بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ

«مسئلهٔ تاریخ»

زهرا(س) برای این‌که لوث نشود این تاریخ فرمود:
شب مرا دفن کن.
لااقل این علامت استفهام در تاریخ بماند:
پیغمبر(ص) یک دختر که بیشتر نداشت، چرا باید این دختر شبانه دفن بشود و چرا باید قبرش مجهول بماند؟!
این بزرگترین سیاستی است که زهرای مرضیه(س) اعمال کرد که این در را به روی تاریخ باز بگذارد که بعد از هزار سال هم که شده بیایند و بگویند:
«وَ لِای امور تدفن لیلا...؟»

استاد شهید مطهری(ره)

سالروز شهادت حضرت فاطمه زهرا(س)، مدافع تمام‌عیار ولایت، تسلیت و تعزیت باد.

متن و شرح خطبه فدکیه، خطابه رسای صدیقه طاهره(س) را می‌توانید در این‌جا بخوانید.

🆔 @BasijOloomPayeh

«دانشگاه هومبولت برلین»
جستارهایی درباره دانشگاه
قسمت اول

به محض این‌که آدمی از جستجوی راستین دانش باز ایستد، یا بپندارد که نیازی به این نیست که [دانش] از ژرفای روح برخاسته شده باشد، بلکه [بپندارد که دانش] را می‌توان از راه گردآوری به ‌طورگسترده‌ای جمع‌وجور کرد، در این صورت همه چیز به گونه‌ای برگشت‌ناپذیر و همیشگی از دست رفته است؛

در این یادداشت، ویلهلم فون هومبولت، اندیشمند شناخته‌شدهٔ آلمانی و پایه‌گذار دانشگاه برلین، درباره انسان، دانش، دانشگاه و نسبت آن با دولت می‌گوید.

مطالعه یادداشت در ویرگول

🆔 @BasijOloomPayeh

«حقیقتی شبیه افسانه‌ها»

به مناسبت سالروز فرمان تشکیل بسیج مستضعفین توسط امام خمینی(ره)، گزیده‌ای از بیانات رهبر معظم انقلاب اسلامی(مد ظله) در دیدار با بسیجیان را بازخوانی می‌کنیم.

اگرچه خود انقلاب اسلامی و پدیده‌هایی که انقلاب یکی پس از دیگری در طول زمان و در عرصه‌های گوناگون به‌وجود آورد، همه پدیده‌های شگفت‌آور هستند؛ اما پدیده‌ی بسیج و تشکیل این نیروی عظیمِ معجزه‌گون، استثنایی و کم‌نظیر است. بسیج، حقیقتی شبیه افسانه‌هاست. برای کسانیکه با متن واقع بسیج آشنایی ندارند، تصور چنین حجم پُرکیفیت عظیمی با این تنوع و همه‌جانبگی، آسان نیست. بسیج مرز سِنی نمی‌شناسد؛ جوانهای کم سال تا پیران کهنسال در آن شرکت دارند. بسیج مرز جنسی نمیش ناسد؛ زن و مرد در آن حضور دارند. بسیج مرز صنفی و مرز جغرافیای و قومی نمی‌شناسد؛ همهٔ اقوام ایرانی، همهٔ اصناف گوناگون ملی در سطوح مختلف فکری از انسان‌های نخبهٔ برجستهٔ ممتاز در میان اهل علم و دانشجویان تا جوان‌های فعال و پُرشور صحنه‌های دیگر، همه در بسیج جمع‌اند. بسیج نماد حضور ملی و مقاومت ملی و آگاهی یک ملت است؛ آن هم آگاهی همراه با تحرک، همراه با معنویت و همراه با اخلاص. بسیج، حقیقت است؛ اما شبیه افسانه‌هاست.
بسیج برای جوانان، شورآفرین است؛ برای دوستان، امیدآفرین است؛ برای دشمنان، بیم‌آفرین است. امروز اگر شما جلوه‌های زیبای پُرشور حضور جوانان را در صحنه‌های پُرخطر فلسطین و لبنان مشاهده می‌کنید، این الگوگیری از بسیج است. امروز اگر بیداری جوانان دانشجو را در سرتاسر دنیای اسلام می‌بینید، این الگوگیری از بسیج است. بسیج یعنی حرکت عظیم ملت ایران، همراه با آگاهی؛ احساس آمیختهٔ با عقلانیت؛ حرکت و عمل آمیختهٔ با مبنای فکری؛ عمل‌گرایی همراه با آرمان‌گرایی و دیدن افق‌های دوردست؛ اینها مجموعه‌یی است که ذهنیت و هویت بسیج را تشکیل می‌دهد.

۲ شهریور ۱۳۸۴

متن کامل بیانات

🆔 @BasijOloomPayeh

«ابردانشگاه»
جستارهایی درباره دانشگاه
قسمت دوم

تا سال ۱۹۳۰ مشخص شده بود که «دانشگاه‌ها به شکلی بنیادین و عمومی و در جهت تحولات اجتماعی که بخشی از آن محسوب می‌شدند، دستخوش تحول و دگرگونی شده‌اند». در اثر این تحولات، گروه‌های علمی به درون دانشگاه‌ها آمدند و پشت سر آن گروه‌های علمی جدیدتر و مؤسسات جدیدتر. کتابخانه‌های پژوهشی عظیم توسعه یافت. فیلسوفان و مطالعات شخصی آنان را به پژوهشگران درون آزمایشگاه و کتابخانه تبدیل کردند.

یادداشت حاضر، برگرفته از فصل نخست کتاب «ایده دانشگاه» نوشته کلارک کر است. او راوی داستانی‌ست که در آن، دانشگاه به پدیده‌ای متفاوت از آن‌چه متفکرانی همچون هومبولت توصیف می‌کردند نزدیک می‌شود.

مطالعه یادداشت در ویرگول

🆔 @BasijOloomPayeh

«نگارندهٔ آینده»

در سالگرد شهادت دانشمند شهید محسن فخری‌زاده، بخش‌هایی از مصاحبه با دکتر ابراهیم اصولی (از همراهان شهید) با نشریهٔ میدان انقلاب پیرامون ابعاد کم‌تر شناخته‌شده از فعالیت‌های علمی شهید را بازخوانی می‌کنیم.

نگاه توآٔمان تعقلی و تجربی شهید فخری‌زاده به معرفت، حائز اهمیت است؛ تکه کلام شهید فخری‌زاده این بود:‌« اگر ملاصدرا و نیوتن با هم ملاقاتی می‌داشتند، چه بسا فیزیک و معرفت به سمت و سوی دیگری می‌رفت یا با سرعت بیشتری پیشرفت می‌کرد، نظریه مشابه نسبیتی زودتر به بار می‌نشست». در این راستا، بر توانمندی‌های باالقوه‌ای که در تراث معرفتی ما وجود دارد خیلی تأکید داشتند، هم از جهت اخلاقی و معرفتی، و هم انگیزشی و دانشی. داشته‌های معرفتی بومی ما شامل معارف وحیانی – برای ما مسلمانان – قرآن و احادیث، عرفان عملی، عرفان نظری، معارف حکمی و فلسفی است. شهید فخری‌زاده می‌گفتند که حتی از ایران باستان هم نباید غافل بود؛ علم و فناوری ایران باستان را هم می‌شود احیاء کرد و به خدمت گرفت. ایشان معتقد بودند بحث‌های معرفتی و دانشی بومی خودمان مانند طبیعیات، طب سنتی، ریاضیات قدیم – که به طور متعارف تدریس و پی‌گیری نمی‌شوند – می‌توان سامان‌دهی کرد و برای توسعه معرفت، به خدمت گرفت. به خصوص از فلسفه باستان برای فلسفه اسلامی، و از نگاه تعقلی و عقل‌گرایی گه در حکمت متعالیه هست، توأم با عرفان، می‌توان برای بن‌بست شکنی در فیزیک جدید استفاده کرد – در واقع منظور شهید فخری‌زاده بیشتر آن تشتتی است که در کوانتوم وجود دارد – از نظر شهید فخری‌زاده می‌شود به کمک فلسفه اسلامی و حکمت متعالیه یا به کلی فلسفه، بعضی از این بن‌بست‌های موجود در فیزیک که امروز مبتلابه است را رفع کرد.

مطالعه ویژه‌نامه «نگارنده آینده» درباره زندگی و فعالیت‌های علمی شهید فخری‌زاده

🆔 @BasijOloomPayeh

بسیج یک اندیشه است، یک فکر است، یک منطق است، یک منظومه‌‌ی فکری است. علّت این هم که همه می‌بینند که تحصیل‌کرده، نخبه، نابغه، از رشته‌های مختلف مجذوب بسیج می‌شوند، این است که بسیج صرفاً یک حرکت احساسی ‌نیست؛ یک منطق قوی پشت سرِ بسیج وجود دارد؛ این منطق، این علم، وقتی با عمل همراه می‌شود، این غوغا را درست می‌کند؛ ‌این حوادث شگفت‌آور را خلق می‌کند...

«نظریه بسیج»
تبیین آرمانی نظریه بسیج

🎙با حضور :
حجت الاسلام شادرو
(مدیر بنیاد نهضت)

⏰ زمان: یک‌شنبه ۹ آذرماه، ساعت ۱۸

📍 مکان: مسجد دانشگاه، مدرس شهید مطهری

🌐 برگزاری به طور آنلاین در:
اتاق مجازی اسکای روم

🆔 @BasijOloomPayeh

«آبروداران علم»

روایت آبروداران علم، روایتی است که به ابعاد کم‌تر گفته‌شده‌ای از فعالیت‌های شهدای هسته‌ای می‌پردازد؛ روایتی که قرار است فخری بودن‌ها را تمثیل کند؛ از نقش شهدا در دستاوردهای هسته ای که مسیر پرفراز و نشیب آن همواره با بیم‌ها، امیدها و چالش‌ها همراه بوده تا روحیات و خلقیات شهدا چه در ساحت علمی و چه در تعاملات خانوادگی. اما مهم‌تر از آن پاسخ به این پرسش است که به راستی شهدای علم چگونه فکر می‌کردند؟ مسئله ایشان چه بود و برای رسیدن به شناخت درست از جهان چگونه به علم نگاه می‌کردند؟ این رویداد همراه با روایت‌گری‌های دیگر همچون روایت تحقیقات نظری و فنی شهداء برای آینده نیز همراه است.
این صدایی است که از لبه علم به گوش شما می‌رسد.

🗓 چهارشنبه دوازدهم آذر ماه
🕘 از ساعت ۹ صبح
📍 پردیس علوم دانشگاه تهران، سالن دهشور

به میزبانی دانشجویان بسیج دانشکدگان فیزیک و علوم پایه دانشگاه های تهران، شریف ،امير كبير، خواجه نصیر و شهید بهشتی

#آبروداران_علم

🆔 @aberudaranelm
🆔 @BasijOloomPayeh

محفل هم‌اندیشی
جلسه هفتم*

روز دانشجو را می‌توان بهانه‌ای دانست برای صحبت از «دانشجو».
دانشجو متعلق به آینده‌ست، و آينده متعلق به دانشجو؛
بنابرین صحبت از دانشجو یعنی صحبت از آینده.
پس باید پرسید آینده چگونه است؟
و دانشجوی امروز چه نقشی در حال و آینده جهان پیرامون خود دارد؟

🗓 یکشنبه ۱۶ آذرماه
🕒 ساعت ۱۵
📍 اتاق اشتراکی معاونت فرهنگی
👤 میزبان آقای محمدامین صادقیان

* این جلسات پیشتر با عنوان «کرسی‌های آزاداندیشی علمی» برگزار می‌گردید.

🆔 @BasijOloomPayeh

«نشست بررسی و شناخت کشور عراق»

ما و عراق؟

جهان پیرامون ما در آستانه تغییر نظم و آرایش قدرت‌ها، ناپایدارتر و پرنوسان‌‌تر از هر زمان دیگری با تحولات دست‌وپنجه نرم می‌کند. در میانهٔ این تحولات پرتلاطم، اهمیت شناخت منطقه و همسایگان منطقه‌ای روزبه‌روز آشکارتر می‌گردد.

کشور عراق، دومین کشور شیعه‌مذهب جهان از منظر جمعیتی و دارای بیشترین مرز زمینی مشترک، این روزها صحنه کنش‌های سیاسی ویژه‌ای‌ست. این حوادث، که پیرامون انتخابات پارلمانی در همسایه پرماجرای ما شکل گرفته‌اند، می‌توانند بستری برای تغییر مناسبات و تحرکات دولت رسمی عراق و دیگر پایگاه‌های اجتماعی این کشور باشند. تحولاتی که تاثیرات‌شان بر منطقه و به تبع کشور ما، در هاله‌ای از ابهام است.

به علاوه، فراتر از موضوع اخیر، فهم درست از فضای فرهنگی، اجتماعی و سیاسی کشور عراق، از منظر روابط راهبردی منطقه‌ای نیز ضروری‌ست. چه در مناسبات فرهنگی، چه در همکاری‌ها و هم‌افزایی‌های علمی و فناورانه و چه در موضع‌گیری‌های سیاسی و نظامی، امتداد این روابط تنها بر پایه شناخت درست ممکن است. بنابرین پرسش از نقش و نسبت ما با این تحولات، هم در جایگاه دانشجوی امروز و هم در جایگاه کنش‌گران اجتماعی آینده، شایسته پاسخی سنجیده است.

بر همین اساس و با توجه به گسترش سریع دامنه حوادث اخیر کشور عراق، نشست گفتگویی با جناب آقای علیرضا مجیدی، کارشناس مسائل خاورمیانه ترتیب یافته تا در جستجوی پاسخی برای پرسش‌های بالا باشد.

👤 آقای علیرضا مجیدی
🔹 کارشناس مسائل خاورمیانه، مدیر منا (غرب آسیا و شمال آفریقا) اندیشکده جریان

📆 سه‌شنبه ۲۵ آذر
⏰  ساعت ۱۳:۳۰
📍دانشگاه صنعتی شریف، دفتر بسیج دانشجویی

📝 برای حضور از خارج دانشگاه در این لینک ثبت نام کنید.

🆔 @BasijOloomPayeh

«سرگذشت‌پژوهی خیزش‌های علمی»

«دنبال خیزش علمی باشید و این جهاد شماست» - مقام معظم رهبری(مد ظله)

دغدغه ایجاد خیزش علمی به عنوان عمده‌ترین جهاد جامعه نخبگانی کشور، پرسشی درباره چیستی و چگونگی چنین حرکتی پیش روی ما می‌گذارد. مسیرهای مختلفی برای رسیدن به پاسخ این پرسش می‌توان پیمود؛ یکی از این مسیرها، سرگذشت‌پژوهی خیزش‌های علمی‌ست. مقصود از سرگذشت‌پژوهی، مطالعه بسترها، تصمیم‌ها و کنش‌های زمینه حرکت‌های علمی موفق یا ناموفق در نقاط گوناگون تاریخی و جغرافیایی‌ست. به امید آن‌که درس‌ها و عبرت‌های این مطالعه، با در نظر گرفتن ملاحظات زیست‌بوم علمی و فرهنگی ما، راه آینده حرکت‌های علمی در کشور را روشن‌تر گردانند.
به همین جهت ما در بسیج دانشکدگان علوم پایه دانشگاه شریف بر آن شدیم تا طرحی برای سرگذشت‌پژوهی خیزش‌های علمی به اجرا در آوریم.
فرآیند سرگذشت‌پژوهی، خودنیازمند برنامه‌ریزی و انتخاب راهبرد درست است. به همین جهت، لازم دیدیم که در گام نخست، به بررسی شیوه‌های مناسب برای آن بپردازیم. جناب آقای حامد یزدانی، پژوهشگر فلسفه فیزیک از دانشگاه باقرالعلوم(ع) و جناب آقای طه علی‌نژاد، پژوهشگر فلسفه علم از دانشگاه صنعتی شریف، افرادی بودند که برای این منظور به سراغ آن‌ها رفتیم.
#سرگذشت‌پژوهی_خیزش_علمی

🆔 @BasijOloomPayeh

«پیش‌نیازهای سرگذشت‌پژوهی»
جلسه اول با آقای یزدانی

در ادامه خلاصه‌ای از جلسه ما با جناب آقای حامد یزدانی خواهد آمد. این جلسه پنجشنبه گذشته و به صورت مجازی برگزار گردید.

آغاز جلسه با بیان نکاتی پیرامون تاریخ تحولات علم همراه بود. ایشان بر پایه سابقه پژوهشی و مطالعاتی خود، دوره یونان باستان و دوره رنسانس را دو نقطه عطف تاریخی در تحولات علمی را می‌دانستند، گرچه معتقد بودند سرگذشت‌پژوهی علمی می‌تواند در گستره‌های تاریخی و جغرافیایی دیگر نظیر چین، هند، مصر یا اروپای مدرن نیز انجام پذیرد. طبق صحبت‌های ایشان وقتی ما از دریچه تمدن‌ها (که جوامع بلوغ‌یافته به حساب می‌آیند) به تحولات علمی بپردازیم، می‌توانیم الگوی کلی مشترکی میان آن‌ها بیابیم. این الگو بخش‌ها و مراحلی دارد، که مرحله نخست آن تحولی فرهنگی (الهیاتی) است. این تحول فرهنگی در مناسبات سه‌گانه انسان، خدا و طبیعت رقم می‌خورد و روابط انسان با خدا یا با طبیعت پیرامون خود را دست‌خوش تغییر می‌کند. بنابرین می‌توان چنین برداشت کرد که پایه هر تحول و خیزش علمی، یک اندیشه عمیق قرار دارد. با این نگاه، در سرگذشت‌پژوهی خیزش‌های علمی می‌بایست به اندیشه‌های زیربنایی حاضر در تمدن‌ها توجه کرد و تاثیر آن در توسعه علم را بررسی نمود. همچنین، حرکت به سوی خیزش علمی جدید مستلزم شناخت و پرداخت اندیشه بنیادی متفاوتی‌ست، که در غیر این صورت هر تلاش علمی در زمین بازی ساختار علمی پیشین معنا خواهد یافت.در نهایت توصیه ایشان به ما، مطالعه بخش‌هایی از کتاب تاریخ علم کمبریج (نوشتن کالین رونان و ترجمه آقای افشار) بود. گزیده‌هایی از این کتاب را به مرور منتشر خواهیم کرد.

متن کامل صحبت‌های ایشان به زودی از همین درگاه منتشر خواهد شد.
#سرگذشت‌پژوهی_خیزش_علمی

🆔 @BasijOloomPayeh

«پیش‌نیازهای سرگذشت‌پژوهی»
جلسه دوم با آقای یزدانی

در ادامه صحبت‌های هفته گذشته، ان شاءالله فردا ۲۷ آذرماه ساعت ۱۵ جلسه دوم با آقای یزدانی به صورت مجازی برقرار خواهد بود.

نشانی اتاق مجازی:
https://vc.sharif.edu/ch/farhangi1

🆔 @BasijOloomPayeh

«بازبینی حرکت‌های علمی معاصر»
جلسه با آقای نوروزشاد

در مسیر سرگذشت‌پژوهی علمی کشور، علاوه بر رویکردهای تاریخی، شناخت و بررسی دوره معاصر نیز دارای اهمیت است. به همین جهت، ساعت ۱۵ روز جمعه ۵ دی‌ماه میزبان جناب آقای علیرضا نوروزشاد، سرپرست کمیته علمی المپیاد فیزیک خواهیم بود تا به تحولات نظام آموزشی کشور در تحصیلات دانشگاهی و پیش‌دانشگاهی در حوزه علوم پایه بپردازیم.

موضوع:
تحولات نظام علمی-آموزشی کشور در عرصه علوم پایه

مدعو:
علیرضا نوروزشاد (سرپرست کمیته علمی المپیاد فیزیک، مدال طلا المپیاد فیزیک، فارغ‌التحصیل مهندسی مکانیک دانشگاه صنعتی شریف)

زمان:
جمعه ۵ دی‌ماه | ساعت ۱۵

نشانی اتاق مجازی:
https://vc.sharif.edu/ch/farhangi1

🆔 @BasijOloomPayeh

«بازبینی حرکت‌های علمی معاصر»
جلسه با آقای محمدجواد لاریجانی

در ادامه سیر سرگذشت‌پژوهی حرکت‌های علمی معاصر، روز سه‌شنبه میزبان آقای محمدجواد لاریجانی، رییس پژوهشگاه دانش‌های بنیادی (IPM) خواهیم بود.
جزئیات این جلسه متعاقباً اعلام می‌شود.

#سرگذشت‌پژوهی_خیزش_علمی

🆔 @BasijOloomPayeh

«سرگذشت‌پژوهی حرکت‌های علمی معاصر»
بازخوانی حرکت علمی کشور در حوزه دانش‌های بنیادی

🎙با حضور: دکتر محمدجواد لاریجانی
مدیر پژوهشگاه دانش‌های بنیادی (IPM)

⏰ زمان: سه‌شنبه ۲ دی‌ماه، ساعت ۱۳:۳۰
📍 مکان: سالن خواجه‌نصیر، طبقه چهارم امور رفاهی دانشگاه صنعتی شریف

* حضور برای عموم آزاد است. اگر دانشجوی شریف نیستید، برای هماهنگی ورود به دانشگاه تنها کافی است این فرم را پر کنید.

#سرگذشت‌پژوهی_خیزش_علمی

🆔 @BasijOloomPayeh

«پیش‌نیازهای سرگذشت‌پژوهی»
جلسه اول با آقای علی‌نژاد

توضیح مختصری از جلسه با آقای علی‌نژاد که روز شنبه ۲۲ آذرماه به صورت مجازی برگزار شد از قرار زیر است.

در این جلسه نیز مشابه جلسه آقای یزدانی، ابتدا به تاثیرپذیری توسعه علوم از مبانی فکری و اندیشه‌ای دانشمند پرداخته شد و با ذکر مثال‌هایی از این تاثیرات بر ریاضیات (به عنوان نمونه‌ای که کمترین گمان تاثیرپذیری فلسفی در آن وجود دارد) پیش رفت. سپس این نکته روشن شد که بستر تحولات علمی را از یک سو می‌توان این مبانی اندیشه‌ای دانست و از سوی دیگر وضع و فرهنگ غالب بر اجتماعات علمی هر دوره. اگر علم‌ورزی را فرآیندی متاثر از مناسبات و احوال اجتماعات و نهادهای علمی بدانیم، می‌توان بستر تحولات علمی را در چگونه بودن این جوامع جستجو کرد. در این نگاه اثر پایه‌های فلسفی در حرکت علمی نادیده گرفته نمی‌شود، بلکه آن‌ها را تبلور یافته در ساختار و وضعیت اجتماع علمی در هر دوره می‌دانیم. بنابرین راه پیشنهادی برای یک حرکت علمی جدید بر اساس این نگاه، ساخت یک اجتماع علمی با وضعی متفاوت است.
در پاسخ به این‌که این اجتماع علمی چگونه باید باشد و چطور می‌شود به سوی آن حرکت کرد، ایشان سه پیشنهاد مطرح کردند: الف) تفکر درباره بنیادی‌ترین گزاره‌های علمی در هر حوزه، ب) تجربه کردن زیست متفاوت (فردی و جمعی) و ج) مواجهه با تفکرات متفاوت برای افق‌گشایی در وادی تفکر.

بسط پیشنهادات پایانی ایشان به همراه دیگر نکات مطرح شده در جلسه در متن کامل گفتگو به زودی منتشر خواهد شد.
#سرگذشت‌پژوهی_خیزش_علمی

🆔 @BasijOloomPayeh