زادروز الهه ریاضیات، مریم میرزاخانی گرامی باد.

مریم میرزاخانی در ۲۲ اردیبهشت ۱۳۵۶ در تهران به دنیا آمد. پدرش احمد میرزاخانی مهندس برق بود. پدر مریم میرزاخانی اهل روستای فشندک طالقان استان البرز می‌باشد.


میرزاخانی در سال ۱۹۹۹ میلادی موفق شد راه‌حلی برای یک مشکل ریاضی پیدا کند. ریاضی‌دانان مدت‌های طولانی است که به دنبال یافتن راه عملی برای محاسبه حجم رمزهای جایگزین فرم‌های هندسی هذلولوی بوده‌اند و در این میان مریم میرزاخانی جوان در دانشگاه پرینستون نشان داد که با استفاده از ریاضیات شاید بتوان بهترین راه را به سوی دست یافتن به راه‌حلی روشن در اختیار داشت: محاسبهٔ عمق حلقه‌های ترسیم شده بر روی سطوح هذلولوی. میرزاخانی در تلاش است تا معمای ابعاد گوناگون فرم‌های غیرطبیعی هندسی را حل کند. در صورتی که جهان از قاعده هندسه هذلولی تبعیت کند، ابتکار وی به تعریف شکل و حجم دقیق جهان کمک خواهد کرد. در واقع مشکل این است که برخی از این اشکال هذلولی همچون دونات یا آمیب دارای ظاهری بسیار نافرم هستند که محاسبهٔ حجم آنها را به معمایی جدی برای ریاضی‌دانان مبدل کرده‌است. اما میرزاخانی با یافتن راهی جدید در واقع دست به یک ابتکار عمل بزرگ زد و با ترسیم یک سری از حلقه‌ها بر روی سطح این گونه اشکال پیچیده به محاسبهٔ حجم آنها پرداخت. کاربردهای عملی اندکی برای پژوهش او وجود دارد ولی اگر مشخص شود که جهان توسط هندسه هذلولوی اداره می‌شود، کار او می‌تواند به تعریف دقیق شکل و حجم آن کمک کند.

مریم‌ میگفت:

گاهی مواقع احساس می‌کنم در یک جنگل بزرگ هستم و نمی‌دانم به کجا می‌روم؛ ولی به طریقی به بالای تپه‌ای می‌رسم و می‌توانم همه چیز را واضحتر ببینم. آنچه آن گاه رخ می‌دهد، واقعاً هیجان انگیز است.

فیلم مورد علاقهٔ او، داگویل، نگاهی خشن به آمریکای دوران رکود بزرگ است.

او میگفت:

وقتی که بچه بودم رویایم این بود که نویسنده شوم. هیجان‌انگیزترین لحظاتم را به خواندن رمان می‌گذراندم، در واقع هر چیزی را به دستم می‌رسید می‌خواندم.

مریم در سال اول در دبیرستان فرزانگان در ریاضی ضعیف عمل کرد و معلمش به او گفت اون در این رشته به جایی نمیرسد و این شاید دلیلش وجود کتابفروشی کنار مدرسه او بود که مرتبا از آن کتابهای رمان‌ میخرید و میخواند.

در سال ۱۳۸۴ با همسرش یان واندراک ازدواج کرد، یان نیز دانشیار ریاضی دانشگاه استنفورد، و پژوهشگر سابق علوم رایانه نظری مرکز تحقیقات آی‌بی‌ام و اهل جمهوری چک است و از او دارای یک فرزند به نام "آناهیتا" می‌باشد.

مریم از مصاحبه و زیر ذره بین بودن بدش می‌آمد.
دو رگه بودن فرزندش باعث شد قانون در ایران تغییر کند و از این به بعد به فرزند مادر ایرانی با پدر خارجی نیز تابعیت ایرانی داده شود از این رو آناهیتا تابعیت ایرانی دارد و به راحتی میتواند به ایران رفت و آمد کند.
مریم میرزاخانی اولین زن ایرانی بود که عضو آکادمی ملی علوم آمریکا شده بود.

جایزه مریم میرزاخانی مرزهای نو

در چهارم نوامبر ۲۰۱۹ بنیاد جایزه بریکترو اعلام کرد که جایزه جدیدی به نام جایزه مریم میرزاخانی مرزهای نو را ایجاد کردند که به زنان پیشتاز در دانش ریاضی تقدیم خواهد شد. این جایزه به مبلغ ۵۰٬۰۰۰ دلار هرساله به زنان ریاضیدان تازه‌کار که  دکترای خود را در دوسال قبل از تقدیم جایزه گرفته‌اند پرداخت می‌شود. جایزه ممکن است به دونفر تعلق گیرد.

جایزه مریم میرزاخانی در انجمن ریاضی استرالیا

انجمن ریاضی استرالیا، جایزه مریم میرزاخانی را برای حمایت از دانشجویان زن بین‌المللی در رشته ریاضی در استرالیا ایجاد کرده‌است.
این جایزه در قالب بورسیه به دخترانی که متقاضی گذراندن دوره پسادکتری ریاضی در استرالیا هستند اعطا می‌شود.

به جز نامهای بسیاری از مکان ها که در ایران به نام مریم‌ میرزاخانی نامگداری شده:

یکی از خیابان‌های برلین، آلمان

یکی از خیابان‌های شهر مون‌پُلیه فرانسه به پیشنهاد اعضای انجمن

خیابانی در کنار دانشگاه معروف اکول نرمال در شهر لیون فرانسه

یک گونه جدید زنبور  که در منطقه سیستان کشف شده‌است به افتخار این دانشمند و ریاضیدان برنده مدال فیلدز به نام Pristomerus mirzakhaniae از سوی دانشگاه زابل نامگذاری شده‌است

در ۲ فوریه ۲۰۱۸ استلاجیک، شرکتی فعال در زمینهٔ تصویربرداری و تحلیل دیدبانی زمین، میکروماهواره‌ای از سری گنوست (به اسپانیایی: ÑuSat) را به فضا پرتاب کرد که به افتخار مریم میرزاخانی نام‌گذاری شده‌است.

سیارک ۳۲۱۳۵۷ میرزاخانی به یاد او نامگذاری شد.
و غیره

گردآوری سام آریامنش/ ویکی پدیا انگلیسی و بریتانیکا

➡️ @ofoghroydadd

#مادرهمسرمتخصص