Һин!

Башҡортмо һин, әллә маңҡортмо? –
Маңҡорт көйөнә гел йырлайһың.
Маңҡортланып мине хурлайһың,
Маңҡортланып минән урлайһың.

Мин тигәнем – миңле ил генәм! –
Тыуып-үҫтем башҡорт илемдә.
Башҡорт көйөн әсәм көйләне,
Атам-әсәм түле телемдә!

Ә һин, алъйып алмыш еленән,
Тешләп өҙҙөң әсәң имсәген.
Шуға күр көҙөк иртәгәң,
Өҙөк бөгөнгөң һәм кисәгең!

Күпме көпләп диктант яҙһаң да
Диктатлығың йомоп йөҙөңдән,
Күҙ буярлыҡ ҡына башҡортһоң,
Маңҡорт еҫе аңҡый үҙеңдән!

“Лутчий башкир!” – тигән һиндәйҙе
Башҡорт башын киҫәр батшалар.
Һинең ҡулдан, бит, гел киҫтерткән,
Баш күтәргән саҡта ҡашҡалар.

Гимнын геүләп әллә кемеңдең,
Киҫешәһең бөгөн телемде.
Телә-телә башҡорт теләген,
Һатып ашаның гел илемде!

Ҡапҡан ҡалъяң ҡатып эсеңдә,
Ҡанлы ҡоҫорһоң, йә сысырһың.
Үҙең дә, бит, ҡанлы әбрәкәй!
Маңҡортлоғо ҡанлы осорҙоң!

“Башҡортмон!” тип күкрәк ҡағыуың –
Маңҡортлоҡҡа ғына ишара.
Ҡорой һинән Тормош Тирәге,
Сәскә атыр гөлдәр ҡыуара.

Йығат Султанов

30.04.2022.

БАШҠОРТ БУЛЫУ ӨСӨН БИК КҮП КӘРӘК

(Башҡорт булыу өсөн күп кәрәкмәй... Р.Тойғон)

Юҡ, туғаным, улай түгел дә ул,
Башҡорт булыу үтә яуаплы.
Башҡорт булыу өсөн бик күп кәрәк,
Башҡорт булыуҙары сауаплы.

Күпме беҙҙә, башҡорт була тороп,
Башҡорт булып етлекмәгәндәр.
Башҡортлоҡ тип, аҫыл заттарыбыҙ
Күп кисергән, күпте күргәндәр...

Башҡорт булыу өсөн бик күп кәрәк,
Тәрән аҡыл кәрәк, хис кәрәк,
Илде һаҡлар өсөн, яҡлар өсөн
Ҡайнар йөрәк кәрәк, көс кәрәк!

Башҡорт булыу үҙе изге бурыс –
Яуызлыҡҡа ҡаршы торорлоҡ,
Урал батыр һымаҡ, Урал илен
Гөл баҡсаһы итеп ҡорорлоҡ!

Рәшит Шәкүр.

Бөгөн Илнарыбыҙҙың яҡты донъяларҙан китеүенә 40 көн...

Күҙ алдында һаманғаса тере кеүек ул. Үҙ күҙҙәрем менән табутта ятҡанын күрһәм дә, үҙ ҡулдарым менән Илнарҡайҙың башынан ҡосаҡлаһам да, барыбер ышанырлыҡ түгел... Инәһе лә, улым ана шылтыратыр, бына шылтыратыр кеүек тойола, шылтыратыуын көтөп тик йөрөйөм, ти. Был хәл ысынбарлыҡ түгел, яман төш кеүек. Уянып, Илнарҡайыбыҙҙың тере булыуына инанғы, уның баҫалҡы ғына итеп йылмайғанын, һәр һүҙен уйлап һөйләгәнен күрге, тыныс тауышын ишетке килә... Бынан ары һис ҡасан шылтыратмаҫын, яҙмаҫын, хәлдәрен һөйләмәҫен уйлаһаң, йөрәк ярылыр сиккә етә - яңы ғына йәшәй башлағайны бит ул нурлы балаҡай, ауылыбыҙ ғорурлығы! Нишләп былай килеп сыҡты һуң?! Быйыл улар йәйгеһен ауылда һөйөклө Айгизәһе менән туй үткәрергә тейеш ине бит, әммә шатлыҡлы тантана урынына Илнарҡай беҙҙе үҙенең һуңғы туйына йыйҙы. Их... был донъяларҙың үкенесле булыуы!..
Иртәгә Озерный урта мәктәбендә батыр ауылдашыбыҙ, хәрби офицер Илнар Иршат улы Байегетов хөрмәтенә иҫтәлекле таҡтаташ асыласаҡ, Учалыла афғансылар скверында ағас ултыртасаҡтар. Шул йыуаныс булһа ине лә бит беҙҙең өсөн, тик ҡайҙан һуң... Йөрәк әрней... йөрәк илай...

ТОЙОЛОУ

Донъя һуҡыр булған ерҙә
Ғәрип күренә күҙле.
Битһеҙҙәрҙең араһында
Зәғиф тойола йөҙлө.

Нишаналар араһында
Ҡотһоҙ тойола камил:
Иблистәрҙең доғаһына
Фәрештә тота амин.

Йәндәр имгәтелгән илдә
Теүәл микән дүрт һаным?
Аңы ҡылыйҙар янында
Таҡ күренә йоптарым.

Бирән араһында ҡаҡса
Ҡалаҡһыҙ ҡалған кеүек,
Күңеле һаңрау араһында
Ҡолаҡһыҙ булам кеүек.

Мин генәме, ер өҫтөндә
Томһалана аяҙ күк,
Ҡолаҡ ҡырҡып ауыҙ ямай
Ҡалһа әгәр азат һүҙ...

Танһылыу Ҡарамышева

Украина
Ҡайһы тауға тиңләп ҡараһам да,
Һүнмәй даны Урал тауының.
Ошо данлы Уралыма ҡарап,
Украина, һине һағындым.
Украина! Һине мәңге һөйөр
Хатта бер ҡат күргән кешеләр.
Мин һаман да һине йәшлегем һәм
Бәхетем итеп иҫкә төшөрәм.
Күргәнем бар ҡырҙар.
Тирбәтәләр алтын башаҡтарҙың дингеҙен.
Ләкин барынан да бай тойола
Украина ҡырының киңлеге.
Эскәнем бар һыуҙар, тәмлеләрен
Йылғаларҙан, күлдән, ҡойонан.
Ләкин Украина йылғалары
Барынан да тәмле тойола.
Мин урмандар беләм, йөрөгәнем бар,
Тыңлап шаулауҙарын, моңдарын.
Ләкин бай ҙа, йырлыраҡ та һымаҡ
Украинаның урманы.
Ауыр ине йылдар. Килдек бында
Ағиҙел һәм Волга ярынан.
Бында, ҡайтырҙар тип көткән һымаҡ,
Беҙҙе ҡаршы сығып алдылар.

Ҡайһыбыҙҙың ҡалды Волга буйы,
Ҡайһыбыҙҙың ҡалды Уралы.
Беҙҙе икмәк-тоҙлап ҡаршыланы
Тарас Шевченконың улдары.
Йорт һораныҡ. Украина халҡы
Беҙгә бейек, матур йорт һалды.
– Икмәк! – тинек.
Шул икмәккә ҡушып
Мөхәббәтен бирҙе был халыҡ.
– Һалҡын! – тинек,
Ҡайнар йөрәгенән
Беҙгә йылы бирҙе был халыҡ.
– Ҡайнар! – тинек.
Ҡояш аҫтарында
Баҡса булып торҙо был халыҡ.
Ете етем инек. Украина
Беҙҙе үҙенә улдар яһаны.
Һәм беҙ алыҫ Монастырищены
Батькивщинабыҙ тип атаныҡ.
Шул ерҙәрҙә дошман танкыһы атлай,
Саң күтәреп алыҫ күктәргә.
Гүйә, шул танкының ауырлығын
Мин үҙ кәүҙәм менән күтәрәм.
Шул ерҙәргә дошман, бомба ташлап,
Бөтә матурлыҡты яндыра.
Гүйә, шунда төшкән һәр бер бомба
Минең йөрәгемдә ярыла.
Дошман танкыһы Украинаның
Ерен тапап йөрөгән сағында,
Ташлар инем үҙенә йөрәгемде,
Ул граната булып ярылһа
Һәм мин беләм: миллиондарса ҡулдар
Бер ҙур йоҙроҡ булып төйнәлгән.
Дошман иҙелер. Бәхет, шатлыҡ ҡайтыр
Аҡҡош кеүек һылыу өйҙәргә.
Груша, слива тағы сәскә атыр,
Киң яландар тағы йәшәрер.
Һәм эсербеҙ әле сәйгә һалып
Монастырищеның шәкәрен.
Байрам булыр. Тағы йыйылырбыҙ
Шевченконың ҡәбере өҫтөндә.
Яулап алған оло тормош булып,
Ҡыҙыл байраҡ торор елберҙәп!

Рашит Нигмати

1941

Берегеҙ , яҡынайтып ҡараһын,
Татар менән башҡорт араһын.
Ғәфү итегеҙ һеҙ , башҡорт бурын,
Ғәфү итегеҙ һеҙ, ҡарағын.
Беребеҙ , ҡалған саҡта далаһыҙ,
Беребеҙ , ҡалған саҡта ҡалаһыҙ.
Һеҙ, ҡарағыҙ, беҙгә ҡарағыҙ,
Йырағайған һайын арабыҙ -
Бер үк ҡан ярһыған ярабыҙ.
Донъя, киң ул, бер ҙә тар түгел,
Башҡортлар бер ҙә тарҡау түгел.
Бер ҡан беҙҙә, беҙҙә бер күңел ,
Кем әйтмәҫ, беҙ, татарлар түгел.
Берегеҙ, яҡынайтып ҡараһын,
Башҡорт менән башҡорт араһын?

Хисматулла Юлдашев

Ғәзиз башын һала яуҙа Башҡорт егеттәре
Бай нәфсеһен яҡлап ят илдә,
Халҡым иреклеге бикле булғас
Килмешәктәр булғас хужа еремдә.
Ғәзиз башын һала яуҙа Башҡорт
егеттәре.
Ҡара ҡайғы булып ҡайта атай
әсәйгә.
Килешелгән йәне аҡса хәҙер,
Бына килде беҙгә замана.
Ғәзиз башын һала яуҙа Башҡорт егеттәре,
Батырлығы байға яҙыла.
Иле өсөн түгел акса өсөн
Әгәр уңһа ҡайта өйөнә,
Шулай һалдат йәне һатыла.

Автор Самат ағай.

Нуриман районы, Ишморат ауылы ир-егеттәре, өлкән ағай-бабайҙар бергә йыйылып, ейән-ейәнсәрҙәренә бәүелсәк эшләп ҡуйған.
Ныҡлығын үҙҙәре үк тикшереп ҡарағандар: бәүелсәккә ултырып, бала саҡтарын иҫкә төшөрөп, рәхәтләнеп эйеп алғандар

Ураҙа айы бөтөп килгәндә генә, түҙмәй, ғаиләбеҙ менән бергәләп, йөрәкте әрнеткес мәсьәләгә ҡарата бәхәскә инергә тура килде.

Эш шунда, Зубов ауылының беҙ йәшәгән Гарден ҡаласығында яңы мәктәп, уның янында Балалар баҡсаһы асылғайны. Ул Баҡсала 8 рус төркөмө асылып, бер бөртөк тә Башҡорт төркөмө юҡ ине. Башҡорт балалары бер төркөмлөк йыйылһа ғына асабыҙ, тип һуҙып йөрөнөләр башта. Нисек инде Башҡортостандың төрлө Башҡорт райондарынан килеп төпләнгән Өфө районында исмаһам 25 бала йыйылмаһын?! Әйткәндәй, был осраҡта, Башҡорт төркөмөн астырыуға документ менән, хоҡуҡтарыбыҙ йәһәтенән ярҙам иткән, Республиканың Ата-әсәләр комитетынан Рушания Сибәғәт ҡыҙы Нишановаға рәхмәтлебеҙ! Әммә, барыбер, Башҡорттарҙың мәшәүлеге һәм балаларын маңҡортлаштырырға теләгән теләктәре ҙур роль уйнаны. Ошо Гарден, Лайф 2 ҡаласыҡтары туп-тулы Башҡорттар булып та, ҡултамғалар йыйып, райондың мәғариф идаралығына барып, барыбер балалар тулмай, тип, мәктәп директорынан беҙгә шылтыратып, беҙ әҙерәк көтөп торорға үтенеп, саҡҡа-саҡҡа 30-ға яҡын бала табып ошо Башҡорт төркөмөн астырғайныҡ. 7 рус төркөмө араһында берҙән-бер Башҡорт төркөмө!..Унда ла төрлө йәштәгеләр бергә, йәғни, 3 йәштән 7 йәшкә тиклемге балалар бер төркөмдә...Улдарыбыҙ өсөн ҡыуанып шул төркөмгә өлкәнен йөрөтә башланыҡ. Тора-бара балалар һаны 40-ҡа етте. Ә башҡа рус төркөмдәрендә 50-55-шәр бала. Тик нишләптер барыбер, һуңыраҡ килгән, теләк белдергән Башҡорттарҙы 40-кешелек Башҡорт төркөмөнә алманылар, ә 53-55 кешелек рус төркөмдәренә тараттылар. Ә урыҫ исем-шәрифле, Башҡортса бөтөнләй аңламаған балаларҙы беҙгә тыға башланылар... Был кемдең ундай сәйәсәте булғандыр, уныһы беҙгә ҡараңғы, әммә баштан уҡ, Башҡортса аңламаған Башҡорт балалары арҡаһында төркөмдә тәрбиәселәргә ике телдә һөйләргә ҡуштылар. Быны мин шунан белдем, уҡыу йылы башында русса беҙҙең кеүек бер-ике ауыҙ ғына һүҙ белгән Ихтияр улыбыҙ, Баҡсала бөтә күргән-ишеткәнен, апайҙары нимә тип өйрәткәнен русса шыма һөйләй башланы. Тәрбиәселәренән Башҡортса һөйләшеүҙе талап иттек, уларҙың да ғәйебе юҡ инде, уларға өҫтән, ике телдә һөйләргә ҡушҡандар!🤦‍♂️ Нисек инде улар көнө буйы балаларға: "Һаумыһығыҙ" - "Здравствуйте", "Идем кушать" - "Ашарға киттек", "Идем на улицу" - "Урамға сығабыҙ" тип һөйләп йөрөй алһындар, етмәһә ул осраҡта барыбер тик русса әйтелгәне генә һеңәсәк балаға, Башҡортса берәй һүҙ әйтһәләр, быныһын аңламаным, русса әйткәнен көтәйем, тип торасаҡ бала. Күп балалар былай Башҡортса аңлаһалар ҙа, русса һөйләйҙәр ине инде, әммә Башҡорт төркөмө шуның өсөн асылған, балалар Башҡортсаға өйрәнһен өсөн, уҡыу йылы аҙағына ҡарай руссаға ҡарағанда Башҡортса күберәк һөйләй алһындар өсөн... Әммә, уҡыу йылы аҙағына еттек, һөҙөмтәлә, беҙҙең балалар нығыраҡ урыҫлашты. Ихтияр ябай ғына, эйе, юҡтарҙы ла, да, нетҡа алмаштырҙы... Шуны кисә кис, Азаматовичтың ваҡыты булғанда йөрәгем әрнеп һөйләп ултырғайным, бөгөн ул иртәнсәк Ихтиярҙы Баҡсаға алып барғанда, Баҡсаның мөдиренә ингән...Һәм: Нишләп беҙҙең балалар Башҡорт төркөмөнә йөрөп тә, русса тағы ла шымараҡ һөйләшә башланылар ул? - тигән һорауына, - ғаиләнән дә тора! - тигән яуап алған...🤦‍♂️🤦‍♂️🤦‍♂️🤦‍♂️ Әлбиттә, һис шикһеҙ, ғаиләнән тора...әммә башҡаларға ҡарағанда тап ошо тәрбиәсе һәм мөдир белә, беҙҙең, Байтимеровтар ғаиләһенең нисек ошо Башҡорт төркөмөн астырырға янып, директорҙар, идаралыҡтар араһында йүгереп йөрөгәнен, улар нығыраҡ белә, нисек Баҡсала Башҡорт мөйөшөнә ярты милли атрибутикаларыбыҙҙы күсергәнде, ниндәй милли бүләктәр бүләк иткәнде, Башҡорт Ҡыш бабайы булып, үҙебеҙҙең Башҡорт балаларына матур булһын өсөн ниндәй яңы Ҡыш бабай кейеме тапҡанды, төркөмгә "Аҡбуҙат" яҙҙырырға теләк белдергәнде, Башҡорт милли кейемдәре тектереү өсөн бағымсылар эҙләп янып йөрөгәнде, тап улар белә...һәм, уларса, имеш, беҙ өйҙә Ихтиярҙы үҙебеҙ русса өйрәтәбеҙ...Ҡайҙа бында логика?
Азаматовичтың, ни өсөн төркөмгә русса исем-шәрифле, русса ғына һөйләшкән-аңлаған балаларҙы ҡуша башланығыҙ, тигән һорауына, мөдир: Ә һеҙ урыҫтарға ҡаршымы? - тип әйтә ти...🤦‍♂️🤦‍♂️🤦‍♂️ При чем беҙҙең урыҫтарға булған мөнәсәбәтебеҙ?! Бында һүҙ Башҡорт төркөмөндә тәрбиәләнеүсе Башҡорт балалары хаҡында

түгелме, ҡағиҙәгә ярашлы унда Башҡортса һөйләшергә, уҡытырға тейештәр...Беҙ урыҫтарға ҡаршы түгел, беҙ, ғөмүмән татарҙарға ла, әрмәндәргә лә, ҡытайҙарға ла ҡаршы түгел ул, улай булғас, әйҙәгеҙ, Башҡорт төркөмөнә төрлө миләтте алып килеп тыҡһындар ҙа, улар аңлаһын өсөн, уларҙың төрлө телендә һөйләшһендәр?! 🤦‍♂️ Баштан уҡ, мәғариф идаралығында, был Башҡорт төркөмөндә "Не изучение, а обучение на Башкирском языке" буласаҡ тип һөйләшелде бит инде, нишләп хәҙер, хатта изучение түгел, ә урыҫлаштырыу бара??? Был бәхәстең аҙағында аңлаштылар, әлбиттә, яңы уҡыу йылына, тик Башҡорттарҙың ғына балаларын ҡабул итергә, тип...Тәрбиәселәребеҙ ҙә тик Башҡорттар, матур итеп үҙ телебеҙҙә һөйләшә беләләр, әммә уларға бына шундай йөкләмә биргәндәр..тәржемә менән һөйләргә...🤷‍♀️
Әммә, ошо урында миндә тағы бер һорау тыуа...☝ Төркөмдө астырғанда ҡултамғалар ҡуйған ҡайһы бер ғаиләләрҙең балалары урыҫ төркөмдәрендә йөрөй, быны нисек аңларға? Ошо ике ҡаласыҡта шабырҙап торған Башҡорттар, нишләп һеҙҙең балаларығыҙ рус төркөмдәренә йөрөй? Аңлайым, балағыҙҙы ҡайһы төркөмгә йөрөткөгөҙ килә, ул һеҙҙең хоҡуҡ...Әммә, Башҡорт теле бөтөп бара, тип мыжығандарға күбегеҙ ҡушылып мыжыйһығыҙ, күбегеҙ бюджетта эшләй, шуның арҡала төрлө милли, телгә ҡағылышлы сараларҙа ҡатнашып, милли кейем көндәрендә күкрәк киреп милли кейем кейгән фотоларығыҙҙы, диктант яҙған көндө, башығыҙҙы ғорур күтәреп яҙып ултырған, сертификат алған фотоларығыҙҙы, башҡа милли сараларҙан фотоларығыҙҙы интернет тултырып маҡтанып һалаһығыҙ, ә ҡайҙа һеҙҙең ысын милли рухығыҙ, ул һеҙҙең ҡайһы тирәләрегеҙҙә һаҡлана ул, ни өсөн балаларығыҙ рус төркөмдәрендә йөрөй? Ошо күпселек Башҡорттарҙан торған ҡаласыҡта тулыһынса булмаһа ла, исмаһам, 4 Башҡорт төркөмө, 4 башҡаһы булырға тейеш ине...ә бында, хатта бер төркөмгә лә беҙҙҙекеләрҙе тултыра алмай, башҡа милләтте ҡыҫтырырға, башҡа телдә һөйләштерергә мәжбүрҙәр...😔

Мин өмөтһөҙ ғәжәп итәм...
Әммә, беҙ еңелмәнек әле! Артабан да берҙән-бер Башҡорт төркөмөн урыҫлаштырыу барһа, алда беҙҙе Мәғариф идаралығы, Мәғариф министрлығы, Хөкүмәт идаралыҡтары тупһалары көтә...👊

Һеҙ беҙҙең менәнме?

Таңсулпан Рәсүл

ҒӘФҮ ИТЕГЕҘ, АҒАЙҘАР?!

Башҡорт башын башҡорт ашай...
Арыным орандарҙан.
Башымды нисек күтәреп
Үтәйем урамдарҙан?!

Бармаҡ төртөп күрһәтәләр,
Үҙ башҡортоң бит, тиеп.
Йөрөргәме ни һәр ваҡыт
Баштарҙы түбән эйеп.

Кәңәш ҡорҙоҡ.
Файҙаһынан
Күберәк булды зыяны.
Халыҡ ғәмен хәстәрләүсе
Бер табынға һыйманы.

Үҙеңдеке - үҙеңә яу...
Шулай үткәнме ҡорҙар?!
Килер бер көн:
Халҡың өсөн
Ни ҡылдың, тип һорарҙар.

Һәр замандың – үҙ хитабы,
Үҙ ханы һәм үҙ ҡоло.
Китапҡа – хандар яҙыла,
Тарихҡа – Халыҡ улы.

Ғәфү итегеҙ, Ағайҙар,
Халыҡ күргәнен һөйләй.
Түргә ултырған берегеҙ
Башҡалар көйөн көйләй.

Үҙебеҙсә уй уйларға
Ярамаймы ни хәҙер?!
Йә, ҡасандан башҡорт башын
Башҡорт ашарға әҙер?..

Әпкәләйҙәр булған, әммә
Һатлыҡ булмаған халҡым.
Шуға һаман эсебеҙ ҙә,
Тышыбыҙ ҙа ут-ялҡын.

Күтәрелә лә сығабыҙ,
Быуғанда ғәҙелһеҙлек.
Ятһа, тулы кеҫәләрҙә
Йоҡлап ята ғәмһеҙлек.

Быумағыҙ Һеҙ – юл бирегеҙ,
Ышанығыҙ халыҡҡа.
Кем тыңлар һеҙҙе,
Кем һанлар,
Ғәмлеләрҙе, бикләп ҡуйып,
Әйләндергәс һарыҡҡа?!

Башҡорт булыуы ҡыйын, тип,
Ҡабатлайыҡмы тағын?!
Аҫылдарҙың атылған йә
Дарға аҫылған сағын?!

Халыҡ күргәнен һөйләй шул,
Халыҡ һөйләй белгәнен.
Йөрәгенә Ҡот булып та,
Ут булып та һеңгәнен.

Шул утты һүндермәк булып,
Ҡыланыуығыҙ – ауыр...
Илегеҙгә, ерегеҙгә,
Булмағыҙсы ят бауыр?!

Ғәфү итегеҙ, Ағайҙар,
Булайыҡ әле берҙәм.
Юғиһә, хатта минең дә
Башты алып ҡасҡы килә
Илде яҡлар хандары ла,
Илде һаҡлар улдары ла
Ҡандар көҫәгән ерҙән.

Ғәлиә Кәлимуллина

ӨМӨТ

Ҡарҡылдамай бер ҡарға ла,
Суҡышында ҡор булһа:
Туя белмәҫ тамағына,
Боғаҙына ҡол булһа.

Сәңкелдәмәй бер көсөк тә,
Уртында һөйәк булһа,
Туйҙырған йылы ояһы
Ҡәҙерле төйәк булһа.

Һарыҡ йөкмәр бер бүре лә
Олойом тип йолонмаҫ.
Ҡалъя бүлгән батшаһына
Бер вәзир ҙә йоғонмаҫ.

Шул дәүерҙе лә үткәрҙек,
Быныһын да үтербеҙ:
Януарлыҡтан азат булған
Ватан булып үҫербеҙ.

Танһылыу Ҡарамышева

ҺУҢ ИНДЕ, ҺУҢ

Һуң инде һуң... Туйҙар үткәс,
Ниңә дөмбөр ҡағырға?
Аштар бешкән...Тик ниңә һуң
Усаҡҡа ут яғырға?

Һуң инде, һуң... Ниңә кәрәк,
Байрам үткәс, барабан?
Каруан киткән... Ләңкей-ләңкей
Ниңә саба ҡабаған?

Мунса уҙған... Ниңә кәрәк
Мейескә һаман утын?
Ҡояш батҡас, хәйерле таң! -
Күҙгә төйөлгәс йоҡоң?

Мал урланған... Һуң инде, һуң
Инде ҡапҡа бикләргә.
Ҡараҡ ҡасҡан... Һуң инде, һуң
Төйнәп йоҙроҡ һелтәргә.

Бирәһе ҡорбан бирелгән...
Яу үткәс, ҡулда ҡорал!
Ер-әсәне тетрәндереп,
Улдарын ерләй Урал...

Танһылыу Ҡарамышева

Йөрөмәгән халҡым барымтаға,
Ил баҫмаған башҡорт һис ҡасан,
Тиеп үҫтем.Шулай өйрәттеләр..
Бөгөн килеп яңы бит асам.

Дәфтәр иҫке. Һәм бер көйө
тарих..Халҡыма, һуң, бөгөн ни булған?

Йә,Хоҙайым! Ни гонаһтар өсөн,

Ошо көнгә ниңә беҙ ҡалған?

Йә,Хоҙайым! Беҙме инде шундай,
Кеше көнлө ҡалыр бер өммәт?
Раббым тием,аҙаштыра күрмә,
Күрһәт инде,тура юл күрһәт.

Барымтаһы була,ҡарымтаһы,
Алғыш була,була ҡарғыш та.
Халҡым түгел,
минең илем баҫты,
Кеше илен үткән бер ҡышта.
(Венер Сәлихов)

Һаумыһығыҙ. Нисек башлап китергэ икан? Эш беҙҙең больница тураһында. Среда көнө малайым кулын һындырып кайтты. Скорыйга барҙыҡ, кетонал ашаттылар ҙа иртәгә хирургка барыгыҙ тип кайтарҙылар. Иртәгеһенә барҙыҡ, рентген уттек и все. Врачтын вакыты юк тип кайтарып ебарзелар( именно вакыты юк тинелар)))). Сагат 2 килегез тигастар барҙык 2 га. Котоп ултыргандан хун, медсестрахы индереп гипсланы, но һынган урынын( смещение костей булган) тоҙламай гена гипсланы, врачтын вакыты юк понедельник килегез тип. Богон барзык , и нима тип уйлайыгыз))) врач опять юк)))) . Туп һымаҡ йоройбеҙ))) Аптырап, ни эшларга? Балки Моракка барһаң давно матурлап гипслап, урап кайтарырзар ине.

https://vk.com/wall-64417743_510987

Нисек һеҙгә?

Йәмәғәт эшмәкәре Буранбай Асҡаров менән икәүләп Хәйбулла районының Йәнтеш ауылы эргәһендәге плитәташ сығарыусыларҙы барып тикшерҙек . Уйҙарыбыҙҙы раҫлап , эшләп йөрөгән 6 кеше кемуҙарҙан урман араһына ҡасып бөттөләр , тик эргәлә торған вагончиктән килеп сыҡҡан ике урыҫ егете генә беҙҙе ҡыуып , башта беребеҙгә , унан икенсебеҙгә төрлөсә тәьҫир итеп маташтылар . Тик ниндәйҙер Женяға һылтаныуҙан башҡа , беҙ талап иткән документтарҙың береһен дә күрһәтә алманылар .
. Ҡасҡын егеттәрҙең кем икәнлеген , карьерҙың законлы эшкәртелеүен аныҡлау өсөн райондың экология һәм полиция хеҙмәткәрҙәрен йәлеп иттек.
. Йәнтеш ауылынан кемдәр йәмәғәт фекерен белешеү йыйылышында булған , тиҙ арала беҙҙең менән бәйләнешкә сығыуығыҙ һорала . Ул процедура ғөмүмән булдымы икән ?
35 гектар сабынлыҡты һеҙ үҙ иркегеҙ менән алыпһатарҙарға бирҙегеҙме ни? Бынан ауыл өсөн ниндәй файҙа күрҙегеҙ ?
. Ә беҙ иһә тиҙ арала район , республика органдарынан официаль яуаптар көтәбеҙ .
. Үҙ Еребеҙгә үҙебеҙ хужа булып өйрәнәйек , яҡташтар !

https://vk.com/wall63471294_11650

Башҡорт икәнеңде онотма!

Рәмилә менән Айраттар
Төрмәлә ыҙа сиккәнгә
Ғәрлек түгелме башҡорттар
Тыныс тормош көткәнгә?

Ҡайҙа Хәсәнов Азамат,
Иҫәнме ул туған, үлекме?
Украинға атҡан ир-ат
Ошо мәлдә егетлекме?

Абҡадыров һәм Аманов,
Киниссаров һәм Марат...
Улар һымаҡ һин дә башҡорт
Башта халҡыңды ярат.

Ғәрлек ҡарау "вирнайҙарға",
Ҡайҙан шулай үрсенегеҙ?
Әйткем килә ундайҙарға -
Башҡорт беҙҙең исемебеҙ!

Абай улы.
(14.06.2022)

📌 Ҡәҙерле дуҫтарым, мин бөгөнгө көнгә тиклем, тормош юлымдың боролоштары, кисергән уй-хистәрем, шатлыҡ-ҡыуаныстарым, күңел ярһыуҙарым, эшләнәһе эштәрем, яҙмыш елдәренең әсеһен-сөсөһөн үҙем аша үткәреп, уларға үҙ ҡарашымды асыҡтан-асыҡ һеҙгә һөйләп, һеҙҙең менән һәр саҡ тығыҙ бәйләнештә булдым. Бына әле лә, мин һеҙҙең менән, һис тә көтөлмәгән, яңылығым менән бүлешәм. Дөрөҫөн әйтәм, белмәйем, кем тәҡдиме, нисек булғандыр, мине, әлегә яҡындан таныш булмаған, йәмғиәт ойошмаһына Республика Башлығы Радий Фәрит улы Хәбиров Указы менән ағза итеп тәғәйенләнеләр. Был, әлбиттә, ҙур яуаплылыҡ, иң тәүҙә, һеҙҙең алда, хөрмәтле милләттәштәрем. Төп эшем, аңлауымса, мәҙәниәт, сәнғәт, туған тел мәсъәләләре йүнәлеше буйынса буласаҡ. Ҡулымдан килгәнсә, һеҙгә файҙалы булырға тырышырмын. Башҡортостаныбыҙ етәкселегенә ярамһыҡланыу түгел - ихласлыҡ һәм битарафһыҙлыҡ кәрәк һәм мөһимдер тип ышанам. Һәр хәлдә, ышанаһым килә...

📌 Дорогие мои друзья, я включена в состав Совета при Главе Республики Башкортостан по правам человека и развитию институтов гражданского общества. Есть соответствующий и уже подписанный Указ. Рада ли я этому? Не знаю. Спросите: - "Как попала в данный список?" Говорю честно, не знаю. Смогу ли быть полезной в работе Совета? Буду служить народу верой и правдой, обещаю быть честной и открытой. (Короче, останусь такой, какая я есть. Надеюсь, мои человеческие качества и жизненная позиция определили выбор меня в данный Совет.) Какие вопросы буду курировать? Конечно же, то что мне близко и знакомо, дорого и ценно - это вопросы, касающиеся культуры, искусства и родного башкирского языка. Где и кем я работала и работаю? (Коротко)
- С 1984 по 1989 годы - руководитель драмкружка. (г.Салават)
- С 1989 по 1998 годы - зав.отделом культуры Администрации города Салават
- С 1998 по 2014 годы - директор Салаватского государственного башкирского драматического театра
- С 2014 по 2020 годы - автор и руководитель телепроектов "...Мне есть вам что сказать!..", "Күңел нуры" ("Благо дарю") на канале "РОССИЯ-1" (Крайний проект, в жанре телевизионного очерка, был создан совместно с Благотворительным фондом "Изгелек" о его удивительно сильных духом попечителях), "Йөрәк һүҙе" ("Слово сказанное сердцем"), проект который, как говорят "пошёл в народ" и стал невероятно популярным. Увидел свет на канале "Курай" и продолжил выходить в эфире канала БСТ.
...После известных событий на горе "Куштау" трудовой договор со мной был расторгнут, но, благодаря огромной поддержке народа и лично Заместителя Председателя Правительства РБ Ильшата Азаматовича Тажитдинова проект "Йөрәк һүҙе" живёт и поныне. Он популярен и проводится везде и всюду не только в городах и сёлах нашей республики, но и далеко за её пределами, его выпуски имеют большое количество просмотров и служат методическим материалом как для школ, так и для библиотек. "Йөрәк һүҙе" стал неким рупором, народной трибуной, которого ждут как отдушину. В этом году прошёл его 5-й юбилейный поединок при поддержке Главы РБ Р.Ф.Хабирова, что даёт мне надеяться, в какой-то степени, на желание руководства прислушиваться к мнению и гласу народа. Поживём - увидим.
😊 Нынче я, обыкновенная пенсионерка с активной жизненной позицией, которая творит, мечтает, фонтанирует идеями и любит Жизнь во всех её проявлениях. Аллаға шөкөр. 🙏🏻🙏🏻🙏🏻

Наиля Сафаргулова.

"Совет при Главе Республики Башкортостан по правам человека и развитию институтов гражданского общества является консультативным органом при Главе республики и образован в целях оказания содействия Главе республики в реализации его полномочий в области обеспечения и защиты прав и свобод человека и гражданина, информирования Главы республики о положении дел в этой области, содействия развитию институтов гражданского общества, подготовки предложений Главе республики по вопросам, входящим в компетенцию Совета.

Члены Совета осуществляют свою деятельность на общественных началах."