می‌دونستید یه باغ وجود داره که مخصوصا گیاهان سمیه؟ یعنی فکر کنید یه جایی درست کردن که ۱۰۰ مدل گیاه سمی و کشنده توش جمع شده در حدی که ممکنه موقع نفس کشیدن توش از حال برید و اسمش رو گذاشتن poison garden

توی بعضی از مواقع سال انقدر خطرناک می‌شه که به هیچ وجه اجازه لمس کردن و بو کردن ندارید حتی. خیلی هم قدیمی نیستا ۲۰۰۵ درستش کردن.

اتفاقا بازدید هم می‌تونید بکنید.

همچین چیزایی دارن =)

بچه‌م امتحاناش تموم شده و داره برام حرف می‌زنه و بالاخره می‌تونه استراحت کنه و کارایی که دوست داره رو انجام بده.
الان آدم خوشحال‌تریم.

خب آمدم

بچه‌ها صدها بار شنیدین که می‌گن زبان جدید یاد بگیر خوبه و ارتباطت بیشتر می‌شه و می‌تونی مهاجرت کنی و این حرفا ولی آیا این همه‌شه؟

#ScienceWithShayan

این تحقیق فوق جذابی که براتون فرستادم نشون می‌ده که نه این همه‌اش نیست!
توی این تحقیق اومدن دو تا زبان آلمانی و عربی و گوینده‌هاشون رو بررسی کردن
و چیش رو بررسی کردن مغز کسایی که به این زبان‌ها صحبت می‌کنن
قبل از این‌که وارد بحث بیشتر بشیم اینو بگم که عربی یه زبان ریشه محور با اشکال متفاوت و آلمانی یه زبان با سازه‌های زبان خیلی پیچیده‌ست و در حقیقت بیس این دو تا زبان تقریبا مخالف همه

این شماتیک که حاصل از نتایج این تحقیقه میزان ارتباط و شبکه‌ی ارتباطی صحبت کردن توی مغز افرادی که زبان مادریشون عربی و آلمانی‌عه رو نشون می‌ده
که سمت راستی کسایی‌ان که زبان مادریشون عربیه و سمت چپی کسایی که زبان مادریشون آلمانی‌عه

اما این دقیقا یعنی چی؟
بچه‌ها مسیرها مغزی دقیقا مثل یه جاده می‌مونن
هر خاطره
هر مهارت
هر عملکرد
هر کار جدید یه جاده‌ست
بنا به استفاده‌ای که شما از این‌ها می‌کنید و میزان سلامت مغز و عصب‌هاتون این مسیرها تقویت می‌شن به عنوان مثال اگر اولین بار دوچرخه سواری شما شامل یک سری پیام عصبی باشه توی سری اول این جاده مثل یه کوچه‌ی خاکیه ولی بعد ده سال دوچرخه سواری کردن مغز شما میاد این مسیرها رو تقویت می‌کنه و اون مسیر دیگه عین یه اتوبان می‌مونه که دسترسی بهش خیلی راحته و سرعت هدایت پیام هم توش خیلی زیاده

حالا این کلیت پیام‌ها و اعمال ماست که خودشون موجب ساخت و تقویت یه سری مسیرهای خاص می‌شن اما علاوه بر این هر قسمت مغز هم معمولا خودش مسئول یک نوع فعالیت یا حس خاصه
مثلا پشت مغز برای بیناییه
قشر مغز برای حل مسائل پیچیده‌ست
ناحیه‌ی گیجگاه نقش حیاتی توی کنترل حافظه و احساسات داره
و...

حالا یه بار دیگه به این تصویر نگاه کنید
این‌جا مشخص شده که یک سری مسیرهای مشخص به دنبال زبانی که افراد حرف می‌زنن در یک سری نواحی خاص خیلی بیشتر تقویت شده
و این خیلی چیز بزرگیه بچه‌ها
چرا؟
چون این تحقیق نشون می‌ده زبان‌ها نه تنها شیوه‌ی ارتباطی مان که می‌تونن توی نوع فکر کردن ما و حتی شخصیت ما تاثیر داشته باشن!
یعنی در واقع شما با یاد گرفتن زبان‌های جدید فقط یه شیوه‌ی ارتباطی جدید یاد نمی‌گیرن
بلکه تفکر و شخصیتتون هم ممکنه دچار تغییر و بروزرسانی بشه و این واقعا هیجان‌انگیزه!

یه شماتیک تخصصی‌تر که نشون میده کدوم مسیرها در کدوم زبان بیشتر تقویت شدن

توی این تصویر مشخصه که زبان آلمانی تقریبا تماما روی مسیرهای نیمکره‌ی چپ موثره در حالی که عربی یه سری ارتباطات در نیمکره‌ی راست و بین دو نیمکره هم می‌سازه
بر این اساس شاید حتی بتونیم تئوری بدیم که زبان آلمانی در این‌که آلمانی‌ها انقدر آدم‌های منطقی و منظمی هستن موثره(نیمکره‌ی چپ مسئول نظم، منطق، آنالیز، سخنرانی(بپر تو کوره) عه)

(1) that it is impossible to disentangle language and thought; (2) that it is impossible to disentangle language from culture and social interaction; (3) that only “trivial” forms of linguistic influence are viable; (4) that all possible forms of linguistic influence can be aligned on a weak-to-strong cline, and the task is to establish which place on the cline is best supported by the evidence

با توجه به چه چیزی این مسیرهای مختلف که می‌گی ساخته می‌شن؟ فقط آوا و حروف اون زبانه یا چیزهای دیگه هم هست؟

یه چیزی هم درمورد این پاراگراف بگم که حاصل یه تحقیق دیگه روی ارتباط زبان فرهنگ و تفکره
اولا که این تحقیقه می‌گه
1)زبان و تفکر کاملا در هم تنیده‌ان
2)زبان، فرهنگ و تعاملات اجتماعی هم کاملا در هم تنیده‌ان
3)این بخش سومش جالبه، میاد تاثیرات زبانی رو به دو دسته‌ی جزئی و جالب تقسیم بندی می‌کنه و می‌گه این تاثیرات ناگهانی و جالب خیلی ماندگار نیستن بلکه اون تاثیر جزئی‌ان که باقی می‌مونن
4) و در نهایت می‌گه تمام این تاثیرات زبانی توی یه نموداری جا می‌گیرن و وظیفه‌ی ما اینه که بتونیم به وسیله‌ی شواهد اثبات کنیم که کدومشون جایگاهش درست‌تره
ولی آقا کلا این یعنی چی
یه مثال خیلی جالب برای این دارم که فکر کنم واقعا مناسب باشه برای توضیحش

دوستان ما توی فارسی یه واژه‌ی سبز داریم یه واژه‌ی آبی
و ما این دو تا رنگ رو کاملا متفاوت از هم می‌بینیم، یعنی اگر شما از لحاظ بینایی سالم باشی امکان نداره سبز رو آبی ببینی
حالا دانشمندا رفتن توی آفریقا روی یه مردمی آزمایش انجام دادن که اینا توی زبانشون واژه‌ای که برای سبز و آبی به کار می‌بردن یکی بود
هدف دانشمندا این بود که بفهمن آیا اینا واقعا تفاوت آبی و سبز رو متوجه می‌شن و یک واژه رو براش استفاده می‌کنن یا نه اصلا تفاوتش رو هم نمی‌فهمن
و نتیجه شگفت‌انگیز بود
تمام مردمی که به اون زبان صحبت می‌کرد تمام رنگ‌های طیف سبز و آبی رو یک رنگ می‌دیدن :)
آره آقا
مغز واقعا چیز عجیبیه
منظور این تحقیق از تاثیر زبانی هم همینه

ببین تنها آوا و حروف نیست
نحو‌ه‌ی ادا کردن اون حروف
لحن صحبت کردن
سختی قواعد
انعطاف اون زبان در شرایط مختلف
اون بخش‌هایی که توی اون زبان بولدتره و البته فرهنگی که اون زبان ساخته
یعنی شما به عنوان مثال وقتی امروز می‌شنوید آلمانی
یه زبان سخت، با قواعد سنگین و سختگیرانه رو تصور می‌کنید و پیشینه‌ی فرهنگیش فیلسوف‌های خشن و کاریزماتیکی مثل نیچه و شوپنهاور و یا سیاستمدارانی مثل هیتلر و بیسمارکه

در حالی که فارسی یه زبان با ناز و ادا با قواعد کاملا منعطف(به طوری که شما با جمله هر کاری هم کنی اوکیه) و پیشینه‌ی فرهنگیش به شعر و حافظ و سعدی و فردوسی و حماسه و اینا پیوند خورده