▪️آیا نظام بوروکراسی ایران توان حل مشکلات اقتصاد خصوصی را دارد؟

✍️میکائیل عظیمی اقتصاددان

🔺مدت‌هاست که کارشناسان و تحلیلگران اقتصادی درباره همزمانی و هم‌آیندی مشکلات اقتصادی در ایران هشدار می‌دهند‌. آیا نظام بوروکراتیک کشور توان مدیریت و حل مسائل توسعه‌ای را دارد یا نه‌. برخی معتقدند، به دلیل محدودیت‌های ساختاری، باید از مشاوران و مستشاران خارجی بهره گرفت تا کمبود توان داخلی جبران شود‌. دستگاه دیوان‌سالاری ایران توان حل مشکلات اقتصادی را ندارد‌. این قضاوت نه بر اساس یک مقطع زمانی کوتاه، بلکه بر اساس تحلیل شرایط مزمن و تکرار شونده بیش از چند دهه استوار است‌. از آغاز برنامه‌ریزی توسعه در ایران بیش از ۷۰ سال گذشته و طی این مدت، دیوان‌سالاری کشور نتوانسته است مسائل اقتصادی را به طور مؤثر مدیریت کند.

🔺با این حال، این بدان معنا نیست که افراد توانمند و متخصص در این سیستم وجود ندارند‌. در لابه‌لای این دستگاه عظیم، چهره‌هایی هستند که هم مسائل اقتصادی را می‌فهمند و هم مسیرهای بهبود را می‌شناسند‌. مشکل اصلی این است که سیستم بوروکراسی به دلیل ساختار خود، مانع از تأثیرگذاری این افراد می‌شود و تلاش‌های فردی اغلب در «باتلاق» دیوان‌سالاری فرومی‌رود.

🔺روندهای تصمیم‌گیری طولانی و سلسله‌مراتبی باعث می‌شود تغییرات کند و ناکارآمد باشد. تصمیمات اقتصادی اغلب تحت تأثیر منافع گروه‌های مختلف قرار می‌گیرد و از منطق تخصصی فاصله می‌گیرد. ضعف ارزیابی و پایش سیاست‌ها: سیستم بوروکراسی ایران فاقد مکانیسم‌های ارزیابی مستمر و علمی است که بتواند اثر سیاست‌ها را به موقع رصد و اصلاح کند.

🔺سناریوهای پیش رو در تحلیل شرایط موجود، می‌توان دو سناریوی کلان را در نظر گرفت: سناریوی بدبینانه: ادامه وضعیت فعلی و تلاش‌های ناکارآمد، می‌تواند منجر به وخامت بیشتر اوضاع و حرکت به سوی قهقرا و انحطاط اقتصادی شود. سناریوی خوشبینانه: استفاده از ظرفیت‌های موجود در داخل سیستم و بهره‌گیری از فرصت‌های بین‌المللی می‌تواند وضعیت را بهبود دهد و راهکارهای عملیاتی برای خروج از بحران ارائه کند. این دو سناریو نشان می‌دهد که آینده اقتصادی کشور نه قطعی است و نه از پیش تعیین شده؛ بلکه به میزان توانایی سیستم برای اصلاح ساختارها و استفاده بهینه از منابع بستگی دارد.

🔺ارزیابی اثرگذاری مستشاران خارجی نیازمند نگاه علمی و جامع است‌. تجربه تاریخی نشان می‌دهد که حضور آن‌ها گاه توانست نظم و توسعه را بهبود بخشد و گاه به دلیل محدودیت زمان، فشارهای سیاسی و پیچیدگی‌های اجتماعی، تأثیر محدود داشت‌.

🔺تجربه تاریخی ایران نشان می‌دهد که دو عامل برای موفقیت یا شکست استفاده از مشاوران خارجی تعیین‌کننده است. هرگونه توصیه خارجی تنها زمانی مؤثر خواهد بود که سیستم داخلی توان پذیرش و اجرای آن را داشته باشد. بدون جمع‌آوری داده‌ها، ارزیابی دقیق و تحلیل مستند، تجربه حضور مستشاران خارجی صرفاً به خاطره و برداشت شخصی تبدیل می‌شود و امکان یادگیری از آن از بین می‌رود. این دو عامل، امروز نیز به همان اندازه اهمیت دارند و باید به عنوان پیش‌شرط هرگونه اصلاح اقتصادی در نظر گرفته شوند.

🔺با توجه به تحلیل وضعیت دیوان‌سالاری، تجربه تاریخی مستشاران خارجی و سناریوهای پیش رو، چند نکته کلیدی قابل ذکر است: دستگاه دیوان‌سالاری ایران به تنهایی قادر به حل مشکلات اقتصادی نیست‌. ساختار طولانی، سلسله‌مراتبی و غیرچابک آن مانع از تصمیم‌گیری سریع و مؤثر می‌شود‌. افراد توانمند در سیستم وجود دارند، اما ظرفیت کلی ساختاری محدود است‌. تلاش‌های فردی اغلب در «باتلاق» دیوان‌سالاری فرومی‌رود و تأثیر کمی دارد‌. حضور مشاوران خارجی می‌تواند مفید باشد، اما بدون ظرفیت داخلی و ارزیابی علمی، تأثیر آن محدود خواهد بود‌. تجربه تاریخی نشان داده است که حضور مستشاران تنها زمانی اثرگذار است که سیستم داخلی بتواند توصیه‌ها را اجرا کند و آن‌ها را در ساختارهای عملیاتی بگنجاند‌. سناریوهای پیش روی ایران می‌تواند بدبینانه یا خوشبینانه باشد‌. بدبینانه آن است که وضعیت فعلی ادامه یابد و خوشبینانه آن است که ظرفیت‌های موجود داخلی و فرصت‌های بین‌المللی به نحو مؤثر استفاده شوند‌.

🔺در نهایت، راهکار پایدار برای ایران نه تنها نیازمند اصلاحات ساختاری در دیوان‌سالاری است، بلکه بهره‌گیری هوشمندانه از تجربیات خارجی و توسعه ظرفیت‌های داخلی را نیز ضروری می‌سازد‌. بدون این ترکیب، مشکلات اقتصادی کشور همچنان مزمن و تکرارشونده باقی خواهند ماند و سناریوی بدبینانه بیش از پیش محتمل خواهد بود./ آینده‌نگر

https://news.tccim.ir/?80091

▪️نقش عملی اتاق بازرگانی تهران در کاهش فشار مالیاتی بر بنگاه‌های اقتصادی

🔺اتاق بازرگانی تهران با حضوری تخصصی و مؤثر در هیئت‌های حل اختلاف مالیاتی، نقش کلیدی در دفاع از حقوق فعالان اقتصادی ایفا کرده و با رسیدگی به بیش از 27 هزار پرونده و تعدیل بخش قابل توجهی از مالیات‌ها، گامی مهم در جهت تحقق عدالت مالیاتی و حمایت از بنگاه‌های اقتصادی برداشته است.

🔺برای دریافت مشاوره، کافی است با مرکز تماس 1866 یا شماره 88714472-021 تماس بگیرید، همچنین می‌توانید با تعیین وقت قبلی و حضور در اتاق تهران از راهنمایی کارشناسان مالیاتی بهره‌مند شوید.

👈برای اطلاعات بیشتر به سایت اتاق تهران به آدرس tccim.ir مراجعه کنید.

👈صفحه اینستاگرام:

https://www.instagram.com/tccima/

▫️با تازه‌ترین کتاب منتشر شده توسط اتاق بازرگانی تهران آشنا شوید

▪️قدرت اعتماد

🔺اتاق بازرگانی تهران یک کتاب جدید منتشر کرده که نسخه رایگان آنه روی سایت اتاق قرار گرفته است. کتاب «قدرت اعماد» به نویسندگی استوارت مایستر و کوین وان-اسمیت است که سمانه کدخدایی مرغزار آن را ترجمه کرده است.

🔺کتاب قدرت اعتماد به چالش ها و فرصت های اعتماد از زوایای گوناگون نگاه می کند: اعتماد شخصی و سازمانی، اعتماد کردن و مورد اعتماد بودن، همکاری در قالب یک تیم و ایفای نقش به عنــوان رهبری کــه اعتماد می آفریند؛ همراه بــا هر دو بعد احساسی و عقلانی. این کتاب بینش‌هایی کاربردی و مبتنی بر دنیای واقعی ارائه می‌دهد که شیوه کار شمارا دگرگون می سازد. این کتاب نظریه پردازی نمی کند، بلکه از اعتماد کردن و مورد اعتماد بودن در هر جایگاهی که باشید سخن می گوید.

👈دریافت کتاب‌های منتشر شده توسط اتاق تهران

https://news.1rj.ru/str/TehranChamber

«اتاق در رسانه‌‌»
🔺یکشنبه ۳۰ آذر ماه ۱۴۰۴

🔺بولتن دیجیتال اتاق در رسانه‌ها که به صورت روزانه توسط روابط عمومی اتاق تهران تهیه می‌شود شامل چهار بخش اخبار اتاق تهران، اتاق ایران، اتاق‌های استانی و اخبار اقتصادی است.

👈 خلاصه‌ای از اهم اخباری که در این بولتن آمده است:

▫️Iran-China non-oil trade exceeds $20b in 8 months

▫️فریال مستوفی، نائب رئیس اتاق تهران: مخاطب اصلی قانون مالیات بر سوداگری، کسانی هستند که با معاملات مکرر و کوتاه‌مدت، موجب التهاب در بازارها می‌شوند و مردم نباید نگران باشند.

▫️ایرج رهبر، رئیس کمیسیون عمران و امور زیربنایی اتاق تهران: تولید بتن سبز برای جلوگیری از جریمه‌های جهانی در دستور کار قرار گرفت

▫️علی تقوی‌فر، عضو هیئت نمایندگان اتاق تهران: به جای حذف کارت بازرگانی، فرآیندهای تجاری را اصلاح کنید

👈اخبار بیشتر در بولتن روزانه اتاق تهران:

http://www.newswire.ir/bulletin/6f0d56453f

▪️عقلانیتی که هرگز نهادینه نشد

✍️محمد طبیبیان اقتصاددان

🔺ایران امروز گرفتار بحرانی چندوجهی است: در اقتصاد با تورم و رکود مزمن، در سیاست با فقدان اجماع ملی، و در اجتماع با کاهش اعتماد و مشارکت عمومی و تضعیف نهادهای بنیادین مانند خانواده، در دیپلماسی با تحریم همه‌جانبه. اما این بحران‌ها ریشه در جایی عمیق‌تر از سیاست‌های روزمره دارند. در یک مرور تاریخی، تقابل دو جهان‌بینی تاریخی – منقول و معقول – را می‌توان کلید فهم بخشی از عقب‌ماندگی ایران دانست؛ تقابلی که از دوران غزالی آغاز شد و تا روزگار ما، و مشخصاً در چهره ناکام روشنفکری ایرانی تداوم یافته است.

🔺فهم دقیقِ تاریخ و عقب‌ماندگی شرط لازمِ هر تحول پایدار است. از قرون میانه تا دوران مدرن، سه عامل دست‌به‌دست هم دادند: تفوق سنتِ منقول بر عقلانیت نقاد، ضعف نهادهای مدنی/آموزشیِ مدرن، و سپس وابستگی اقتصادی-سیاسی ناشی از عقب‌ماندگی صنعتی. راه جبران، بازگشت سامان‌مند به عقلانیت و علم است -نه فقط در اقتصاد و تولید، بلکه در سیاست، اجتماع، مدیریت و دیپلماسی. تجربه ژاپن و کره جنوبی نشان می‌دهد که بازگشت به علم و فناوری، با نهادسازی دانشی ممکن و کارساز است.

🔺البته نهادسازی معرفتی به تنهائی کافی نیست؛ فرهنگ عمومی نیز باید پرسشگری و تحلیل را فضیلت بشناسد؛ رسانه‌ها ابزار ترویجِ دانش و نقد مسئولانه باشند؛ و حقوق شهروندی و آزادی اندیشه پاس داشته شود. وضعیت امروز تلخ است، اما امید و توان تغییر نیز موجود است. اگر نسل جدید با دانش و نهادسازیِ آگاهانه پیش برود، و سنتِ منقول در حوزه ایمان و اخلاق بماند و مدعی حل همه مسائل عمومی نباشد، می‌توان عقب‌ماندگی‌ها را جبران و مسیر اقتدار پایدار را گشود.

🔺مسئله ایران پیش از آن‌که صرفاً اقتصادی یا سیاسی باشد، معرفتی-نهادی است. گذار موفق نه با حذف «منقول»، بلکه با قرار دادن هر سنت در جای درستِ کارکردی ممکن است: ایمان برای معنا و اخلاق؛ علم برای حل مسائل عمومی. روشنفکریِ آینده، زمانی موفق است که از نقد گفتاری و جدال لفظی به نهادسازی معرفتیِ پایدار گذر کند و استانداردهای علم‌محور -از داوری همتا تا ارزیابی عینیِ تجربه- را به مطالبه اجتماعی بدل سازد.

🔺همانند بسیاری رویکردها مفهوم عقلانیت و خرد از قرن هفدهم به بعد دچار تحول شد. ابتدا دکارت مسئله ضرورت درست راه بردن عقل را در کتابی تحت عنوان «گفتار در روش درست راه بردن عقل» مطرح کرد. منظور او اندیشیدن سیستماتیک و منظم و طی مراحل منطقی دقیق بود. برای همین هم ریاضیات را در چارچوب جدیدی که امروز با آن آشنا هستیم سازمان داد. نتیجه این که هیچ چیز را باور نکنید مگر این که با عقل خود به آن رسیده باشید. با این آغاز این که خرد چیست در پایان قرن هجدهم با کتاب «نقد خرد ناب» کانت جمع‌بندی شد. امروزه اگر بخواهیم خلاصه کنیم خرد در هر رشته، فیزیک، شیمی، پزشکی، اقتصاد.. دست‌آوردهای علمی آن رشته تاکنون است. از ویژگی‌های خردورزی سنجش‌پذیری، ارزیابی، تجدید نظر و تصحیح بر مبنای تجربه، سنجش و ارزیابی است.

🔺هوش مربوط به قدرت پردازش ذهن است. خِرد آموختنی است، ذهن انسان بالقوه می‌تواند خردمندانه پردازش کند اگر شیوه آن را بیاموزد. ظرفیت خرد ورزی بالقوه است لازم است از طریق آموزش و تمرین بالفعل شود. دکارت گفته که افراد با هوش اگر عقل را درست راه نبرند در میدان خطا چه بسا مسافت‌های بلندتری طی کنند. 

🔺فضیلت علم در خطاپذیری مدیریت‌شده است. سازوکارهای تصحیح خطا (داده، نقادی، داوری، بازنگری) ابزار ترقی علم هستند. مبنا در علم شک است نه باور، روش علمی بر مبنای تلاش برای ابطال است. آنچه امروز علم است گزاره‌ها و نتیجه تجربیاتی است که پیوسته سعی در ابطال آن اعمال شده اما باطل نشده. ممکن است فردا باطل شود. به همین دلیل کشش و کوشش، علم پویا و رشد یابنده است.

🔺در ساحت خداشناسی، ایمان واخلاق؛ حل مسائل عمومی نیازمند سنجش‌پذیری و پاسخ‌گویی است. مرزبندی کارکردی بین دو حیطه، تعارضی که درمیان است را به مکمل یکدیگر بودن بدل می‌کند. هرگز، روش‌های مبتنی بر منقول معمولاً حاصل تجارب دوران‌هایی است که در بسیاری موارد با تحولات عصر حاضر همخوان نیست. تحریم ضربه‌زننده است؛ اما آسیب‌پذیری بالا از ناتوانی در سیاست‌گذاری علمی، تنوع‌بخشی، شفافیت و حکمرانی داده‌محور می‌آید.

🔺برای پیشرفت و حل مشکلات جوامع امروز نهادسازی معرفتی و گسترش فرهنگ پرسش‌گری در سطح جامعه در حیطه علم، فن‌آوری، اقتصاد، مدیریت، سیاست، سازماندهی و حقوق اجتناب‌ناپذیر است. خصوصاً قشر تحصیل‌کرده نیازمند کسب آگاهی و مهارت در این زمینه‌ها است./ آینده‌نگر

👈متن کامل این مقاله را در لینک زیر بخوانید:

https://news.tccim.ir/?80093

▫️راهکارهای توسعه همکاری‌های راهبردی ایران و چین مورد بررسی قرار گرفت

▪️حضور نمایندگان اندیشکده‌های چینی در اتاق تهران

🔺نشست مشترک اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی تهران با نمایندگان اندیشکده‌های چین و نمایندگان وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران برگزار شد. برگزاری این نشست در راستای تقویت تعاملات نهادی، تبادل دیدگاه‌های سیاست‌پژوهانه و شناسایی ظرفیت‌های جدید همکاری میان بخش‌خصوصی ایران و نهادهای فکری و تصمیم‌ساز چین برنامه‌ریزی و برپا شد.

👈بیشتر بخوانید:

https://news.tccim.ir/?80092

▫️گشایش تازه در تسویه دیون دولتی

▪️امکان پرداخت مالیات با «اوراق گام» فراهم شد

🔺با تصویب هیئت وزیران و ابلاغ بخشنامه جدید سازمان امور مالیاتی کشور، سازوکار قانونی برای استفاده از اوراق گواهی اعتبار مولد (گام) جهت تسویه بدهی‌های بنگاه‌های اقتصادی به دستگاه‌های دولتی فراهم شد. این مصوبه که در راستای تحقق شعار «مهار تورم و رشد تولید» و با هدف تسهیل دسترسی به نقدینگی در واحدهای تولیدی تدوین شده است، فرصتی ویژه را در اختیار فعالان اقتصادی و اعضای اتاق بازرگانی قرار می‌دهد تا بدون نیاز به نقدینگی ریالی، دیون خود را تسویه کنند.

👈بیشتر بخوانید:

https://news.tccim.ir/?80094

▪️اتاق تهران؛ ارائه‌دهنده خدمات مشاوره و ثبت اختراع

🔺اگر صاحب ایده یا نوآوری ارزشمند هستید، ثبت اختراع گامی ضروری برای صیانت از حقوق فکری و بهره‌برداری قانونی از آن به شمار می‌آید. اتاق تهران با بهره‌گیری از کارشناسان متخصص در حوزه مالکیت معنوی، خدمات جامع ثبت اختراع را از مرحله مشاوره رایگان و بررسی قابلیت ثبت تا تهیه و ثبت اظهارنامه و پیگیری فرآیند تا دریافت گواهی نهایی ارائه می‌دهد.

🔺برای مشاوره و اطلاعات بیشتر، با شماره ۱۸۶۶ تماس بگیرید یا از طریق واتساپ با شماره‌های ۰۹۱۰۳۱۴۷۴۱۸ و ۰۹۰۳۱۰۱۳۶۹۰ در ارتباط باشید.

👈صفحه اینستاگرام:

https://www.instagram.com/tccima/

▫️عضو هیئت‌نمایندگان اتاق تهران خبر داد

▪️امضای موافقت‌نامه همکاری با قزاقستان برای توسعه صادرات خدمات فنی و مهندسی

🔺سهیل آل‌رسول، عضو هیئت نمایندگان اتاق تهران از امضای یک موافقت‌نامه در راستای ارتقای جایگاه خدمات فنی‌ومهندسی کشور و تقویت همکاری‌های دوجانبه با قزاقستان خبر داد و گفت که این توافقنامه با حمایت و پشتیبانی اتاق تهران منعقد شده است. به گفته او، تبادل دانش و تجربه و معرفی پروژه‌هایی که امکان مشارکت‌ شرکت‌های ایرانی در آن وجود دارد از جمله مفاد این موافقت‌نامه است.

👈بیشتر بخوانید:

https://news.tccim.ir/?80095

بس درازستی ای شب یلدا
لیک با زلف دوست، کوتاهی
(قاآنی)

🍉یلدایتان گرامی و پر امید 🍉

🏢روابط عمومی اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی تهران

@TEHRANCHAMBER

از غم عشقت دل شیدا شکست
شیشه می در شب یلدا شکست

بس که زدم خار مغیلان به کف
خار مغیلان همه در پا شکست

(منسوب به ظهیرالدوله با صدای استاد شهرام ناظری)

🏢روابط عمومی اتاق بازرگانی تهران

@TEHRANCHAMBER