#اخبار #فیزا
📝 13 September

یک کشف فوق‌العاده و بی‌سابقه در دنیای فیزیک اخترشناسی!دانشمندان پس از سال‌ها تلاش و پیشرفت‌های چشمگیر در فناوری، موفق به ضبط یک سیگنال فوق‌العاده واضح از برخورد دو سیاه‌چاله شده‌اند . این کشف، نه تنها نظریه‌های برجسته‌ترین فیزیکدانان تاریخ را تأیید می‌کند، بلکه دریچه‌ای جدید به سوی درک عمیق‌تر از اسرار کیهان می‌گشاید!

لینک مقاله:
https://phys.org/news/2025-09-gravitational-analysis-theory-merging-black.html

تصور کنید: پس از ده سال از اولین تشخیص امواج گرانشی ناشی از ادغام سیاه‌چاله‌ها، اکنون محققان همکاری LIGO-Virgo-KAGRA، با وضوحی تقریباً چهار برابر بیشتر از گذشته، یک برخورد تقریباً یکسان را ثبت کرده‌اند . این وضوح بی‌سابقه به آن‌ها اجازه داد تا دو پیش‌بینی مهم را تأیید کنند:
1. تأیید درخشان نظریه استیون هاوکینگ: سیاه‌چاله‌ها پس از ادغام، تنها بزرگ‌تر می‌شوند یا اندازه خود را حفظ می‌کنند وهرگز کوچک نمی‌شوند!این کشف با دقتی بسیار بالاتر، قانون مساحت هاوکینگ را تأیید می‌کند و شواهد قوی‌تری ارائه می‌دهد که مساحت سطح یک سیاه‌چاله ادغام‌شده هرگز کمتر از مجموع دو سیاه‌چاله اولیه نیست . پیش از این، در سال ۲۰۲۱، کار پروفسور ماکسیمیلیانو ایسی و همکارانش به صورت مشاهده‌ای این نظریه را تأیید کرده بود، و حتی روزنامه نیویورک تایمز نوشت که اگر این تأیید قبل از درگذشت هاوکینگ انجام می‌شد، ممکن بود به او کمک کند جایزه نوبل را کسب کند. اکنون، این تأیید با دقت بسیار بالاتر، هیجان‌انگیزتر شده است.
2.اثبات نهایی نظریه انیشتین در مورد سیاه‌چاله‌ها:وقتی سیاه‌چاله‌ها به هم می‌خورند، مانند یک زنگ به صدا در می‌آیند! این پدیده "زنگ زدن"، که توسط نظریه نسبیت عام آلبرت انیشتین پیش‌بینی شده بود، اکنون با جزئیات بی‌سابقه‌ای مشاهده و تحلیل شده است . محققان با اندازه‌گیری گام و مدت زمان این امواج گرانشی پس از ادغام، توانسته‌اند جزئیات بیشتری درباره ساختار و خواص سیاه‌چاله ادغام‌شده به دست آورند.
علاوه بر این، این سیگنال روشن و استثنایی به ما اجازه داد تا تأیید کنیم که سیاه‌چاله ادغام‌شده با آنچه "سیاه‌چاله کِر" نامیده می‌شود، مطابقت دارد. ریاضیدان روی کِر در دهه ۱۹۶۰، با حل معادلات فضا-زمان انیشتین، یک راه‌حل ریاضی دقیق برای چگونگی گرانش، فضا و زمان یک سیاه‌چاله ارائه کرده بود.فیزیکدانان باور دارند که تمام سیاه‌چاله‌ها باید با راه‌حل کِر توصیف شوند، و اکنون، با مطالعه ارتعاشات سیاه‌چاله نهایی در این سیگنال بی‌نظیر، مستقیم‌ترین شواهد تاکنون را به دست آورده‌ایم که سیاه‌چاله‌ها دقیقاً همان‌طور که کِر پیش‌بینی کرده بود، رفتار می‌کنند .

🌐 https://iasbs.ac.ir/~physaa
🆔 https://news.1rj.ru/str/physaaa
📧 physa@iasbs.ac.ir
📧 physa.iasbs@gmail.com
🛜 http://instagram.com//iasbsphysics_assoc

#اخبار #فیزا

📝15 SEPTEMBER

دانشمندان بالاخره موفق شده‌اند "بلورهای زمان" (time crystals) را بسازند که حتی با چشم غیرمسلح هم قابل مشاهده هستند!
تصور کنید یک کریستال معمولی در فضا الگوی تکراری دارد؛ بلور زمان هم همین الگوهای تکراری را در طول زمان نشان می‌دهد. این ایده اول بار در سال 2012 مطرح شد و حتی تصور می‌شد ساخت آن غیرممکن است، چون شبیه ماشین حرکت دائمی به نظر می‌رسید. اما حالا، فیزیکدانان دانشگاه کلرادو بولدر این کار را انجام داده‌اند.

لینک مقاله:
https://www.nature.com/articles/d41586-025-02939-3

آن‌ها از کریستال‌های مایع استفاده کردند. مولکول‌های میله‌مانندی که با تاباندن نور (حتی نور یک لامپ معمولی) به آن‌ها، امواجی از مولکول‌های در حال چرخش ایجاد می‌کنند. این چرخش مولکولی مثل یک اثر دومینو در سراسر ماده پخش می‌شود و آرایش‌های پایداری می‌سازد که امواج قابل مشاهده‌ای را به وجود می‌آورند. این امواج ساعت‌ها به حرکت خود ادامه داده و با یک ریتم مشخص در نوسان بودند.
نکته حیرت‌انگیز اینجاست که این ریتم با هیچ نیروی خارجی هماهنگ نبود، که این دو ویژگی اصلی یک بلور زمان را تکمیل می‌کند. تا پیش از این، بلورهای زمان فقط در مقیاس‌های میکروسکوپی و در سیستم‌های کوانتومی پیچیده مانند نقص‌های الماس یا ابرکامپیوتر گوگل ساخته شده بودند. اما این بار، بلورهای زمان در ابعاد میلی‌متر تا سانتی‌متر هستند!

این کشف فرصت‌های جدیدی برای درک عمیق‌تر این پدیده فراهم می‌کند و حتی می‌تواند برای ساخت دستگاه‌های ضد جعل هم کاربرد داشته باشد. ایوان اسمالیوخ، سرپرست این تیم، می‌گوید: "ما از اینکه چنین نظم بلوری زمانی را می‌توان به راحتی در سیستم‌های ماده نرم مشاهده کرد، شگفت‌زده و هیجان‌زده شدیم". این واقعاً یک قدم بزرگ در فیزیک است!

🌐 https://iasbs.ac.ir/~physaa
🆔 https://news.1rj.ru/str/physaaa
📧 physa@iasbs.ac.ir
📧 physa.iasbs@gmail.com
🛜 http://instagram.com//iasbsphysics_assoc

#یادآوری
📚📣 : با سلام خدمت همراهان گرامی جلسات کتاب‌خوانی


جلسه‌ی اول فصل پاییز ۱۴۰۴ و صد و پانزدهمین جلسه‌ی کتاب انجمن
سه شنبه
۸ مهرماه
ساعت ۱۷:۰۰
در کلاس P101
با محوریت بحث حول کتاب محتوم (فصل ۶ و ۷)
برگزار خواهد شد.




با تشکر از همراهی شما 🍀
انجمن علمی دانشجویی فیزیک (فیزا)

📚📣 با سلام خدمت همراهان گرامی

به اطلاع می‌رساند جلسات کتاب‌خوانی انجمن علمی دانشجویی فیزیک (فیزا) در فصل پاییز ۱۴۰۴ به صورت هفتگی برگزار می‌گردد:

🔹 سه‌شنبه‌ها
⏰ ساعت ۱۷:۰۰ تا ۱۸:۳۰
📍 کلاس P101
📖 کتاب محتوم اثر رابرت ام. ساپولسکی

🔹 پنج‌شنبه‌ها
⏰ ساعت ۱۶:۰۰ تا ۱۷:۳۰
📍 کلاس P103
📖 کتاب تاریخ فلسفه از آغاز تا امروز اثر ویلیام ساهاکیان

از همه‌ی علاقه‌مندان با پیشینه‌ی فیزیک و یا از سایر دانشکده‌ها دعوت می‌شود در این جلسات شرکت نمایند.

با تشکر 🍀
انجمن علمی دانشجویی فیزیک (فیزا)

#گپ‌وگفت

☕️چای، فیزیک و کمی شگفتی!

بار دیگر در جلسه‌‌ای دیگر از گپ‌و‌گفت فیزیکی، شاهد یک گفت‌و‌گوی علمی و صمیمانه خواهیم بود. این بار با دکتر اخلاقی و دکتر امجد و دکتر عبدالله پور همراه می‌شویم تا گپی درباره رازهای ناپیدای نور و حقیقت‌های پشت پرده آن بزنیم. از همه‌ی شما اعضای دانشگاه دعوت می‌کنیم تا کنجکاوی، سئوالات و فنجان چایتان را بردارید و با ما مهمان این جلسه‌ی خودمانی باشید.

📆زمان: سه شنبه ۱۵ مهر ماه ۱۴۰۴
🕔ساعت: ۱۷:۰۰
📍مکان: میدان همکف دانشکده فیزیک

انجمن علمی-دانشجویی فیزیک(فیزا)

📚📣 : با سلام خدمت همراهان گرامی جلسات کتاب‌خوانی


جلسه‌ی دوم فصل پاییز ۱۴۰۴ و صد و شانزدهمین جلسه‌ی کتاب انجمن
سه شنبه
۲۲مهرماه
ساعت ۱۷:۰۰
در کلاس P101
با محوریت بحث حول کتاب محتوم (فصل ۷ و ۸)
برگزار خواهد شد.




با تشکر از همراهی شما 🍀
انجمن علمی دانشجویی فیزیک (فیزا)

📚📣 : با سلام خدمت همراهان گرامی جلسات کتاب‌خوانی


جلسه‌ی سوم فصل پاییز ۱۴۰۴ و صد و هفدهمین جلسه‌ی کتاب انجمن
سه شنبه
۲۹مهرماه
ساعت ۱۷:۰۰
در کلاس P101
با محوریت بحث حول کتاب محتوم (فصل ۹ و ۱۰)
برگزار خواهد شد.




با تشکر از همراهی شما 🍀
انجمن علمی دانشجویی فیزیک (فیزا)

همکاران محترم و دانشجویان عزیز

با سلام و احترام
خوشحالیم که به اطلاع برسانیم آقای دکتر سعداله نصیری قیداری از دانشکده فیزیک دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان روز یکشنبه، بیست و هفتم مهر به صورت عمومی سخنرانی خواهند کرد.


با تشکر
دانشکده فیزیک


سخنران: آقای دکتر سعداله نصیری قیداری
تاریخ: یکشنبه 1404/07/27
ساعت: 14
مکان: سالن همایش شیمی
عنوان: Quantum Mechanics in Phase Space and Electric Charge Quantization

🟢 روابط عمومی دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان


🆔 t.me/iasbspr
🆔 instagram.com/iasbs.ac.ir
🆔 eitaa.com/iasbs_ac_ir

#اخبار #فیزا
📝 16 October
وقتی مکانیک کوانتومی، قانون دوم ترمودینامیک را «شکست» می‌دهد!

آیا ممکن است در مقیاس اتمی، قانون  دوم ترمودینامیک اشتباه باشد؟
دو فیزیکدان از دانشگاه اشتوتگارت نشان داده‌اند: وقتی ذرات با همبستگی کوانتومی به هم ارتباط دارند، محدودیت‌های کلاسیک مثل بازده کارنو دیگر برقرار نیستند!

لینک مقاله:
https://phys.org/news/2025-10-quantum-mechanics-trumps-law-thermodynamics.html

🔍داستان کشف چیه؟
قانون دوم ترمودینامیک (یا همان اصول کارنو) می‌گه: یک «موتور گرمایی» نمی‌تونه کار مفید تولید کنه مگر با تفاوت دما، و بازدهش محدود است. این قانون برای ماشین‌های بزرگ، توربین‌ها، موتورهای کلاسیک کاملاً درست بوده.
اما در مقیاس اتمی، ذرات می‌تونن با همبستگی کوانتومی (quantum correlations) کنار هم “پل بزنن”. یعنی بخشی از انرژی پتانسیل در این پیوندها ذخیره شده و قابل تبدیل به کار میشه.
گروه تحقیقاتی به رهبری پروفسور اریک لوتز و دکتر میلتون آگویلار یک چارچوب کلی‌تر از قوانین ترمودینامیک ارائه داده‌اند که شامل این همبستگی‌ها هم میشه.
نتیجه؟ یک موتور کوانتومی خیلی کوچک (در سطح یک اتم یا مولکول) می‌تونه بازدهی‌ای فراتر از حد کلاسیک کارنو داشته باشه — یعنی قانون دوم ترمودینامیک در آن مقیاس “شکست” می‌خورد!
چرا این کشف مهمه؟
چون اگر بتوانیم موتورهای کوانتومی بسازیم که انرژی را به کار مؤثر تبدیل کنند، آنگاه در نانومکانیک، نانوماشین‌ها، دستگاه‌های پزشکی درون‌بدنی، روبات‌های مولکولی امکان‌هایی باز میشه که تاکنون فقط در داستان‌های علمی‌تخیلی دیده بودیم.
این کار نظریه ما را درباره پایه‌های فیزیکِ کوچک‌ترها تقویت می‌کند — قوانین کلاسیک باید اصلاح شوند یا گسترش یابند وقتی جهان به مقیاس کوانتومی می‌رسد.
همچنین به فیزیک‌دان‌ها امکان میده تا محدودیت‌های بازده‌ و تبدیل انرژی را در مقیاس بسیار کوچک بررسی کنند — شاید روزی کامپیوترها، حسگرها و موتورهای کوانتومی بسازیم که بهره‌وری باور نکردنی دارند.
🌐 https://iasbs.ac.ir/~physaa
🆔 https://news.1rj.ru/str/physaaa
📧 physa@iasbs.ac.ir
📧 physa.iasbs@gmail.com
🛜 http://instagram.com//iasbsphysics_assoc

《سمینار هفتگی ماده‌چگال》

پدیده‌های کوانتومی در مقیاس روزمره

👤سخنران: علی اصغر جانعلی‌زاده
🕑زمان: سه شنبه ۲۹ مهر ساعت ۲ بعدازظهر 
پذیرایی قبل از سمینار ساعت یک و نیم

📍مکان: سالن ترکمان

🌐 https://iasbs.ac.ir/~physaa
🆔 https://news.1rj.ru/str/physaaa
📧 physa@iasbs.ac.ir
📧 physa.iasbs@gmail.com
🛜 http://instagram.com//iasbsphysics_assoc

《سمینار هفتگی اپتیک》

دانشجویان و اساتید گرامی

سخنران سمینار این هفته ‌گروه اپتیک آقای اميررضا صادق پور خواهند بود.

عنوان سخنرانی:

بازبینی توصیف تابش تراهرتز از طریق اختلاط چهار موجی در رشته‌شدگی دو-رنگی فمتوثانیه

Revisiting the Denoscription of THz Radiation Through Four-wave Mixing in Two-Color Femtosecond Filamentation

چهارشنبه 30 مهر - ساعت 11 در «سالن ترکمان» برگزار خواهد شد.

🌐 https://iasbs.ac.ir/~physaa
🆔 https://news.1rj.ru/str/physaaa
📧 physa@iasbs.ac.ir
📧 physa.iasbs@gmail.com
🛜 http://instagram.com//iasbsphysics_assoc

📚📣 با سلام خدمت همراهان گرامی

انجمن علمی دانشجویی فیزیک (فیزا) برگزار می‌کند:

🔹 جلسه‌ی بررسی کتاب: تاریخ فلسفه از آغاز تا امروز اثر ویلیام ساهاکیان
📅 زمان: چهارشنبه ۳۰ مهرماه، ساعت ۱۷:۰۰ تا ۱۸:۳۰
📍 مکان: کلاس P103


از همه‌ی علاقه‌مندان به مباحث تاریخ علم و فلسفه دعوت می‌شود در این جلسات شرکت نمایند.


با سپاس از همراهی شما 🌿
انجمن علمی دانشجویی فیزیک (فیزا)

سلام و احترام خدمت دانشجویان گرامی

با آرزوی سلامتی و موفقیت برای همه شما

با آغاز سال تحصیلی جدید انجمن علمی-دانشجویی فیزیک(فیزا)، این فصل تازه را به همه دانشجویان الخصوص دانشجویان جدید الورود تبریک می‌گوید.

از همه دانشجویان عزیز دعوت می‌کنیم برای اطلاع‌ از آخرین اخبار و رویدادها، کارگاه‌ها، گپ‌وگفت، همایش‌ها و فعالیت‌های علمی و فرهنگی از طریق لینک زیر به کانال جدید انجمن بپیوندید:

🔗 https://news.1rj.ru/str/Physaaa

امیدواریم حضور شما همراه با انگیزه، ایده و انرژی تازه، به پویایی هرچه بیشتر فضای علمی دانشجویی دانشگاه بینجامد.

با آرزوی سالی پربار و موفق
انجمن علمی-دانشجویی فیزیک(فیزا)

🌐 https://iasbs.ac.ir/~physaa
🆔 https://news.1rj.ru/str/physaaa
📧 physa@iasbs.ac.ir
📧 physa.iasbs@gmail.com
🛜 http://instagram.com//iasbsphysics_assoc

📚📣 : با سلام خدمت همراهان گرامی جلسات کتاب‌خوانی


جلسه‌ی چهارم فصل پاییز ۱۴۰۴ و صد و هجدهمین جلسه‌ی کتاب انجمن
📅سه شنبه ۶ آبان ماه
🕔ساعت ۱۷:۰۰
📍در کلاس P101
با محوریت بحث حول کتاب محتوم (فصل ۱۰.۵ و ۱۱)
برگزار خواهد شد.




با تشکر از همراهی شما 🍀
انجمن علمی دانشجویی فیزیک (فیزا)