با نام‌های کوروش دوم، کوروش بزرگ و کوروش کبیر نیز شناخته می‌شود، بنیانگذار و نخستین شاهنشاهِ شاهنشاهی هخامنشی بود که در میانه‌ی سال‌های ۵۵۹ تا ۵۲۹ پیش از میلاد، بر نواحی گسترده‌ای از آسیا حکومت می‌کرد.

ایرانیان، او را پدر؛
بابلیان، برگزیده‌ی مردوک؛
یهودیان، ماشیاح (که تنها برای کوروش بزرگ استفاده شده و به‌معنای مسیح یا مسیحا، مسح‌شده‌ی خداوند و منجی است)؛
یونانیان او را قانونگذار، فاتحی بزرگ، سیاستمداری باهوش و فرمانروایی آرمانی؛
و بسیاری از مسلمانان، او را ذوالقرنین (پادشاهی آرمانی، نیرومند و دادگر) می‌دانند.


کوروش به سنت و ادیان سرزمین‌های فتح‌شده احترام می‌گذاشت.
بسیاری از پژوهشگران، از استوانه‌ی کوروش بزرگ، به‌عنوان نخستین بیانیه و منشور حقوق بشر یاد می‌کنند.


در سال ۱۹۷۱ سازمان ملل آن را به شش زبان رسمی سازمان منتشر کرد و بدلی از این استوانه در مقر سازمان ملل متحد در شهر نیویورک نگهداری می‌شود.