم گذارى (تا 5/0 توليد) مورد مصرف قرار مى گيرد ميزان 5/2 تا 25/2 درصد کلسيم کافى به نظر مى رسد.


2) گاهى اوقات براى بهبود کيفيت پوسته از بى کربنات سديم استفاده مى شود بى کربنات سديم ادرار را قليايى مى کند در نتيجه محيط مناسبى براى تشکيل رسوب از بى کربنات کلسي

م

و ايجاد ضايعات کليوى فراهم مى کند. در صورت استفاده از بى کربنات سديم مطمئن شويد که مقدار توصيه شده به مصرف برسد. در گله مبتلا به نقرس بى کربنات سديم و مواد غذايى که ميزان قليائيت آنها بالاست (داراى مقادير زيادى سديم و پتاسيم هستند) نبايد به مصرف برسند.


3) ميزان کلسيم و فسفر جيره کنترل شود. غذاى پولتها و طيور تخم گذار بطور معمول بايستى از نظر ميزان کلسيم و فسفر مورد آزمايش قرار گيرد.


4) از محروميت طولانى مدت آب در مرحله رشد و توليد بايد اجتناب شود. نقش ويروسهاى برونشيت عفونى که داراى نفروپاتوژنيسته هستند در بروز نقرس کاملاً مشخص نشده است، ولى بطور تجربى اثرات توام اين ويروسها و عوامل تغذيه اى با ايجاد نقرس همراه بوده است. بسيارى از سويه هاى واکسن برونشيت عفونى فاقد اثر نفروپاتوژنيسته مى باشد. براى تعيين نقش برونشيت عفونى در بروز نقرس موارد زير بايستى برسى شوند.


1) برنامه واکسيناسيون برونشيت عفونى مرور شود.


2) واکسن برونشيت طبق دستور و توصيه کارخانه سازنده مصرف شود . براى ايجاد حفاظت مناسب در مقابل بيمارى خصوصاً سويه هائى که داراى نفروپاتوژنيسته هستند برنامه واکسيناسيون بايستى حاوى چندين واکسن زنده برونشيت عفونى هستند برنامه واکسيناسيون بايستى حاويچندين واکسن زنده برونشيت عفونى باشد. فعاليت واکسنها به ميزان مناسبتر بتدريج افزايش مى يابد. سويه هايى که جهت واکسن مورد استفاده قرار مى گيرند بهتر است از سويه هاى شناخته شده محلى باشند. يک برنامه واکسيناسيون استاندارد با واکسنهاى زنده بايد حفاظت کافى در مقابل بيشتر سويه هاى فيلد ايجاد کند. در عين حال استفاده از واکسنهاى کشته يا زنده يادآور، کمک مهمى در بالا نگه داشتن سطح ايمنى است.


3) به علت پيچيدگى علائم بالينى ناشى از برونشيت عفونى جهت تشخيص و جدا کردن ويروس بايستى از آزمايشگاه کمک گرفته شود. بررسى سرولوژيک اوليه جوجه ها جهت شناسائى برونشيت عفونى بايد صورت گيرد. جدا کردن ويروس همچنين ممکن است نياز به پرندگان SPF داشته باشد که در اين صورت تنها دو تا سه هفته پس از برخورد جوجه ها با ويروس، جداسازى ويروس امکان پذير مى باشد.




درمان نقرس


روش رايج در درمان و کاهش تلفات ناشى از نقرس در پولتها و مرغهاى تخم گذار اسيدى کردن ادرار جهت حل شدن سنگهاى کليه و حفاظت از فعاليت کليه در پرندگان مبتلاست.

جيره تجربى حاوى آمونيوم کلرايد، آمونيوم سولفات، دى ال متيونين، آلميت همگى به خوبى باعث اسيدى کردن ادرار شده و ضايعات کليوى ناشى از کلسيم را به حداقل مى رسانند.


در گله هائى که مبتلا به نقرس بودند مصرف آمونيوم سولفات به ميزان 5 کيلوگرم در تن، آمونيوم کلرايد آبکى شدن مدفوع است که در مورد ساير ترکيبات چنين حالتى وجود ندارد. در شروع درمان ميزان کمترى از مقادير توصيه شده استفاده شود و بتدريج و براى مدت چند هفته بر مقدار آن افزوده شده تا به حد نهايى برسد. چندين هفته بعد از درمان اگر نتايج مطلوب بدست آمد بايد بتدريج به حذف دارو اقدام نمود. با اين وجود ممکن است مصرف مقدار کمى از دارو تا پايان دوره مورد نياز باشد. فاکتورهايى مانند تعادل الکتروليتهاى بدن، سموم قارچى، و محروميت از آب به عنوان عامل کمک کننده احتمالى بايد مورد توجه قرار گيرند. بعلاوه هر ماده غذائى که باعث قليائى شدن ادرار مى شود در صورت توام شدن با افزايش کلسيم جيره، افزايش تلفات را نيز همراه خواهد داشت. بهرحال در صورت بروز نقرس افزودن مواد اسيدى کننده ادرار با حل سنگهاى کليه و پيشگيرى از تشکيل سنگهاى جديد باعث کاهش تلفات مى شود.

ایمنی ذاتی چیست ؟


ایمنی ذاتی از چه مکانیسم هایی استفاده میکند ؟ پیش از اینکه در مورد ایمنی ذاتی صحبت کنیم ، بهتر است که ایتدا ریشه و معنای واژه ایمنی را بشناسیم. کلمه ایمنی از کلمه لاتین “ایمیونیتاس” یا immunitas منشا گرفته است. همان طور که میدانید در روم باستان سناتورهای رومی نمانده مجلس بودند و در طول دوره نمایندگی در مجلس سنا به آنها مصونیت یا ایمیونیتاس داده می شد . به عبارت دیگر آنها در زمان نمایندگی خود مصونیت سیاسی و اجتماعی داشتند . بنابراین واژه ایمنی که از کلمه “ایمیونیتاس” منشا گرفته است نشان دهنده ایمنی یا مصونیت موجود زنده ای مثل پرنده در برابر ابتلا به بیماری های عفونی میباشد. حال که با واژه ایمنی آشنا شدیم بهتر است که سیستم ایمنی را تعریف کنیم

سیستم ایمنی چیست ؟ سیستم ایمنی مجموعه ای از سلول ها و مولکول ها می باشد که وظیفه ایجاد مصونیت در مقابل مواد بیگانه را بر عهده دارند. این مواد بیگانه میتوانند میکروب های بیماری زا و عوامل عفونی و یا حتی عوامل غیر عفونی باشند. بنابراین عوامل غیر عفونی نیز میتوانند سیستم امنی را تحریک نمایند . به عنوان مثال گاها گرده های گل میتواند باعث تحریک سیستم ایمنی و ایجاد واکنش هایی در بدن شود