هفت اقلیم – Telegram
هفت اقلیم
376 subscribers
893 photos
463 videos
56 files
469 links
یادداشت های اقلیمی دکتر محمود خسروی
Download Telegram
طرح تفکیک استان سیستان و بلوچستان

آسیب‌شناسی و شناخت نقاط قوت و ضعف و تقسیم استان سیستان و بلوچستان
محمود خسروی استاد گروه جغرافیای دانشگاه سیستان و بلوچستان،زاهدان 4 دی ماه 1399


استان سیستان و بلوچستان واقع در جنوب شرق ایران پس از استان کرمان وسیع‌ترین استان کشور و با گستره ۱۸۱ هزار و ۷۸۵ کیلومتر مربع با جمعیتی نزدیک دو میلیون و هفت‌صد و هفتادوپنج هزار نفر از استان‌های کم بوم کشور به شمار آورده می‌شود گوناگونی قومی ، فرهنگی و اقلیمی از نظر جغرافیایی جایگاهی ویژه به استان داده است. هم‌مرزی با کشورهای پاکستان و افغانستان و وجود سواحل مکران در جنوب و آن موقعیتی سوق‌الجیشی برای استان فراهم نموده است. از دید تقسیمات کشوری استان از دو بخش اصلی سیستان با گستره ۱۵ هزار و ۹۱۷ کیلومتر مربع و بلوچستان با گستره ۱۷۲ کیلومتر در جنوب تشکیل‌شده است وحدت قومی و فرهنگی یکی از نقاط قوت آن است که علی رغم گوناگونی زبانی و آیینی و قومی در طی ۱۰۰ سال گذشته مرزهای استان را ثابت نگه‌داشته و استان سیستان و بلوچستان می‌تواند با نگرش به مرز ارتباطی با افغانستان در شمال و سواحل اقیانوسی مکران در جنوب و گذار دالان ارتباطی آسیای میانه افغانستان از این طریق علی‌رغم اقلیم خشک و کمبود منابع آب به توسعه پایدار برسد.
تفاوت ۹۰۰ کیلومتری مسافت بین سواحل چابهار تا سیستان باعث شده که همیشه از این مسئله به‌عنوان یکی از بازدارندگان پیشرفت یاد گردد. از سویی بیکاری، توسعه‌نیافتگی، حاشیه‌نشینی، ناامنی و دیگر مشکلات استان را به مساحت زیاد و کمبود اعتبارات و مدیریت کلان آن نسبت می¬دهند ازاین‌روی طرح بخش¬کردن استان به چهار و به‌تازگی به سه استان طی سال‌های پیشین مطرح بوده است که در ابتدا تقسیم به چهار استان سیستان، سرحد ،بلوچستان و مکران مطرح بود و توسط ۴۹ نماینده شامل دو نماینده از استان به‌صورت طرح تقدیم مجلس گردید و با نگرش به اعتراضات درباره حذف نام بلوچستان در اصلاح دیگری به سه استان سیستان و بلوچستان شمالی مرکزی و جنوبی تغییر نام پیداکرده است. طرح این موضوع در نشست گاه‌ها علمی و فرهیختگان استان موجی از نگرانی و مخالفت با این طرح به دلیل مشکلات اجرایی آن و عدم وجود مطالعات علمی و نظرخواهی از مردم استان را به وجود آورد در فضای مجازی مقالات فراوانی در مخالفت و موافقت با این پیشنهاد مطرح‌شده است و در مناظرات زنده در فضای اینستاگرام هم موردبررسی قرارگرفته است.
عمده دلایل موافقان در این رابطه به شرح زیر می‌باشد:
1- با تقسیم استان اختیارات و اقتدار ادارات استان‌های نوین افزایش می‌یابد و با توجه به اشراف کارگزاران به استان‌های جدید توانایی خدمات‌رسانی بیشتر به مردم فراهم می‌شود.
2- بودجه استان‌ها افزایش‌یافته و در تقسیمات کوچک‌تری هزینه می‌شود ازاین‌روی استان‌های تازه تأسیس از اعتبارات بالاتری برخوردار می‌شوند.
3- با نگرش به بیکاری گسترده نیروی انسانی در استان، اداره‌های جدید و شغل‌های دولتی مشکلات اشتغال را تااندازه‌ای حل می‌کند.
4- دسترسی مردم در استان های جدید به مرکز استان آسان‌تر خواهد بود با توجه به اینکه اکنون رفت‌وآمد به زاهدان بسیار طولانی و هزینه‌بر است.
5- توزیع امکانات بودجه و زیرساخت در استان‌های تازه عادلانه‌تر انجام می‌شود.
6- با استان شدن این مناطق ارزش زمین و مستغلات رونق بیشتری می‌گیرد و ماندگاری مردم در استان جدید بیشتر می‌شود. و این امر مایه پیشرفت و آبادانی مناطق محروم می‌شود.
مخالفین این طرح نیز به‌صورت مبسوط نظرات جغرافیایی، اجتماعی، اقتصادی و سیاسی مستندی دارند:
1- دولت با توجه به شرایط ویژگی کنونی امکان خدمات‌رسانی به یک استان را ندارد بار مالی و هزینه‌های استان‌های جدید در واقع پاره‌پاره کردن همین اعتبارات اندک میان چهار یا سه واحد جغرافیایی است و در حقیقت پخش کردن فقر است نه پیشرفت و آبادانی.
2- زندگی همراه با سازش اقوام بلوچ، سیستانی ،جنوب خراسانی، کرمانی و سایر قومیت‌ها که سال‌ها به‌صورت مسالمت آمیز کنار هم در یک واحد همبسته جغرافیایی زندگی کرده‌اند دچار تنش و مشکلات امنیتی خواهد شد.
3- افتراق و تفرقه این قومیت‌ها موجب ایجاد تنش در منطقه حساس جنوب شرق کشور شده و تعیین مرزهای استانی را دچار دشواری‌ها امنیتی کرده و امکان دخالت بیگانگان و نیروهای فرامرزی را در این شرایط پرتنش در منطقه افزایش می‌دهد.
4- این واحدها سیاسی ممکن است حساسیت قومی را افزایش داده و نیروهای شاغل به کار در بخش‌ها جنوبی استان را که از شمال تامین شده دچار مشکلات ناامنی شغلی کند و تا آنجا که پیوندها و مراودات میان بلوچستان شمال و جنوب را هم به‌نوعی دچار سختی نماید.
5- در منطقه سیستان تقسیم این واحد مشکلات میان برادران شیعه و سنی سیستانی را افزایش می‌دهد و گرایش ساکنان اهل سنت آنها به حفظ شرایط موجود و ارتباط با استان سیستان و بلوچستان مشکل‌آفرین می‌شود.
6- در این پیشنهاد هیچ پژوهشی که بر پایه آمایش سرزمین، بنیان‌های علمی، انسانی و فرهنگی باشد وجود ندارد و حتی یک مستند ۱۰ برگی در این رابطه کار پژوهشی انجام‌نشده است در تمام طرح‌های پیشین آمایش چنین پیشنهادی برای آینده وجود نداشته و طرح به‌هیچ‌عنوان زیربنای علمی ندارد.
7- با نگرش به پایین بودن شاخص‌های توسعه انسانی حاشیه‌نشینی و فقر سرتاسر استان به نظر می‌رسد شالوده ریزان این پیشنهاد چون راه‌های علمی و منطقی برای حل این کاستی‌های مهم را ندارند به دنبال این طرح علیرغم آسیب¬ها و هزینه¬های آن هستند
8- به دنبال تقسیم استان پتانسیل¬های توسعه شامل سواحل مکران در جنوب مرزهای شرقی و مرز میلک در شمال سودبخشی خود را در برپایی یک سامانه یکپارچه پیشرفت محور شرق از دست می‌دهند و حاکمیت محلی و تفکرات ناسیونالیستی ایجادشده مانع از طرح توسعه مکران که مورد تأکید مقام معظم رهبری است، می‌شود.
9- دولت و وزارت کشور اعلام نموده‌اند با این طرح موافق نیستند و وزیر محترم کشور رسماً اعلام نموده که علت عقب ماندگی و عدم توسعه استان تقسیمات کشوری نیست و تا جایی که شادروان دکتر امینی نمایندگی پیشین ایرانشهر از مخالفت ضمنی مقام معظم رهبری با تقسیم استان نقل¬قولی نموده بودند و گفته¬اند رهبری استان را به همین شکل می‌خواهند. (متن گفتگوی ایشان در روزنامه‌ها موجود است)
10- مشکلات بودجه و اعتبارات استان راه حل¬های بسیار کم‌هزینه‌تری دارد و تمسک به طرح تقسیم استان در واقع پاک کردن صورت‌مسئله است یک سامانه مدیریتی نیرومند و فعالیت نمایندگان مجلس و وجود یک تفکر علمی به دور از تعصبات قومی قبیله‌ای و مذهبی برای توسعه استان کارگشا می¬باشد و موافقین چون توان دستیابی به این ضرورت را غیرممکن می¬دانند به پاره‌پاره کردن استان روی آورده¬اند.
11- اکثریت نمایندگان مجلس استان سیستان و بلوچستان با این طرح موافق نبوده و عدم مطالعه علمی و دشواری‌ها و آسیب‌های آن را جدی می¬دانند تا جایی که یکی از نمایندگان سیستان نیز طرح را امضا ننموده است.
12- مقایسه استان سیستان و بلوچستان با توجه به وضعیت فرهنگی قومی و جغرافیایی آن با استان¬های خراسان قیاس مع‌الفارق است. همگنی قومی ، همبستگی و همگنی در استان‌های خراسان آسیب‌ها را به کمترین رسانید. از سوی دیگر بررسی شاخص¬ها نشان می‌دهد که طرح تقسیم خراسان دست‌کم در خراسان شمالی موفق نبوده است. در نهایت تقریباً اکثریت علمای اهل سنت از تریبون‌های رسمی مخالفت خود با طرح تقسیم استان را ابراز نموده¬اند .
مسائل امنیتی و سیاسی در حال حاضر با نگرش به تحریم‌های آمریکا کار را دشوار می‌کند و بیم آن می‌رود که معارضین و مخالفین نظام در بیرون از مرزها با پشتیبانی از هشتک نه به تقسیم استان راه را برای ورود تروریست‌ها و ناامن¬سازی استان فراهم کنند و در این شرایط حساس منطقه را به آشوب بکشاند.
13- از سوی دیگر باوجود دانشگاه‌های معتبر در استان به‌ویژه استان سیستان و بلوچستان هیچ‌گاه این طرح از نظر علمی برای گفتگو و بررسی به گروه‌های مرتبط همچون جغرافیا، علوم اجتماعی و علوم سیاسی واگذار نشده تا نقاط قوت و ضعف آن موردبررسی قرار گیرد.عدم خرسندشدن افکار همگانی و وجود موج منفی در اکثریت جمعیت بلوچستان بی‌گمان همگی مزایای این طرح مطالعه نشده را از بین خواهد برد و حاصل آن سربار کردن هزینه‌های فراوانی به استان محروم سیستان و بلوچستان خواهد بود.
در خود مجلس نیز زمینه مساعدی برای این طرح وجود ندارد چون در پی آن تقسیم‌های پرتنشی همچون استان کرمان یا استان فارس پیش کشیده می‌شود و اداره حقوقی مجلس با توجه به عدم تأمین اعتبارات آن در بودجه کشور و نبود منابع مالی طرح را تائید نکرده است(مستندات آن موجود است).
💥استاندار: هیچ‌ برنامه‌ای برای تقسیم سیستان وبلوچستان نداریم

🔺استاندار سیستان و بلوچستان گفت: در مورد تقسیم استان فعلا هیچ‌گونه برنامه‌ای نداریم و باید در این زمینه بررسی لازم کارشناسی و علمی صورت گیرد، با چنین طرحی نمی توان احساسی برخورد کرد.

🔺 احمدعلی موهبتی روز شنبه در گفت و گو با خبرنگار ایرنا اظهارداشت: بر اساس اصل ۷۵ قانون اساسی که طرح‌های قانونی و پیشنهادها و اصلاحاتی که نمایندگان در خصوص لوایح قانونی عنوان می‌کنند و به تقلیل درآمد عمومی یا افزایش هزینه عمومی می‌انجامد، در صورتی قابل طرح در مجلس است که در آن طریق جبران کاهش درآمد یا تامین هزینه جدید نیز معلوم شده باشد، عمل خواهیم کرد.

🔺وی افزود: مجلس شورای اسلامی بر اساس قوانین و ضوابط موجود طرح های ارائه شده از سوی نمایندگان و کمیسیونها را بررسی می کند که طرح تقسیم سیستان و بلوچستان نیز از همین نوع است البته این طرح باید از سوی کارشناسان مطالعه و در کمیسیون های ویژه بررسی شود تا طرح مورد ارزیابی دقیق قرار گیرد.

🔺استاندار سیستان و بلوچستان تصریح کرد: ما در دولت بویژه در روزهای پایانی آن، چنین برنامه و تصمیمی نداریم که اگر چنین تصمیمی گرفته شود اشکال بر آن وارد خواهد بود و باید بررسی لازم انجام شود.

🔺وی بیان کرد: سیستان و بلوچستان دیر یا زود باید تقسیم شود و شکی در آن نبوده اما آنچه اهمیت دارد اینکه باید این طرح مهم، اصولی و اساسی بررسی شود .

🔺موهبتی با اشاره به دعوت‌نامه مجلس شورای اسلامی خاطرنشان کرد: از آنجایی که وزیر محترم کشور خروج استانداران از استان را ممنوع اعلام کرده موفق به شرکت در جلسه مورد نظر نشدیم و هیچ یک از اعضای شورای تامین نیز موظف به شرکت در این جلسه نشدند به هر حال امیدواریم تصمیم عاقلانه ای در مورد سیستان و بلوچستان گرفته شود./ايرنا
🔆 @SobheZahedaN
کسب رتبه نخست در قبولی کارشناسی ارشد علوم جغرافیایی ایران.دانشگاه سیستان و بلوچستان
Photo from Dr.M.Khosravi
ماجرای پیدا شدن چند صد میلیارد مترمکعب آب در اعماق زمین چیست؟
در روزهای اخیر ویدئویی در فضای مجازی در حال انتشار است که به مردم نوید پیدا شدن چند صد میلیارد آب مترمکعب در اعماق زمین را می دهد که معاون وزیر نیرو در این باره توضیحاتی را ارائه داد.
پایگاه خبری تحلیلی انتخاب (Entekhab.ir) :
ایسنا: در روزهای اخیر ویدئویی در فضای مجازی در حال انتشار است که به مردم نوید پیدا شدن چند صد میلیارد مترمکعب آب در اعماق زمین را می دهد که معاون وزیر نیرو در این باره توضیحاتی را ارائه داد.

قاسم تقی زاده خامسی- معاون وزیر نیرو در امور آب و آبفا در صفحه اینستاگرام خود با انتشار این ویدئو نوشت: مطالعات اکتشاف آب با عنوان آب ژرف چند سالی است که توسط حوره معاونت علمی و فناوری رئیس جمهور آغاز شده است. حاصل همکاری آن معاونت با وزارت نیرو در این زمینه منجر به حفاری یک حلقه چاه عمیق به عمق ۲۲۰۰ متر (و بعدها به طور مستقل توسط حوزه معاونت علمی و فناوری ریاست جمهور تا عمق ۳۱۰۰ متر) بود.

به گفته وی آبدهی این چاه با استفاده از پمپاژ توسط پمپ شرکت نفت توسط ۷ لیتر بر ثانیه و شوری آن نزدیک به آب دریا بود که با حفر یک حلقه چاه کم عمق آب دهی مذکور و البته با کیفیت خیلی بهتر و با هزینه های کمتر قابل دسترسی است. لازم به ذکر است چاه مذکور در ابتدا به صورت آرتزین (با آبدهی حدود ۴ لیتر بر ثانیه) بود اما پس از گذشت مدت کوتاهی به سرعت از حالت آرتزین خارج شد و بنابر این خروج آب به صورت پمپ امکان پذیر است.

معاون وزیر نیرو در امور آب و آبفا نوشت: ویدئویی که به صورت گسترده ای در فضای مجازی منتشر شده مربوط به عملیات شستشوی یک چاه معمولی بوده و هیچگونه ارتباطی با چاه حفاری شده در سیستان ندارد. این ویدئو چند سال پیش نیز در فضای مجازی پخش شده و اخیرا بازنشر یافته است. قابل به ذکر است عملیات شستن چاه یک روش معمول پس از حفاری به روش دورانی در آبرفت یا سازند سخت است و منبع ویدئو منتشر شده نامشخص بوده و بنابر این حتی ممکن است مربوط به ایران هم نباشد همچنین دکل حفاری مورد استفاده در این ویدئو با دکل حفاری چاه سیستان متفاوت است.

خامسی اظهار کرد: لازم به توضیح است انتشار گسترده مطالبی بدون پشتوانه علمی و بدون ارتباط از این دست از سوی افزادی با عناوین دکتر، مهندس، کارشناس آب ژرف و غیره بدون هیچگونه تخصصی در خصوص آب های زیرزمینی مسلوق به سابقه بوده و به همین دلیل بجای انتشار مبانی علمی موضوع در محافل علمی و مجلات رسانه های تخصصی از طریق فضای رسانه ای و مجازی منتشر می شود.

به گفته وی بدیهی است انتشار مطالبی از این قبیل ویدئو ها، صرفاباعث افزایش انتظارات در بخش قابل توجهی از مردم را فراهم می سازد که نتیجه آن کاهش بهره وری در آب کشور خواهد بود.
📘 #معرفی_مقاله

عنوان: افت انسان‌‌محور آبخوان‌های ایران

نشریه: مقالات آکادمی ملی علوم ایالات متحده آمریکا (PNAS)

سال انتشار: ۲۰۲۱

نویسندگان: کاوه مدنی

دسترسی رایگان به مقاله 👇
https://www.pnas.org/content/118/25/e2024221118

📚@KavehMadani
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
استاد محترم جناب آقای دکتر سیروس شفقی بنیان گذار دانش جغرافیا در دانشگاه اصفهان.
♦️گزارش ناسا از گرما در منطقه/ خاورمیانه درگیر با «خشن‌ترین موج گرمایی تاریخ»

🔹پس از چندین رکورد شکنی مختلف بخاطر گرما، دمای هوا در مناطقی از خاورمیانه به بالای ۵۰ درجه رسیده؛ با حضور یک موج گرمایی دما در این منطقه تقریبا ۱۰ درجه بالاتر از نرمال است و به نوعی خاورمیانه پخته شده است.

🔹دمای شهر «امیدیه» در استان خوزستان ایران هم ۵۱ درجه شد. همچنین در شهر «جهرا» در کویت هم دما به بالای ۵۰درجه و حداکثر به حدود ۵۰.۹ درجه رسید.

🔹مکس هررا، تاریخ‌دان اقلیمی، درباره این موج گرمایی در توییتر خود نوشته بود: خاورمیانه و مرکز آسیا با خشن‌ترین موج‌ گرمایی تاریخ برای این وقت از سال روبه‌رو شده‌اند
📸رکورد دما ۷۰ ساله تبریز شکست

🔹 نخستین بار است که میانگین دمای هوای تبریز در خردادماه به ۳۸/۳ درجه سلسیوس می رسد. تا پیش از این بیشترین میانگین دمای ثبت شده در خردادماه ۳۶/۶ درجه سلسیوس بود که در سال ۱۳۹۳ ثبت شده است.

رکورد میانگین دمای هوای خردادماه در شهرهای:

▫️مراغه ۳۹ درجه،
▫️بستان آباد ۳۴/۶ درجه،
▫️بناب ۳۸ درجه،
▫️کلیبر ۳۵/۱ درجه،
▫️مرند ۳۵/۶ درجه،
▫️ملکان ۴۰ درجه،
▫️شبستر ۳۷/۵ درجه،
▫️سهند ۳۵/۴ درجه،
▫️عجبشیر ٣٨/۲ درجه، از بدو تاسیس ایستگاه‌ها شکسته شد.

🔹دماهای حداقل نیز به طور میانگین بیش از ۶ درجه نسبت به بلند مدت ۷۰ سال افزایش یافته است.

@peykeiran12
چند تا از گزارش‌ هواشناسی که با تکنولوژی واقعیت مجازی آمیخته شده رو ببینید👌
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
در کشوری که امکان تولید دهها هزار مگاوات برق از طریق انرژیهای تجدید پذیر مانند انرژی خورشیدی و بادی را دارد و میلیاردها تن ذخایر سوختهای فسیلی و چهل سال سرمایه گذاری بی حساب و کتاب در بخش هستهای اکنون قطع مداوم برق در کل کشور بحران جدید در اوج بحران کووید نوزده ایجاد کرده است. قطع برق علاوه بر خسارات در بخشهای صنعتی و خانگی به تجهیزات بیمارستانی و زیرساخت‌های ساختهای ضعیف بخش سلامت آسیبهای جدی وارد نموده و مرگ و میر را افزایش داده است. آقای دکتر کاویانی و بعد از ایشان بسیاری اقلیم شناسان بر این پتانسیلهای اقلیمی تولید انرژی بارها در نوشته هایشان تاکید کردند. در استان پهناوری مثل سیستان و بلوچستان با بالاترین استعدادهای به کارگیری انرژی باد و خورشید بهره¬وری و کارنامه دولتمردان تقریباً صفر است. بحرانهای یکی پس از دیگری نمایان میشود و سرنوشتی نامعلوم در انتظار نسل فعلی و آینده این کشور...
مقایسه کنید سرمایه گذاری کشورهایی مثل آلمان در زمینه انرژی باد و خورشید را با آنچه ما کردهایم. انرژی تجدیدپذیر حاصل شده از باد، خورشید، نیروگاه‌های آبی در سال گذشته ۳۸ درصد تولید برق اروپا را تامین نمود در حالی که ذغال‌سنگ یا
Forwarded from هفت اقلیم (Mahmood khosravi)
در حالی که ذغال‌سنگ یا گاز فقط ۳۷ درصد را تشکیل داده است.