بنیـادهای جغرافیـایی هویت برای کشـورها

 

یکی از ویژگی­های سیستم­های ژئوپلیتیـکی، عضویت متکثر و متداخل اعضا می­باشد. اعضای هر سیستمی منحصراً در آن سیستم عضو نیستند. به عبارتی وفاداری­های خود را تنها در یک سیستم منطقه ای یا جهانی تعریف و یا به آن منحصر نمی­کنند. هر عضو یا کشور در سیستم، می­تواند به طور همزمان و بر پایه مبانی جغرافیایی هویت­ساز خود در چند سیستم منطقه­ای و یا جهانی عضو باشد. در این صورت در هر سیستمی کشور عضو تعهدات و الزامات و فرصت­های خاص خود را خواهد داشت. در این حالت کشورهای عضو برای ایجاد تعادل و تعامل بین تعهدات و فرصت­ها در سیستم­های مختلف و بعضاً متعارض، و سازگاری آنها با ارزش­ها و منافع­ملی خود دچار مشکل می­باشند.

از آنجایی که مبانی جغرافیایی هویت­ساز کشورها یکی نیست و متعدد است، بنابراین عضویت کشورها در سیستم­های متنوع و متعدد امکان پذیر است. پس یک کشور می­تواند در چند سیستم به طور همزمان عضویت داشته باشد.

اگر این سیستم­ها با هم مطابقت داشته و جفت­وجور باشند، یعنی اینکه روابط خوبی با هم داشته باشند، در این صورت کشورها دچار مشکل نمی­شوند. ولی اگر با هم رقابت و یا تضاد داشته باشند سیاست خارجی کشورهای عضو آنها دچار مشکل می شوند. وقتی کشوری وارد یک سیستم می­شود یک سری تعهد، وظیفه، ماموریت به سیستم می­دهد و از طرف دیگر یک سری فرصت­ها، اختیار و حقوق را کسب می­کند. یعنی بین تعهد و فرصت توازن و هماهنگی برقرار می­کند.

به طور مثال، وقتی کشور ایران عضو اکو میشود، یک سری فرصت­هایی را کسب می­کند و به تبع آن یک سری تعهداتی را هم به اکو دارد که باید رعایت کند. بنابراین در اینجا فرصت و تعهد باهم هستند. پس وقتی ایران عضو اکو شد وفاداری خاصی به این سیستم دارد، چون عضو آن است. یعنی از منافع اکو دفاع می­کند. ایران بطور همزمان ممکن است عضو یک سیستم دیگر هم باشد. در اینجا نیز یک سری فرصتها و تعهدات وجود دارد. شاید در سیستم­های دیگر هم به طور همزمان عضو باشد. اگر این سیستم­ها که ایران در آنها عضویت دارد با هم ضد و یا رقیب باشند، این سوال مطرح می­شود که در اینجا این کشور چه باید بکند؟

در اینجا به این دلیل که این کشور (ایران) نمی­داند وفاداری­های خاص خود را با کدام سیستم تعریف کند به مشکل بر می­خورد. این مشکل آن دسته از کشورهایی است که به طور همزمان در چند سیستم ضد هم و یا رقیب عضویت دارند.

به طور مثال، امریکا از یک­ طرف عضو سیستم اپک است و هویت جغرافیایی خود را از موقعیت ساحلی‌اش در اقیانوس آرام میگیرد و از طرف دیگر عضو سیستم نفتا است و هویت جغرافیایی خود را از عضویت در پهنه آمریکای شمالی می‌گیرد. سیستم اپک آب پایه است و سیستم نفتا خشکی ­پایه می­باشد. این دوتا سیستم ممکن است با هم رقیب باشند. بنابراین کشور آمریکا باید بین آنها تعادل برقرار کند.

همچنین، کشور ایران جزء منطقه خلیج ­فارس است، پس خلیج فارس سرچشمه جغرافیایی هویت­ساز برای ایران است. به طور همزمان ایران عضو خزر هم است، پس خزر نیز سرچشمه جغرافیایی هویت­ساز برای ایران است. ایران همزمان عضو منطقه مسلمان­نشین دنیا هم است، پس جهان اسلام سرچشمه جغرافیایی هویت­ساز برای ایران است. بهمین ترتیب ایران جزء قلمرو تشیع جهان، جزء فلات ایران و قلمرو تمدن ایرانی، جزء اقیانوس هند، جزء قاره آسیا هم است، بنابراین تمامی اینها سرچشمه هویت­ساز جغرافیایی برای ایران می­باشند و ایران ذاتاً حق عضویت در سیستم­های منطقه ای را دارد که در این فضاهای جغرافیایی شکل می­گیرد.

این تئوری (مبانی جغرافیای هویت، یا بنیادهای جغرافیایی هویت­ساز )، را می­توان به تمامی کشورها تعمیم دادکه می تواند پتانسیل عضویت آنها را در سیستم­های منطقه ای و جهانی فراهم ­کند. همچنین از طریق این تئوری می­توان پی­برد که کشورها چه تعداد مبانی جغرافیایی هویت­ساز دارند و کشورها در چند سیستم می توانند عضویت داشته باشند. می­توان از طریق این تئوری سطوح اشتراک و افتراق کشورها را درآورد و جایگاه و نقش کشورها را در سیستم ژئوپلیتیـکی جهان تعیین و مقایسه کرد. این تئوری در پیش­بینی و آینده­نگری سیاست­های جهانی به ما کمک می­کند.

 

برگرفته از سایت دکتر محمدرضا حافظ نیا

به مناسبت هفته پژوهش، انجمن ژئوپلیتیک شعبه خراسان رضوی و گروه جغرافیای دانشکده ادبیات و علوم انسانی برگزار می کنند:




"پسافردیسم و شهرهای جهانی "


 

سخنران: دکتر مرتضی قورچی؛ عضو هیأت علمی دانشگاه شهید بهشتی


 


زمان : دوشنبه 23 آذر ماه 1394 ساعت 10 الی 12


 

مکان: تالار دکتر شریعتی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی مشهد

♻️ زباله نریزید. لطفاً!
@zobalenarizid

📜 کاغذ زباله نیست 📜

عبارت های آموزنده
" آن دسته مفاهیم، نظریه ها و گزاره های علمی و معرفتی از ارزش و اعتبار تولیدی برخوردارند که محصول پژوهش علمی و یا ذهن مکاشفه ای خود نویسنده هستند و به جایی ارجاع یا رفرنس نداده اند.
روایت محض و یا مونتاژ آثار علمی و معرفتی دیگران، هر چند بجای خود ارزشمند است، ولی تولید علم ناب محسوب نمی شود."

(م. حافظ نیا)

"نقد علمی درست به پاکسازی و سالم سازی عرصه علم از خرافات، و نیز تکامل علم و معرفت منجر می شود"

 ( م. حافظ نیا )

حرف و نظر خود را جایی بگویید که شنونده برای آن هزینه کرده باشد

 دوستی و دشمنی ابدی و پایدار وجود ندارد. پس اعتماد مطلق نباید کرد و تمام پلهای ارتباط را نیز نباید خراب کرد.

 من بناچار با انسان ها، الگوها و پارادایم هایی زندگی می کنم که هستند، ولی برای آنهایی هستم که در آینده خواهند آمد و من آنگاه نخواهم بود.

می کوشم بیش از آنکه بخوانم، فکر کنم و بیش از آنکه روایت کنم تولید کنم.

سلام
از اینکه عضو کانال مهارت پژوهشگری شده اید بسیار خرسندیم.
در این کانال سعی می کنیم مهارت های پژوهشگری را به شما آموزش دهیم.
پاورپوینت های آموزشی حرفه ای و به روز را به صورت رایگان در اختیار شما قرار دهیم.
راستی ممکنه شما هم سؤالاتی در این زمینه داشته باشید و ما می تونیم براتون محتوای آموزشی درست کنیم.
اینطوری کانال مهارت میشه یه آموزشگاه مجازی و به دلیل همه گیر شدن خیلی ها ازش استفاده می کنن.
این آموزش ها رایگانه ولی شما چه کمکی به ما می تونید بکنید؟
1- کانال رو به دوستانتون معرفی کنید. بالاخص افراد علاقه مند.
2- کانال مهارت رو در گروه هایی که عضو هستید معرفی و منتشر کنید.
3- اگر محتوای آموزشی دارید برای انتشار در اختیار ما قرار دهید.
لینک کانال جهت دعوت از دوستان: https://telegram.me/isociology
هدف ما آموزش در زمینه های روش تحقیق، آمار و نرم افزار، تکنیک های تهیه و ارائه گزارش، سخنوری، تدریس و هر موضوعی که به آموزش و پژوهش علوم انسانی کمک می کنه هستش.
با آرزوی توفیق برای شما...

کانال مهارت پژوهش اجتماعی
برگزاری کارگاه های مجازی
پاسخ به سؤالات متداول
https://telegram.me/isociology
پس از ورود JOIN را بزنید.

نظریه استراتژیهای ژئوپلیتیکی تولید صلح، امنیت و توسعه

فایل ترجمه فارسی این مصاحبه را می توانید از اینجا دانلود نمائید.

منبع