📵 پرداخت‌های بدون تماس (NFC) همیشه امن نیستند!

پرداخت بانکی با NFS گوشی موبایل متداول شده. با خطرات آن آشنایی داری؟
⚠️ حملات «NFC Relay» و بدافزارهای مبتنی بر Host-Card-Emulation (HCE) بیش از ۷۶۰ اپ‌اندروید مخرب برای سرقت تراکنش مبتنی بر HCE بانکی شناسایی شده‌اند.

🔎 هشدارها!! (توصیه های ایمنی را جدی بگیرید):
✅به مجوز «NFC / Tap to Pay» اپ‌ها با شک و دقت نگاه کن.
✅فقط از منابع رسمی (Google Play) و توسعه‌دهندگان شناخته‌شده نصب کن. (با تحریم چه کنیم نمیدونم 😭)
✅‏NFC را وقتی نیاز نداری خاموش کن.
✅در تنظیمات، برنامهٔ پیش‌فرض پرداخت را بررسی کن.

⚠️ چرا NFC Relay خطرناک است؟
🚨- در تراکنش‌های کارت/موبایل، POS و کارت با فرمت APDU کار میکنه
- مهاجم با دو دستگاه (یکی کنار POS و یکی برای ارتباط با دستگاه قربانی یا سرور C2) فرمان‌های APDU را به‌صورت «ریلی» منتقل میکنه تا تراکنش را از راه دور تکمیل کند. 😱
🚨- بدافزارهای جدید از HCE اندروید استفاده می‌کنند و با گرفتن دسترسی NFC و قرار گرفتن به‌عنوان «پِی‌مِت» پیش‌فرض، هم داده‌ها را می‌دزدند و هم می‌توانند در لحظه APDU را رِلِی کنند.
منبع
@MehrdadLinuxchannel

✨آیا سیستمت را در چند سال اخیر خریدی؟احتمالا x86-64-v3 پشتیبانی میشه

‏🚀 بریم برای سرعت بیشترو بهینه تر بودن
حالا Ubuntu 25.10 با پشتیبانی از معماری x86-64-v3 منتشر شد!

اگر سیستمت (نسل Haswell به بعد)، احتمالاً CPU تو از x86-64-v3 پشتیبانی می‌کنه نسل جدیدی از معماری x86-64 که برای پردازنده‌های مدرن طراحی شده.

🧠 چی فرق کرده؟
پشتیبانی از دستورهای جدید CPU مثل AVX2، BMI1/BMI2 و FMA
اجرای سریع‌تر برنامه‌های سنگین (فشرده‌سازی، رمزنگاری، شبیه‌سازی، یادگیری ماشین و غیره)
بهینه‌سازی مخصوص سخت‌افزار جدید بدون از کار انداختن نسخه‌های قدیمی

💡 چطور بفهمی سیستم‌ت آماده‌ست؟

ld.so --help | grep v3

اگر دیدی:

x86-64-v3 (supported, searched)

✅ یعنی اوکی😎

🧩 در Ubuntu 25.10 بخشی از بسته‌های آرشیو «main» برای این معماری بازسازی شده‌اند (حدود ۲۰۰۰)
در نسخه‌های بعدی (مثل 26.04 LTS) همه‌ی بسته‌ها با بهینه‌سازی کامل منتشر می‌شن.

🔧 برای فعال‌سازی (⚠️ اختیاری ریسک عدم پایداری):

echo 'APT::Architecture-Variants "amd64v3";' | sudo tee /etc/apt/apt.conf.d/99enable-amd64v3
sudo apt update && sudo apt upgrade

@MehrdadLinuxchannel
منبع

🎮 خبر برای گیمرهای لینوکس!

📈 اکتبر ۲۰۲۵، کاربران لینوکسی حدود ۳٫۰۵٪ از کل کاربران Steam اند
📊ویندوز در این دوره به ~۹۴٫۸۴٪ رسیده و سهم macOS حدود ۲٫۱۱٪

✅ نشانهٔ خوبیه؟
حتی اگر ۳٪ عدد کوچکیه در مقیاس میلیون‌ها کاربر معنی‌داره و نشان میده لینوکس داره به گزینهٔ جدی‌تری برای گیمینگ تبدیل میشه.
🔥ابزارهایی مثل Proton و پشتیبانی از سخت‌افزارهای گیمینگ لینوکسی (مثل Steam Deck) نقش مهمی در این رشد داشتند

✨استفاده Linux در بازی Game روی Steam در October 2025
Windows 94.84%
Linux 3.05%
macOS 2.11%
✨از نظر سیستم عامل لینوکسی
SteamOS Holo - 27.18%
Arch Linux - 10.32%
Linux Mint 22.2 - 6.65%
CachyOS - 6.01%
Ubuntu Core 22 - 4.55%

اینها واقعیت است. واقعیت را باید همانطور که هست دید
پس موقع معرفی به دوستان تازه وارد باید نشان داد که سهم لینوکس در بازی کمه و رو به رشد است

@MehrdadLinuxchannel

🚀 لینوکس در مرورگر، بدون ماشین مجازی!
کرنل لینوکس روی WebAssembly پورت شد
حالا میتونی لینوکس را مستقیماً در تب مرورگرت بوت کنی! 😎

🔥دمو آنلاین همین الان تست کن: linux-wasm

💡 هنوز ناپایداره، ولی نشون میده Wasm چقدر فراتر از وب میتونه بره:
از sandboxing گرفته تا تست آنلاین ویژگی‌های جدید کرنل.

🧠 نسخه فعلی با کرنل 4.6 و LLVM 17 ساخته شده و به کمک توسعه‌دهندگان نیاز دارد تا بخش‌های اتمیک و زمان‌بندی تکمیل شود.

👨‍💻 هدف نهایی؟
بوت سریع، سازگاری اپ‌های لینوکسی با وب، و اجرای سیستم‌عامل کامل در sandbox مرورگر.
گیت هاب پروژه
@MehrdadLinuxchannel

🌀 نصب آرچ با Wi-Fi به نصب‌کننده‌ی Archinstall اضافه شد 🚀

⚠️اگر چند سال پیش کسی می‌گفت «آرچ رو می‌تونی با چند مرحله‌ی ساده نصب کنی!» احتمالاً به شوخی می‌گرفتیم 🥴
✅با Archinstall ( اسکریپت رسمی نصب آرچ لینوکس ) دیگر خبری از ترس و پیچیدگی نیست.

‏🆕حالا نسخه‌ی Archinstall 3.0.13 با یک ویژگی بسیار مهم منتشر شده:
📡 منوی اتصال به Wi-Fi داخل نصاب آرچ لینوکس!
بدون نیاز به اجرای دستی iwctl یا wpa_cli 😎
✨کاربران لپ‌تاپ دیگر نیاز به اجرای چندین دستور شبکه به‌صورت دستی ندارند.

🔧 جزئیات فنی جالب برای اهل تکنیک:
از کتابخانه‌ی Textual (textualize.io) جایگزینی مدرن برای curses قدیمی در پایتون استفاده شده
دلیل تغییر؟ پشتیبانی ضعیف curses از ورودی‌های غیر-ASCII (مثل پسوردهایی با حروف خاص 😅).
فعلاً فقط منوی وای‌فای از Textual استفاده می‌کنه، ولی احتمالاً در نسخه‌های بعدی، کل رابط نصاب به Textual مهاجرت کنه.

🔥 آرچ در حال تغییره اما همچنان "Minimal" می‌ماند!
لینک Github
منبع
@MehrdadLinuxchannel

🎉 لینوکس مینت 22.3 و ابزار “System Information” جدید

✅لینوکس مینت ابزار قدیمی «System Reports» را کامل بازطراحی کرده و به «System Information» تبدیل کرده 🤩 تا عملکرد سخت‌افزار را بهتر به‌نمایش بده😎

🔹بخش USB: همه دستگاه‌های متصل شده، نوع‌شان، شناسه‌ها (ID)، سرعت اتصال و توان مصرفی‌
🔹بخش GPU: مدل کارت گرافیک، درایورش، وضعیت شتاب سخت‌افزاری
🔹بخش PCI: اطلاعات داخلی‌تر از قطعات کامپیوتر مثل کنترلرها، درایورها، برندها
🔹بخش BIOS: مادربورد، نسخه BIOS، حالت بوت، وضعیت Secure-Boot
🔥منتظر اپدیت جدید باشید
منبع
@MehrdadLinuxchannel

🚀داخل مرورگر، کدهای اسمبلی x86-64 بنویس، اجرا و دیباگ کن

سایت x86-64 Playground یک ویرایشگر، شبیه‌ساز و دیباگر آنلاین برای معماری x86-64 است. می‌توانی مستقیماً در مرورگر بنویسی، کامپایل کنی، اجرا کنی، و حتی فایل‌های ELF لینوکسی را آپلود و تحلیل کنی

🎯ویژگی‌ها:
🔹پشتیبانی از اسمبلرهایی مثل GNU AS، FASM، NASM.
🔹رابط دیباگر شبیه GDB: می‌توانی کنترل مرحله‌به‌مرحله (step)، مشاهده رجیسترها، حافظه، و disassembly را انجام دهی.
🔹اجرای کل محیط x86-64-Linux در داخل مرورگر: همهٔ کدها و ابزارها سمت کلاینت اجرا می‌شوند و نیاز به سرور نیست

🧩 برای چه کسانی مناسبه؟
دانشجویان امنیت، مهندسی معکوس، یا کسانی که می‌خواهند معماری و اسمبلی را “از نزدیک” ببینند😎
مربیان و آموزشگران (مثل خود مهرداد😁) که می‌خواهند مفاهیم معماری، حافظه، رِجیسترها را به صورت تعاملی به دانش‌آموزانشان آموزش دهند.

✔️ مزایای اصلی
بدون نصب: فقط مرورگر، اینجا کلیک کن
تقریبا آفلاین: پس از لود اولیه، ممکنه بدون اتصال اینترنت هم کار کند.
کد خودت را آپلود کن: فایل ELF لینوکسی را اپلود و در محیط اجرا کن.
منبع باز پروژه در GitHub
@MehrdadLinuxchannel

جایگزین پیشرفته برای cron
⚡️لینک آموزش cron در همین کانال
✨آموزش کرون جاب (Cron Job)
✨ آموزش با برگه راهنما

توزیع‌ لینوکسی شما systemd دارد ؟ پس systemd timers برای شماست

🔥ویژگی‌ها
🔹پیشرفته‌تر از cron
🔹یکپارچگی با systemd
🔹قابلیت‌های نظارت و گزارش‌گیری (systemctl)
🔹دقت بیشتر در زمان‌بندی
🔹عدم نیاز به محیط کاربر

✅مثال:
یک تایمر systemd، دو فایل نیازه:
‏Unit file (اجرا چه چیزی)
‏Timer file (زمان‌بندی اجرا )

1. فایل سرویس (/etc/systemd/system/mynoscript.service):

[Unit]
Denoscription=mehrdadlinux noscript
[Service]
ExecStart=/path/to/noscript.sh

2. فایل تایمر (/etc/systemd/system/mynoscript.timer):

[Unit]
Denoscription=every day at 2pm
[Timer]
OnCalendar=*-*-* 14:00:00
Unit=mynoscript.service
[Install]
WantedBy=timers.target

توضیح:
تایمر OnCalendar=*-*-* 14:00:00 : اسکریپت هر روز ساعت ۱۴:۰۰ اجرا شود.
در بخش [Service]، دستور اجرای اسکریپت
برای فعال‌سازی تایمر:

sudo systemctl daemon-reload  # بارگذاری مجدد
sudo systemctl enable mynoscript.timer # فعال‌سازی 
sudo systemctl start mynoscript.timer # شروع

@MehrdadLinuxchannel

معرفی واحد های پردازشی
CPU(Central processing unit)
واحد پردازش مرکزی
انعطاف‌پذیر، کندتر، برای کارهای عمومی
GPU(graphics processing unit)
واحد پردازش گرافیکی
بازی ، موازی‌سازی بالا، مناسب ML
TPU(Tensor Processing Units )
واحدهای پردازش تانسور
شبکه‌های عصبی، سریع‌ترین در ماتریس‌ها
NPU (Neural Processing Unit)
مخصوص پردازش شبکه‌های عصبی
در موبایل‌ها زیاد استفاده می‌شود (برای AI داخل دستگاه)
VPU (Vision Processing Unit)
مخصوص پردازش تصویر و ویدیو
مناسب کارهای بینایی ماشین مثل تشخیص چهره، پردازش دوربین
QPU (Quantum Processing Unit)
واحد پردازش کوانتومی
هنوز در مراحل تحقیقاتی / صنعتی اولیه
DPU (Data Processing Unit / SmartNIC)
پردازش شبکه و دیتا خارج از CPU
در دیتاسنترها برای offload کردن محاسبات شبکه‌ای
IPU (Intelligence Processing Unit)
مخصوص کارهای یادگیری عمیق با موازی‌سازی زیاد
DSP (Digital Signal Processor)
برای پردازش سیگنال‌ها: صوت، امواج، ارتباطات
مصرف کم انرژی، سرعت بالا در محاسبات تکراری
FPGA (Field-Programmable Gate Array)
ASIC (Application-Specific Integrated Circuit)
@MehrdadLinuxchannel

‏🚀 Blender 5.0 منتشر شد!

از ویرایش فیلم گرفته تا ساخت انمیشن دو بعدی و سه بعدی نرم‌افزار رایگان، متن‌باز و قدرتمند برای مدل‌سازی سه‌بعدی، انیمیشن، VFX و…
حجم فقط ۳۷۰ مگ حتی بدون نصب اجرا میشه
قدرت ✨⚡️

آپدیت خفن ، پر از تغییرات بنیادی و قابلیت‌های حرفه‌ای:

🔥🔥ویژگی های جدید
✨ پشتیبانی از HDR / Wide Gamut (روی لینوکس فقط با Wayland + Vulkan)
🎨 سیستم رنگ جدید + AgX HDR View + رنگ‌فضاهای ACES 1.3/2.0
‏✏️ Curve Drawing بازطراحی شد + ابزارهای جدید برای Curve و Geometry
‏🧩 ۶ Modifier جدید مبتنی بر Geometry Nodes
🔥 الگوریتم جدید Render حجم‌ها (Null Scattering)
🧍 مش پایهٔ Human Skeleton اضافه شد
‏📚 Storyboarding Workspace جدید

📥 دانلود نسخهٔ لینوکس
نسخهٔ Universal Binary برای همهٔ توزیع‌ها در دسترس است و بدون نصب اجرا میشه.🤯
(blender.org)
منبع

اون Linux Foundation در عکس نشانه ای است برای آنان که می اندیشند

نسخهٔ جدید Proxmox VE 9.1 منتشر شد!

‏Proxmox VE، پلتفرم متن‌باز مدیریت ماشین‌های مجازی و کانتینر بر پایهٔ لینوکس است

✅ چرا این نسخه مهمه؟
سه نیاز اصلی در محیط‌های مدرن را رفع کرده:
🔥ساخت کانتینرهای آماده سریع‌تر با OCI
✨امنیت بهتر برای VMها در سطح دیتاسنتر
⚡️شبکهٔ قابل مشاهده و مدیریت‌شده برای خوشه‌های مجازی و زیرساختی

⚙️ مهم‌ترین ویژگی‌ها:
✅قابلیت استفاده از تصاویر استاندارد Open Container Initiative (OCI) برای ساخت کانتینرهای LXC؛ یعنی شما می‌توانید تصویر آماده از رجیستری بگیرید یا آپلود کنید و مستقیماً به عنوان قالب استفاده کنید.

✅پشتیبانی از ذخیره‌سازی حالت “مجازی TPM” (vTPM) در فرمت QCOW2؛ این به شما امکان می‌دهد اسنَپ‌شات کامل VM را حتی زمانی که vTPM فعال است، بگیرید.

✅کنترل دقیق‌تر روی «Nested Virtualization» (مجازی‌سازی درونی) با فلگ جدید vCPU؛ مناسب برای محیط‌هایی که مثلاً Hyper-V یا ماشین‌مجازی‌های داخل ماشین اجرا می‌شوند.

✅ارتقا در بخش SDN با گزارش‌های جامع‌تر در رابط وب: مشاهده IP/MAC مهمان‌ها، نمایش شبکه‌های مجازی (VNets)، پلی‌ها (bridges) و ارتباطات درخت منابع.

@MehrdadLinuxchannel

در آموزش اصولا مباحث

A -> B -> C -> D

است، و باید به ترتیب یاد بگیرید

پکیج های آموزشی با عنوان های صفر تا صد فلان پر شده از

A->A->A->A->C

مدرس D را بلد نیست و چون اشراف نداره B را نمیگه
و فقط A را زیاد تدریس میکنه و از C مختصر میگه و یک اشاره بعضا اشتباه از یک چیزی که شنیده میکنه و پکیج را میفروشد( فرو میکند در ذهن مخاطب)

دانشجو A را میفهمه C را نمیفهمه و نمیدونه چرا

#غرهای_مهردادی

🔧 تا ۱۵ سال پشتیبانی برای Ubuntu LTS

شرکت Canonical با عرضه افزونهٔ «Legacy add-on» برای اشتراک Ubuntu Pro، پشتیبانی کامل برای نسخه‌های LTS اوبونتو را به ۱۵ سال رسانده است.
یعنی برای اولین‌بار از نسخهٔ Ubuntu 14.04 LTS به بعد، هر نسخهٔ LTS می‌تواند تا ۱۵ سال از به‌روزرسانی امنیتی و ابزارهای تطبیق (compliance) برخوردار بشه.

✅ چه چیزی پوشش داده میشه؟
۵ سال پشتیبانی استاندارد
+۵ سال از طریق ESM (Extended Security Maintenance)
+۵ سال با Legacy add-on — مجموع = ۱۵ سال

🎯 مهمه؟
در محیط‌هایی که ارتقای سیستم‌عامل هزینه‌بر، پیچیده یا دارای وابستگی‌های سخت‌افزاری هستند (مثل صنعت، دیتاسنتر، یا تجهیزات کنترل‌شده)، داشتن پشتیبانی طولانی‌مدت یعنی:
کاهش فشار برای مهاجرت سریع
امنیت و تداوم عملکرد سیستم بدون ریسک کاهش پشتیبانی
امکان برنامه‌ریزی بهتر برای به‌روزرسانی‌های عمده
@MehrdadLinuxchannel
منبع

🧰 نسخه جدید Docker Engine 29 امد
‏✅ containerd به‌عنوان پیش‌فرض برای ذخیره و مدیریت ایمیج‌ها
وقتی Docker را تازه نصب می‌کنی، لایه‌های تصویری و snapshotها توسط containerd ذخیره میشن. این یعنی هم اجرای کانتینر و هم مدیریت ایمیج‌ها در یک چارچوب استاندارد و مدرن انجام می‌شود. 😎

✅پشتیبانی آزمایشی از nftables در لینوکس
تا امروز Docker برای فایروال و قوانین شبکه از iptables / ip6tables استفاده می‌کرد. با Docker 29 میتونی بجای اون از nftables استفاده کنی که مدرن‌تر، انعطاف‌پذیرتر و آینده‌دارتره

dockerd --firewall-backend=nftables

مهمه؟🤔
بله همه دارن iptables را میزارن کنار داکر هم باید بزاره
الان همه containerd را به عنوان هسته runtime میشناسند
معماری ساده‌تر و قابل‌نگهداری‌تره

⚠️ حالا من چی کار کنم؟
تغییر به containerd که اختیاریه دوستی داشتی برو
استفاده از nftables هنوز experimental عه برای محیط تولید (production) استفاده نکن
@MehrdadLinuxchannel

📄 دستور stat در لینوکس
دستور stat یکی از دقیق‌ترین ابزارها برای گرفتن اطلاعات کامل فایل و دایرکتوری است؛ اطلاعاتی که نه ls -l نشان می‌دهد و نه ابزارهای ساده‌تر.
✅ کاربرد پایه

stat file.txt

اطلاعات کامل شامل:
اندازه، inode، مالک، مجوزها (عددی + سمبولیک)، تعداد hard linkها، زمان‌های دسترسی/ویرایش/تغییر (atime / mtime / ctime)، نوع فایل، دستگاه (Device major/minor)، بلاک‌ها و…

⚙️ آپشن‌های مهم و حرفه‌ای

stat -t file.txt     خروجی کوتاه و خلاصه
stat -c "%n %s %U %G %y" file.txt   قالب اختصاص

🔥 ترفندهای ترکیبی و خلاقانه با stat
🧩 یافتن همهٔ فایل‌های تغییر کرده در ۱ ساعت گذشته

find . -type f -exec stat -c "%Y %n" {} \; | awk -v now=$(date +%s) '$1 > now-3600'

🧩 تشخیص اینکه فایل معمولی، symlink یا directory

stat -c "%n → %F" *

✨برای متخصص DevOps ⚡️

stat -c '{"name":"%n","size":%s,"inode":%i,"perm":"%A","mtime":"%y"}' file.txt

#دیوار_لینوکس
@MehrdadLinuxchannel
#Linux #لینوکس
#linux_command

ستارهٔ زرد 💫 روی کامپیوترهای قدیمی را یادته؟

برا قشنگیه!🤔 شاید تبلیغاتی یا تزئینیه 🤦🏻‍♂️

پشت این برچسب ساده، یکی از مهم‌ترین تغییرات تاریخ سخت‌افزار قرار داره:
ورود استانداردهای مدیریت انرژی.

🔹قبل از ۱۹۹۲، کامپیوتر اصلاً “حالت Sleep” به معنای امروزی نداشت.
‏CPU همیشه فعال، مانیتورهای CRT تا لحظه خاموش‌کردن برق میسوزوندن

🔹سال ۱۹۹۲ سازمان حفاظت محیط زیست آمریکا (EPA) برنامه‌ی Energy Star را معرفی کرد.
سازندگان برای دریافت این برچسب مجبور شدند قابلیت‌های «صرفه‌جویی انرژی» را به سخت‌افزار اضافه کنند.

نتایج:
1️⃣ اضافه شدن گزینه‌های Power Management به BIOS
2️⃣ معرفی استاندارد APM (اولین API رسمی مدیریت انرژی)
3️⃣ توسعهٔ ACPI در سال ۱۹۹7؛ هنوز هم هست
4️⃣ ایجاد حالت‌های Standby، Suspend، Hibernate و Sleep
5️⃣ اضافه شدن قابلیت خاموش‌شدن خودکار مانیتور (DPMS)

با وجود حضور استاندارد، خود برچسب Energy Star کم‌کم از روی دستگاه‌ها حذف شد؛ چون مدیریت انرژی به یک قابلیت «بدیهی» در همه سخت‌افزارها تبدیل شده
@MehrdadLinuxchannel

تفاوت UX، UI و CX در نرم افزار چیه؟

‏🔹 (UI) ‏User Interface یعنی رابط کاربری.
روی ظاهر تمرکز داره رنگ‌ها، تایپوگرافی، آیکون‌ها، فاصله‌ها، چیدمان، دکمه‌ها.
هدف UI: زیبا، قابل‌فهم و قابل‌استفاده کردن صفحات.

‏🔹 (UX) ‏User Experience یعنی تجربه کاربر.
روی "احساس و مسیر" کاربر تمرکز داره راحتی استفاده، سادگی فرایند، سرعت انجام کار، نقاط درد.
‏UX تعیین می‌کنه کاربر چطور به هدفش برسه و چه حسی داشته باشه.
مبحث Information Architecture (IA) هستهٔ UX و HCI زمینه‌ی علمی پشت UX و Usability از ارکان UX است

‏🔹 (CX) ‏Customer Experience یعنی تجربه مشتری.
وسیع‌تر از UX است و فقط محصول را شامل نمیشه
از تبلیغات و خرید گرفته تا پشتیبانی، ارسال، ارتباط، اعتماد و رضایت کلی. مبحث CX معمولاً خروجی Service Design است.

اگر دوست داشتید در مورد BX و UR و IX بخونید

یک نرم افزار هایی آمده توی بازار که برام سوال شده آیا برنامه نویس این اصطلاحات حتی اصلا به گوشش خورده؟

@MehrdadLinuxchannel