​دریاچه ارومیه، بزرگترین دریاچه آب شور خاورمیانه، در پی یک فروپاشی زیست‌محیطی فاجعه‌بار، بیش از ۹۰ تا ۹۸ درصد از حجم خود را از دست داده است.
​دلیل اصلی این وضعیت، سدسازی‌های بالادست، بهره‌برداری بی‌رویه از آب‌های زیرزمینی و دهه‌ها خشکسالی است که رودخانه‌های تغذیه‌کننده آن را قطع کرده‌اند.
​تصاویر ماهواره‌ای نشان می‌دهد که این حوضه وسیع به بیش از ۵۰۰ کیلومتر مربع دشت نمکی بایر و استخرهای کوچک تبدیل شده است. حیات وحش وابسته به آن (مانند آرتمیا و فلامینگو) از بین رفته و شهرهای اطراف اکنون با طوفان‌های سمی گرد و غبار نمک روبرو هستند.
​این رویداد، هشداری زنده است که نشان می‌دهد چگونه سوء مدیریت و فشارهای اقلیمی می‌توانند یک شگفتی طبیعی را در عرض یک نسل محو کنند.
​
🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience

تنگه باب‌المندب — که در باریک‌ترین قسمت تنها ۳۰ کیلومتر عرض دارد — دریای سرخ را به خلیج عدن متصل می‌کند و دروازه جنوبی کانال سوئز محسوب می‌شود.
​این تنگه، شریان حیاتی تجارت جهانی است، جایی که کشتی‌های حامل نفت، گاز و کالاها بین آسیا و اروپا روزانه از آن عبور می‌کنند. تقریباً ۱۴ درصد از کل تجارت دریایی جهان از این آبراهه باریک که بین کشورهای یمن، جیبوتی و اریتره قرار دارد، جریان می‌یابد.
​با این حال، به رغم اهمیت فوق‌العاده‌اش، باب‌المندب اغلب مورد توجه قرار نمی‌گیرد — مگر زمانی که درگیری یا اختلالی در آن رخ دهد و به جهانیان یادآوری کند که چقدر به این پیوند شکننده میان قاره‌ها وابسته هستند.

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience

شعاع_زمین برای اولین بار در ظهر انقلاب تابستانی در یکی از شهرهای مصر توسط اراتوستن گیری شد.

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience

کی جلوی ورود یا شکل‌گیری ابرها به ایران رو‌گرفته؟
ایران در گذشته علیرغم موقعیت جغرافیایی خودش منطقه کوهستانی سرد وپرباران داشت که سهم تالاب‌های داخلی وجنگل ها و دریاچه ارومیه در ایجاد این بارش‌ها ۳۰ الی ۴۰ درصد بود
پس عاملین بی بارانی ایران فقط منطقه پر فشار جنب جاره ای نمی تواند باشد

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience

آتشفشان هیلی گوبی در اتیوپی برای اولین بار طی ۱۲ هزار سال فوران کرد.

تصاویر: متیوسَت ۱۲ و آکوا مودیس.

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience

اینورژن حرارتی چیست ؟؟
اینورژن حرارتی و اقلیم‌شناسی بحران آلودگی هوای تهران در پاییز ۱۴۰۴ (۲۰۲۵)
پدیده‌ی اینورژن حرارتی (Temperature Inversion) یکی از مهم‌ترین فرآیندهای اقلیم‌شناسی در مناطق شهری محصور است. در این حالت، لایه‌ای از هوای گرم‌تر بر فراز هوای سردتر سطح زمین قرار می‌گیرد و گرادیان دمایی جو وارونه می‌شود. این وارونگی، با سرکوب اختلاط عمودی، آلاینده‌ها را در لایه‌های پایین جو محبوس می‌سازد.
🔎 ویژگی‌های اقلیم‌شناسی تهران
• موقعیت در دامنه جنوبی البرز و محاط بودن در یک حوضه بسته → مستعد وقوع اینورژن
• ارتفاع متوسط ۱۲۰۰ متر و وجود سد کوهستانی البرز و دره های آن در شمال → محدودیت جریان‌های افقی و عمودی بعضا به دلیل ساخت و سازهای غیر اصولی در کریدورهای باد

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience

👆👆
• شب‌های صاف و آرام → سرد شدن سریع سطح زمین و تقویت گرادیان دمایی معکوس
• همراهی با سامانه‌های پرفشار (مانند پرفشار سیبری) → پایداری جو و انباشت آلاینده‌ها
📉 پاییز ۱۴۰۴: شرایط خاص
• خشکسالی و کم‌بارشی → حذف مکانیسم‌های طبیعی پراکندگی آلاینده‌ها
• بحران انرژی → استفاده گسترده از مازوت با محتوای بالای SO₂ و PM₂.₅
• شاخص کیفیت هوا (AQI) در نوامبر ۲۰۲۵: بیش از ۲۰۰ و حتی تا ۲۳۳ → طبقه‌بندی "بسیار ناسالم"
📊 داده‌های کلیدی
• میانگین تفاوت دمای شبانه تهران و حومه: ~۶.۱۷°C → تقویت جزیره حرارتی شهری
• غلظت PM₂.₅ در پاییز ۱۴۰۴: بیش از ۱۵۰ µg/m³ → چندین برابر استاندارد WHO
• AQI متوالی بالای ۱۶۴–۱۷۰ → هشدارهای نارنجی و قرمز
⚠️ پیامدها:
• افزایش بیماری‌های تنفسی و قلبی-عروقی
• مرگ زودرس سالانه ~۵۹,۰۰۰ نفر در ایران (بخش عمده در تهران)
• اختلال در فعالیت‌های اجتماعی و اقتصادی
🔬 اینورژن حرارتی در تهران یک رخداد اقلیمی تصادفی نیست، بلکه محصول تعامل توپوگرافی، شرایط جوی پایدار و فشارهای انسانی است. پاییز ۱۴۰۴ نمونه‌ای بارز از هم‌افزایی خشکسالی، بحران انرژی و وارونگی دمایی بود که تهران را به آلوده‌ترین شهر جهان رساند.

⁨ 🔬🌊 Cross-Bedding آرشیو دینامیک رسوبی در سیستم‌های بادی و دریایی

کراس‌بِدینگ نتیجه‌ی مهاجرت مداوم ریپل‌ها و تلماسه‌ها تحت تأثیر جریان‌های با جهت غالب است؛ ساختاری که نه‌تنها معماری رسوبی را شکل می‌دهد، بلکه بردار جریان، رژیم انرژی و سینماتیک انتقال ذرات را نیز در خود ثبت می‌کند

در محیط‌های بادی (Aeolian)، زاویه کم چگالی رسوب و ویسکوزیته پایین هوا، موجب شکل‌گیری کراس‌بِدینگ‌های بزرگ‌مقیاس با set thickness بالا و dip angle نزدیک به زاویه ریزش می‌شود؛ نشانگر بادهای پایدار و نرخ بالای مهاجرت تپه‌های ماسه‌ای

در محیط‌های دریایی (Subaqueous)، حضور آب با چگالی بالا سبب ایجاد کراس‌بِدینگ‌های کوچکتر، متقارن‌تر و اغلب حاصل از ریپل‌های موجی، جریان‌های کشندی و بستر‌جریان‌های یک‌طرفه می‌شود؛ ساختارهایی که بازتاب نوسانات انرژی، تغییرات هیدرودینامیک و رژیم‌های flow transformation هستند

تحلیل دقیق پارامترهایی مثل
• set geometry
• foreset grain fabric
• paleocurrent indicators
• reactivation surfaces
به زمین‌رسوب‌شناسان اجازه می‌دهد پالئوژئوگرافی، ریتم جریان و دینامیک رسوب‌گذاری را با دقت بالا بازسازی کنند

🇮🇷 همایش سراسری مخاطرات محیطی و امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران برگزار می شود.
✨این همایش؛ فرصتی برای گرد همایی اندیشمندان و فعالان حوزه های تخصصی و بستری است برای خلق ایده های نو؛ تبادل تجربه؛ شکل گیری همکاری های علمی و اجرایی و یافتن راه حل های کاربردی برای
چالش های امروز و فردا
👈 مهلت ارسال مقالات 15 دی ماه 1404
🔗 لینک دسترسی مستقیم جهت ثبت نام:
https://eitaa.com/Admin_ners_ihuo_ac_ir

🌿 با حضور و اندیشه شما؛ آینده از همین امروز ساخته می شود.

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience

زلزله در پخش زنده:

لحظه‌ی وقوع زلزله در بنگلادش در هنگام پخش زندهٔ شبکه خبری DBC، جایی که مهمان مسلمان برنامه در حالی که لرزش‌ها ادامه داشت چندین بار شهادتین را بر زبان آورد.

سازمان زمین‌شناسی آمریکا اعلام کرده است که بزرگای زلزله ۵.۷ بوده و کانون آن در منطقه نار سینگدی در شرق کشور قرار داشته است.

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience

گزارش مقدماتی زمین‌لرزه

بزرگی: 4.3
محل وقوع: استان كرمانشاه - حوالی قصر شيرين
تاریخ و زمان وقوع به وقت محلی: 1404/09/18 20:46:07
طول جغرافیایی: 45.55
عرض جغرافیایی: 34.44
عمق زمین‌لرزه: 12 کیلومتر

نزدیک‌ترین شهرها:
8 کیلومتری قصر شيرين (كرمانشاه)
28 کیلومتری سرپل ذهاب (كرمانشاه)
47 کیلومتری گيلانغرب (كرمانشاه)

نزدیکترین مراکز استان:
119 کیلومتری ايلام
141 کیلومتری كرمانشاه

نمایش محل زمینلرزه روی نقشه:
https://www.google.com/maps/place/34.44,45.55/@34.44,45.55,7z

مرکز لرزه‌نگاری کشوری مؤسسۀ ژئوفیزیک دانشگاه تهران:
http://irsc.ut.ac.ir

@irsc_public

جنگل‌های هیرکانیِ شمال ایران، جنگل‌های معتدل و باستانی هستند که میلیون‌ها سال در امتداد سواحل جنوبی دریای خزر باقی مانده‌اند. این جنگل‌های سرسبز و رازآلود، از غنی‌ترین زیستگاه‌های طبیعی جهان‌اند و گونه‌های نادری مانند پلنگ ایرانی و مرال خزری در آن زندگی می‌کنند. درختان بلندپایه‌، پوشیده از خزه و سرخس، چشم‌اندازی شبیه جنگل‌های نخستین زمین ساخته‌اند. این منطقه که در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شده، یکی از کهن‌ترین اکوسیستم‌های جنگلی سیاره را در خود جای داده و تصویری زنده از چشم‌اندازهای اولیه پیش از آخرین عصر یخبندان ارائه می‌دهد.

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience

نوآوری جوان سی سختی و دوستدار طبیعت در اطفا حریق جنگل ها. بکارگیری این شیوه ی نوین نقش چشم گیری در اطفا حریق و از بین رفتن جنگل ها دارد. برای بکارگیری و آشنایی همه فعالان محیط زیستی نشر حداکثری کنید لطفا.

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience

کالبدشناسی دینامیکی امواج راسبی و سازوکار تاوایی (Vorticity) 🌈
چرا نوسانات جوی در خاورمیانه تشدید می‌شوند؟
منبع: هفت اقلیم.

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience

👆👆کالبدشناسی دینامیکی امواج راسبی و سازوکار تاوایی (Vorticity) 🌈
چرا نوسانات جوی در خاورمیانه تشدید می‌شوند؟
واکاوی پیشرفته: ماندگاری تاوایی پتانسیل (Potential Vorticity Conservation)
در ادامه پایش سامانه‌ی فعال فعلی، بررسی رفتار موجی جریان‌های غربی از دیدگاه قانون بقای چرخندگی (Vorticity)، کلید درک علت عمیق‌شدن این ناوه بر روی خاورمیانه است. حرکت مارپیچی که هم‌اکنون در نقشه‌های تراز میانی مشاهده می‌کنیم، تابع مستقیم اصول زیر است:
۱. سازوکار حرکت موجی و تاوایی پتانسیل:
بر پایه اصل بقای تاوایی مطلق ($\zeta + f$)، هنگامی‌که جریان باد غربی با یک مانع برخورد می‌کند یا دچار نوسان می‌شود، برای حفظ تعادل دینامیکی خود، ناچار به تغییر انحنا (Curvature) می‌شود.
•  تولید تاوایی چرخندی (Cyclonic Vorticity): با حرکت توده‌هوا به سمت عرض‌های پایین‌تر (کاهش پارامتر کوریولیس یا $f$)، برای ثابت ماندن مجموع تاوایی، مقدار تاوایی نسبی ($\zeta$) افزایش می‌یابد. این فرآیند دقیقاً همان چیزی است که باعث "عمیق‌شدن ناوه" بر روی مدیترانه و نفوذ آن به سمت دریای سرخ و ایران شده است.
۲. دلایل فنی گسترش (Amplification) امواج در خاورمیانه:
چرا امواج راسبی در مسیر خود بر روی خاورمیانه چنین دامنه‌ی (Amplitude) بلندی پیدا می‌کنند؟
•  ناپایداری باروکلینیک (Baroclinic Instability): تضاد حرارتی شدید بین خشکی‌های داغ شبه‌جزیره عربستان و هوای سرد برآمده از بادهای غربی مدیترانه، مایه تشدید شیب فشاری و حرارتی می‌شود. این انرژی پتانسیل به انرژی جنبشی تبدیل‌شده و موج راسبی را از حالت خطی خارج و به یک موج عمیق و پرانرژی تبدیل می‌کند.
•  برهم‌کنش با رودباد جنب‌حاره‌ای (STJ): در این منطقه، رودباد به دلیل عوارض ژئومورفولوژیک (مانند فلات ایران و هیمالیا)، دچار شکست یا تقویت موضعی می‌شود. این "جفت‌شدگی" باعث می‌شود ناوه در یک نقطه خاص تثبیت شده و بارش‌های تداومی ایجاد کند.
۳. فرارفت تاوایی و صعود اجباری:
در حال حاضر، شرقِ محور این موج راسبی عمیق، محل تجمع فرارفت تاوایی مثبت (PVA) است. بر پایه قانون چرخندگی، این فرارفت در ترازهای بالا آشکارا منجر به واگرایی و ایجاد خلأ نسبی می‌شود که نتیجه آن، صعود پرقدرت توده‌های هوای مرطوب از سطح خلیج فارس، دریای عمان و دریای سرخ به لایه‌های فوقانی جو است.
خلاصه وضعیت جاری:
ما در حال حاضر شاهد یک "موج راسبی شکسته شده" یا با دامنه بسیار بلند هستیم که به دلیل بقای تاوایی پتانسیل، رطوبت منابع آبی جنوبی را جاری:مادرحال حاضر شاهد یک "موج راسبی شکسته شده" یا با دامنه بسیار بلند هستیم که به دلیل بقای توابی پتانسیل، رطوبت منابع آبی جنوبی را با ساختار جبهه‌ای بادهای غربی مدیترانه گره‌زده است. این پیکربندی، پتانسیل تولید بارش‌های سیل‌آسا را در هسته‌های ناپایداری به بیشینه رسانده است.

نقشه پهنه بندی و میزان بارش سامانه اخیر در فارس.

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience

📈 ​این ویدئو، روند تغییرات دمای کره زمین از سال ۱۸۸۰ تاکنون را از نگاه ناسا (NASA) نشان می‌دهد.تاکنون روی زمین ثبت شده است.
​🌡️ در سال ۲۰۲۴، میانگین دمای سطح زمین به ۱.۲۸ درجه سانتی‌گراد بالاتر از میانگین دوره‌ی مرجع (۱۹۵۱-۱۹۸۰) رسید.
​⚠️ این نمودار مارپیچی، یک پیش‌بینی نیست؛ بلکه بر اساس مدااهدات و داده‌های واقعی اندازه‌گیری شده است.
​
🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience

«از یک ماهواره‌ی تنها
تا هزاران چشم در مدار زمین 🌍
انسان بی‌سروصدا، سیاره‌اش را با فناوری در آغوش گرفته است»

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience

نقشه UTMچیست؟

کل ایران فقط توی ۴ زون UTM جا گرفته!!!
زون ۳۸N | ۳۹N | ۴۰N | ۴۱N
تقریباً ۸۰٪ مساحت کشورمون تو زون N۳۹ قرار داره!
یعنی تهران، اصفهان، شیراز، تبریز، مشهد، یزد، کرمان و … همه تو همین زونن!

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience

ماهواره هایی که توانایی اندازه گیری دمای سطح زمین دارد.

🌍🏔🇮🇷کانال علوم زمین
@Geoscience
https://news.1rj.ru/str/Geoscience