🌟تبلیغ و اشاعه برند بر عهده کیست؟

🔵برایان تیل در کتاب «خلق برندهای مردم‌ پسند» می‌نویسد: یكی از اشتباهات رایج در شركت‌های مختلف این است كه فكر می‌كنند برند متعلق به واحد بازاریابی است چون برند را از طریق برنامه‌های تبلیغاتی، ترویج و غیره، رشد می‌دهد

🔹این در حالی است که بازاریابی فقط نقش یك توپ‌ پخش كن را بازی و سایر واحدها را تغذیه می‌كند. بنابراین، تمام افراد و واحدهای شركت، نقش مهمی در موفقیت برند آن دارند و به همین دلیل، مدیران برند باید با اجرای برنامه‌هایی مثل موارد زیر، احساس مالکیت برند را در کارمندان شرکت ایجاد کنند:

🔹چند وقت پیش فِرِد اسمیت، بنیانگذار شركت پستی فِدِكس در برنامه شبکه تلویزیونی فاكس نیوز گفت: «ما هر روز صبح، فلسفه و اصول برندمان را با تمام ۲۸۰ هزار نفر کارمندان‌مان مرور می‌کنیم و از آنها می‌خواهیم به این اصول پایبند باشند و آنها را با مشتریان‌مان در میان بگذارند. شاید بگویید کار خیلی سختی است، بله سخت است اما هیچ کاری در شرکت ما واجب‌تر از این کار نیست»

🔹آیا تابحال برایتان اتفاق افتاده كه وقتی سوار یكی از هواپیماهای شركت سَوت وِست هستید، یكی از مهمانداران سراغ‌تان بیاید و برایتان آواز بخواند؟ احتمال بسیار زیاد این اتفاق برای‌تان افتاده چون آوازخوانی مهمانداران و تلاش آنها برای سرگرم کردن مسافران، بخش اصلی برندینگ این شرکت یعنی ایجاد جو خودمانی و شوخ‌طبعی آن است. برای ایجاد این فرهنگ، شرکت قبل از هر پرواز، اصول برندینگ سَوت وِست را با خدمه پرواز مرور می‌کند و درباره راه‌های جدیدتر سرگرم کردن مسافران با آنها تبادل نظر می‌کند

🟣اجازه بدهید تجربه شخصی‌ام از هتل‌های زنجیره‌ای ماریوت را برایتان بازگو کنم. زمستان چند سال پیش بود که عازم واشنگتن بودم اما به دلیل بدی هوا، پروازمان به تاخیر افتاد. وقتی بالاخره وارد حریم هوایی واشنگتن شدیم، متوجه شدیم كه فرودگاه رونالد ریگان به دلیل بدی هوا تعطیل شده است.
به همین دلیل هواپیمای ما در فرودگاه دیگری به زمین نشست. بالاخره ساعت ۱ نصفه شب بود كه از هواپیما پیاده و با صف طولانی‌ای برای تاكسی مواجه شدم

🔹وقتی در صف منتظر بودم، متوجه شدم افراد جلوی‌ام عازم یكی از هتل‌های ماریوت در نزدیكی هتل محل اقامت من هستند پس تصمیم گرفتیم كه یك تاكسی مشترك بگیریم تا اول آنها را برساند و بعد من را. اما از شانس بد من، تاكسی جلوی هتل ماریوت خراب شد

🔹خانم مسئول پذیرش هتل، مسافران تاكسی به جز من كه هتلم چند خیابان آن طرف‌تر بود را پذیرش و سعی كرد تاكسی جدیدی برای من بگیرد ولی تمام تاكسی‌ها تا فردا صبح پر بودند. آن خانم وقتی از گرفتن تاكسی مایوس شد، سعی كرد اتاقی را برایم دست و پا كند ولی تمام اتاق‌ها هم پر بودند. آن خانم با روی خوش گفت: «مشكلی نیست. خودم شما را به هتل‌تان می‌رسانم»

🔹در طول راه، چند سوال راجع به كار در هتل‌ ماریوت از او پرسیدم و متوجه شدم كه آن خانم تنها ۲ هفته بود كه در هتل مشغول به كار شده بود اما کاملا با اصول برندینگ هتل‌های ماریوت آشنا شده بود: «هر كاری از دست‌تان بر می‌آید برای مشتریان انجام بدهید، حتی اگر آن کار وظیفه‌تان نیست»

@MarketingAcademic

🌟چگونه یک ویدیوی تبلیغاتی اثرگذار بسازیم؟

🔸نیک هیتیوس، مشاور بازاریابی دیجیتال، در جدیدترین مطلب خود برای وب‌سایت کارآفرینی می‌نویسد: یکی از بهترین راه‌های بازاریابی و تبلیغ هر محصولی، ساخت و انتشار ویدیوهای تبلیغاتی و آموزشی کوتاه درباره آن محصول است که به آن ویدیو مارکتینگ می‌گوییم

🔹ویدیو مارکتینگ به این دلیل بسیار بهتر از سایر روش‌های بازاریابی محتوایی مثل متن، پادکست و اینفوگرافیک است که با کمک آن می‌توانیم علاوه بر انتقال اطلاعات، از عواملی مثل تکنیک‌های تصویربرداری برای تاثیرگذاری روی مشتریان‌مان استفاده کنیم

🔹برای ساخت یک ویدیوی تبلیغاتی اثرگذار باید به این پنج نکته دقت کنیم:

1️⃣ ویدیوی تبلیغاتی باید کوتاه باشد. تجربه نشان می‌دهد ویدیوهایی که بین ۱۵ تا ۳۰ ثانیه هستند، بیشترین تاثیرگذاری را روی مشتریان دارند

2️⃣ پنج ثانیه اول یک ویدیوی تبلیغاتی، حیاتی‌ترین بخش آن ویدیوی است چون اگر نتوانیم در این مدت توجه مخاطب را جلب کنیم، به احتمال زیاد او را از دست می‌دهیم. به همین دلیل باید مهم‌ترین نکته‌مان را در همان اول ویدیو بازگو کنیم

3️⃣ بسیاری از مخاطبان زمانی ویدیوی ما را تماشا می‌کنند که مثلا در اتوبوس یا مترو یا حتی در جلسه هستند و در نتیجه باید صدای گوشی‌شان را قطع کنند. به همین دلیل بهتر است برای ویدیوهایمان از زیرنویس استفاده کنیم

4️⃣ بهتر است برای افزایش کیفیت و اثرگذاری ویدیومان از یک موسیقی متن جذاب استفاده کنیم

5️⃣ هنگام ساخت یک ویدیوی تبلیغاتی باید بر وسوسه استفاده از اطلاعات، آمار و ارقام و نمودارهای پیچیده غلبه کنیم چون این قبیل چیزها فقط باعث دلزدگی مخاطبان‌مان می‌شوند.

@MarketingAcademic

🌟اهمیت بسته‌بندی در برندینگ

برایان تیل در کتاب خود به نام «خلق برندهای مردم‌پسند» می‌نویسد: بسته‌بندی یکی از اصلی‌ترین اجزای بازاریابی یک برند است چون:

🟣بسته‌بندی اطلاعات کاربردی زیادی را درباره محصول بیان می‌کند.

🟣بسته‌بندی ایمنی محصول را تامین می‌کند.

🟣بسته‌بندی محصول را در برابر محیط پیرامونی محافظت می‌کند.

🟣بسته‌بندی محصول را به مشتریان بالقوه معرفی می‌کند.

🟣بسته‌بندی به عنوان ابزار تبلیغات محصول بکار برده می‌شود.


🔺اما بدانید که هیچ کدام از این موارد، ارزش واقعی بسته‌بندی را نشان نمی‌دهد چون اصلی‌ترین دلیل اهمیت بسته‌بندی این است که بسته‌بندی عالی به موفقیت برند شما کمک می‌کند چون:

🔴یک بسته‌بندی عالی در ذهن مشتریان به خوبی حک می‌شود و در نتیجه باعث تقویت برند می‌شود. مثل بطری و شیشه‌های کوکاکولا که حتی اگر نام کوکاکولا هم روی آنها نباشد، به راحتی تشخیص می‌دهیم که این بسته‌بندی متعلق به کوکاکولا است.

🔴یک بسته‌بندی عالی باعث تمایز برند از رقبا می‌شود. مثل بسته‌بندی چیپس پرینگلِز که برخلاف رقبای خود از مقوا و به صورت استوانه‌ای است و باعث تمایز آن از رقبا شده است.

🔴باز کردن بسته‌بندی عالی، مثل باز کردن جعبه گوشی اپل، خودش یک تجربه خوشایند است و باعث تقویت جایگاه برند در ذهن مشتریان می‌شود.

🔴یک بسته‌بندی عالی به مشتریان کمک می‌کند تا از محصول‌ به راحتی استفاده کنند. مثل بسته‌بندی ماءالشعیر گِلَشییِر که کف شیشه‌های آن یک درب بازکن کوچک تعبیه شده است تا مشتری بتواند به راحتی درب محصول را باز کند.

🔻دفعه بعد که تصمیم داشتید بسته‌بندی‌تان را طراحی کنید یا تغییر بدهید، یادتان باشد بسته‌بندی باید علاوه بر کارکردهای اصلی‌اش، این چهار ویژگی را هم داشته باشد:

🔵آن قدر جذاب باشد که در ذهن مشتریان هدف حک شود.

🔵متمایز از رقبا و روند حاکم بر بازار باشد.

🔵باز کردن آن یک تجربه دلنشین باشد.

🔵باعث راحتی مشتری باشد.

@MarketingAcademic

🌟دنیای تبلیغات به چه سمتی می‌رود؟

رسانه‌های تبلیغاتی در سراسر دنیا به شدت تغییر کرده و اکثر تبلیغات از رسانه‌هایی مثل تلویزیون، روزنامه، بیلبورد و سایر رسانه‌های سنتی به سمت «رسانه‌های فضای مجازی» حرکت کرده‌اند.

🔻در ادامه روندهای حاکم بر تبلیغات در فضای مجازی را با هم مرور می‌کنیم:

🟡 رواج اینفلوئنسر مارکتینگ

کمپین‌های بازاریابی و تبلیغات از طریق اینفلوئنسرها در حال افزایش است، از طرفی اعتماد مشتریان به این کمپین‌ها هم در حال کاهش است. به همین دلیل، کمپین‌های اینفلوئنسر مارکتینگ بیشتر به سمت برنامه‌های «دوستان‌تان را معرفی کنید» حرکت می‌کند. «تبلیغ به وسیله سلبریتی‌ها» که در آن واضح است شرکت به فرد مشهور پول پرداخت کرده، کم کم جای‌شان را به «تبلیغات پنهان توسط اینفلوئنسرهای متخصص» می‌دهد. اینفلوئنسرهای متخصص، افرادی غیرمشهور هستند که در یک زمینه خاص مثل آشپزی، کتاب‌خوانی، دکوراسیون و غیره متخصص هستند و فیلم‌ها و پست‌هایی را در زمینه تخصصی‌شان منتشر می‌کنند.

🔴رواج تبلیغات شخصی‌شده

از چند سال پیش، ارسال تبلیغات کاملا شخصی‌شده به مشتریان بسیار رواج یافته است. تبلیغات شخصی‌شده، تبلیغاتی هستند که بر اساس مشخصات و نیازهای یک مشتری خاص، طراحی و ارسال می‌شوند. ساده‌ترین نوع این تبلیغات، ایمیل‌های تبلیغاتی است که با نام مشتری شروع می‌شوند. در حقیقت، شرکت‌ها سعی می‌کنند با تحلیل خرید قبلی مشتریان‌شان، تبلیغ ویژه‌ای را برای هر مشتری ارسال کنند.

@MarketingAcademic

🟠کاهش تبلیغات مزاحم

امروزه بسیاری از وب‌سایت‌ها و شبکه‌های اجتماعی پر از تبلیغاتی است که مزاحم خواننده یا کاربر است. شرکت‌ها به مرور سعی می‌کنند این قبیل تبلیغات را کاهش دهند و به جای آن روی تبلیغات «محتوا محور» تمرکز کنند. در تبلیغات محتوا محور، شرکت‌ها سعی می‌کنند پیام تبلیغاتی‌شان را در قالب یک محتوای آموزنده مثل اینفوگرافیک، پادکست، موشن گرافیک و غیره ارسال کنند یا از این قبیل محتواهای آموزشی و حتی سرگرم‌کننده حمایت کنند.

🔵افزایش محتواهای مشتری ساخته

استفاده از محتواهای مشتری ساخته در حال اوج گیری است. شرکت‌ها سعی می‌کنند طرفداران و فالوورهای‌شان در شبکه‌های اجتماعی را با کمک ایده‌های خلاقانه به تولید محتوا با حضور برند یا محصولات‌شان و انتشار آن محتواها در شبکه‌های اجتماعی تشویق کنند. فقط یادتان باشد، ایده‌تان برای این کار باید خیلی خلاقانه و جذاب باشد، در غیر این صورت مشتری حاضر به چنین کاری نمی‌شود.

🟢گسترش استفاده از اپ‌ها و بازی‌های موبایلی

شرکت‌های مدرن سعی می‌کنند برای تسهیل دسترسی مشتریان‌شان از اپلیکیشن‌های موبایلی استفاده کنند. سعی کنید یک اپلیکیشن اختصاصی برای برند یا محصول‌تان طراحی کنید. می توانید بر اساس منافع و مزایای محصول یا خدمت‌تان بازی های موبایلی بسازید.

⚪️رواج بازاریابی محلی

کمپین‌های بازاریابی محلی، کمپین‌هایی هستند که در آن شرکت‌ها سعی می‌کنند با اجرای یک برنامه کوچک ولی جذاب در یک منطقه محدود مثلا در یک خیابان یا مرکز خرید، مشتریان را به گرفتن عکس و فیلم از کمپین‌شان و انتشار آن در فضاهای مجازی تشویق کنند.

🟣رواج فناوری‌های نوین

امروزه استفاده از فناوری‌های نوین برای ارتباط بهتر با مشتریان و سورپرایز کردن آنها بسیار رواج یافته است.

@MarketingAcademic

🌟همیشه با کارکنان خود طوری رفتار کنید که می خواهید آنها با بهترین مشتریان شما رفتار کنند.

Stephen R Covey

@MarketingAcademic

🌟استراتژی‌ها و تاکتیک‌های اصلی در بازاریابی

✍️دان سکستون در کتاب خود به نام «بازاریابی از صفر تا صد» می‌نویسد:

🔵بازاریابی هم شامل حوزه‌های استراتژیک و هم حوزه‌های تاکتیکی است. اما استراتژی باید قبل از تاکتیک طراحی شود چون اگر استراتژی‌ غلط باشد، مثلا بازار هدف‌ را اشتباه انتخاب کرده باشیم، فرقی نمی‌کند که کمپین تبلیغاتی‌مان چگونه باشد، چون در هر صورت با شکست مواجه می‌شویم

🔹به بیان دیگر، اگر استراتژی‌ را درست طراحی نکرده باشیم، هر چقدر هم تاکتیک‌ را موثرتر و دقیق‌تر طراحی و اجرا کنیم، فقط سرعت شکست‌مان را افزایش می‌دهیم.

🔹بازاریاب‌ها یک ضرب‌المثل جالب دارند که می‌گوید: «اگر محصول ضعیف باشد، تبلیغات عالی موجب می‌شود که سریع‌تر شکست بخورد»

🔺به عنوان مدیر بازاریابی باید حوزه‌های استراتژیک و حوزه‌های تاکتیکی در بازاریابی را به خوبی بشناسیم و برای هر کدام از این حوزه‌ها، برنامه دقیق داشته باشیم.

@MarketingAcademic

🌟مهم‌ترین حوزه‌های استراتژیک در بازاریابی عبارتند از:

1️⃣شناخت مشتریان به خصوص نیازها، خواسته‌ها، انتظارات و رفتارهای آنها

2️⃣بخش‌بندی بازار و تعیین جذابیت هر بخش

3️⃣انتخاب بازارهای هدف شرکت و نقشه راه توسعه آنها

4️⃣طراحی محصولات و خدمات جذاب، منحصر به فرد و متمایز از رقبا

5️⃣تعیین جایگاه محصولات و خدمات شرکت در بازار در مقایسه با رقبا و در ذهن مشتریان

6️⃣تقویت برند از طریق افزایش شهرت و محبوبیت آن

7️⃣درک قابلیت‌ها و توانایی‌های شرکت برای بهره‌مندی از آنها در بازار و شناسایی قابلیت‌ها و مهارت‌های جدید مورد نیاز

8️⃣شناخت رقبا و درک استراتژی‌ها و برنامه‌های آتی آنها و نقاط قوت و ضعف‌شان

9️⃣درک محیط کلان بازار مثل شرایط اقتصادی و سیاسی، تحلیل تاثیرگذاری آنها بر شرکت و نحوه مقابله با آنها

@MarketingAcademic

🌟در مقابل، مهم‌ترین حوزه‌های تاکتیکی در بازاریابی که باید پس از طراحی استراتژی‌های فوق، طراحی شوند، عبارتند از:

1️⃣طراحی و اجرای کمپین‌های تبلیغاتی

2️⃣طراحی و بهبود مستمر بسته‌بندی محصولات شرکت

3️⃣طراحی و اجرای پروموشن‌های جذاب و متنوع

4️⃣تقویت تیم فروش شرکت

5️⃣طراحی و اجرای برنامه‌های روابط عمومی بازاریابی از قبیل بازاریابی محتوایی، اسپانسرینگ و غیره

6️⃣استفاده بهینه از اینترنت، شبکه‌های اجتماعی، اپلیکیشن‌های موبایلی و سایر تکنولوژی‌های جدید

7️⃣قیمت‌گذاری درست محصول و اصلاح به‌موقع قیمت‌ها و شرایط پرداخت شرکت

8️⃣انتخاب دقیق کانال‌های توزیع محصولات شرکت و گسترش مستمر آنها

9️⃣طراحی خدمات مشتریان جذاب و متمایز از رقبا و بهبود مستمر کیفیت آنها در طول زمان

@MarketingAcademic

📲داستان سرایی در بازاریابی

📍داستان سرایی یک از قدرتمند ترین روش های بازاریابی است.
تحقیقات نشان داده که داستان ها بیشتر و بهتر در ذهن افراد باقی می مانند. همه ما دوست داریم داستان هایی با روایت های جدیدی از زندگی را بشنویم، از شنیدن داستان های تکراری خسته شده ایم، به دنبال داستان های جدید و تاثیرگذاریم، حتی در آگهی های تبلیغاتی.
داستان ها به دلیل تصویر سازی در ذهن بیشتر مورد توجه مردم قرار می گیرند.

🔺چه داستان هایی موفق تر عمل می کنند؟
وقتی شروع به تعریف داستان می کنید، باید طوری داستان را نوشته باشید که مخاطب به داستان شما اعتماد کرده و با آن همراه شود.

📥در ساختار داستان ها به نکات زیر توجه کنید:
🔹داستان هایی که شروع، میانه و پایان خوب و ساختار مندی داشته باشند.

🔹داستان هایی که عواطف و احساسات مخاطب را با خود همراه کند.

🔹داستان هایی که یک پیام دارند و در یک داستان از چندین پیام مختلف استفاده نمی کنند.

🔹شخصیت پردازی عنصر مهمی در داستان هاست، سعی کنید شخصیت هایی خلق کنید که قابل درک و همذات پنداری باشند.

🔹داستان به هدف اصلی برند شما نزدیک باشد.

☣️چه عناصری داستان برند شما را شکل می دهند؟

🔸معرفی خود و ارائه رزومه

🔸درباره رشد برند خود صحبت کنیم.

🔸از نقاط مثبت برند خود صحبت کنیم.

🔸برتری محصول خود را نسبت به سایر برندها نشان دهیم.

🔸درباره مشتریان و نظرات آنها درباره برندمان صحبت کنیم.

@MarketingAcademic

💡برند یعنی اصالت؛
ریشه ای که در طوفان هم تاب آور است.

در جهانی که پر از صدای بلند، تصاویر ساختگی و پیام‌های متظاهرانه است، «اصالت» کم‌صداست اما عمیق.
اصالت فریاد نمی‌زند، بلکه عمل می‌کند. تکرار می‌شود. تاب می‌آورد.


🔵اصالت یعنی ریشه داشتن در ارزش‌های اخلاقی. یعنی یک تمایز ذاتی که تقلیدشدنی نیست. و مهم‌تر از همه، پایداری در حفظ این دو، حتی وقتی فشار بازار، سرعت رقابت، یا وسوسه‌ی کوتاه‌مدت‌گرایی، ما را به انحراف دعوت می‌کنند.

🔵برند نه یک نماد گرافیکی‌ست، نه مجموعه‌ای از پیام‌های تبلیغاتی. برند، انعکاس رفتاریِ همان اصالتی‌ست که زیسته می‌شود؛ نه آن‌چه گفته می‌شود.

🔵برند، ادامه‌ ی طبیعیِ اصالت است؛ موجودی بین‌الاذهانی که در ناخودآگاه جمعی انسان‌ها شکل می‌گیرد و از طریق تکرار یک الگوی اخلاقی و انسانی، به هستی خود تداوم می‌بخشد.

🔵وقتی یک سازمان، یک انسان یا حتی یک حرکت، از درون با ارزش‌های روشن هدایت می‌شود و در بیرون به‌صورت پایدار و سازگار با آن رفتار می‌کند، آن‌گاه ذهن‌ها به مرور، هویتی مشترک را شکل می‌دهند: برند متولد می‌شود.

🔺برند اصیل ساخته نمی‌شود، بلکه شکل می‌گیرد. نه از راه تقلید، بلکه از مسیر تداوم در زیستنِ معنا. و در نهایت، برندهای بزرگ نه پر سر و صدا هستند، نه پر ادعا؛ آن‌ها فقط به‌قدر کافی اصیل‌اند.

✍️محمدرضا مهران جلیل
برگرفته از گاهنامه مدیر

@MarketingAcademic

🌟بازاریابی نئاندرتالی!

فیلیپ کاتلر در کتاب «کاتلر در مدیریت بازار» می‌نویسد: بدون شک، بسیاری از مدیران عامل از وضعیت و عملکرد بازاریابی شرکت‌شان ناخشنود و ناراضی هستند، چون از یک سو شاهد افزایش هزینه‌های این بخش و از سوی دیگر، شاهد کاهش اثرگذاری و بازدهی آن هستند.

یکی از دلایل اصلی این وضعیت، این واقعیت مهم است که بسیاری از شرکت‌ها هنوز هم در همان راه‌های کهنۀ بازاریابی که اصطلاحاً به آن بازاریابی نئاندرتال می‌گوییم، سرمایه‌گذاری می‌کنند.

بازاریابی نئاندرتال که مانند یک جاروبرقی کل بودجۀ شرکت‌ها را می‌بلعد، این شش ویژگی را دارد.

1️⃣ بازاریابی را با فروش برابر می‌گیرد.

2️⃣ بیش از توجه به مشتری و نیازها و خواسته‌هایش، به فریب دادن او از طریق تبلیغات تاکید دارد.

3️⃣ به جای تلاش برای حفظ رابطۀ طولانی مدت با مشتری، می‌کوشد حداکثر سود را از یک معامله با مشتری به دست آورد.

4️⃣ به جای قیمت‌گذاری هدفمند، هزینه‌ها و بهای تمام شده را پایۀ قیمت‌گذاری قرار می‌دهد.

5️⃣به جای یکپارچه کردن برنامه‌ها، ابزارها و کمپین‌های بازاریابی، برای هر کدام از آنها جداگانه برنامه‌ریزی می‌کند.

6️⃣به جای کوشش برای شناسایی نیازهای واقعی، پنهان و آیندۀ مشتریان، به فکر فروش هر چه بیشتر محصولات کنونی شرکت است.

بازنشر از انجمن مدیران/ایستارتاپس

@MarketingAcademic

🌟پیگیری شکایت مشتری

آنجلینا بودِن در کتاب خود به نام «مدیریت شکایات مشتری» می‌نویسد: تحقیقات نشان می‌دهد نیمی از مشتریان، متوجه نمی‌شوند که چه اتفاقی برای شکایت‌شان افتاده و آیا اصولاً شرکت به شکایت آنها رسیدگی کرده یا نه؟

این واقعیت، احساس بسیار بدی در مشتری شاکی به وجود می‌آورد به گونه‌ای که خیلی وقت‌ها این احساس عدم توجه یا پیگیری است که مشتری را عصبانی می‌کند، نه دلیلی که به خاطر آن شکایت کرده بود.

🔹به بیان دیگر، وقتی به مشتری نمی‌گوییم آیا شکایت او را بررسی و پیگیری کرده‌ایم یا نه؟ منجر به نارضایتی بیشتر می‌شود.

🔺توصیه می‌ شود وقتی شکایتی از مشتری دریافت می‌کنید، حتما به مشتری اعلام کنید شکایت او را دریافت کرده‌اید، از او بابت انتقاد یا شکایتش تشکر کنید و به او بگویید چگونه پیگیری می کنید.

برای مثال می‌توانید ایمیلی با این مضمون برای مشتری بفرستید: ما از این که این موضوع باعث نارضایتی شما شده، متاسفیم و مشکل را بررسی می‌کنیم و یکی از اعضای تیم ما ظرف 3 الی 5 روز کاری با شما تماس می‌گیرد ... از این که با ما ارتباط برقرار کرده‌اید، متشکریم.

@MarketingAcademic