اولین سری سمینارهای

🌀از بازار کار چه خبر؟🌀

امروز ساعت ۱۵ در سالن فجر دانشگاه صنعتی امیرکبیر منتظرتون هستیم!

سلام به همه نانو دوست‌های عزیز و همراه 🎉🧪
امیدوارم حال همگی عالی باشه و انرژی‌هاتون همیشه در اوج باشه! ⚡️
بعد از یک وقفه طولانی، با شور و شوقی تازه برگشتیم تا بار دیگه دنیای شگفت‌انگیز نانو رو توی دانشگاه صنعتی امیرکبیر زنده کنیم و با شما به اشتراک بذاریم. 🌟🔬
در کانال نهاد ترویجی نانو منتظر کلی محتوای تازه و جذاب باشید؛ از آخرین اخبار و دستاوردهای فناوری نانو گرفته تا معرفی پروژه‌ها و از همه مهم‌تر، مسابقه ملی نانو. 🚀📚
ما برنامه‌های هیجان‌انگیز و کارگاه‌های کاربردی متعددی براتون تدارک دیدیم که قطعاً به ارتقای دانش و مهارت‌هاتون کمک خواهد کرد. 🎓🛠
هدف ما اینه که نه فقط علم نانو، بلکه شور و اشتیاق پژوهش و خلاقیت رو در بین دانشجوها بیشتر کنیم و فضایی دوستانه و پویایی برای یادگیری و تبادل نظر ایجاد کنیم. 🤝💡
پس حتماً همراه ما باشید، نظرات و پیشنهاداتتون رو با ما به اشتراک بذارید و این مسیر هیجان‌انگیز رو با هم پیش ببریم. 📢✨

🎯 نانومواد و دنیای شگفت‌انگیزشان

🧩 نانومواد چیستند؟
هر ماده‌ای سه بُعد طول، عرض و ارتفاع دارد. اگر یکی از این ابعاد بین ۱ تا ۱۰۰ نانومتر باشد (یک نانومتر یعنی یک‌میلیاردم متر!) آن ماده را نانوساختار می‌نامیم.
بر اساس تعداد ابعادشان در مقیاس نانو، چهار دسته اصلی داریم:
⚪️ نانوذرات (صفر بعدی)
➖ نانوسیم‌ها (یک بعدی)
📄 لایه‌های نازک (دو بعدی)
🧱 نانومواد حجیم (سه بعدی)


✨ برخی خواص مهم نانوذرات:
🌈 خواص نوری:
با تغییر اندازه نانوذرات، فاصله بین ترازهای انرژی تغییر می‌کند و می‌توان آن‌ها را طوری تنظیم کرد که رنگ یا طول‌موج خاصی را جذب کنند. مثلا نانوذرات طلا در ابعاد مختلف رنگ‌های متفاوتی دارند.

🧲 خواص مغناطیسی:
حتی موادی که در حالت عادی خاصیت مغناطیسی ندارند (مثل طلا یا آلومینا)، در ابعاد نانو می‌توانند مغناطیسی شوند و این موضوع کاربردهای مهمی در پزشکی (مثل دارورسانی هدفمند) دارد.

🦠 خواص آنتی‌باکتریال:
نانوذرات نقره و طلا مانع رشد میکروب‌ها می‌شوند. از این خاصیت در ساخت لباس‌های ضدمیکروب، تجهیزات پزشکی، صابون‌ها و ژل‌های ضدعفونی استفاده می‌شود.

⚗️ خواص کاتالیزگری:
نانوذرات به دلیل سطح ویژه زیاد، کاتالیزگرهای عالی هستند و می‌توانند واکنش‌های شیمیایی را سریع‌تر کنند. این ویژگی در صنایع شیمیایی، خودروسازی و پزشکی کاربرد زیادی دارد.


📚برگرفته از مقاله «خواص نانو مواد» منتشرشده در وب‌سایت ستادآموزش فناوری نانو.

❓چرا مواد در ابعاد نانو رفتار متفاوتی دارند؟

1️⃣ اثرات سطحی 🧩
وقتی ابعاد کوچک می‌شه، نسبت سطح به حجم افزایش پیدا می‌کنه. یعنی تعداد اتم‌های روی سطح بیشتر می‌شه و این اتم‌ها به دلیل پیوندهای ناقص، واکنش‌پذیری بالاتری پیدا می‌کنن. درنتیجه، مواد ناپایدارتر می‌شن و خواص شیمیایی، مکانیکی، نوری و مغناطیسی اون‌ها تغییر می‌کنه.

📌 مثال: نانوذرات طلا با اندازه ۳ نانومتر نقطه ذوبی ۳۰۰ درجه کمتر از طلای معمولی دارن!

2️⃣ اثرات کوانتومی ⚛️
در ابعاد معمولی، الکترون‌ها می‌تونن تقریباً هر مقدار انرژی داشته باشن (نوار انرژی پیوسته). ولی در ابعاد نانو، این نوارها به ترازهای انرژی گسسته تبدیل می‌شن. به عبارت دیگه الکترون‌ها فقط می‌تونن مقادیر مشخصی از انرژی رو داشته باشن. در نتیجه، تغییرات چشمگیر در خواص نوری ، الکتریکی و حتی رنگ ماده.

📌 مثال: رنگ نانوذرات کادمیم سلنید از قرمز تا آبی تغییر می‌کنه. این ویژگی در ساخت نمایشگرها و بیومارکرهای پزشکی استفاده می‌شه.


برگرفته از مقاله «دلایل تغییر خواص در ابعاد نانو» منتشرشده در وب‌سایت ستادآموزش فناوری نانو.

اطلاعیه بودجه‌بندی و زما‌‌ن‌بندی سؤالات مرحله دوم چهاردهمین مسابقه ملی فناوری نانو:

۳۰۰ فرد برگزیده مرحله اول، می‌توانند در حوزه‌های آزمون که توسط دبیرخانه متعاقبا اعلام خواهد شد، در آزمون مرحله دوم در تاریخ 30 مردادماه 1404 شرکت کنند. حوزه‌های آزمون با توجه به تمرکز داوطلبین در مراکز استان‌ها خواهد بود.

دومین مرحله چهاردهمین مسابقه ملی فناوری نانو شامل یک دفترچه سؤال و دو پاسخ‌برگ اختصاصی است، یک پاسخ‌برگ جهت پاسخ به سوالات مسابقه و یک پاسخ‌برگ جهت پاسخ به سوالات تشریحی آزمون ورودی شبکه مدرسان فناوری نانو است، که در صورت تمایل می‌توانید پاسخ‌برگ مربوط به شبکه مدرسان فناوری نانو را پر کنید.

شرایط آزمون ورودی شبکه مدرسان فناوری نانو:
علاقمندانی که تمایل دارند از طریق چهاردهمین مسابقه ملی فناوری نانو در آزمون ورودی شبکه مدرسان فناوری نانو شرکت نمایند، ضروریست علاوه بر پاسخ‌دهی به سوالات تستی مسابقه به سوالات تشریحی انتهای دفترچه آزمون نیز پاسخ دهند. برای پاسخ‌دهی به سوالات تشریحی 30 دقیقه زمان به صورت جداگانه در نظر گرفته خواهد شد.


📚 برگرفته از وب‌سایت ستادآموزش فناوری نانو.

⚡️کاربردهای فناوری نانو در حوزه انرژی

فناوری نانو با توانایی تغییر خواص مواد در مقیاس بسیار کوچک، تحولی بزرگ در تولید، ذخیره و بهینه‌سازی انرژی ایجاد کرده است. از ساخت سلول‌های خورشیدی کارآمدتر تا بهبود تجهیزات حفاری و افزایش طول عمر آن‌ها، این فناوری نقش مهمی در آینده انرژی جهان دارد. در ادامه با مهم‌ترین کاربردهای نانو در حوزه انرژی آشنا می‌شویم:

🌞 ۱. فتونولتائیک (خورشیدی)
استفاده از نقاط کوانتومی و ترکیبات چنداتصالی برای ساخت و بهینه‌سازی پیل‌های خورشیدی.

💨 ۲. انرژی باد
به‌کارگیری نانوساختارهای کامپوزیتی برای تولید پره‌های سبک‌تر و قوی‌تر توربین‌ها.
کاهش خستگی و افزایش مقاومت در برابر خوردگی تجهیزات.

🌋 ۳. زمین‌گرمایی
استفاده از نانوکامپوزیت‌ها و نانوپوشش‌ها برای افزایش مقاومت ابزار حفاری در برابر فرسایش و خستگی.

🌊 ۴. نیروی آبی و بادی
استفاده از نانوساختارها و نانوپوشش‌ها برای افزایش مقاومت تجهیزات در برابر خوردگی.

🌱 ۵. انرژی زیست‌توده
به‌کارگیری نانوساختارها برای کمک به کشاورزان در افزایش عملکرد محصولات.
کنترل بهتر آفات و بیماری‌ها و آزادسازی تدریجی مواد مغذی خاک.

⛏️ ۶. سوخت فسیلی و خوردگی
استفاده از نانوذرات برای بهبود استخراج نفت و گاز و افزایش مقاومت در برابر خوردگی تجهیزات حفاری.

☢️ ۷. هسته‌ای
استفاده از نانوکامپوزیت‌ها برای مقابله با تابش‌ها و افزایش مقاومت تجهیزات.
به‌کارگیری نانوپوشش‌ها و نانوکامپوزیت‌ها برای ساخت قطعات مقاوم‌تر در نیروگاه‌های هسته‌ای.


📚 برگرفته از مقاله «مروری کوتاه بر کاربردهای فناوری نانو در بخش انرژی» منتشرشده در وب‌سایت ستادآموزش فناوری نانو.

⚙️ کاربرد فناوری نانو در تبدیل انرژی

فناوری نانو با بهبود مواد و ساختارها، نقش مهمی در افزایش بازده و دوام تجهیزات تبدیل انرژی ایفا می‌کند. در ادامه، مهم‌ترین کاربردها را مرور می‌کنیم:

🔥 ۱. توربین‌های گازی
استفاده از نانوپوشش‌های فلزی و سرامیکی برای محافظت پره‌ها در برابر گرما و خوردگی.
افزایش کارایی و طول عمر توربین‌ها.

♨️ ۲. ترموالکتریک
به‌کارگیری نانوساختارها برای افزایش راندمان ژنراتورهای ترموالکتریکی.
این ژنراتورها می‌توانند گرمای تولید شده در خودرو یا حتی بدن انسان را به برق تبدیل کنند.

🔋 ۳. پیل‌های سوختی
استفاده از غشاهای تقویت‌شده با نانومواد و الکترودهای نانوساختار برای افزایش کارایی.
کاربرد در خودروها و تجهیزات قابل‌حمل.

💧 ۴. تولید هیدروژن
بهره‌گیری از نانوکاتالیست‌ها و فرایندهای نوین برای تولید کارآمدتر هیدروژن.

🚗 ۵. موتورهای احتراقی
استفاده از نانوذرات به‌عنوان افزودنی برای بهبود عملکرد موتور.
کاهش خستگی و خوردگی با نانوکامپوزیت‌ها و نانوپوشش‌ها.

⚡️ ۶. موتورهای الکتریکی
استفاده از نانوکامپوزیت‌ها به‌عنوان ابررسانا برای افزایش راندمان موتورهای الکتریکی.


📚 برگرفته از مقاله «مروری کوتاه بر کاربردهای فناوری نانو در بخش انرژی» منتشرشده در وب‌سایت ستادآموزش فناوری نانو.

مرحله دوم چهاردهمین مسابقه ملی فناوری، امروز به صورت حضوری شد؛
نفرات برتر مرحله دوم جهت ارزیابی نهایی وارد مرحله سوم (مسابقه عملی) خواهند شد؛ این مرحله در شهریور ماه 1404 برگزار خواهد شد.

💧 کاربرد نانوحسگرها در تصفیه و پایش آب

🔹 آلودگی آب یکی از بزرگ‌ترین تهدیدها برای سلامت انسانه. ورود فلزات سنگین مثل سرب، جیوه، کادمیوم و آرسنیک می‌تونه باعث بیماری‌های جدی بشه. برای مقابله با این مشکل، فناوری نانو راهکارهای جدیدی ارائه داده.

⚡️ نانوحسگرها چیستند؟
نانوحسگرها ابزارهایی بسیار کوچک با دقت و حساسیت بالاهستند که می‌تونن آلودگی‌های آب رو حتی در مقادیر خیلی کم شناسایی کنن.
از نانوذرات طلا و نقره، نانولوله‌های کربنی و نانوکامپوزیت‌های هسته-پوسته برای ساخت این حسگرها استفاده می‌شه.

🔍 کاربردهای نانوحسگرها در آب
✅ شناسایی فلزات سنگین (سرب، جیوه، کادمیوم و ...)
✅ تعیین نیترات و فسفات
✅ پایش اکسیژن محلول و pH
✅ تشخیص آفت‌کش‌ها و سموم کشاورزی
✅ کنترل آلودگی‌های میکروبی

🔬 نمونه‌هایی از ساخت نانوحسگرها
1️⃣ نانوکامپوزیت نقره-سیلیکا
2️⃣ نانوکامپوزیت طلا-سیلیکا (تصویر TEM از نانوکامپوزیت‌های با ساختار هسته-پوسته طلا-سیلیکا در تصویر فوق مشخص است.)
3️⃣ نانولوله‌های کربنی تک‌جداره


📚 برگرفته از مقاله «کاربرد نانوحسگر‌ها در تشخیص آلاینده‌های آب» منتشرشده در وب‌سایت ستادآموزش فناوری نانو.

🔬 مقدمه‌ای بر کریستالوگرافی و شبکه‌های بلوری

📌 در سال 1912 برای اولین‌بار امکان مطالعه‌ی ساختار داخلی بلورها در مقیاس اتمی با استفاده از پرتو ایکس فراهم شد. بلورها آرایشی منظم از اتم‌ها دارند که روی صفحات مشخصی قرار گرفته‌اند. فاصله‌ی بین این صفحات با پراش پرتو ایکس قابل اندازه‌گیری است و این روش اساس قانون براگ (Bragg’s Law) محسوب می‌شود.

✨ در کریستالوگرافی، ساختار بلور با مفاهیمی مثل شبکه (Lattice) و سلول واحد (Unit Cell) شناخته می‌شود. سلول واحد کوچک‌ترین بخش تکرارشونده‌ای است که با کنار هم قرار گرفتن، کل بلور را تشکیل می‌دهد.

📐 براساس طبقه‌بندی، همه‌ی بلورها در ۷ ساختار پایه قرار می‌گیرند:

❇️ مکعبی

❇️ شش‌گوشه (هگزاگونال)

❇️ مکعب‌مستطیلی

❇️ رومبوهدرال

❇️ اورتورومبیک

❇️ مونوکلینیک

❇️ تریکلینیک

🔹 با قرار دادن اتم‌ها در این ۷ ساختار پایه، در مجموع ۱۴ شبکه براوه (Bravais Lattices) به دست می‌آید که اساس همه‌ی بلورها در طبیعت هستند.

📚 برگرفته از مقاله «انواع ساختارهای بلوری» منتشرشده در وب‌سایت ستادآموزش فناوری نانو.

نانوکاتالیست‌ها

کاتالیست ماده‌ای است که سرعت واکنش‌های شیمیایی را افزایش می‌دهد بدون آن‌که در پایان واکنش مصرف شود. 🎯

هدف شیمیدانان تولید کاتالیست‌هایی با:
🔹 فعالیت (Activity) بالا
🔹 بازده (Yield) زیاد
🔹 گزینش‌پذیری (Selectivity) دقیق
🔹 مصرف انرژی کم 🔋
🔹 و عمر طولانی ⏳

در این میان، نانوکاتالیست‌ها جایگاه ویژه‌ای پیدا کرده‌اند؛ چون با سطح فعال بسیار بالا، جداسازی آسان و صرفه‌جویی در مصرف مواد شیمیایی و انرژی ⚡️ می‌توانند پلی میان کاتالیست‌های همگن و ناهمگن باشند.

🧪 نانوکاتالیست‌های همگن و ناهمگن

🔹 همگن (Homogeneous):
نانوذرات فلزی به‌صورت کلوئید در محلول پخش می‌شن. برای جلوگیری از تجمع، از پایدارکننده استفاده می‌شه. این مواد دارای فعالیت و گزینش‌پذیری بالا هستند.
روش‌های سنتز:
1️⃣ کاهش شیمیایی
2️⃣ کاهش الکتروشیمیایی

🔹 ناهمگن (Heterogeneous):
نیاز به بستر (Support) دارن و معمولاً به شکل نانوکامپوزیت ساخته می‌شن. این مواد جداسازی آسان و پایداری بیشتر دارند.
✨ مثال: Au/TiO2 و Au/Fe2O3

📚 برگرفته از مقاله «نانوکاتالیست و نانوذرات کاتالیستی» منتشرشده در وب‌سایت ستادآموزش فناوری نانو.

🔬 ویژگی‌های نانوکاتالیست‌ها

1️⃣ سطح فعال بسیار زیاد
⬆️ هرچه سطح فعال بیشتر باشد، جایگاه‌های واکنش‌پذیر افزایش یافته و سرعت و بازده واکنش بیشتر می‌شود.

2️⃣ کنترل شکل و اندازه
📏 با انتخاب ابعاد بهینه (مثلاً نانوذرات پلاتین ~۳nm)، می‌توان بیشترین فعالیت و پایداری را به دست آورد و مصرف فلزات گران‌بها 💎 را کاهش داد.

3️⃣ جداسازی آسان
🧲 نانوذرات (به‌ویژه مغناطیسی) به‌سادگی از محیط واکنش جدا و بازیابی می‌شوند، که هزینه و زمان فرایند را کاهش می‌دهد.

4️⃣ گزینش‌پذیری بالا
🎯 نانوکاتالیست‌ها واکنش را در مسیر مشخص هدایت می‌کنند و از تولید محصولات جانبی ناخواسته جلوگیری می‌شود.

5️⃣ منابع متنوع
🌍 نانوکاتالیست‌ها می‌توانند طبیعی (مثل نانورس 🪨 و نانوزئولیت) یا سنتزی (مثل نانوذرات اکسید فلزی ⚙️) باشند.

6️⃣ قابلیت اصلاح شیمیایی
🔗 سطح نانوکاتالیست‌ها قابل اصلاح با گروه‌های آلی و معدنی است و می‌توان عملکردشان را متناسب با نیاز تغییر داد.



📚 برگرفته از مقاله «نانوکاتالیست و نانوذرات کاتالیستی» منتشرشده در وب‌سایت ستادآموزش فناوری نانو.

📢 انتشار پاسخنامه تشریحی چهاردهمین مسابقه ملی فناوری نانو

🔹 مرحله دوم چهاردهمین مسابقه ملی فناوری نانو روز پنجشنبه ۳۰ مرداد ۱۴۰۴ در ۲۴ حوزه امتحانی سراسر کشور برگزار شد.
🔹 این آزمون شامل ۱۰۰ سؤال چهارگزینه‌ای بود و داوطلبان ۱۱۰ دقیقه فرصت برای پاسخگویی داشتند.
🔹 با دریافت پاسخبرگ‌ها و طبق زمان‌بندی اعلام‌شده، پاسخنامه تشریحی این آزمون منتشر شد.
🔹 همچنین داوطلبان می‌توانند در صورت نیاز نسبت به نتایج و سؤالات آزمون اعتراض خود را ثبت کنند.
🔹 برای دریافت پاسخ‌نامه کلیک کنید.

⚡️ روش‌های نوین استفاده از نانوکاتالیست‌های فلزی


1️⃣ ساختار هسته-پوسته (Core-Shell): فلز گران‌بها به‌صورت پوسته و مواد ارزون مثل SiO2 یا Fe3O4 به‌عنوان هسته : صرفه‌جویی + فعالیت بالا.

2️⃣ بسترهای متخلخل: سیلیکا، آلومینا و زئولیت : سطح فعال بیشتر (نمونه Pt/SiO2).

3️⃣ نانوذرات دوفلزی (Bimetallic): ترکیب فلز گران + ارزان (مثال PtFe).

4️⃣ نانوخوشه‌های دوفلزی: فلز ارزون در مرکز + فلز گران روی سطح (مثال Ni@Pt).

5️⃣ بستر اکسید فلزی: Au/TiO2 یا CeO2/ZrO2 بهبود‌یافته : پایداری و فعالیت بهتر.

6️⃣ گروه‌های آلی: پل بین نانوذره مغناطیسی و فلز کاتالیستی (مثال Pd-Fe3O4 با دوپامین).

7️⃣ کمپلکس‌های فلزی: پایدار کردن یون‌های فلزی با لیگاندها + اتصال به نانوذرات مغناطیسی.

8️⃣ جایگزینی فلزات کم‌بها: استفاده از ترکیبات ارزون مثل MoS2 به‌جای PGM.

9️⃣ درخت‌سان (Dendrimer): قرارگیری نانوذرات در حفره‌های پلیمر شاخه‌ای (مثل Pt@PAMAM).

🔟 نانوساختارهای خاص: مثل نانومیله‌ها و نانولوله‌ها (نمونه Co3O4 nanorods).


📚 برگرفته از مقاله «نانوکاتالیست و نانوذرات کاتالیستی» منتشرشده در وب‌سایت ستادآموزش فناوری نانو.

‼️‼️ آخرین مهلت ثبت نام


💡💡دوره صفر تا صد آیلتس( IELTS )


🟠🔴 در این دوره ی ویژه هر چهار مهارت اصلی ( Speaking ) ، ( Listening ) ، ( Reading ) و  ( Writing ) با رویکرد گرفتن بهترین نتیجه کار می شود و تمامی تکنیک‌ ها و نکات لازم برای گرفتن نمره هر چه بالاتر در آزمون آیلتس به شما آموزش داده خواهد شد.


‼️‼️ ظرفیت باقی مانده محدود است.


🟢 دانشجویان و فارغ التحصیلان از تمامی رشته ها می توانند در این دوره شرکت کنند.


🔹شهریه دوره با اعمال کدتخفیف:
فقط ۸۹۸ تومان ( در صورت ثبت نام گروهی  ۳  نفره شهریه هر نفر فقط ۷۹۸ تومان و ثبت نام گروهی حداقل  ۶  نفره شهریه هر نفر فقط ۶۹۸ تومان )


🗓 زمان :شنبه ، دوشنبه و چهارشنبه ها

(شروع کلاس ها از  ۱۵  شهریورماه)

ساعت  ۲۰  الی  ۲۲

( به مدت  ۱۸  جلسه )


📜 اعطای گواهی معتبر از دانشگاه اردبیل


🔗 دوره بصورت مجازی برگزار می شود.
( بعد از برگزاری هر جلسه آنلاین ، محتوای جلسه نیز در اختیار افراد ثبت نامی قرار خواهد گرفت )


🎁کدتخفیف:  k357


📎جهت ثبت نام انفرادی از لینک

 https://www.newwebinar.ir/s/1356

اقدام نمایید و جهت ثبت نام گروهی به آیدی ( @new_webinar ) پیام دهید.

🚗✨ پالادیوم (Pd)؛ فلزی با کاربردهای شگفت‌انگیز در کاتالیست‌ها

🔹 پالادیوم یکی از جذاب‌ترین فلزات برای جذب هیدروژن در دمای اتاق و فشار معمول است. به همین دلیل، به‌طور گسترده در واکنش‌های هیدروژناسیون، هیدروژن‌زدایی و کراکینگ نفت خام استفاده می‌شود. کراکینگ فرآیندی مهم در پتروشیمی است که هیدروکربن‌های سنگین را به سوخت‌های پرکاربردی مثل بنزین و گازوئیل تبدیل می‌کند.

♻️ مهم‌ترین کاربرد امروزی پالادیوم، در مبدل‌های کاتالیستی خودروهاست. این مبدل‌ها بیش از ۹۰٪ آلاینده‌های خطرناک اگزوز (NO, NO₂, HC) را به ترکیباتی کم‌ضرر مثل CO₂ و N₂ تبدیل می‌کنند.

تاکنون ساختارهای متنوعی از نانوبلورهای پالادیومی تهیه شده است:
1️⃣ پلی‌هدرون‌ها در حضور PVP (الف)
2️⃣ نانومکعب‌ها در اتیلن گلیکول + آهن (ب)
3️⃣ نانومکعب‌ها در آب + KBr (پ)
4️⃣ نانومیله‌ها در آب/اتیلن گلیکول (ت و ث)
5️⃣ اکتاهدرون‌ها در حضور اسید سیتریک (ج)

✨ همین تنوع در ساختار باعث شده پالادیوم یک انتخاب کلیدی در شیمی آلی و صنایع انرژی باشد.



📚 برگرفته از مقاله «سنتز کنترل‌شده نانوبلورهای فلزی» منتشرشده در وب‌سایت ستادآموزش فناوری نانو.

⚡️ نقره (Ag)؛ فراتر از یک فلز زینتی

نقره فقط در صنایع تزئینی و جواهرات کاربرد ندارد؛ این فلز ارزشمند در حوزه‌های کاتالیستی، آنتی‌باکتریال و حتی عکاسی نیز نقش مهمی ایفا می‌کند.

🔬 در حوزه کاتالیست، نانوذرات نقره در واکنش‌های اکسایشی بسیار پرکاربردند؛ مثل:

❇️تولید فرمالدهید از متانول و هوا
❇️ تبدیل اتیلن به اتیلن‌اکسید

📌 پیش‌ماده رایج: نیترات نقره (AgNO₃)
✔️ پایداری خوب در حلال‌های قطبی
❌ حساس به نور: باید در شرایط کنترل‌شده نگهداری شود.

✨ نانوبلورهای نقره هم می‌توانند در اشکال گوناگون سنتز شوند:
1️⃣ اکتاهدرون‌ها (با PVP + اتیلن گلیکول) (الف)
2️⃣ نانومکعب‌ها (با PVP + اتیلن گلیکول) (ب)
3️⃣ اکتاهدرون‌های ناقص (با پنتان‌دیول + Cu²⁺) (پ)
4️⃣ اکتاهدرون کامل (پنتان‌دیول + Cu²⁺ + PVP) (ت)
5️⃣ نانومکعب‌ها (با گلوکز و یون بروم) (ث)
6️⃣ نانومیله‌ها (با PVP + یون بروم در اتیلن گلیکول) (ج)

🔗 این تنوع ساختاری باعث می‌شود نقره در صنایع مختلف از کاتالیست تا پزشکی و الکترونیک یک گزینه‌ی کلیدی باشد.



📚 برگرفته از مقاله «سنتز کنترل‌شده نانوبلورهای فلزی» منتشرشده در وب‌سایت ستادآموزش فناوری نانو.

📣 راه‌یافتگان به مرحله سوم چهاردهمین مسابقه ملی فناوری نانو مشخص شدند!

#مقطع_کارشناسی

📌 برای اطلاعات بیشتر به لینک زیر مراجعه فرمایید:

https://nanoeducation.ir/sl/NNC14-S3/ 🌐

🔺دبيرخانه مسابقه ملی فناوری نانو
🆔 @IRNanoCompetition

📣 راه‌یافتگان به مرحله سوم چهاردهمین مسابقه ملی فناوری نانو مشخص شدند!

#مقطع_تحصیلات_تکمیلی

📌 برای اطلاعات بیشتر به لینک زیر مراجعه فرمایید:

https://nanoeducation.ir/sl/NNC14-S3/ 🌐

🔺دبيرخانه مسابقه ملی فناوری نانو
🆔 @IRNanoCompetition

✨ طلا (Au)؛ فراتر از جواهرات

نانوبلورهای طلا یکی از پرطرفدارترین موضوعات پژوهشی در دهه اخیر بوده‌اند. به دلایل زیر:
🔹 پایداری شیمیایی بالا
🔹 مقاومت در برابر اکسایش
🔹 سازگاری زیستی عالی

به همین خاطر، نانوبلورهای طلا کاربردهای گسترده‌ای دارند:

⚡️ کاتالیست‌ها
⚡️ الکترونیک و فوتونیک
⚡️ حسگرها و نانوپزشکی

🔬 یکی از ویژگی‌های جالب نانوبلورهای طلا، جذب پروتئین‌ها روی سطح است. این پدیده باعث تغییر پیک تشدید پلاسمون سطحی شده و می‌تواند برای شناسایی آنتی‌ژن‌های سطح سلول و آزادسازی گزینشی داروها استفاده شود.

📌 شکل و ساختار نانوبلورهای طلا نقش کلیدی دارد:

❇️ کروی‌ها (Spherical): سنتز آسان‌تر

❇️ ناهمسانگردها (Anisotropic): خواص فیزیکی و شیمیایی منحصربه‌فرد

❇️ پلی‌هدرال‌ها: قابل دستیابی با کنترل دقیق شرایط سنتز (نوع کاهنده، تثبیت‌کننده و شرایط ترمودینامیکی)



📚 برگرفته از مقاله «سنتز کنترل‌شده نانوبلورهای فلزی» منتشرشده در وب‌سایت ستادآموزش فناوری نانو.

پوشش‌های ضدخوردگی

▫️خوردگی یک پدیده طبیعی است که باعث تخریب فلزات می‌شود. معروف‌ترین مثال آن زنگ‌زدن آهن است، اما همه فلزات می‌توانند دچار خوردگی شوند. این مسئله نه‌تنها باعث اتلاف منابع و انرژی می‌شود، بلکه هزینه‌های زیادی نیز برای تعمیر و نگهداری پل‌ها، خطوط لوله، خودروها و هواپیماها به دنبال دارد.

▫️یکی از بهترین و مقرون‌به‌صرفه‌ترین روش‌ها برای جلوگیری از خوردگی، استفاده از پوشش‌های ضدخوردگی است. این پوشش‌ها مانند یک محافظ عمل می‌کنند و از تماس مستقیم فلز با عوامل خورنده مانند رطوبت، اکسیژن و مواد شیمیایی جلوگیری می‌کنند.

▫️پوشش ضدخوردگی چگونه کار می‌کند؟

▫️پوشش‌های ضدخوردگی معمولاً از چند لایه تشکیل شده‌اند:

1. لایه پایه (پرایمر): چسبندگی به فلز را افزایش می‌دهد و از خوردگی اولیه جلوگیری می‌کند.
2. لایه میانی: ضخامت پوشش را افزایش داده و مانند یک سد فیزیکی عمل می‌کند.
3. لایه رویی: در برابر شرایط محیطی مانند نور خورشید، ضربه و آلودگی مقاوم است.

▫️این پوشش‌ها از سه طریق اصلی از فلز محافظت می‌کنند:

- اثر سدسازی: مانع از نفوذ آب، اکسیژن و مواد خورنده به سطح فلز می‌شوند.
- اثر بازدارندگی: با آزاد کردن مواد شیمیایی خاص، سطح فلز را غیرفعال کرده و از خوردگی جلوگیری می‌کنند.
- اثر فدا شوندگی (گالوانیک): در این روش، یک فلز دیگر (مثل روی) که فعال‌تر است، قربانی شده و به جای فلز اصلی خورده می‌شود.

▫️انواع پوشش‌های ضدخوردگی:

- پوشش‌های فلزی: مانند روی یا نیکل که با روش‌هایی مثل آبکاری روی فلز اصلی قرار می‌گیرند.
- پوشش‌های معدنی: مانند پوشش‌های فسفاتی یا کروماتی که یک لایه محافظ روی فلز تشکیل می‌دهند.
- پوشش‌های آلی: مانند رنگ‌ها و رزین‌ها که انعطاف‌پذیر و زیبا هستند، اما ممکن است نیاز به افزودنی‌هایی برای افزایش مقاومت داشته باشند.


🧪 نقش فناوری نانو در پوشش‌های ضدخوردگی

نانوتکنولوژی با افزودن ذرات بسیار ریز (در ابعاد نانومتر) به پوشش‌های ضدخوردگی، تحولی بزرگ در کارایی و عمر این پوشش‌ها ایجاد کرده است. این نانوذرات خواص فوق‌العاده‌ای به پوشش می‌دهند که در ادامه به مهم‌ترین آنها اشاره می‌کنیم:
1. بهبود اثر سدسازی (مانع شدن):
• نانوذرات مانند سیلیس، رس، یا نانولوله‌های کربنی در بین ذرات پوشش پراکنده می‌شوند.
• این ذرات مسیر نفوذ آب، اکسیژن و یون‌های خورنده را طولانی‌تر و پیچیده‌تر می‌کنند.
• در نتیجه، عوامل خورنده به سختی می‌توانند به سطح فلز برسند.
2. افزایش چسبندگی و تراکم پوشش:
• نانوذرات به دلیل اندازه بسیار کوچکشان، فضای خالی بین مولکول‌های پوشش را پر می‌کنند.
• این کار باعث می‌شود پوشش متراکم‌تر شود و چسبندگی بهتری به سطح فلز پیدا کند.
• در نتیجه پوشش کمتر  ترک برمی‌دارد.
3. خاصیت آب‌گریزی (Super-Hydrophobic):
• برخی نانوذرات (مثل نانوذرات سیلیکا یا تیتانیا) باعث می‌شوند سطح پوشش آب‌گریز شود.
• یعنی قطرات آب روی سطح می‌غلطند و جذب نمی‌شوند. این ویژگی به ویژه در محیط‌های مرطوب یا دریایی بسیار مفید است.
4. پوشش‌های هوشمند خودترمیم‌شونده:
• یکی از جالب‌ترین دستاوردهای نانو در این زمینه، ساخت پوشش‌های خودترمیم‌گر است.
• در این پوشش‌ها، نانوکپسول‌های بسیار ریز حاوی مواد ترمیم‌کننده یا بازدارنده خوردگی قرار داده می‌شوند.
• وقتی پوشش خراش برمی‌دارد یا ترک می‌خورد، این کپسول‌ها می‌شکنند و مواد داخلشان آزاد می‌شود.
• این مواد مانند چسب، ترک را پر می‌کنند و از پیشرفت خوردگی جلوگیری می‌کنند.
5. کمک به تشکیل ساختار کریستالی در پلیمرها:
• در پوشش‌های پلیمری، نانوذرات می‌توانند به عنوان مرکز تشکیل بلور عمل کنند.
• این کار باعث می‌شود ساختار پلیمر منظم‌تر و محکم‌تر شود و مقاومت بیشتری در برابر خوردگی پیدا کند.
6. کاهش مصرف مواد شیمیایی مضر:
• با استفاده از نانوذرات، می‌توان از موادی مانند کرومات که برای محیط‌زیست مضر هستند، کمتر استفاده کرد.
• نانوذرات می‌توانند جایگزین این مواد شوند و همزمان عملکرد بهتری داشته باشند.

📚برگرفته از مقاله «پوشش های ضد خوردگی» منتشر شده در وبسایت ستاد آموزش فناوری نانو