Башҡорт йәмғиәте
4. Башҡорт ҡыҙы тормош иптәшен һайлағанда, башҡорт менән башҡа милләт кешеһе араһында - башҡортҡа, төрөк менән мосолман араһында — төрөк-мосолманға, мосолман менән мосолман булмаған араһында — мосолманға өҫтөнлөк бирһен. Ошо уҡ ҡағиҙә башҡорт егетенә лә ҡағыла, ул да кәләш һайлағанда шул уҡ юл менән барырға тейеш.
4. Башҡорт ҡыҙы тормош иптәшен һайлағанда, башҡорт менән башҡа милләт кешеһе араһында - башҡортҡа, төрөк менән мосолман араһында — төрөк-мосолманға, мосолман менән мосолман булмаған араһында — мосолманға өҫтөнлөк бирһен. Ошо уҡ ҡағиҙә башҡорт егетенә лә ҡағыла, ул да кәләш һайлағанда шул уҡ юл менән барырға тейеш.
👍11👎3
Башкирское общество
4. Девушка башкирка при выборе будущего супруга между башкиром и представителем любой другой национальности должна выбрать башкира. Между тюрком и мусульманином, должна выбирать тюрка –мусульманина. Между мусульманином и не мусульманином, должна выбирать мусульманина. То же самое касается и парня башкира, когда он будет выбирать себе супругу.
4. Девушка башкирка при выборе будущего супруга между башкиром и представителем любой другой национальности должна выбрать башкира. Между тюрком и мусульманином, должна выбирать тюрка –мусульманина. Между мусульманином и не мусульманином, должна выбирать мусульманина. То же самое касается и парня башкира, когда он будет выбирать себе супругу.
👍12👎4
Башҡорт йәмғиәте
5. Ауылдарҙа һәм ҡалаларҙа иң абруйлы тоҡом вәкилдәренән аҡһаҡалдар кәңәшмәһе төҙөү зарур. Кәңәшмәнең етәксеһе итеп иң ихтирамлы, абруйлы аҡһаҡал һайлана. Ул иң оло йәштә булмауы ла мөмкин — иң мөһиме уның юғары әхлаҡи сифаттары. Аҡһаҡалдар кәңәшмәһе — ул ауыл йәки ҡала идаралығы түгел, әммә башҡорт йәмғиәтенең мөһим институты. Уға ауыл хакимиәте башлыҡтары ла, ҡала етәкселәре лә ҡолаҡ һалырға тейеш. Аҡһаҡалдар кәңәшмәһе башҡорт халҡының иң яҡшы сифаттарын — аҡыл, әхлаҡ һәм рухи көсөн йөрөтә. Ул халыҡтың тормошонда әүҙем ҡатнашырға, йәштәрҙе тәрбиәләргә, өлгө күрһәтергә тейеш. Әгәр яҡтар рәсми судҡа түгел, ә аҡһаҡалдар кәңәшмәһенә мөрәжәғәт итергә ҡарар итһә, ҡайһы бер бәхәстәрҙе хәл итә ала. Әгәр ауыл йә ҡала башлығы башҡорт исемен мыҫҡылларлыҡ хыянатсы йә енәйәт ҡыла икән, аҡһаҡалдар уны туҡтатырға йәки уға ышанысһыҙлыҡ белдерергә бурыслы.
5. Ауылдарҙа һәм ҡалаларҙа иң абруйлы тоҡом вәкилдәренән аҡһаҡалдар кәңәшмәһе төҙөү зарур. Кәңәшмәнең етәксеһе итеп иң ихтирамлы, абруйлы аҡһаҡал һайлана. Ул иң оло йәштә булмауы ла мөмкин — иң мөһиме уның юғары әхлаҡи сифаттары. Аҡһаҡалдар кәңәшмәһе — ул ауыл йәки ҡала идаралығы түгел, әммә башҡорт йәмғиәтенең мөһим институты. Уға ауыл хакимиәте башлыҡтары ла, ҡала етәкселәре лә ҡолаҡ һалырға тейеш. Аҡһаҡалдар кәңәшмәһе башҡорт халҡының иң яҡшы сифаттарын — аҡыл, әхлаҡ һәм рухи көсөн йөрөтә. Ул халыҡтың тормошонда әүҙем ҡатнашырға, йәштәрҙе тәрбиәләргә, өлгө күрһәтергә тейеш. Әгәр яҡтар рәсми судҡа түгел, ә аҡһаҡалдар кәңәшмәһенә мөрәжәғәт итергә ҡарар итһә, ҡайһы бер бәхәстәрҙе хәл итә ала. Әгәр ауыл йә ҡала башлығы башҡорт исемен мыҫҡылларлыҡ хыянатсы йә енәйәт ҡыла икән, аҡһаҡалдар уны туҡтатырға йәки уға ышанысһыҙлыҡ белдерергә бурыслы.
👍7
Башкирское общество
5. Главы наиболее уважаемых тукумов в аулах и городах должны образовывать советы аксакалов. Во главе совета аксакалов избирается самый уважаемый и авторитетный аксакал. И он не обязательно должен быть самым старшим среди других аксакалов. Главное, это его высокие моральные качества. Совет аксакалов — это не руководящий орган в ауле или городе, но это институт башкирского общества, к которому должны прислушиваться избранные главы сельских поселений и главы городов. Совет аксакалов должен нести в себе все лучшие качества башкирского народа, мудрость, нравственность и духовную силу. Он должен активно участвовать в жизни своего народа, воспитывать молодое поколение, подавать пример. Он может разрешать спорные вопросы, если стороны конфликта решили не обращаться в официальный суд, а решили обратиться к совету аксакалов. Если избранный глава сельского поселения или города совершает бесчестный или преступный поступок позорящий башкирский народ, совет аксакалов должен своим решением остановить его или высказать ему свой вотум недоверия.
5. Главы наиболее уважаемых тукумов в аулах и городах должны образовывать советы аксакалов. Во главе совета аксакалов избирается самый уважаемый и авторитетный аксакал. И он не обязательно должен быть самым старшим среди других аксакалов. Главное, это его высокие моральные качества. Совет аксакалов — это не руководящий орган в ауле или городе, но это институт башкирского общества, к которому должны прислушиваться избранные главы сельских поселений и главы городов. Совет аксакалов должен нести в себе все лучшие качества башкирского народа, мудрость, нравственность и духовную силу. Он должен активно участвовать в жизни своего народа, воспитывать молодое поколение, подавать пример. Он может разрешать спорные вопросы, если стороны конфликта решили не обращаться в официальный суд, а решили обратиться к совету аксакалов. Если избранный глава сельского поселения или города совершает бесчестный или преступный поступок позорящий башкирский народ, совет аксакалов должен своим решением остановить его или высказать ему свой вотум недоверия.
👍7
Башҡорт йәмғиәте
6. Өмә - башҡорттар араһында мотлаҡ һаҡланырға тейешле халыҡ традицияһы. Был йоланың маҡсаты — башҡорттарҙы берләштереү, ярҙамсыллыҡ, бер-береңде хәстәрләү кеүек сифаттар тәрбиәләү. Айырыуса ауыр йәшәгән, үҙ көсө менән шундай эштәрҙе башҡара алмағандарға ярҙам итеү — өмәнең үҙәгендә. Ерҙе тәртипкә килтереү, мәсет төҙөү, бәлә-ҡаза осрағында ярҙам итеү кеүек эштәргә үҙен хөрмәт иткән һәр башҡорт ихлас ҡушылып, ҡулынан килгәнсә ярҙам итһен.
6. Өмә - башҡорттар араһында мотлаҡ һаҡланырға тейешле халыҡ традицияһы. Был йоланың маҡсаты — башҡорттарҙы берләштереү, ярҙамсыллыҡ, бер-береңде хәстәрләү кеүек сифаттар тәрбиәләү. Айырыуса ауыр йәшәгән, үҙ көсө менән шундай эштәрҙе башҡара алмағандарға ярҙам итеү — өмәнең үҙәгендә. Ерҙе тәртипкә килтереү, мәсет төҙөү, бәлә-ҡаза осрағында ярҙам итеү кеүек эштәргә үҙен хөрмәт иткән һәр башҡорт ихлас ҡушылып, ҡулынан килгәнсә ярҙам итһен.
👍6
Башкирское общество
6. Среди башкир обязательно должна поддерживаться такая народная традиция как – умэ. Эта традиция сплачивает и объединяет башкир, вырабатывает среди них взаимовыручку помощь ближнему. Особенно башкиры должны собираться на умэ к тем башкирам, которые живут бедно и не могут сами провести такие работы. Облагораживание территории, строительство мечети, помощь при бедствиях – каждый уважающий себя башкир обязан принять в этом участие оказав посильную помощь.
6. Среди башкир обязательно должна поддерживаться такая народная традиция как – умэ. Эта традиция сплачивает и объединяет башкир, вырабатывает среди них взаимовыручку помощь ближнему. Особенно башкиры должны собираться на умэ к тем башкирам, которые живут бедно и не могут сами провести такие работы. Облагораживание территории, строительство мечети, помощь при бедствиях – каждый уважающий себя башкир обязан принять в этом участие оказав посильную помощь.
👍6
Башҡорт йәмғиәте
7. Башҡорттар, тирә-яҡта башҡортса аңламаған кешеләр булғанда ла, бер ҡасан да үҙ туған телендә һөйләшеүҙән оялырға тейеш түгел. Йыш ҡына ун башҡорт торған ергә бер урыҫ килһә, шунда уҡ, бөтәһе лә урыҫсаға күсә. Был — мотлаҡ түгел. Әгәр һеҙ икенсе башҡорт менән башҡортса һөйләшә башлағанһығыҙ икән, һәм эргәлә башҡорт телен белмәгәндәр булһа ла, улар өсөн генә башҡа телгә күсеү кәрәкмәй. Һеҙ бер кемгә лә зыян килтермәйенсә, үҙегеҙҙең эске аралашыуығыҙҙы алып бараһығыҙ. Бының өсөн бер кемгә лә аңлатма биреү ҙә кәрәк түгел. Был бигерәк тә Башҡортостанда йәшәгән башҡорттарға ҡағыла.
7. Башҡорттар, тирә-яҡта башҡортса аңламаған кешеләр булғанда ла, бер ҡасан да үҙ туған телендә һөйләшеүҙән оялырға тейеш түгел. Йыш ҡына ун башҡорт торған ергә бер урыҫ килһә, шунда уҡ, бөтәһе лә урыҫсаға күсә. Был — мотлаҡ түгел. Әгәр һеҙ икенсе башҡорт менән башҡортса һөйләшә башлағанһығыҙ икән, һәм эргәлә башҡорт телен белмәгәндәр булһа ла, улар өсөн генә башҡа телгә күсеү кәрәкмәй. Һеҙ бер кемгә лә зыян килтермәйенсә, үҙегеҙҙең эске аралашыуығыҙҙы алып бараһығыҙ. Бының өсөн бер кемгә лә аңлатма биреү ҙә кәрәк түгел. Был бигерәк тә Башҡортостанда йәшәгән башҡорттарға ҡағыла.
👍9
Башкирское общество
7. Башкиры никогда не должны стесняться разговаривать на своем языке, даже если находятся в окружении людей, которые не знают башкирский язык. Очень часто бывает так, что когда стоят десять башкир и подходит один русский, то все башкиры сразу переходят на русский язык чтобы этот один человек понял, о чем идет речь. Вы не обязаны этого делать. Если вы разговариваете с другим башкиром на башкирском и рядом с вами или с вами в одном помещении находятся люди которые не знают башкирский язык, не надо ради уважения к другим переходить на русский или любой другой язык. Вы никому плохого не делаете, вы разговариваете с другим башкиром на свои темы, и вы не обязаны перед кем-то оправдываться или отчитываться. Особенно это касается башкир, живущих в Башкортостане.
7. Башкиры никогда не должны стесняться разговаривать на своем языке, даже если находятся в окружении людей, которые не знают башкирский язык. Очень часто бывает так, что когда стоят десять башкир и подходит один русский, то все башкиры сразу переходят на русский язык чтобы этот один человек понял, о чем идет речь. Вы не обязаны этого делать. Если вы разговариваете с другим башкиром на башкирском и рядом с вами или с вами в одном помещении находятся люди которые не знают башкирский язык, не надо ради уважения к другим переходить на русский или любой другой язык. Вы никому плохого не делаете, вы разговариваете с другим башкиром на свои темы, и вы не обязаны перед кем-то оправдываться или отчитываться. Особенно это касается башкир, живущих в Башкортостане.
👍14
Башҡорт йәмғиәте
8. Атайҙар үҙ улдарын спорт секцияларына бирһен, сөнки малайҙар - ир-егет булып үҫеүе зарур. Башҡорт ир балаһы бәләкәйҙән үҙ-үҙен, ә үҫкәс — ғаиләһен, халҡын яҡларға өйрәнергә тейеш. Эйе, ҡайһы бер балаларҙың музыка, сәнғәт, фәнгә һәләттәре булыуы ихтимал — уларҙы мотлаҡ үҫтерергә кәрәк. Беҙ бары тик көрәшселәр милләтен үҫтерәйек, тип әйтмәйбеҙ. Әммә һәр башҡорт балаһы үҙ-үҙен яҡлай алырға һәм сәләмәт тормош рәүеше алып барырға тейеш.
8. Атайҙар үҙ улдарын спорт секцияларына бирһен, сөнки малайҙар - ир-егет булып үҫеүе зарур. Башҡорт ир балаһы бәләкәйҙән үҙ-үҙен, ә үҫкәс — ғаиләһен, халҡын яҡларға өйрәнергә тейеш. Эйе, ҡайһы бер балаларҙың музыка, сәнғәт, фәнгә һәләттәре булыуы ихтимал — уларҙы мотлаҡ үҫтерергә кәрәк. Беҙ бары тик көрәшселәр милләтен үҫтерәйек, тип әйтмәйбеҙ. Әммә һәр башҡорт балаһы үҙ-үҙен яҡлай алырға һәм сәләмәт тормош рәүеше алып барырға тейеш.
👍9
Башкирское общество
8. Отцы обязаны своих сыновей отдавать в спортивные секции, чтобы они росли мужчинами. Башкир должен с детства научиться стоять за себя, а в будущем, когда вырастет, за свою семью, за свой народ. Да, мы понимаем, что у некоторых детей могут склонности к музыке, искусству, науке и это несомненно надо развивать. Мы не призываем растить только нацию любителей единоборств, но постоять за себя и вести здоровый образ жизни мальчик должен научиться.
8. Отцы обязаны своих сыновей отдавать в спортивные секции, чтобы они росли мужчинами. Башкир должен с детства научиться стоять за себя, а в будущем, когда вырастет, за свою семью, за свой народ. Да, мы понимаем, что у некоторых детей могут склонности к музыке, искусству, науке и это несомненно надо развивать. Мы не призываем растить только нацию любителей единоборств, но постоять за себя и вести здоровый образ жизни мальчик должен научиться.
👍14👎1
Башҡорт йәмғиәте
9. Һәр башҡорт үҙ халҡы, уның азатлығы, ере, дине өсөн көрәшкән милли батырҙарын белеүе, башҡорт халҡы тарихындағы иң әһәмиәтле һәм ҡайғылы ваҡиғаларҙы хәтерҙә тотоуы мотлаҡ. Башҡорт бер ҡасан да ата-бабалары иҫтәлеген һатырға, йә башҡорт милли геройҙарын, башҡорт тарихын һанламағандар яғына сығырға тейеш түгел.
9. Һәр башҡорт үҙ халҡы, уның азатлығы, ере, дине өсөн көрәшкән милли батырҙарын белеүе, башҡорт халҡы тарихындағы иң әһәмиәтле һәм ҡайғылы ваҡиғаларҙы хәтерҙә тотоуы мотлаҡ. Башҡорт бер ҡасан да ата-бабалары иҫтәлеген һатырға, йә башҡорт милли геройҙарын, башҡорт тарихын һанламағандар яғына сығырға тейеш түгел.
👍10
Башкирское общество
9. Каждый башкир должен знать имена национальных героев, боровшихся за башкирский народ, его свободу, земли, религию. Должен знать и помнить наиболее значимые и трагические события из истории башкирского народа. Башкир не должен никогда предавать память своих предков и вставать на сторону тех, кто оскорбляет башкирских национальных героев или башкирскую историю.
9. Каждый башкир должен знать имена национальных героев, боровшихся за башкирский народ, его свободу, земли, религию. Должен знать и помнить наиболее значимые и трагические события из истории башкирского народа. Башкир не должен никогда предавать память своих предков и вставать на сторону тех, кто оскорбляет башкирских национальных героев или башкирскую историю.
👍13
Башҡорт йәмғиәте
10. Башҡорттарҙың исеме бик матур. Шуға күрә ата-әсәләр балаларына башҡорт исемдәре ҡушырға тейеш. Башҡа халыҡтарға эйәреп, уларҙың исемдәрен ҡабул итеүҙән тыйылып торорға кәрәк.
10. Башҡорттарҙың исеме бик матур. Шуға күрә ата-әсәләр балаларына башҡорт исемдәре ҡушырға тейеш. Башҡа халыҡтарға эйәреп, уларҙың исемдәрен ҡабул итеүҙән тыйылып торорға кәрәк.
👍6
Башкирское общество
10. У башкир очень красивые имена и родители должны давать своим детям башкирские имена, не подражая другим народам и не перенимая их имена.
10. У башкир очень красивые имена и родители должны давать своим детям башкирские имена, не подражая другим народам и не перенимая их имена.
👍9
Дин
1. Башҡорттар — мең йылдан ашыу Ислам динен тотоусы сөнни мосолман халҡы. Тарихта, башҡа дингә көсләп күсерергә тырышҡандарға ҡаршы, башҡорттар бер нисә тапҡыр ҡаршылыҡ күрһәтеп, баш күтәргән. Бөгөнгө көндә лә башҡорттарҙың ассимиляцияға бирелмәүендә Ислам дине ҙур роль уйнай — ул беҙҙең урыҫ телле, христиан мөхитендә үҙ асылыбыҙҙы һаҡлап ҡалыу мөмкинлеген бирә.
1. Башҡорттар — мең йылдан ашыу Ислам динен тотоусы сөнни мосолман халҡы. Тарихта, башҡа дингә көсләп күсерергә тырышҡандарға ҡаршы, башҡорттар бер нисә тапҡыр ҡаршылыҡ күрһәтеп, баш күтәргән. Бөгөнгө көндә лә башҡорттарҙың ассимиляцияға бирелмәүендә Ислам дине ҙур роль уйнай — ул беҙҙең урыҫ телле, христиан мөхитендә үҙ асылыбыҙҙы һаҡлап ҡалыу мөмкинлеген бирә.
👍11👎3
Религия
1. Башкиры — это народ исповедующий религию ислам более тысячи лет. Башкиры — это мусульмане сунниты. Башкиры неоднократно поднимали восстания, когда их пытались обратить в другую веру. Именно религия ислам помогает сегодня башкирам не ассимилироваться в окружающем русскоязычном, христианском мире.
1. Башкиры — это народ исповедующий религию ислам более тысячи лет. Башкиры — это мусульмане сунниты. Башкиры неоднократно поднимали восстания, когда их пытались обратить в другую веру. Именно религия ислам помогает сегодня башкирам не ассимилироваться в окружающем русскоязычном, христианском мире.
👍17👎6
Дин
2. Башҡорт халҡы араһында башҡа дин тотоусылар ҙа, атеистар ҙа бар. Улар ҙа башҡорттар. Дин тотмаусы кешеләрҙе башҡорт халҡынан төшөрөп ҡалдырыу ярамай — был кешенең шәхси һайлау хоҡуғы. Әммә башҡорттар Ислам динен һаҡларға, уға таянырға һәм унан айырылмаҫҡа тейеш.
2. Башҡорт халҡы араһында башҡа дин тотоусылар ҙа, атеистар ҙа бар. Улар ҙа башҡорттар. Дин тотмаусы кешеләрҙе башҡорт халҡынан төшөрөп ҡалдырыу ярамай — был кешенең шәхси һайлау хоҡуғы. Әммә башҡорттар Ислам динен һаҡларға, уға таянырға һәм унан айырылмаҫҡа тейеш.
👍10👎5
Религия
2. Есть среди башкирского народа представители других религиозных конфессий и атеисты. Они тоже все башкиры. Нельзя исключать из башкирского народа тех, кто не придерживается ислама, это выбор человека. Но башкиры обязаны оберегать ислам и держаться за него.
2. Есть среди башкирского народа представители других религиозных конфессий и атеисты. Они тоже все башкиры. Нельзя исключать из башкирского народа тех, кто не придерживается ислама, это выбор человека. Но башкиры обязаны оберегать ислам и держаться за него.
👍15👎6
Дин
3. Бөгөн башҡорттар араһында үҙҙәрен мосолман тип һанаған, әммә Ислам ҡағиҙәләрен тулыһынса үтәмәгәндәре лә күп. Улар сабый саҡта мосолман йолаһы буйынса исем ала, никах уҡытып өйләнешә, йылына бер тапҡыр өйҙәрендә аят уҡыталар (Ҡөрьән ашы), яҡындарын Ислам йолаһы буйынса һуңғы юлға оҙаталар. Әммә улар биш ваҡыт намаҙ уҡымай, ураҙа тотмай, зәкәт бирмәй, хаж ҡылмай. Улар донъяуи йәшәйеш менән йәшәй. Бындай туғандарға, дуҫтарға Исламға яҡынайырға ярҙам итеү — көсләп түгел, ә аңлатыу, өгөт-нәсихәт аша башҡарырға бурыслыбыҙ.
3. Бөгөн башҡорттар араһында үҙҙәрен мосолман тип һанаған, әммә Ислам ҡағиҙәләрен тулыһынса үтәмәгәндәре лә күп. Улар сабый саҡта мосолман йолаһы буйынса исем ала, никах уҡытып өйләнешә, йылына бер тапҡыр өйҙәрендә аят уҡыталар (Ҡөрьән ашы), яҡындарын Ислам йолаһы буйынса һуңғы юлға оҙаталар. Әммә улар биш ваҡыт намаҙ уҡымай, ураҙа тотмай, зәкәт бирмәй, хаж ҡылмай. Улар донъяуи йәшәйеш менән йәшәй. Бындай туғандарға, дуҫтарға Исламға яҡынайырға ярҙам итеү — көсләп түгел, ә аңлатыу, өгөт-нәсихәт аша башҡарырға бурыслыбыҙ.
👍10👎4
Религия
3. Сегодня в башкирском народе много так называемых светских мусульман, которые считают себя мусульманами, но не придерживаются основных предписаний ислама. Они при рождении получают имя по исламским обрядам, женятся прочитав никах, проводят один раз в год аяты дома (Коран ашы), провожают своих близких в последний путь по исламским канонам. Но такие башкиры не совершают намаз, не держат Уразу, не выплачивают закят, не совершают Хадж. Они ведут светский образ жизни. Обязанность родных, близких или друзей через убеждения, а не принуждения привести таких знакомых в ислам.
3. Сегодня в башкирском народе много так называемых светских мусульман, которые считают себя мусульманами, но не придерживаются основных предписаний ислама. Они при рождении получают имя по исламским обрядам, женятся прочитав никах, проводят один раз в год аяты дома (Коран ашы), провожают своих близких в последний путь по исламским канонам. Но такие башкиры не совершают намаз, не держат Уразу, не выплачивают закят, не совершают Хадж. Они ведут светский образ жизни. Обязанность родных, близких или друзей через убеждения, а не принуждения привести таких знакомых в ислам.
👎12👍10
Дин
4. Һәр башҡорт, кәм тигәндә, ғүмерендә бер тапҡыр Ҡөрьән һәм Пәйғәмбәр Мөхәммәт (с.ғ.с.) хәҙистәре йыйынтығын уҡып сығырға тейеш. Шулай уҡ Әл-Фатиха сүрәһен яттан белергә бурыслы. Һәр башҡорт ғаиләһендә йылына бер тапҡыр булһа ла аят (Ҡөрьән ашы) үткәрелергә тейеш.
4. Һәр башҡорт, кәм тигәндә, ғүмерендә бер тапҡыр Ҡөрьән һәм Пәйғәмбәр Мөхәммәт (с.ғ.с.) хәҙистәре йыйынтығын уҡып сығырға тейеш. Шулай уҡ Әл-Фатиха сүрәһен яттан белергә бурыслы. Һәр башҡорт ғаиләһендә йылына бер тапҡыр булһа ла аят (Ҡөрьән ашы) үткәрелергә тейеш.
👍10👎4