کانال علوم زمین – Telegram
کانال علوم زمین
1.4K subscribers
5.43K photos
2.92K videos
1.36K files
1.93K links
این کانال به منظور بالا بردن سطح آگاهی دانش آموزان و دانشجویان علوم زمین #ایران با ارائه خبرهای #جغرافیایی و...، کتب ،جزوات و فیلم های آموزشی و... راه اندازی شده است.
راه ارتباط با ما به منظور همکاری و یا پیشنهادات و انتقادات👇👇
@Dr_mjamali
Download Telegram
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM

خوزستان با ظرفیت تولیدی معادل ۱۹٬۳۲۹ مگاوات در صدر قرار دارد؛ پس از آن استان‌های فارس (۵٬۱۲۱ مگاوات)، هرمزگان (۴٬۷۳۸)، اصفهان (۴٬۴۷۱)، لرستان (۴٬۴۵۷) و تهران (۴٬۳۹۳ مگاوات) در رتبه‌های بعدی قرار دارند. این آمار نشان‌دهنده نقش حیاتی این استان‌ها در تأمین برق کشور است.
🔹شناخت دقیق از توزیع و ظرفیت نیروگاه‌ها، نقش کلیدی در برنامه‌ریزی برای توسعه زیرساخت‌های انرژی، افزایش بهره‌وری و استفاده هدفمند از منابع تجدیدپذیر دارد.
🔸با رشد تقاضای انرژی، داشتن دیدی راهبردی نسبت به پراکندگی و ظرفیت موجود، بیش از گذشته اهمیت پیدا می‌کند.

منبع: تحلیل جامع صنعت نیروگاهی، تامین سرمایه بانک مسکن، ۱۴۰۳‌

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
ویژگی عجیب آب 💦

این ویژگی چطور میتونه کلی ماهی رو نجات بده

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
رودخانه‌ها می‌توانند به دلایل مختلفی مسیرشان را عوض کنند. مهم‌ترین دلایل این‌ها هستند:
حرکت زمین: زلزله یا جابه‌جایی صفحه‌های زمین می‌تواند سطح زمین را بالا ببرد یا شکاف ایجاد کند و رودخانه مجبور شود مسیر جدیدی پیدا کند.
فرسایش و رسوب: رودخانه کم‌کم خاک و سنگ را از یک جا می‌برد و در جای دیگری می‌ریزد. این کار باعث می‌شود مسیر رودخانه به مرور تغییر کند.
ایجاد موانع طبیعی: اتفاقاتی مثل رانش زمین، فوران آتشفشان یا افتادن درخت‌های بزرگ می‌تواند راه رودخانه را ببندد و آن را مجبور کند مسیر تازه‌ای انتخاب کند.
سیلاب: وقتی رودخانه طغیان می‌کند، ممکن است مسیر جدیدی برای خودش بسازد و راه قبلی را رها کند.
تغییرات یخچالی: در جاهای سرد، آب شدن یخچال‌ها می‌تواند باعث شود رودخانه مسیرش را تغییر دهد، به‌خصوص بعد از دوران‌های یخبندان.
دخالت انسان: ساخت سد، کانال یا شهرسازی می‌تواند به طور مستقیم یا غیرمستقیم مسیر رودخانه را عوض کند.

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
دریاچه‌های هلالی (Oxbow lakes) زمانی تشکیل می‌شوند که رودخانه‌ها پیچ‌وخم‌های بزرگی به نام میاندَر پیدا می‌کنند. فرسایش باعث از بین رفتن ساحل بیرونی پیچ‌ها می‌شود و رسوب‌گذاری در ساحل داخلی انجام می‌گیرد، که باعث بزرگ‌تر شدن این پیچ‌وخم‌ها می‌شود. در نهایت، رودخانه در هنگام سیلاب از قسمت باریکی به نام گردنه عبور می‌کند و مسیر مستقیمی ایجاد می‌نماید. پیچ قدیمی که رها شده، به یک دریاچه هلالی تبدیل می‌شود.

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
نزاع بر سر آب؛
دیروز
امروز
فردا؟

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
تغییرات خلیج فارس

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
نیروی مخفی مرموز زمین!

✍️ از طوفان‌های غول‌پیکر تا جریان‌های اقیانوس،تحت تاثیر نیروی کوریولیس

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience
مانسون چیست و چگونه عمل می کند؟

مانسون یک پدیدهٔ آب‌وهوایی مهم و گسترده است که به تغییرات فصلی جهت بادها و بارش‌های ناشی از آن گفته می‌شود. واژه‌ی "مانسون" از واژه عربی «موسم» به معنی فصل گرفته شده است. مانسون‌ها بیشتر در جنوب آسیا، شرق آفریقا و بخش‌هایی از استرالیا و آمریکای جنوبی رخ می‌دهند. معروف‌ترین مانسون، مانسون جنوب آسیا است که تأثیر زیادی بر هند، بنگلادش، پاکستان و بخش‌هایی از ایران دارد.
چگونه مانسون عمل می‌کند؟
عملکرد مانسون را می‌توان به‌طور ساده در قالب یک چرخه توضیح داد:

۱. تابستان (مانسون تابستانی – بارانی):
در فصل تابستان، خشکی‌های وسیع آسیا (مثل هند و فلات ایران) خیلی زود گرم می‌شوند.

هوا در این مناطق بالا می‌رود (چون گرم شده و سبک شده است) و باعث ایجاد یک ناحیه کم‌فشار می‌شود.
اقیانوس هند سردتر باقی می‌ماند و ناحیه پرفشار دارد.
بادها از اقیانوس (نواحی پرفشار) به سمت خشکی‌ها (کم‌فشار) می‌وزند و رطوبت زیادی از سطح دریا با خود می‌آورند.
این رطوبت به شکل بارندگی شدید به‌ویژه در نواحی کوهستانی (مثل هیمالیا) تخلیه می‌شود.

۲. زمستان (مانسون زمستانی – خشک):
در زمستان، خشکی‌ها سرد و پرفشار می‌شوند، اما اقیانوس‌ها گرم‌تر باقی می‌مانند.
بادها این‌بار از خشکی به سمت دریا می‌وزند.
چون این بادها از روی خشکی می‌آیند، رطوبت ندارند و فصل خشک آغاز می‌شود.
اهمیت مانسون:
مثبت: برای کشاورزی، تأمین آب زیرزمینی، رشد پوشش گیاهی و منابع آب بسیار حیاتی است.
منفی: اگر شدت یا تأخیر در بارش‌ها پیش بیاید، می‌تواند باعث خشکسالی یا سیلاب‌های ویرانگر شود.

*مانسون چگونه در ایران عمل می‌کند.؟*
*هر ساله در یک بازه‌ی زمانی مشخص، یک اتفاق خاص آب و هوایی در جنوب شرق آسیا اتفاق می‌افتد که حیات میلیون‌ها انسان به آن گره خورده است.*
*جریان مانسون (Monsoon)، که در ایران به نام باران‌های موسمی* *شناخته می‌شود از اواخر اردیبهشت ماه از  سریلانکا  و بخش‌های جنوبی هند شروع و به تدریج به  سمت عرض‌های جغرافیایی بالاتر حرکت کرده و نهایتاَ در اوایل تیر ماه به پاکستان و نهایتاَ از نیمه‌ی دوم تیر بخش ضعیف شده آن به جنوب شرق ایران می‌رسد و بارندگی‌های مناسبی را در استان سیستان و بلوچستان، هرمزگان, شرق فارس و جنوب کرمان باعث می‌شود. البته شدت و ضعف این سیستم در سال‌های* *مختلف، متفاوت است و بیشترین اثر آن در ایران هم از قدیم همان بادهای معروف به 120 روزه است که سیستان و بلوچستان و جنوب خراسان را درگیر طوفان‌های شن می‌کند.*
*مانسون حجم بسیار عظیمی از رطوبت را از روی اقیانوس هند به شبه قاره هند و نواحی مجاور انتقال می‌دهد. بر خورد این حجم از رطوبت به رشته کوه‌های هیمالیا* *باعث بارندگی‌هایی در مقیاس بسیار* *بالا می‌شود که مردمان آن مناطق از دیرباز روش زندگی و فعالیت‌های اقتصادی خود مخصوصا در زمینه‌ی کشاورزی و دامداری را بر اساس آن تنظیم کرده‌اند و از این اتفاقات حداکثر استفاده را می‌کنند.*
*در سال‌هایی که شدت مانسون بیشتر باشد بخش‌هایی بیشتری از ایران هم تحت تاثیر قرار می‌گیرد و البته چون در ایران به عنوان یک اتفاق غیرمترقبه در نظر گرفته* *می‌شود معمولا آمادگی برای روبرو شدن با آن وجود ندارد و گاه باعث خسارات شدید می‌شود و نکته‌ی بسیار مهم و قابل توجه مخصوصاَ‌* *برای مسئولین به خصوص در زمینه‌ی مکان‌یابی سکونت‌گاه‌های جدید برای نسل‌های آینده این است که با تغییرات اقلیمی و افزایش سالانه میانگین‌های دما به نظر می‌رسد کشور ما هم سال به سال، بیشتر در معرض فعالیت مانسون* *قرار می‌گیرد و به عنوان یک پدافند غیر عامل در برابر خسارات ناشی از فعالیت این پدیده از حالا باید* *چاره‌اندیشی کرد که قطعاَ‌ در آینده خیلی دیر خواهد بود. (البته* *امیدواریم تصمیم‌گیران کشور اساسا َ‌با این مفاهیم آشنا باشند!!)*
*کشور هند تجربه 1000 میلی‌متر* *بارندگی در 24 ساعت را دارد و این در حالی است که گاهی در ایران با حدود 30 میلی‌متر بارندگی،* *خسارت‌های زیاد جانی و مالی ایجاد می‌کند مسئولین هم فقط با ابراز تاسف از کنار قضیه می‌گذرند. چرا که مسئولین به خصوص در حوزه‌ی مدیریت بحران، همچون دیگر *مشکلات توانایی مدیریت و مقابله با آن را ندارند.*
*امسال هم به نظر می‌رسد که جریان مانسون در حال پیشروی به نقاط مرکری ایران و شاید بخش‌های شمالی باشد ولی در سال‌های بعد احتمال تشدید این پیشروی هم وجود دارد.
*جریان مانسون یک حرکت رفت و برگشتی است و از اواخر مرداد شروع به عقب‌نشینی به سمت جنوب می‌کند و نهایتاَ‌در حدود اواخر آبان بخش‌های جنوبی هند هم از حوزه‌ی فعالیت آن خارج و فصل خشکی برای آن مناطق شروع می‌شود.

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
خلیج همیشگی فارس

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
لایه های جو تا ارتفاع 1000کیلومتری.

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience
این تصویر خلاصه‌ای از مأموریت ماهواره لندست ۷ (Landsat 7) را به زبان اعداد و ارقام نشان می‌دهد.:

🔹 لندست ۷ به روایت اعداد
(تحت نظر سازمان زمین‌شناسی آمریکا - USGS و ناسا)

تاریخ پرتاب: ۱۵ آوریل ۱۹۹۹

تاریخ بازنشستگی (پایان مأموریت): ۴ ژوئن ۲۰۲۵

مدت مأموریت: ۲۶ سال


📷 بیش از ۳.۳ میلیون تصویر ثبت شده
📦 داده‌های به‌دست‌آمده بیش از ۳ پتابایت (Petabyte) به آرشیو USGS افزوده‌اند.

📅 حدود ۸۹۰۰ روز علمی فعال
🌍 بیش از ۱۳۸,۰۰۰ بار گردش به دور زمین
🚀 طی مسافت بیش از ۶.۱ میلیون کیلومتر (معادل ۳.۸ میلیون مایل)

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
مرگ خاک یعنی مرگ زندگی

کشاورزی سنتی باعث تخریب خاک می شود . با آتش زدن بقایا خاک حاصلخیز آتش می‌گیرد . خاک بزرگ‌ترین سرمایه کشاورز است .

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🌋 چرخه ماگما و شکل‌گیری آتشفشان‌ها 🌋
ما درباره‌ی این صحبت کردیم که چگونه ماگما، یعنی مایع داغی که زیر پوسته زمین قرار دارد، گرم شده و به سمت بالا حرکت می‌کند و در محفظه‌ای به نام اتاقک ماگمایی، زیر سطح زمین جمع می‌شود. وقتی صفحات زمین‌ساختی حرکت می‌کنند و ماگما بالا می‌آید، فشار افزایش می‌یابد و در نهایت باعث فوران آتشفشانی در سطح زمین می‌شود. وقتی ماگما به سطح زمین می‌رسد، به آن «گدازه» می‌گویند. گدازه پس از سرد شدن سفت می‌شود و لایه‌ای جدید روی پوسته زمین ایجاد می‌کند. با گذر زمان و تکرار این فوران‌ها، این لایه‌ها روی هم جمع می‌شوند و کوهی به نام آتشفشان را شکل می‌دهند.

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🌍 اگر همه یخ‌های قطبی زمین ذوب شوند، چه خواهد شد؟
❄️🔥 اگر تمام یخچال‌های طبیعی قطب شمال و جنوب به دلیل گرمایش جهانی ذوب شوند، پیامدهای فاجعه‌باری متوجه اکوسیستم زمین، اقیانوس‌ها و سکونت‌گاه‌های انسانی خواهد بود.
🔬 بر پایه داده‌های علمی، حجم یخ‌های گرینلند و قطب جنوب به ترتیب می‌توانند حدود 7 متر و 58 سانتیمتر متر به سطح آب‌های آزاد جهان بیفزایند. در مجموع، سطح دریاها بیش از 65 متر افزایش خواهد یافت. چنین افزایشی، کلان‌شهرهای ساحلی مانند نیویورک، شانگهای، بمبئی، لندن، روتردام، و حتی بنگلادش و جنوب ایران (از جمله چابهار) را به زیر آب خواهد برد.
🌊 اثرات این فاجعه اقلیمی عبارتند از:
مهاجرت صدها میلیون نفر از ساکنان مناطق ساحلی؛
نابودی اکوسیستم‌های ساحلی، از جمله جنگل‌های مانگرو و صخره‌های مرجانی؛
برهم‌خوردن چرخه‌های جوی و الگوهای بارشی؛
اسیدی شدن بیشتر اقیانوس‌ها به دلیل جذب دی‌اکسیدکربن بیشتر؛
تهدید امنیت غذایی جهانی به واسطه شور شدن منابع آب شیرین و نابودی زمین‌های کشاورزی.
📈 این تحولات به شکلی غیرقابل جبران، تعادل آب‌وهوایی و ژئوپلیتیک جهان را تغییر خواهد داد.

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
جهت‌یابی با سایۀ اجسام

در این ویدیو، کمتر از نیم ساعت برای مشخص کردن دو نقطه صرف شد. هر چه زمان بیشتری برای این روش صرف شود (مثلاً یک ساعت)، دقت جهت‌یابی بیشتر می‌شود.

برای جهت‌یابی دقیق‌تر، ابزارهایی مثل قطب‌نما یا GPS پیشنهاد می‌شوند اما در نبود این امکانات با روش‌هایی مثل همین روش می‌توان جهت‌های جغرافیایی را به‌صورت تقریبی مشخص کرد.

انجام این روش هم در نیم‌کرۀ شمالی جواب می‌دهد، هم در نیم‌کرۀ جنوبی. اینکه چه زمانی از روز باشد هم تفاوتی ندارد. همین که خورشید در آسمان باشد و سایه تشکیل شود کافی است. البته در مناطق نزدیک به خط استوا یا در فصول خاص، موقعیت خورشید در آسمان ممکن است کمی متفاوت باشد.

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🕒 «چرا ساعت کامپیوترت اشتباهه؟ شاید Time Zone درست تنظیم نشده!»
اگه تا حالا با کامپیوتر یا گوشی کار کرده باشی، حتما دیدی که باید منطقه زمانی (Time Zone) رو تنظیم کنی. ولی اصلاً این Time Zone چیه و چرا باید درست انتخابش کنیم؟

📌 مفهوم Time Zone یعنی چی؟

زمین به ۲۴ منطقه زمانی تقسیم شده که هر کدومش یه ساعت خاص دارن. چون زمین داره می‌چرخه، خورشید توی کشورهای مختلف تو ساعت‌های متفاوتی طلوع و غروب می‌کنه. برای همین، کشورها ساعت محلی خودشونو دارن.

حالا 🇮🇷 ایران چرا +۳:۳۰ه؟

یعنی وقتی در گرینویچ (مرکز زمان جهانی) ساعت ۱۲ ظهره، توی ایران ساعت ۳:۳۰ عصره.
ایران یکی از کشورای خاصیه که نیم‌ساعته از بقیه جدا شده (بیشتر کشورها تفاوت کامل یک‌ساعته دارن). دلیلش موقعیت جغرافیایی ایرانه که دقیقاً بین دو Time Zone قرار گرفته است.

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
⁨ ⁨ ‌‌‌
برای اینکه راکتورهای هسته‌ای بتوانند کار کنند، به سوخت شکافت‌پذیر اورانیوم-۲۳۵ نیاز دارند. در طبیعت، اورانیوم عمدتاً از ایزوتوپ اورانیوم-۲۳۸ تشکیل شده که شکافت‌پذیر نیست. اما اورانیوم-۲۳۵ تنها ۰/۷٪ از کل اورانیوم طبیعی را تشکیل می‌دهد، بنابراین باید اورانیوم-۲۳۸ از آن جدا شود تا غنی‌سازی صورت گیرد. برای این منظور، اورانیوم-۲۳۵ با استفاده از دستگاهی به نام سانتریفیوژ گازی از اورانیوم-۲۳۸ جدا می‌شود.

اورانیوم به صورت گاز وارد سانتریفیوژ می‌شود. سانتریفیوژ با سرعت بسیار بالا می‌چرخد. تحت تأثیر نیروی گریز از مرکز، دو ایزوتوپ اورانیوم از یکدیگر جدا می‌شوند. اورانیوم-۲۳۸ که سنگین‌تر است به سمت دیواره‌های خارجی رانده می‌شود، در حالی‌که مولکول‌های سبک‌تر اورانیوم-۲۳۵ در مرکز سیلندر باقی می‌مانند. گازی که از اورانیوم-۲۳۵ تهی شده است به مرحله قبلی بازمی‌گردد، در حالی‌که گازی که اندکی غنی‌تر از اورانیوم-۲۳۵ است وارد سانتریفیوژ دوم می‌شود تا همین فرایند تکرار شود.
👇👇

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience
👆👆
این عملیات در ده‌ها و صدها سانتریفیوژ که به صورت آبشاری (زنجیره‌وار) به هم متصل شده‌اند بارها تکرار می‌شود تا غلظت اورانیوم-۲۳۵ به حدود ۳/۵ تا ۵ درصد و حتی موارد بالاتر برسد؛ تا غلظت ۵ درصد برای راه‌اندازی یک راکتور هسته‌ای کافی است. غنی‌سازی ۲۰ تا ۹۰ درصد هم برای سوخت زیردریایی‌هایی هسته‌ای و موارد پزشکی و تحقیقاتی کاربرد دارد. اما برای ساخت یک سلاح هسته‌ای، حداقل ۹۰٪ اورانیوم-۲۳۵ لازم است تا غنی‌سازی شود.

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
میدونستید جی پی اس (GPS) چرا به 4 ماهواره برای مکان یابی نیاز داره؟
فرض کن یه گوشی داریم و یه ماهواره که تو یه صفحه فرضی هستن. چیزی که می‌دونیم اینه که موقعیت ماهواره و فاصله‌اش تا گوشی چقدره. چیزی که نمی‌دونیم، محل دقیق گوشی‌ـه. با فقط یه ماهواره، بی‌نهایت مکان ممکن برای گوشی وجود داره که همه روی یه دایره فرضی قرار می‌گیرن.
حالا اگه یه ماهواره دوم هم اضافه کنیم که موقعیت و فاصله‌اش از گوشی رو بدونیم، شرایط بهتر می‌شه. این بار، فقط دو نقطه وجود دارن که گوشی می‌تونه اونجا باشه، یعنی محل تقاطع دو دایره.
برای اینکه دقیق بدونیم گوشی کجاست، یه ماهواره سوم اضافه می‌کنیم. حالا فقط یه نقطه وجود داره که دایره‌های هر سه ماهواره در اون تقاطع دارن؛ یعنی محل دقیق گوشی.
تا اینجا همه‌چی دوبعدی بود. حالا بیایم واقع‌بینانه‌ترش کنیم و بعد سوم (ارتفاع) رو هم در نظر بگیریم. این بار، به جای دایره، یه کره داریم که گوشی ممکنه هر جایی روی اون باشه. و باز هم، سه تا کره (ماهواره) دو نقطه مشترک دارن.
برای اینکه دوباره فقط یه محل دقیق داشته باشیم، یه ماهواره چهارم اضافه کنیم،همه‌ی این چهار کره در اون هم‌پوشانی دارن. یعنی محل دقیق گوشی