🔴 قسمت دوم از سری ویدئوهای «از آزمایشگاه تا درمان»
🎥 در این قسمت با بیماری استئونکروز آشنا می‌شویم و نقش مهم سلول های بنیادی در درمان را از نگاهی نزدیک‌تر و در قلب اتاق جراحی تماشا می‌کنیم.

✨با ما همراه باشید تا رازهای علم پزشکی بازساختی را کشف کنید!

نکروز آواسکولار مفصل ران - Osteonecrosis of the Hip

نکروز آواسکولار (AN) یا استئونکروز یک وضعیت دردناک است که زمانی رخ می‌دهد که جریان خون به قسمتی از استخوان (در این مورد سر استخوان ران یا "Head of the Femur" که بخشی از مفصل هیپ است) مختل می‌شود.

مشکل اصلی: قطع شدن یا کاهش شدید خون‌رسانی به استخوان باعث می‌شود سلول‌های استخوانی مواد مغذی لازم را دریافت نکنند و در نهایت بمیرند (نکروز).
نتیجه: استخوان مرده ضعیف شده و به مرور زمان (به خصوص تحت فشار وزن بدن) دچار فروریختگی (Collapse) می‌شود. این فروریختگی منجر به درد شدید، تخریب مفصل و در نهایت آرتروز (استئوآرتریت) ثانویه می‌شود که ممکن است نیاز به تعویض کامل مفصل داشته باشد.
دلایل شایع: استفاده از کورتیکواستروئیدهای دوز بالا یا طولانی‌مدت (که اغلب در درمان برخی سرطان‌ها و بیماری‌های خودایمنی استفاده می‌شوند)، مصرف الکل، ضربه و آسیب مستقیم به مفصل، یا بیماری‌هایی مانند کم‌خونی داسی شکل.

✨ نحوه تزریق سلول‌های بنیادی در این درمان✨

درمان‌های مبتنی بر سلول بنیادی برای مراحل اولیه بیماری (قبل از فروریختن کامل استخوان) استفاده می‌شوند و هدف اصلی آن‌ها ترمیم بافت استخوانی و تحریک رگ‌زایی (تشکیل عروق خونی جدید) برای برگرداندن جریان خون به منطقه آسیب‌دیده است.

1. جمع‌آوری سلول: معمولاً سلول‌های بنیادی مزانشیمی (MSCs) از چربی (Liposuction) یا مغز استخوان بیمار خود بیمار جمع‌آوری می‌شوند.
2. تعداد و آماده‌سازی: این سلول‌ها در آزمایشگاه غنی‌سازی و خالص‌سازی می‌شوند تا تعداد کافی برای تزریق به دست آید.
3. تزریق هدایت‌شده (Image-Guided Injection): این مرحله حیاتی است. پزشک، اغلب با استفاده از تصویربرداری زنده مانند فلوروسکوپی (C-Arm) یا MRI، سوزنی را دقیقاً به ناحیه نکروز شده در سر استخوان ران هدایت می‌کند.
4. تزریق: مخلوط سلول‌های بنیادی (گاهی اوقات با پلاکت غنی‌شده یا داربست‌های بیولوژیکی) به آرامی به داخل استخوان آسیب‌دیده تزریق می‌شود.
5. هدف: سلول‌های بنیادی تزریق‌شده امیدوارند که تمایز یافته و به سلول‌های استخوان‌ساز و رگ‌ساز تبدیل شوند و به بازسازی استخوان و بهبود جریان خون کمک کنند.
#سلول_بنیادی_درمانی #پزشکی_بازساختی #داستان_واقعی

🔸برای دیدن ویدئو های بیشتر و جذابتر کانال ما رو دنبال کنید‌.https://t.me/sabastemcell

✅آیا میدونستین شماره ۶
[سلول‌های بنیادی و خواب جاودانه]
(Biological Sleep)

دانشمندا دارن روی حالتی کار می‌کنن به اسم “hibernation therapy” یا «درمان با خواب زمستانی مصنوعی».
ایده‌ش چیه؟ اینکه بتونن بدن انسان رو برای مدت طولانی در وضعیت توقف کامل نگه دارن بدون اینکه سلول‌ها آسیب ببینن یا پیر بشن.
سلول‌های بنیادی میتونن در این حالت، از اندام‌ها مراقبت کنن و بعد از بیدار شدن، آسیب‌های احتمالی رو ترمیم کنن.
یعنی بدن وارد یه «زمستان زیستی» می‌شه، و وقتی دوباره بیدار شد، همون‌قدر سالم و جوان می‌مونه.

حالا یه سوال:
حاضری چشماتو ببندی و تو آینده دور بیدار شی؟🫣

#آیا_میدونستین
#سه‌شنبه_دانستنی
@sabastemcell

✅ آیا میدونستین شماره ۷
[انسان + میمون = هیبرید سلولی]
(Human-Monkey Hybrid)

آیا میدونستین دانشمندا در یه آزمایش بحث‌برانگیز، سلول‌های بنیادی انسان رو داخل جنین میمون تزریق کردن!؟
هدفشون؟ درک بهتر از رشد اندام‌ها و در آینده، پرورش اندام انسانی برای پیوند!
این موجودات عجیب فقط چند روز زنده موندن، اما دنیا رو شوکه کردن!
اون ها در حقیقت مرز بین انسان و حیوان رو باریک‌تر کردن و این مهمترین چالش علاوه بر موضوعات اخلاقی بود ...

حالا یه سوال:
اگه یه روز اندام پیوندیت از یه موجود ترکیبی باشه، حاضری بپذیریش؟!!🫣

#آیا_میدونستین
#سه‌شنبه_دانستنی
@sabastemcell

🌟 کارگاه طلایی اصول کار با SPSS 🌟

🔹 آیا تا حالا داده‌های پژوهشت رو جمع کردی ولی نمی‌دونی چطور تحلیلشون کنی؟
🔹 یا شاید همیشه اسم SPSS رو شنیدی اما هیچ‌وقت درست باهاش کار نکردی؟

حالا وقتشه 👇

💻 انجمن سلول‌های بنیادی و پزشکی بازساختی ایران با همکاری دبیرخانه استعدادهای درخشان برگزار می‌کند:
از سری ژورنال کلاب‌های IRSCOR

🎓 کارگاه تخصصی: اصول کار با SPSS
با تدریس
👩🏻‍🏫 دکتر مرضیه اذری
استاد زیست‌پزشکی دانشگاه علوم پزشکی ایران

📘 آنچه در این کارگاه یاد می‌گیری:

✅ شروع کار با SPSS از صفر
✅ تعریف و ورود متغیرها
✅ بررسی نرمال بودن داده‌ها
✅ آزمون‌های پارامتریک و ناپارامتریک
✅ آزمون‌های آماری مهم مثل T-test، ANOVA و Repeated Measure
✅ مقدمه‌ای بر رگرسیون برای تحلیل‌های حرفه‌ای‌تر


🗓 زمان: ۷ آبان | ⏰ ساعت ۱۸ تا ۲۰
🌐 محل برگزاری: آنلاین (Google Meet)

💰 هزینه شرکت: ۲۰۰ هزار تومان

📩 لینک ثبت‌نام:
👉 survey.porsline.ir/s/FlpnpKiu

پس از تکمیل گوگل فرم به آیدی زیر برای تکمیل ثبت نام و پرداخت هزینه پیام بدهید.
⭕️ @MsdEhsan

📢 جزئیات بیشتر در کانال رسمی انجمن اعلام می‌شود:
@Sabastemcell

🔴 قسمت سوم از سری ویدئوهای «از آزمایشگاه تا درمان»
🎥 در این قسمت پیوند سلول‌های بنیادی در ناحیه قرنیه را از چشم یک جراح مشاهده میکنیم و معجزه‌ی سلول های بنیادی حیات بخش را از زاویه‌ای نزدیکتر لمس میکنیم.

✨با ما همراه باشید تا رازهای علم پزشکی بازساختی را کشف کنید!

🔸ویدئو جذاب و دیدنی قرنیه👆
لینک ویدئو در یوتیوب

SLET (Simple Limbal Epithelial Transplantation) :


🔬 تعریف SLET
پیوند سادهٔ سلول‌های بنیادی اپی‌تلیالی لیمبال روشی نوین در زمینه‌ی درمان بیماری‌های قرنیه است. 
در این روش، سلول‌های بنیادی از لبهٔ قرنیهٔ چشم سالم (به نام ناحیه لیمبال) گرفته می‌شوند و روی سطح چشم بیمار پیوند زده می‌شوند تا سلول‌های جدید و سالم روی قرنیه رشد کنند.
👁️ هدف از انجام SLET 
هدف اصلی این جراحی، بازسازی بافت سطح چشم در مواردی است که سلول‌های بنیادی اپی‌تلیالی لیمبال از بین رفته‌اند. 
این مشکل باعث کدر شدن قرنیه، درد، التهاب، و کاهش شدید بینایی می‌شود.

🩺 موارد کاربرد
معمولاً برای بیمارانی انجام می‌شود که دچار کمبود سلول‌های بنیادی لیمبالی هستند، مثلاً به‌دلیل:
- سوختگی‌های شیمیایی یا حرارتی چشم 
- عفونت‌های شدید قرنیه 
- بیماری‌های خودایمنی که سطح چشم را تخریب می‌کنند 
- آسیب‌های ناشی از جراحی یا ضربه به قرنیه

⚙️ روش عمل

1. ابتدا از چشم سالم بیمار یا گاهی از چشم اهداکننده ، یک تکه کوچک بافت لیمبال از لبهٔ قرنیه گرفته می‌شود. این قسمت حاوی سلول های بنیادی است که توانایی ترمیم سطح قرنیه را دارند‌.

2.جراح لایهٔ آسیب دیده و باقیماندهٔ سلول های مرده یا بافت زخمی را روی قرنیه پاک میکند تا سطح تمیز شود. معمولا خونریزی مختصری دارد که کنترل میشود .

3. یک ورقهٔ نازک غشای آمنیوتیک که از جفت انسان گرفته شده روی قرنیه قرار داده میشود. این غشا محیطی مرطوب و محافظ برای ترمیم سلول ها فراهم میکند.

4.قطعات بافت لیمبال که از چشم سالم گرفته شده به قطعات کوچکتر تقسیم شده و روی غشای آمنیوتیک قرار میگیرند .این قطعات با قطره چسب بافتی یا بخیه های ریز در جای خود ثابت میشوند.

5.در نهایت روی قرنیه یک لنز پانسمانی نرم و شفاف قرار داده میشود تا از پیوند محافظت کند.

6.طی ۲ تا ۴ هفته، سلول‌های بنیادی از آن قطعات کوچک شروع به تکثیر و مهاجرت روی قرنیه می‌کنند. سطح چشم تدریجاً پوشیده از اپی‌تلیوم جدید می‌شود.وضوح بینایی طی چند ماه بهبود می‌یابد.

⭐ ویژگی متمایز SLET 
بر خلاف روش‌های قدیمی‌تر (مثل CLE یا CLAU)، در SLET فقط مقدار کمی بافت از چشم سالم لازم است، و بنابراین خطر آسیب به چشم سالم بسیار کمتر است. 
همچنین این روش نسبتاً ساده‌تر و کم‌هزینه‌تر محسوب می‌شود.SLET در حال حاضر یکی از پیشرفته‌ترین و کم‌تهاجمی‌ترین روش‌های درمانی برای بازسازی سطح چشم به شمار می‌رود.

🔴 برای مشاهدهٔ ویدئو و مطالب آموزشی بیشتر کانال ما را دنبال کنید✨SABAIRAN

✅ آیا میدونستین شماره ۸
[قلب آزمایشگاهی]
(Lab-Grown Heart)

آیا میدونستین دانشمندا تونستن با استفاده از سلول‌های بنیادی، یه قلب تپنده‌ی واقعی در آزمایشگاه بسازن؟!
اونا سلول‌های بنیادی رو روی یه داربست زیستی رشد دادن تا مثل بافت‌های قلبی واقعی منقبض و منبسط بشن و نتیجه؟
یه قلب کوچیک چندمیلی‌متری که خودش شروع به تپیدن کرد درست مثل یه قلب زنده!

این دستاورد شاید در آینده بتونه زندگی میلیون‌ها نفر رو نجات بده؛ چون میشه برای هر بیمار، قلبی جدید از سلول‌های خودش ساخت، بدون نیاز به اهداکننده و بدون خطر رد پیوند!

حالا یه داستانی هست:
اگر یه روزی علم بتونه قلب بسازه،آیا میشه احساسات واقعی قبل رو تجربه کرد؟🫣


#آیا_میدونستین
#سه‌شنبه_دانستنی
@sabastemcell

🎙 اپیزود جدید پادکست انجمن سلول‌های بنیادی و پزشکی بازساختی منتشر شد

در این اپیزود، به بررسی یکی از چالش‌برانگیزترین مباحث هماتولوژی پرداخته‌ایم:
لوسمی لنفوبلاستیک حاد در بزرگسالان (Adult ALL)

بیماری‌ای ناهمگون که در مسیر درمان آن، راهبردهای مدرن شیمی‌درمانی القایی، ارزیابی حداقل بیماری باقیمانده (MRD)، و پیوند سلول‌های بنیادی خون‌ساز آلوژنیک (alloHSCT) نقشی تعیین‌کننده دارند.

در این گفت‌وگو، به زبان علمی و کاربردی درباره‌ی:
❗️مبانی و چالش‌های درمانی Adult ALL
❗️اهمیت MRD در تصمیم‌گیری‌های بالینی
❗️نقش منابع مختلف سلول‌های بنیادی در پیوند
❗️ ضرورت استفاده از رویکردهای risk-adapted در درمان‌های نوین
سخن گفته‌ایم.


🔬 این اپیزود ادامه‌ی مسیر آموزشی پادکست است که پیش‌تر به موضوعات زیر پرداخته بود:
1️⃣ معرفی انجمن سلول بنیادی و پزشکی بازساختی
2️⃣ تاریخچه سلول‌های بنیادی
3️⃣ معیارهای استاندارد در پژوهش و درمان
4️⃣ سلول‌های بنیادی پرتوان
5⃣سلول های بنیادی رویانی

✅ زمان انتشار: امروز ساعت ۱۷
📎 لینک اپیزود جدید در کانال قرار می‌گیرد.

🎧 شنیدن این اپیزود را به تمامی دانشجویان، پژوهشگران و علاقه‌مندان علوم پایه و بالینی توصیه می‌کنیم.
با ما همراه شوید و گامی دیگر به سوی فهم عمیق‌تر درمان‌های بازساختی بردارید.

🔴 انجمن سلول بنیادی و پزشکی بازساختی دانشگاه علوم پزشکی ایران
#پادکست_علمی #سلول‌های_بنیادی #پزشکی_بازساختی #StemCells #AdultALL
🔗 https://news.1rj.ru/str/sabastemcell

✅ آیا میدونستین شماره ۹
[سلول‌های جاودانه]
(Immortal Cells)

آیا میدونستین یه نوع سلول انسانی وجود داره که از سال ۱۹۵۱ تا امروز هنوز زنده‌ست و تقسیم میشه؟!
این سلول‌ها از زنی به نام «هنریتا لاکس» گرفته شدن و بهشون میگن سلول‌های هِلا (HeLa cells).

اون زمان، پزشکا بدون اطلاع خودش، سلول‌های تومورش رو برای تحقیق نگه داشتن!
و از اون روز تا حالا، این سلول‌ها میلیون‌ها بار تکثیر شدن و در کشف واکسن فلج اطفال، سرطان، حتی ویروس کرونا نقش داشتن!

حالا یه سوال:
وقتی بخشی از یه انسان تا ابد زنده میمونه،حالا حتی شده یه سلول،میشه گفت اون هنوز زندست و بین ماست؟🫣

#آیا_میدونستین
#سه‌شنبه_دانستنی
@sabastemcell

🧬 درمان لوپوس از طریق سلول‌های بنیادی: آنچه باید بدانیم

مقدمه
لوپوس، بیماری خودایمنی مزمن است که در آن سیستم ایمنی بدن علیه بافت‌های خودش واکنش نشان می‌دهد، و ارگان‌های متعددی (کلیه، ریه، پوست، خون) ممکن است درگیر شوند. درمان‌های کنونی عمدتاً سرکوبگر سیستم ایمنی هستند، ولی مشکلاتی دارند: مقاومت درمانی، عوارض بلندمدت، و بازگشت بیماری. بنابراین، استفاده از سلول‌های بنیادی به‌عنوان روشی نوین در دست تحقیق است.
---

📌 انواع سلول‌های بنیادی در درمان لوپوس

Mesenchymal Stem Cells (MSCs) – سلول‌های بنیادی مزانشیمی از مغز استخوان، بافت چربی، طناب ناف، و غیره. مجرای عمده تحقیقاتی.

Hematopoietic Stem Cells (HSCs) – سلول‌های بنیادی خونساز که پیوند آنها در بیماران شدید لوپوس نیز آزمایش شده است.

همچنین مطالعات اولیه روی سایر سلول‌ها مانند iPSCs یا روش‌های سلول‌درمانی ترکیبی گزارش شده است.



---

✅ شواهد اثربخشی

بررسی سیستماتیک: درمان با MSC و HSC در بیماران لوپوس موجب کاهش شاخص بیماری (مثل SLEDAI)، کاهش آنتی‌بادی‌های ضد-dsDNA، کاهش پروتئینوری کلیه و بهبود عملکرد کلی ارگان‌ها شده است.

متاآنالیز: پیوند MSC در بیماران SLE باعث کاهش مؤثر فعالیت بیماری بوده و عوارض مهمی گزارش نشده است.

برای مثال: مطالعه «Mesenchymal Stem Cell Therapy: Hope for Patients With SLE» گزارش کرده که در گروهی از بیماران مقاوم، پیوند MSC باعث بهبود قابل‌توجه شد.



---

⚠️ محدودیت‌ها و چالش‌ها

هنوز تعداد بیماران بزرگ و رندوم‌شده کافی نیست تا به قطعیت برسیم.

انتخاب نوع سلول، دوز، روش تزریق، طول پیگیری، و معیارهای خروج متفاوت است.

خطراتی مثل عفونت، عود بیماری، یا حتی بروز بیماری خودایمنی ثانویه گزارش شده‌اند.

هزینه و مراکز تخصصی لازم برای انجام سلول‌درمانی بالا هستند و هنوز در همه کشورها قابل اجرا نیست.



---

🧪 چگونه عمل می‌کند؟ مکانیسم‌ به زبان ساده

MSCها می‌توانند بافت التهابی را کاهش داده، نسبت ­Th17/Treg را به نفع سلول‌های تنظیمی (Treg) تغییر دهند، تولید آنتی‌بادی‌های خودی را کاهش دهند، و به بازسازی بافت آسیب‌دیده کمک کنند.

پیوند HSCها هدف دارد سیستم ایمنی «بازنشانی» شود، یعنی کل سیستم ایمنی مجدداً از نو شکل بگیرد با حذف سلول‌های خودآزار.



---

🔍 نکات مهم برای بیماران و پزشکان

درمان سلول بنیادی گزینه‌ای برای موارد مقاوم به درمان‌های مرسوم است، نه اولین خط درمان فعلی.

مهم است که بیمار تحت نظر مرکز تخصصی با تجربه انجام شود.

بیماران باید آگاه باشند که این رویکرد هنوز در حال تحقیق است و نتیجه کاملاً تضمینی نیست.

بعد از درمان، نیاز به پیگیری طولانی-مدت دارد تا عود یا عوارض احتمالی رصد شود.



---

📚 لینک به مقالات کلیدی

Moghaddam MZ، و همکاران. Stem cell-based therapy for systemic lupus erythematous (2024). [PubMed link]

Yuan X، Sun L. Stem Cell Therapy in Lupus (2022). PMC.

Liu L. و همکاران. Advances in mesenchymal stem cell therapy for lupus (2025).

Zeng L. و همکاران. Efficacy and safety of mesenchymal stromal cell transplantation in autoimmune & rheumatic diseases (2025).