📊 تحلیل اپتیمم دقت در مدل‌سازی‌های جوی: رویکردی نوین در پیش‌بینی بارش‌های ایران      🌈 هفت اقلیم.محمود خسروی
یکی از چالش‌های بنیادین در علوم اتمسفر، عدم انطباق خروجی اپلیکیشن‌های متداول با رخدادهای واقعی جوی است. ریشه این پدیده را باید در محدودیت رزولوشن مکانی و تاخیر در به‌روزرسانی داده‌های عملیاتی جست‌وجو کرد. 🛰

پلتفرم Ventusky در راستای ارتقای سطح تحلیل‌های هواشناسی، مدل پیشرفته ECMWF (مرکز پیش‌بینی‌های میان‌مدت اروپایی) را به زیرساخت‌های خود افزوده است. این مدل که به عنوان «استاندارد طلایی» پیش‌بینی عددی وضع هوا در جهان شناخته می‌شود، اکنون با ویژگی‌های فنی ذیل در دسترس است:

تفکیک مکانی (Resolution): دقت خیره‌کننده ۹ کیلومتر که امکان تحلیل جزئیات توپوگرافیک ایران را فراهم می‌کند.

تواتر زمانی: ارائه پیش‌بینی‌های گام‌به‌گام «ساعتی» برای مدیریت دقیق‌تر بحران.

آپدیت عملیاتی: به‌روزرسانی داده‌ها ۴ مرتبه در شبانه‌روز جهت کاهش خطای پیش‌بینی. 🔄

با توجه به فعالیت سامانه‌های بارشی اخیر در پهنه جغرافیایی ایران، بهره‌گیری از داده‌های متقن ECMWF برای تصمیم‌سازی در فعالیت‌های کشاورزی، عمرانی و سفرهای بین‌شهری امری ضروری است. 🌧🇮🇷

شایان ذکر است که دسترسی به این نقشه‌های لایه‌بندی شده و ابزارهای تحلیلی در نسخه وب، کاملاً رایگان و فاقد هرگونه تبلیغات تجاری (Ad-free) است تا پژوهشگران و کاربران عمومی به سهولت از داده‌های خالص علمی بهره‌مند شوند.

🌐 مسیرهای دسترسی به داده‌های مرجع: برای مشاهده نقشه‌های زنده و تحلیل پارامترهای جوی به وب‌سایت مراجعه نمایید.

🔗 وب‌سایت: www.ventusky.com

چرا دنیا به هواشناسان نیاز دارد؟ 🌈هفت اقلیم. محمود خسروی

🔴 Why the world needs meteorologists? کاری از اداره هواشناسی آذربایجان غربی

*انجمن اقلیم شناسی و تغییر اقلیم برگزار می‌کند:*
*سلسله نشست‌های علمی-تخصصی تغییر اقلیم
تحلیلی بر بی‌هنجاری های بارشی ایران -از دیدگاه هواشناسی و اقلیم شناسی

👤دبیر نشست:
*دکتر علی اکبر شمسی‌پور**
🎤سخنرانان:
**دکتر احد وظیفه*
*دکتر مصطفی کریمی*
زمان: دوشنبه ۸ دی‌ماه ۱۴۰۴
مکان: دانشکده جغرافیا، سالن شهدا
نشانی برخط:
*Vroom.ut.ac.ir/igut*

🌈 هفت اقلیم محمود خسروی:
جمله‌ی «در ایران شش ناحیه رویش داریم که منشأ تنوع زیستی جهان است» از نظر علمی دقیق نیست و نیاز به اصلاح دارد. ایران به دلیل موقعیت جغرافیایی خاص خود در تقاطع چندین منطقه فیتوجغرافیایی، تنوع زیستی چشمگیری دارد، اما منابع معتبر مانند گزارش‌های FAO و دانشنامه‌ها تعداد نواحی گیاهی ایران را پنج مورد اصلی معرفی می‌کنند: هیرکانی، ایرانو-تورانی، زاگرس، خلیج فارس-عمانی و ارسباران. ادعای وجود شش ناحیه احتمالاً ناشی از اشتباه با تقسیم‌بندی‌های آب‌وهوایی است.

از منظر نقش جهانی، ایران بخشی از مراکز منشأ گیاهان کشت‌شده طبق نظریه واویلوف محسوب می‌شود. این کشور منشأ حدود ۸۳ گونه مهم مانند گندم، جو، انگور و بادام است و با داشتن حدود ۸۰۰۰ گونه گیاهی (۱۷۰۰ گونه بومی)، در میان ۲۰ تا ۳۰ کشور برتر جهان از نظر تنوع ژنتیکی قرار دارد. جنگل‌های هیرکانی به‌عنوان میراثی باستانی و ذخیره‌گاه ارسباران به‌عنوان زیست‌کره یونسکو نمونه‌هایی از اهمیت ایران در حفظ گونه‌های کهن هستند. متن کامل👇

🌈 هفت اقلیم محمود خسروی:
جمله‌ی «در ایران شش ناحیه رویش داریم که منشأ تنوع زیستی جهان است» از نظر علمی دقیق نیست و نیاز به اصلاح دارد. ایران به دلیل موقعیت جغرافیایی خاص خود در تقاطع چندین منطقه فیتوجغرافیایی، تنوع زیستی چشمگیری دارد، اما منابع معتبر مانند گزارش‌های FAO و دانشنامه‌ها تعداد نواحی گیاهی ایران را پنج مورد اصلی معرفی می‌کنند: هیرکانی، ایرانو-تورانی، زاگرس، خلیج فارس-عمانی و ارسباران. ادعای وجود شش ناحیه احتمالاً ناشی از اشتباه با تقسیم‌بندی‌های آب‌وهوایی است.

از منظر نقش جهانی، ایران بخشی از مراکز منشأ گیاهان کشت‌شده طبق نظریه واویلوف محسوب می‌شود. این کشور منشأ حدود ۸۳ گونه مهم مانند گندم، جو، انگور و بادام است و با داشتن حدود ۸۰۰۰ گونه گیاهی (۱۷۰۰ گونه بومی)، در میان ۲۰ تا ۳۰ کشور برتر جهان از نظر تنوع ژنتیکی قرار دارد. جنگل‌های هیرکانی به‌عنوان میراثی باستانی و ذخیره‌گاه ارسباران به‌عنوان زیست‌کره یونسکو نمونه‌هایی از اهمیت ایران در حفظ گونه‌های کهن هستند.

با این حال، تنوع زیستی جهانی از مراکز متعددی در سراسر جهان ناشی می‌شود؛ چین منشأ برنج، آمریکای مرکزی منشأ ذرت و آمازون منشأ بسیاری از گونه‌های گرمسیری است. بنابراین، ادعای «منشأ جهان» اغراق‌آمیز است و بیشتر جنبه‌ی افتخار ملی دارد تا پشتوانه‌ی علمی.

ایران علاوه بر غنای زیستی، با چالش‌هایی چون بیابان‌زایی، تغییرات اقلیمی و حفاظت ناکافی از زیستگاه‌ها روبه‌روست. تنها بخشی از مناطق حساس تحت حفاظت قرار دارند و نیاز به سیاست‌های پایدار و همکاری‌های بین‌المللی احساس می‌شود.

در نتیجه، ایران پنج ناحیه رویش دارد و سهم مهمی در تاریخچه‌ی گیاهان کشت‌شده ایفا کرده است، اما منشأ تنوع زیستی جهان نیست. این نگاه متعادل، هم اهمیت ایران را نشان می‌دهد و هم از اغراق پرهیز می‌کند.

🔊#گزارش_خبری | در راستای برگزاری همایش مخاطرات محیطی و امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران؛

✅ *چهاردهمین سمینار علمی و تخصصی با موضوع «پیامدهای مخاطرات و راهکارهای سازگاری»*




👤سخنرانان:


🔸 دکتر علی اکبر شمسی پور "عضو هیئت علمی دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران"

🔸 دکتر معصومه مقبل "عضو هیئت علمی دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران"

🔸 دکتر کاظم کاشفی "دبیر کل باشگاه صاحب نظران انرژی ایرانیان"

🔸 دکتر فائزه شجاع "محقق پسا دکترای دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران"

👤دبیر سمینار:

🔸 دکتر مجید حبیبی نوخندان "عضو هیئت علمی پژوهشگاه هواشناسی و علوم جو کشور"


🕗 زمان برگزاری:سه‌شنبه ۹ دی ماه ۱۴۰۴ | ساعت ۱۰:٠٠ تا ۱۲:٠٠


🔺لینک دسترسی مجازی:
🌐https://skyroom.online/ch/rimas/p03


‼️مکان: تهران، بزرگراه شهید همت(غرب)، بزرگراه شهید خرازی، بلوار پژوهش، پژوهشگاه هواشناسی و علوم جو، سالن دکتر هوشنگ قائمی



📢پژوهشگاه هواشناسی و علوم جو کشور:

🌐http://www.rimas.ac.ir

📧rimas.ac.ir@gmail.com

💢https://rubika.ir/rimas_ac_ir

چابهار زیبا

فیلم از ابوالفضل عرب


I🔰 کانال زاهدانی ها 🔰
🆑 T.me/zahedanihaa تلگرام
🔷 splus.ir/zahedaniiha سروش
🔶 rubika.ir/zahedaniiha روبیکا

روش‌شناسی نقد علمی و الزامات اخلاقی در پژوهش‌های علمی
🌈هفت اقلیم. محمود خسروی
پیشگفتار: بازتعریف جایگاه نقد در چرخه تولید علم
نقد علمی آثار منتشرشده (اعم از مقاله، کتاب، نظریه یا پروژه‌های تحقیقاتی)، فرآیندی واکاویک و بازنگرانه است که حیات دانش را پس از تولد رسمی آن تضمین می‌کند. برخلاف فرآیند «داوری همتا» (Peer-review) که پیش از انتشار و باهدف غربالگری انجام می‌شود، نقد پس از انتشار (Post-publication Critique) بر پویایی، اصلاح و تکامل ایده‌ها تمرکز دارد.
هدف از این گزارش، تبیین یک چارچوب استاندارد برای ارزیابی کیفی آثار علمی با تأکید بر استانداردهای آکادمیک و رعایت دقیق کدهای اخلاقی است. نقد علمی، اگر بر پایه ارزیابی عینی و شواهد متقن بنا شود، نه‌تنها به شناسایی تنگناهای دانش موجود کمک می‌کند، بالاتر از آن مسیر را برای نوآوری‌های آینده هموار می‌سازد.
________________________________________
بخش نخست: روش‌شناسی ساختاریافته نقد بر پایه استانداردهای آکادمیک
یک نقد عالمانه نباید پراکنده یا صرفاً مبتنی بر سلیقه باشد. استانداردهای آکادمیک ایجاب می‌کنند که نقد در قالب یک الگوی سامانمند (مانند مدل چهاربعدی: فنی، ساختاری، نگارشی و اخلاقی) ارائه شود.
۱. شناسایی، هویت سنجی و توصیف اولیه
گام نخست در نقد، ترسیم شناسنامه اثر است. این مرحله شامل موارد زیر است:
• اعتبارشناسی منبع و پدیدآورنده: بررسی جایگاه ناشر، ضریب تأثیر مجله و پیشینه علمی نویسندگان. این کار برای تعیین بافتار (Context) اثر ضروری است.
• خلاصه‌سازی هدفمند: منتقد باید بدون سوگیری، اهداف اصلی، پرسش‌های پژوهش، روش‌شناسی به‌کاررفته و نتایج نهایی را در چند پاراگراف خلاصه کند. این عمل تضمین می‌کند که نقد بر آنچه «منتشرشده» متمرکز است، نه بر فرضیات ذهنی منتقد.
۲. کالبدشکافی فنی و اعتبار روش‌شناسی
این بخش هسته سخت نقد علمی است. منتقد باید به پرسش‌های زیر پاسخ دهد:
• دقت در طراحی پژوهش: آیا روش‌شناسی انتخاب‌شده با پرسش‌های پژوهش برازندگی دارد؟ در اینجا باید نقاط قوت (مانند نوآوری در ابزار) و ضعف‌ها (مانند سوگیری در نمونه‌گیری یا عدم کنترل متغیرهای مداخله‌گر) با دقت ذکر شوند.
• واکاوی داده‌ها و تکرارپذیری: آیا داده‌ها با آزمون‌های آماری یا تحلیلی صحیح پردازش‌شده‌اند؟ یکی از بزرگ‌ترین چالش‌های دانش امروز، «چالش تکرارپذیری» است؛ ازاین‌روی منتقد باید بررسی کند که آیا مسیر طی شده توسط نویسنده، توسط دیگران نیز قابل پیمایش است یا خیر.
• دیالکتیک با پیشینه پژوهش: اثر تا چه اندازه با ادبیات موجود در همکنش است؟ آیا مفروضات پایه‌ای دیدگاه بر شواهد استوار است یا بر حدس و گمان؟
۳. ارزیابی ساختار منطقی و کیفیت نگارش
یک اثر علمی فراتر از درون‌مایه، یک ابزار ارتباطی است.
• پیوستگی درونی: بررسی جریان منطقی میان پیشگفتار (طرح مسئله)، روش، یافته‌ها و بحث. هرگونه گسست در این زنجیره، اعتبار کلی اثر را خدشه‌دار می‌کند.
• دقت زبانی و روشنی: شناسایی پیچیدگی‌های مفهومی، اشتباه‌های گرامری و واژگانی. وضوح نوشتاری در آثار علمی یک ضرورت اخلاقی است، زیرا ابهام می‌تواند منجر به سوءبرداشت‌های خطرناک در کاربرد دست آوردها شود.
۴. سنجش تأثیر و نتیجه‌گیری‌های فراتر از متن
• ارزش‌افزوده (Contribution): منتقد باید به‌دقت آشکار کند که این اثر چه مرزی را در دانش جابجا کرده است. آیا شکافی پرشده یا صرفاً تکرار مکررات است؟
• تعمیم‌پذیری و پیشنهادهای آینده: بررسی اینکه آیا نویسنده در نتیجه‌گیری‌های خود دچار «تعمیم افراطی» شده است یا خیر. منتقد باید راه‌های جایگزین و آزمون‌های تکمیلی را برای پژوهشگران آینده ترسیم کند.
________________________________________
بخش دوم: گسترش ابعاد اخلاق پژوهش در نقد علمی
اخلاق پژوهش در نقد، تضمین‌کننده «سلامت محیط علم» است. نقد بی‌اخلاق، به‌جای سازندگی، منجر به ترور شخصیت و خفقان علمی می‌شود. در ادامه، ابعاد مختلف این حوزه را گسترش می‌دهیم:
۱. اصول بنیادین و مسئولیت‌پذیری منتقد
• عینیت و صداقت (Objectivity & Honesty): منتقد موظف است نقد خود را بر پایه شواهد تجربی و استدلال منطقی بنا کند. دخالت دادن کینه‌های شخصی، رقابت‌های حرفه‌ای یا تفاوت‌های سلیقه‌ای در نقد، آشکارترین گونه سوء رفتار اخلاقی است.
• شفافیت و افشای تعارض منافع: هرگاه میان منتقد و اثر مورد نقد، رابطه‌ای (مالی، سازمانی یا شخصی) وجود داشته باشد که بتواند بر قضاوت او تأثیر بگذارد، منتقد موظف به افشای آن است. در بسیاری از موارد، اخلاق حکم می‌کند که در صورت وجود تعارض شدید، فرد از انجام نقد انصراف دهد.
۲. دیدگاه‌های فلسفی در اخلاق نقد علمی
برای درک عمیق‌تر وظایف منتقد، می‌توان از سه دیدگاه به نقد نگریست:

• رویکرد وظیفه گرا (Deontology): در این نگاه، رعایت قوانین علمی و بیان حقیقت یک «تکلیف مطلق» است. منتقد بدون توجه به جایگاه نویسنده (حتی اگر فردی بسیار مشهور باشد)، موظف است اشتباه‌های علمی را گزارش کند.
• رویکرد نتیجه گرا (Consequentialism): در اینجا منتقد بر پیامد نقد تمرکز دارد. هدف باید ارتقای خیر جمعی در جامعه علمی باشد. نقد نباید به‌گونه‌ای باشد که یک شاخه علمی را به‌کلی نابود کند، مگر اینکه بر پایه دروغ بناشده باشد.
• رویکرد فضیلت گرا (Virtue Ethics): این رویکرد بر ویژگی‌های اخلاقی خودِ منتقد تأکید دارد. فضایلی چون «انصاف»، «شجاعت در بیان حقیقت» و «فروتنی دانشوارانه» (پذیرش اینکه خود منتقد نیز ممکن است اشتباه کند) از الزامات این مکتب است.
۳. چالش‌های اخلاقی و رویارویی با سوء رفتار علمی (Research Misconduct)
منتقد در نقش دیده‌بان اخلاق، باید موارد زیر را پایش کند:
• شناسایی سرقت علمی (Plagiarism): استفاده از راهنماهای معتبر مانند ORI (Office of Research Integrity) برای اطمینان از اینکه نویسنده، ایده‌ها یا متون دیگران را به نام خود مصادره نکرده است.
• سوگیری در گزارش دست آوردها (Reporting Bias): منتقد باید هوشیار باشد که آیا نویسنده فقط نتایج دلخواه و «مثبت» را گزارش کرده و نتایج «منفی» یا متناقض را نادیده گرفته است؟ عدم گزارش نتایج منفی، یکی از بزرگ‌ترین چالش‌های اخلاقی در نقد مدرن است.
• حفاظت از آزمودنی‌ها: بررسی اینکه آیا در طول تحقیق، کدهای اخلاقی مربوط به انسان‌ها (رضایت آگاهانه و حفظ حریم خصوصی) یا حیوانات رعایت شده است.
۴. مکانیسم‌های اجرایی و گسترش"علم باز" (Open Science)
• کدهای اخلاقی و آموزشی: نهادهای آکادمیک باید آموزش اخلاق نقد را به‌عنوان بخشی از برنامه‌های تحصیلات تکمیلی ارائه دهند.
• نقد مشارکتی و اشتراک‌گذاری داده‌ها: تشویق نویسندگان به انتشار داده‌های خام (Raw Data) برای افزایش شفافیت. نقد اخلاقی زمانی به اوج می‌رسد که منتقد بتواند با دسترسی به داده‌ها، تحلیل‌های نویسنده را بازبینی کند.
________________________________________
بخش سوم: چارچوب پیشنهادی و نتیجه‌گیری نهایی
برای دستیابی به یک نقد تراز اول، پیشنهاد می‌شود از چارچوب «ارزیابی چهاربعدی» استفاده شود که در آن هر بخش از اثر (محتوای فنی، ساختار، نگارش و اخلاق) نمره و تحلیل مجزایی دریافت می‌کند.
نتیجه‌گیری
نقد علمی آثار منتشرشده، صرفاً یک فعالیت جانبی در دنیای آکادمیک نیست، بلکه موتور برانگیزنده کیفیت در دانش است. منتقد علمی با آمیختن «تیزبینی متدولوژیک» و «تعهد اخلاقی»، از ساحت علم در برابر شبه‌علم، سوء رفتارها و ادعاهای بی‌پایه محافظت می‌کند. نقد، زمانی مسئولانه است که انگیزه‌اش ارتقای اثر و کمک به نویسنده و جامعه علمی باشد، نه تخریب یا برتری‌جویی. ترویج فرهنگ نقد اخلاقی، ضامن بقای اعتماد جامعه به نهاد علم در دنیای پیچیده امروز است.
#نقد_علمی

#اخلاق_پژوهش

#روش_تحقیق

#استانداردهای_آکادمیک

#پژوهشگری

#مقاله_نویسی

حقابه ای که نرسید!

هامون باز هم قربانی وعده‌ها شد؛ سیلاب‌هایی که از افغانستان با سر و صدا خبر رسیدن‌شان منتشر شد، پشت مرزهای سیاسی ایران ایستادند. تصاویر ماهواره‌ای ۱۰ دی نشان می‌دهد آب فقط در بخش‌های افغان تالاب پخش شده و از مسیر هیرمند حتی یک جریان مؤثر به سمت سد کمال‌خان و هامون ایران وارد نشده است؛ سیلاب آمد، اما سهم ایران باز هم «هیچ».

سد کمال‌خان و پروژه در حال تکمیل بخش‌آباد حالا به دیوارهای قطعی مرگ هامون تبدیل شده‌اند. آب به‌جای ورود به تالاب، به سمت گودزره منحرف شده و کارشناسان هشدار می‌دهند اگر بخش‌آباد تکمیل شود، برای همیشه باید با هامون خداحافظی کرد؛ اکوسیستمی که می‌توانست با همین سیلاب‌ها نفس بکشد، پشت سیاست سدسازی خفه می‌شود.

درحالی‌که حقابه قانونی ایران دهه‌هاست پرداخت نشده، عدد رسمی ۸۲۰ تا ۸۵۰ میلیون مترمکعب هم فقط روی کاغذ مانده و حتی پاسخگوی شرب نیست، چه برسد به احیای تالابی که سالانه حداقل ۷ میلیارد مترمکعب آب نیاز دارد.

اختلاف تاریخی ایران و افغانستان حالا به بحران زیست‌محیطی و امنیتی شرق کشور بدل شده؛ بحرانی که بدون دیپلماسی فعال و فشار فنی، پایانش خشکیدن کامل هامون است./هفت‌صبح


کانال آب
@water_bio