زبان تخصصی فیزیک


۹۸. 🟦 Coefficient of Thermal Expansion
🟠 ضریب انبساط حرارتی
🟢 /ˌkoʊ.ɪˈfɪʃ.ənt əv ˈθɜːr.məl ɪkˈspæn.ʃən/
🟡 کوفیشنت آف ترمال اکسپنشِن

✅ تعریف: تغییر طول یک جسم به ازای واحد تغییر دما.

🖍 فرمول: α=ΔL/L0ΔT
📎 واحد: ۱ بر کلوین (1/K).

که در آن:
α = ضریب انبساط خطی
(Coefficient of Linear Expansion)
به واحد 1/°C یا 1/K

ΔL = تغییر طول جسم
(Change in Length)

L0 = طول اولیه جسم
(Initial Length)

ΔT = تغییر دما
(Change in Temperature)
به واحد درجه سلسیوس (°C)
یا کلوین (K)

💡 مثال: انبساط خطوط آهن در تابستان گرم.


۹۹. 🟦 Adiabatic Process
🟠 فرآیند آدیاباتیک
🟢 /ˌeɪ.diəˈbæt.ɪk ˈprɒ.sɛs/
🟡 آدیاباتیک پروسس

✅ تعریف: فرآیندی که در آن هیچ انتقال گرمایی رخ نمی‌دهد.
🖍 فرمول: PVγ=constant
📎 واحد: بدون واحد.


که در آن:
P = فشار سیستم
(Pressure)

V = حجم سیستم
(Volume)

γ = نسبت ظرفیت‌های حرارتی
(γ=Cp/Cv)،
که Cp ظرفیت حرارتی در فشار ثابت و Cv ظرفیت حرارتی در حجم ثابت است.

💡 مثال: فشار و دمای گاز در کمپرسورهای هوای آدیاباتیک.


۱۰۰. 🟦 Critical Angle
🟠 زاویه بحرانی
🟢 /ˈkrɪt.ɪ.kəl ˈæŋ.ɡl/
🟡 کریتیکال انگِل

✅ تعریف: زاویه‌ای که باعث شکست کامل نور در داخل ماده می‌شود.

🖋این زاویه زمانی رخ می‌دهد که نور از یک محیط با ضریب شکست بالاتر به یک محیط با ضریب شکست پایین‌تر می‌رسد و در این صورت، نور به جای شکست، بازتاب کامل
(Total Internal Reflection)
می‌شود.

🖍 فرمول: θc=sin⁡−1.(n2/n1)
📎 واحد: درجه (°).

که در آن:
θc = زاویه بحرانی (Critical Angle)
به واحد درجه یا رادیان

n1 = ضریب شکست محیط اول (معمولاً محیطی با ضریب شکست بالاتر)

n2 = ضریب شکست محیط دوم (معمولاً محیطی با ضریب شکست پایین‌تر)

💡 مثال: شکست کامل نور در فیبر نوری.

۱۰۱. 🟦 Heat Engine
🟠 موتور حرارتی
🟢 /hiːt ˈɛn.dʒɪn/
🟡 هیت انجین

✅ تعریف: دستگاهی که انرژی حرارتی را به انرژی مکانیکی تبدیل می‌کند.
🖍 فرمول: W=Qh−Qc
📎 واحد: ژول (J).

که در آن:
W = کار انجام شده (Work done) توسط موتور حرارتی

Qh =
انرژی حرارتی جذب شده از منبع گرم
(Heat absorbed from the hot reservoir)

Qc =
انرژی حرارتی دفع شده به منبع سرد
(Heat rejected to the cold reservoir)
💡 مثال: موتور بخار.


۱۰۲. 🟦 Hydrostatic Pressure
🟠 فشار هیدروستاتیک
🟢 /ˌhaɪ.droʊˈstæt.ɪk ˈprɛʃ.ər/
🟡 هیدروستاتیک پرشر


✅ تعریف: فشار ناشی از وزن مایع در ارتفاع مشخص.

🖍 فرمول: P=ρgh
📎 واحد: پاسکال (Pa).


که در آن:
P = فشار (Pressure)
به واحد پاسکال (Pa)

ρ = چگالی مایع (Density)
به واحد کیلوگرم بر متر مکعب (kg/m³)

g = شتاب گرانش
(Acceleration due to gravity)
به واحد متر بر ثانیه مربع (m/s²)
(که معمولاً برابر با 9.81 
m/s2
 در سطح زمین است)

h = ارتفاع (Height)
مایع بالای نقطه مورد نظر به واحد متر (m)

💡 مثال: فشار آب در عمق دریا.


33


🆔 @atomicphysicsss
⚛ کانال تخصصی فیزیک اتمی

انسان  هر کار (نیکی) را انجام دهد، برای خود انجام داده؛
و هر کار (بدی) کند، به زیان خود کرده است....

قرآن کریم ۲۸۶ بقره

🆔 @atomicphysicsss
⚛ کانال تخصصی فیزیک اتمی

"فان"

🆔 @atomicphysicsss
⚛ کانال تخصصی

⚛⚛⚛

📖 آثار اینشتین

آثار ترجمه شده به فارسی:

✔️مقالات علمی اینشتین؛
 محمود مصاحب، 
انتشارات پیروز/انتشارات فرانکلین

✔️نسبیت نظریه خصوصی و عمومی؛ 
غلامرضا عسجدی،
مؤسسه انتشارات امیرکبیر

✔️فیزیک و واقعیت؛
 محمدرضا خواجه‌پور،
شرکت سهامی انتشارات خوارزمی

✔️نسبیت و مفهوم نسبیت؛
محمدرضا خواجه‌پور،
شرکت سهامی انتشارات خوارزمی

✔️تکامل فیزیک؛
به همراه لئوپولد اینفلد، 
احمد آرام،
شرکت سهامی انتشارات خوارزمی

✔️حاصل عمر؛
 ناصر موفقیان،
شرکت انتشارات علمی و فرهنگی

✔️اینشتین ۱۹۰۵:
مجموعهٔ مقاله‌های سال ۱۹۰۵؛ آلبرت اینشتین،
ترجمهٔ احمد شریعتی،
تهران: دانشگاه الزهراء، ۱۳۸۳


🆔 @atomicphysicsss
⚛ کانال تخصصی فیزیک اتمی

⚛⚛⚛

❓تفاوت حرکت شتابدار سیب و ماه به سمت زمین چیست؟
✔️ #ماه سرعت مماسی دارد اما #سیب نه.

📖منبع :#فیزیک_هالیدی
فصل۱۶
🆔 @atomicphysicsss
⚛ کانال تخصصی فیزیک اتمی

🖋فوریه نشان داد که هر حرکت تناوبی ذره را می‌‌توان به صورت ترکیبی از حرکتهای هماهنگ ساده بیان نمود.

فیزیک هالیدی

🆔 @atomicphysicsss
⚛ کانال تخصصی فیزیک اتمی

❓چرا وقتی به موج صوتی حاصل از یک گروه ارکستر گوش می دهیم،قادر هستیم نت‌های مربوط به تک تک سازها را از هم تشخیص دهیم؟

✔️علت در این هست که
دو یا چند موج می‌‌توانند مستقل از یکدیگر ، فضای یکسانی را بپیمایند.

فیزیک هالیدی

🆔 @atomicphysicsss
⚛ کانال تخصصی فیزیک اتمی

حس خوب

🆔 @atomicphysicsss
⚛ کانال تخصصی فیزیک اتمی

🆔 @atomicphysicsss
⚛ کانال تخصصی فیزیک اتمی

در مرحله اول
تصور کنید کنار جاده هستید و دارید ماشین رو نگاه می‌کنید.
شناگر وقتی روی تخته ایستاده،
آیا ساکن هست یا متحرک؟
قطعاً متحرکه.
چون اونم داره با ماشین حرکت می‌کنه.
و همون سرعت افقی رو داره که ماشین و استخر و دوستش و....دارند.

پس قبول دارید که شناگر متحرکه؟

حالا وقتی که بالا میپره تا شیرجه بزنه در آب ،
آیا بازم سرعت افقی داره یا نه؟
بله سرعت داره .
همون سرعتی رو داره که ماشین داره.
بنابراین از ماشین جا نمی مونه و موفق میشه در آب شیرجه بزنه.

طبق کدوم قانون؟
قانون اول نیوتن یا اینرسی یا لختی.

شناگر متحرک همچنان سرعت خودش رو حفظ می‌کنه حتی وقتی که بالا پریده.

تا وقتی ماشین داره با سرعت ثابت حرکت میکنه ،شناگر می‌تونه با موفقیت داخل آب بپره.


(فقط در دو صورت ممکنه از ماشین جا بمونه.[یا ماشین ترمز کنه و ازش جا بمونه]
یکی اینکه ماشین ناگهان شتاب بگیره
و سرعتش از سرعت شناگر متفاوت بشه.
(حالا یا ترمز کنه یا سرعتشو زیاد کنه)

و دیگر اینکه شناگر ،
ارتفاع خیلی زیادی رو بالا بپره و زمان طولانی طول بکشه که بپره داخل آب.
در اینجا هم به علت مقاومت هوا سرعت افقی شناگر رفته رفته به خاطر گذشت زمان طولانی کمتر میشه و ممکنه از ماشین جا بمونه.)

در اتفاقات روزمره مدام شاهد قانون اینرسی هستیم.
در پست بعد مثال های روزمره رو براتون می‌نویسم.

🆔 @atomicphysicsss
⚛ کانال تخصصی فیزیک اتمی

مثلاً موقع ترمز کردن ماشین،

وقتی ما ظاهراً به جلو پرتاب می‌شیم،
در واقع به جلو پرتاب نمی‌شیم، بلکه داریم هنوز به جلو می ریم.

و این ماشینه که به علت ترمز کردن، از ما در کسری از ثانیه عقب افتاده.

منظورم اینه که یک نیروی واقعی ما رو به جلو هل نمیده.
ماشین متوقف میشه، در حالی که ما هنوز داریم همچنان حرکت میکنیم! به دلیل قانون اول نیوتن یا همون لختی یا حفظ حالت.
نیروی واقعی که به ما وارد میشه در واقع شتاب ناشی از ترمز کردن اتومبیل هست.
که اتفاقا میخواد ما را هم با ماشینمون ساکن کنه.
اما اون نیروی هل دهنده واقعی نیست.
ما خودمون هستیم که به دلیل اینرسی هنوز حرکت میکنیم.

نتیجه اخلاقی اینه که حتماً کمربند ایمنی ببندید.

🆔 @atomicphysicsss
⚛ کانال تخصصی فیزیک اتمی

سرعت نور همیشه ثابته، چه تو بدویی چه وایسی. 



🆔 @atomicphysicsss
⚛ کانال تخصصی فیزیک اتمی

در فیزیک مدرن
طول و زمان دیگه مطلق نیستن، بستگی داره کی و کجا اندازه بگیری.


🆔 @atomicphysicsss
⚛ کانال تخصصی فیزیک اتمی

حرکت دایره‌ای حتی اگه یکنواخت باشه،(یعنی تندی ش ثابت باشه)
باز شتاب داره،
چون جهت سرعت دائما عوض میشه. 


🆔 @atomicphysicsss
⚛ کانال تخصصی فیزیک اتمی

جرم و انرژی درواقع یه چیزن،
فقط دو شکل مختلف .

همون رابطه‌ی معروف.
(E = mc^2)


🆔 @atomicphysicsss
⚛ کانال تخصصی فیزیک اتمی

مدار سیاره‌ها بیضی‌ شکلن
و خورشید توی یکی از کانون‌هاست. 


🆔 @atomicphysicsss
⚛ کانال تخصصی فیزیک اتمی

سرعت فرار،
یعنی سرعتی که جسم باید داشته باشه تا از گرانش سیاره در بره. 


🆔 @atomicphysicsss
⚛ کانال تخصصی فیزیک اتمی

نیروی مرکزگرا جسم رو تو مسیر دایره‌ای نگه می‌داره. 
اگر نیروی مرکزگرا قطع بشه، جسم در مسیر مماس حرکت می‌کنه. 


🆔 @atomicphysicsss
⚛ کانال تخصصی فیزیک اتمی

🖍انرژی کل(جنبشی به اضافه پتانسیل)
جسم، در مدار حرکت پایسته‌ ست. 

✔️اگر انرژی کل مثبت باشه،
جسم از مدار فرار می‌کنه. 

(یعنی جسم به اندازه کافی انرژی داره که بتونه از جاذبه فرار کنه. در این حالت، جسم در حال حرکت به سمت بی‌نهایت می‌ره و دیگه برنمی‌گرده.)


✔️ اگر انرژی کل منفی باشه، جسم تو مدار بسته می‌مونه.

(یعنی جسم انرژی کافی برای فرار از جاذبه رو نداره.
بنابراین، جسم تو مدار بسته می‌مونه و به دور منبع جاذبه (مثل سیاره یا ستاره) می‌چرخه)

👌اینطوری می‌تونیم بفهمیم که آیا یه جسم تو مدار می‌مونه یا می‌تونه فرار کنه!

🆔 @atomicphysicsss
⚛ کانال تخصصی فیزیک اتمی