خوشم میاد چالشی شد😁🥹

🧩جدول جامع ساختارهای طراحی سوال پژوهشی در علوم پزشکی
#سوال_پژوهشی

curio

طبق این خبر؛

طی مطالعه ای که 6 روز پیش (21 Jul) در مجله Cell منتشر شده

Cell-type-directed network-correcting combination therapy for Alzheimer’s disease

#مقاله_بخوانیم

پژوهشگران University of California, San Francisco (UCSF) and Gladstone Institutes از طریق داده های پایگاه داده پزشکی به نام نقشه اتصال (Connectivity Map) و بررسی داروهایی را که این تغییرات بیان ژن را معکوس می‌کنند و سوابق بیمارانی که این داروها را به عنوان بخشی از درمان‌های سرطان مصرف کرده بودند و بررسی احتمال ابتلای آنها به آلزایمر و مقایسه آنها متوجه شدند:

این داروها خطر ابتلا را کاهش داده‌اند.

پ‌ن: دارو های مد نظر؛
• letrozole (usually used to treat breast cancer)
• irinotecan (usually used to treat colon and lung cancer)

curio

📚 فایل PDF کارگاه نگارش #ابسترکت برای کنگره ها

برگزار شده مورخ ۱۱ خرداد ۱۴۰۴
با تدریس دکتر مریم چهره گشا | هیات علمی گروه اتاق عمل

کمیته تحقیقات و فناوری دانشجویی دانشکده پیراپزشکی | دانشگاه علوم پزشکی گلستان

SRC | Paramedical

🎬 فایل ضبط شده کارگاه نگارش ابسترکت برای کنگره ها
📆 ۱۱ خرداد ۱۴۰۴
👩🏻‍🏫 به تدریس دکتر مریم چهره‌گشا

SRC | Paramedical

🎬 نحوه جست و جو در پایگاه های ثبت کارآزمایی های بالینی

• بخش 1
• بخش 2

Curio

Learn how to search for clinical studies from the ClinicalTrials.gov home page, and how to narrow down your search results to find the clinical studies that are most important to you.

📎📚On this page
Quick guide to searching for clinical studies
Questions to ask before you search
Detailed guide to searching for clinical studies
Special instructions for using certain search filters
General tips

🎬How to Search for Studies That May Interest You (02:47)

Curio

فایل توضیح ابزار کیفی ROB2
• جهت ارزیابی ریسک سوگیری در کارآزمایی بالینی تصادفی (RCT)

در کنار هر بخش لینک یوتوب آموزش تصویری اون موجوده

curio

فایل اکسل ابزار ROB2

curio

در ادامه، قدم‌به‌قدم بهت یاد می‌دم چطور با فرم اکسل RoB 2 (نسخه ماکرو، Beta Version 7) کار کنی. این ابزار برای ارزیابی ریسک سوگیری در کارآزمایی‌های بالینی تصادفی‌سازی‌شده (RCTs) استفاده می‌شه و بسیار مفید برای مرورهای سیستماتیک هست.


🟢 مرحله ۱: فعال‌سازی ماکروها

1. فایل اکسل را باز کن.
2. در بالای صفحه یک نوار زرد می‌بینی با پیام "Security Warning – Macros have been disabled".
3. روی دکمه "Enable Content" کلیک کن.

📌 اگر این پیام رو ندیدی، باید از مسیر زیر ماکروها رو فعال کنی:

File → Options → Trust Center → Trust Center Settings → Macro Settings → Enable all macros

🚫 ممکنه فایل نیاز به Unbluck داشته باشه و باز نشه
👈🏻روی فایل کلیک راست بکن > properties > در این صفحه تیک گزینه Unbluck رو فعال کن✅

🟢 مرحله ۲: شروع ارزیابی جدید

1. وارد تب اول با نام Intro شو.
2. دکمه‌ای با عنوان "Start RoB2 Form" یا مشابه اون رو بزن.
3. فرمی باز می‌شه با عنوان "RoB 2 Assessment Form".

حالا باید اطلاعات زیر رو وارد کنی:

🔸 Assessment ID:
مثلاً "Smith2020\_BP"
(نام نویسنده + سال + پیامد موردنظر)
🔸 Domain 1 to 5:
در هر دامنه باید به سؤالات پاسخ بدی.
مثلاً:

> 1. Was the allocation sequence random?
پاسخ:
→ Yes / Probably yes / Probably no / No / No information
→ Justification:
توضیحی برای انتخابت بنویس

4. بعد از تکمیل فرم، روی دکمه "Save Assessment" کلیک کن.



🟢 مرحله ۳: مشاهده ارزیابی‌ها

برای دیدن یا ویرایش داده‌های ذخیره‌شده:

1. به شیت “Results” برو.
2. تمام ارزیابی‌ها به‌صورت جدول اینجا ثبت شده‌ان.
3. اگر خواستی چیزی رو ویرایش کنی، می‌تونی مستقیم در سلول‌ها تغییر بدی یا دوباره از فرم استفاده کنی.

📌 یادت نره که بعد از تغییر دستی، باید دکمه "Run Algorithm" رو بزنی تا نتیجه نهایی به‌روز بشه.



🟢 مرحله ۴: ساخت گراف و جدول خلاصه

1. دوباره به شیت Intro برو.
2. روی دکمه "Figure" کلیک کن.
3. جدول و نموداری ساخته می‌شه که تعداد مطالعات با Low Risk، Some Concerns و High Risk رو در هر دامنه نشون می‌ده.



🟢 مرحله ۵: حذف یا ویرایش ارزیابی

🔸 برای حذف:
به شیت Results برو → ردیف موردنظر رو کامل پاک کن.

🔸 برای ویرایش:
از فرم ارزیابی استفاده کن، Assessment ID رو وارد کن، تغییر بده و Save کن.



📊 دامنه‌های پنج‌گانه RoB2

1. Bias arising from the randomization process
2. Bias due to deviations from intended interventions
3. Bias due to missing outcome data
4. Bias in measurement of the outcome
5. Bias in selection of the reported result

پیوست:

📎 فایل آموزش ابزار به زبان انگلیسی | در فایل لینک ویدیویی موجود است

📎 فایل اکسل ابزار

📎 توضیح دامنه ها

📎 تصویر حاوی سوالات دامنه ها

📎 رفرنس ROB2

curio

📚ابزار robvis (مخفف Risk Of Bias VISualization tool)

یک بسته نرم‌افزاری در محیط برنامه‌نویسی R است که برای خلاصه‌سازی و بصری‌سازی ارزیابی خطر سوگیری (Risk of Bias) در مطالعات وارد شده به مرورهای سیستماتیک و متاآنالیزها طراحی شده است. این ابزار به پژوهشگران کمک می‌کند تا نتایج ارزیابی کیفیت مطالعات را به‌صورت گرافیکی و استاندارد ارائه دهند.
#معرفی_ابزار
🌐 Risk Of Bias VISualization

📍ویژگی‌های کلیدی robvis:

1️⃣ خلاصه‌سازی خطر سوگیری:
- داده‌های ارزیابی خطر سوگیری (مثلاً با ابزارهای رایج مانند Cochrane RoB 2.0، ROBINS-I، QUADAS-2) را به‌صورت جدولی و نموداری خلاصه می‌کند.

2️⃣ نمودارهای استاندارد:
- نمودار میله‌ای انباشته (Stacked Bar Chart): درصد مطالعات در هر دسته‌بندی خطر سوگیری را نشان می‌دهد.
- نمودار خلاصه دامنه (Traffic Light Plot): وضعیت هر مطالعه را در حوزه‌های مختلف ارزیابی (مثل انتخاب شرکت‌کنندگان، گزارش‌دهی نتایج) با رنگ‌های سبز/زرد/قرمز نمایش می‌دهد.
- نمودار وزن‌دهی (Weighted Bar Plot): تأثیر هر مطالعه بر نتایج متاآنالیز را با وزن آن ترکیب می‌کند.

3️⃣ پشتیبانی از ابزارهای ارزیابی معتبر:
- با پروتکل‌های رایج مانند Cochrane RoB 2.0 (برای کارآزمایی‌های تصادفی‌سازی شده) و ROBINS-I (برای مطالعات غیرتصادفی) سازگار است.

4️⃣ خروجی‌های انتشارپذیر:
- خروجی‌ها در قالب‌های باکیفیت (PDF، PNG، TIFF) برای استفاده در گزارش‌ها و مقالات علمی.

curio

📷 زیبایی خروجی ابزار robvis

curio

📊 آشنایی با انواع متغیرها در تحقیق

🔹 متغیر مستقل (Independent):
متغیری که محقق آن را دستکاری می‌کند تا تأثیرش را بسنجد.
مثال: نوع دارو

🔹 متغیر وابسته (Dependent):
متغیری که تحت تأثیر متغیر مستقل قرار می‌گیرد و ما آن را اندازه‌گیری می‌کنیم.
مثال: میزان بهبود بیمار


🔍 سایر انواع متغیرها:

1⃣ مخدوش‌گر (Confounding):
عاملی پنهان که می‌تونه رابطه‌ی بین مستقل و وابسته رو به‌هم بزنه و نتایج رو گمراه کنه.

2⃣ زمینه‌ای (Contextual):
شرایط اجتماعی، فرهنگی یا محیطی که روی رابطه متغیرها تأثیر می‌ذاره.

3⃣ ناخواسته (Unwanted):
عواملی غیرقابل‌کنترل که ناخواسته وارد تحقیق می‌شن و نتایج رو تغییر می‌دن.

4⃣ مداخله‌گر (Intervening):
یه متغیر پنهان (مثلاً روانی یا شناختی) که بین مستقل و وابسته نقش واسطه بازی می‌کنه.

curio

دکتر زیبایی خلق کرده🥹

Comparison of Transoral Robotic Surgery and Endoscopic Laryngopharyngeal Surgery for Hypopharyngeal and Supraglottic Laryngeal Cancers

#مقاله_بخوانیم

📚دو روش جراحی TORS (جراحی رباتیک داخل‌دهانی) و ELPS (جراحی آندوسکوپیک حنجره و حلق) برای درمان سرطان‌های حنجره فوقانی و هیپوفارنکس در این مقاله مقایسه شده

• DEN Open | 30 Jul 2025
• Type of article: retrospective cohort

• summery:

•هر دو روش حاشیه‌های منفی جراحی (کاملاً برداشت شده) داشتند.
• روش ELPS زمان کوتاه‌تری برای برداشت ضایعه و شروع تغذیه دهانی داشت.
• میزان تراکئوستومی و عوارض بعد از عمل در هر دو گروه مشابه بود.
• تنها عامل مستقل مرتبط با عوارض، نتایج پاتولوژیک بود.
• منحنی یادگیری نشان داد که TORS پس از 10 عمل به پایداری رسید، ولی ELPS از ابتدا عملکرد باثباتی داشت.

📍در مجموع، ELPS مزایای عملیاتی سریع‌تری دارد ولی TORS نیاز به تجربه بیشتر دارد تا به ثبات برسد.

curio

نتایج امیدوارکننده‌ی واکسن‌های mRNA از شرکت مدرنا برای HIV

یک کارآزمایی بالینی در مراحل اولیه نشان داده است که واکسن‌های mRNA برای HIV، می‌توانند منجر به واکنش ایمنی قوی در فرد دریافت کننده بشوند. در این مطالعه، حدود ۸۰٪ از داوطلبانی که یکی از دو واکسن آزمایشی HIV را دریافت کرده‌اند، آنتی‌بادی علیه پروتئین‌های ویروس ساخته‌اند.

نخستین واکسن mRNA در سال ۲۰۲۰ برای مقابله با کووید-۱۹ تایید شد. مزیت این واکسن‌ها در مقایسه با روش‌های سنتی این است که می‌توان آن‌ها را با هزینه کم و در مدت چند ماه (نه چند سال) تغییر داد و نسخه‌های جدید را آزمایش کرد.

واکسن، دستورالعمل ساخت یک پروتئین خاص، که روی سطح ویروس است، را به شکل mRNA وارد سلول‌ها می‌کند. بدن این پروتئین را می‌سازد، سیستم ایمنی آن را شناسایی می‌کند، و در نتیجه اگر روزی با ویروس واقعی روبه‌رو شود، آمادگی مقابله با آن را خواهد داشت.

در مطالعه‌ی جدید منتشرشده در Science Translational Medicine، (لینک) به شکل کارآزمایی بالینی فاز یک برای بررسی ایمنی و اثربخشی، دو روش واکسن مقایسه شده است:
روش اول، سلول‌ها پروتئین را به‌صورت آزاد می‌سازند و روش دوم، واکسن mRNA به سلول دستور می‌دهد تا پروتئینی را بسازد که به غشای سلول متصل است (مثل ویروس واقعی). در این مطالعه سه نوع واکسن mRNA، شامل دو نوع با envelope trimer متصل به غشا و یک نوع با envelope trimer محلول (آزاد) بررسی شده است.

در این مطالعه ۸۰٪ از شرکت‌کنندگانی که واکسن‌هایی از نوع پروتئین متصل به غشا (membrane-anchored trimers) دریافت کردند، آنتی‌بادی‌های خنثی کننده ساختند که می‌توانند جلوی ورود ویروس به سلول‌ها را بگیرند. در مقابل، فقط ۴٪ از کسانی که واکسن از نوع پروتئین محلول (soluble trimers) دریافت کردند، چنین آنتی‌بادی‌هایی تولید کردند.

این یافته‌ها می‌تواند گامی مهم به سوی تولید واکسن مؤثر برای HIV باشد، هرچند هنوز راه زیادی تا تایید و استفاده گسترده باقی مانده است.

نتایج مطالعه حیوانی (پیش بالینی) این روش هم در مقاله همراه گزارش شده است (لینک).

گزارش نیچر: لینک

@Scientometric

چگونه مجلات معتبر خارجی رشته خودمان را پیدا کنیم؟

✅راه اول:  نام لاتین رشته خود را به  انتهای این عبارت اضافه کنید(Top Academic Journals in )مثلا برای رشته روانشناسی در گوگل این عبارت را جستجو کنیم.🔻🔻🔻
👉👉Top Academic Journals in psychology

✅راه دوم: معمولا #انجمن های علمی بین المللی  هر رشته ، فهرستی از مجلات معتبر رشته خود را ارائه می کنند. مثلا انجمن روانشناسی آمریکا(APA) چنین کاری را برای رشته #روانشناسی انجام می دهد.

✅راه سوم: در وب سایت مجلات ISI به آدرس (http://ip-science.thomsonreuters.com/mjl/)فهرست موضوعی مجلات #رشته خودتان را جستجو کنید. معمولا مجلاتی که #ISI هستند، معتبراند.

✅راه چهارم: استفاده از سایت منبع یاب که معمولا مجلات معتبر را نشان می دهد.

@MedResAcademy