📣 #معرفی_مقاله #اختصاصی

🔺حلقه‌های علمی و انتقال دانش: «شیخ بهایی» و حلقه علمی سیارش در ایران عصر صفوی 🔺

🔺Scholarly Circles and the Transmission of Knowledge: Bahāʾ al-Dı̄n al-ʿĀmilı̄ (d. 1030/1621) and His Mobile Scholarly Circle in Safavid Iran🔺

✍🏻 Mahdieh Tavakol

مرکز و کتابخانه مطالعات اسلامی به زبان‌های اروپایی: انتقال دانش و سازوکارهای آن، به‌ویژه در بستر فرهنگ و تمدن اسلامی، همواره موضوعی جذاب و پردامنه برای پژوهشگران بوده است. فراتر از نهادهای رسمی همچون مدارس و نظامیه‌ها، شیوه‌های غیررسمی و پویای آموزش، مبتنی بر رابطه‌ی استاد و شاگرد و حلقه‌های علمی، نقشی بنیادین در تولید، حفظ و گسترش علوم در ادوار مختلف ایفا کرده است. عصر صفوی در ایران، با ویژگی‌های منحصربه‌فرد مذهبی، سیاسی و اجتماعی خود، عرصه‌ای پویا برای ظهور و تداوم چنین الگوهایی از انتقال دانش بود.

مهدیه توکل (دانشگاه آزاد، برلین) در مقاله‌ای با عنوان «حلقه‌های علمی و انتقال دانش: بهاءالدین العاملی (م. ۱۰۳۰/۱۶۲۱) و حلقه علمی سیارش در ایران عصر صفوی» دریچه‌ای نو به فهم یکی از این شیوه‌های پویای انتقال دانش می‌گشاید. توکل با تمرکز بر زندگی پرتحرک شیخ بهایی و ارتباط تنگاتنگ او با دربار شاه عباس اول، نشان می‌دهد که حلقه‌ی علمی پیرامون این عالم دینی، نه در چارچوب یک مدرسه‌ی ثابت، بلکه در قالب یک «مدرسه‌ی سیار» عمل می‌کرده است. این مدرسه‌ی سیار، که همگام با سفرهای متعدد شیخ در مقام مشاور شاه و شیخ‌الاسلام پایتخت از شهری به شهر دیگر جابجا می‌شد، نقشی اساسی در گسترش میراث فکری شیعه و پرورش شاگردان در نقاط مختلف امپراتوری صفوی داشت. نویسنده‌ی مقاله با تکیه بر شواهد دقیق مستخرج از نسخه‌های خطی، از جمله اجازات، بلاغات، قرائات و یادداشت‌های شخصی شاگردان، به بازسازی این «جغرافیای دانش» متحرک می‌پردازد.

برای مطالعه‌ی مروری بر این مقاله اینجا کلیک کنید.

📌مرکز و کتابخانه مطالعات اسلامی به زبان‌های اروپایی

@islamicstudiesظ

🔴 آیا برای دانشگاه هوش مصنوعی آماده‌اید؟ همه‌چیز در آستانه تغییر است / chronicle

🔹 ظهور دانشگاه‌های تماماً هوش مصنوعی (AI U):
تا پایان دهه، دانشگاه‌هایی با حداقل نیروی انسانی و کاملاً مبتنی بر هوش مصنوعی ظهور خواهند کرد. این دانشگاه‌ها که توسط شرکت‌های فناوری مانند گوگل یا آمازون پشتیبانی می‌شوند، بدون نیاز به پردیس فیزیکی و با هزینه‌های بسیار پایین‌تر، آموزش را به‌ویژه برای ۴۰ میلیون آمریکایی که تحصیلات ناتمام دارند، ارائه خواهند داد. این دانشگاه‌ها با تمرکز بر رشته‌هایی مانند حسابداری یا تاریخ، مدارک حرفه‌ای و درجه‌های تحصیلی انعطاف‌پذیر ارائه می‌کنند.

🔹 محدودیت دیدگاه تقلب‌محور:
در حالی که برخی دانشگاه‌ها نگران استفاده دانشجویان از هوش مصنوعی برای تقلب هستند، این نگرانی تنها سطحی از تأثیرات عمیق این فناوری را نشان می‌دهد. تقلب در دانشگاه‌ها پدیده جدیدی نیست و حتی اگر ابزارهایی برای جلوگیری از آن توسعه یابند، نمی‌توانند جلوی گسترش هوش مصنوعی در سایر حوزه‌های آموزش عالی را بگیرند. تمرکز بیش از حد بر این موضوع، مانع درک تغییرات ساختاری بزرگ‌تر می‌شود.

🔹 رقابت فزاینده در استفاده از هوش مصنوعی:
دانشگاه‌های پیشرو مانند آیوی لیگ، دانشگاه‌های دولتی برتر، و کالج‌های هنرهای لیبرال در حال سرمایه‌گذاری سنگین روی هوش مصنوعی هستند. برخی از آن‌ها دوره‌های کاملاً مبتنی بر هوش مصنوعی را آزمایش کرده‌اند و از این فناوری برای بهبود نرخ فارغ‌التحصیلی و اشتغال استفاده می‌کنند. در دهه آینده، رتبه‌بندی‌هایی مانند US News & World Report، توانایی‌های هوش مصنوعی دانشگاه‌ها را در ارزیابی‌های خود لحاظ خواهند کرد. در مقابل، دانشگاه‌های کم‌منابع مانند کالج‌های محلی و دانشگاه‌های منطقه‌ای به دلیل کمبود بودجه، در این رقابت عقب خواهند ماند و شکاف میان دانشگاه‌های «دارا» و «ندار» عمیق‌تر خواهد شد.

🔹 هوش مصنوعی به‌عنوان بخشی از برند دانشگاهی:
دانشگاه‌ها به زودی خود را به‌عنوان «مبتنی بر هوش مصنوعی» معرفی خواهند کرد، مشابه داشتن یک تیم ورزشی موفق یا امکانات رفاهی لوکس. این برندسازی نشان‌دهنده توانایی ارائه آموزش شخصی‌سازی‌شده، پاسخگویی سریع به نیازهای دانشجویان، و تحقیقاتی در لبه دانش خواهد بود. دانشجویان و والدین هنگام انتخاب دانشگاه، درباره وجود دوره‌های مبتنی بر هوش مصنوعی یا مشاوران هوش مصنوعی سؤال خواهند پرسید.

🔹 نابودی خلاق در آموزش عالی:
هوش مصنوعی مصداقی از «نابودی خلاق» (مفهومی از جوزف شومپیتر) است که در آن نوآوری، صنایع ناکارآمد را متحول می‌کند. آموزش عالی با هزینه‌های ثابت بالا (مانند خوابگاه‌ها و آزمایشگاه‌ها) و کاهش تعداد دانشجویان، دچار بحران اقتصادی شده است. هوش مصنوعی با کاهش هزینه‌ها و ارائه ارزش بیشتر (مانند آموزش انعطاف‌پذیر و شخصی‌سازی‌شده) این مدل شکسته را بازسازی می‌کند، مشابه تحولی که عکاسی دیجیتال در برابر عکاسی فیلمی ایجاد کرد.

🔹 کاهش نیروی انسانی و تغییر نقش استادان:
هوش مصنوعی به تدریج جایگزین دستیاران آموزشی، استادان غیرثابت، و حتی استادان ثابت خواهد شد. در ابتدا، دستیاران و سپس استادان غیرثابت حذف می‌شوند و در نهایت، حتی استادان ثابت نیز تحت فشار قرار می‌گیرند. برای مثال، هوش مصنوعی می‌تواند خودرو طراحی کند و دارو کشف کند، بنابراین ساده‌لوحانه است که فکر کنیم نمی‌تواند از عهده سخنرانی یا نمره‌دهی برآید. استادانی که می‌خواهند بمانند، باید به‌عنوان تکنسین‌های هوش مصنوعی فعالیت کنند، محتوای درسی را برای هوش مصنوعی آماده کنند، و با این فناوری در طراحی دوره‌ها و ارزیابی‌ها همکاری کنند.

🔹 تحول تجربه دانشجویی با هوش مصنوعی:
هوش مصنوعی تجربه‌ای کاملاً شخصی‌سازی‌شده برای دانشجویان ایجاد می‌کند. از دسترسی به ویدئوهای درسی در هر زمان و مکان تا دریافت مشاوره ۲۴ ساعته، دانشجویان دیگر به برنامه‌های کلاسی سنتی محدود نخواهند بود. تا سال ۲۰۳۰، هر دانشجو یک «عامل هوش مصنوعی» شخصی خواهد داشت که مانند یک دستیار فوق‌هوشمند، برنامه درسی، تکالیف، و حتی سلامت روانی او را مدیریت می‌کند. این عوامل حتی می‌توانند دوره‌های درسی را از منابع جهانی (مانند یوتیوب یا دانشگاه‌های دیگر) طراحی کنند و با استفاده از فناوری‌هایی مانند واقعیت افزوده، تجربه‌های آزمایشگاهی مجازی ارائه دهند.

🔹 نقش برجسته علوم انسانی در عصر هوش مصنوعی:
در حالی که رشته‌های فنی مانند علوم داده و ریاضیات از هوش مصنوعی بهره‌مند می‌شوند، علوم انسانی نیز می‌تواند نقشی کلیدی ایفا کند. با ظهور سؤالات اخلاقی، قانونی، و اجتماعی درباره هوش مصنوعی، دانشمندان علوم انسانی می‌توانند به‌عنوان «وجدان» این فناوری عمل کنند و به آن کمک کنند تا جایگاه خود را در جامعه پیدا کند.

مرقع تصاویر نُه تن از علمای تهران در عصر ناصری از مرقّعات کتابخانه سلطنتی کاخ گلستان / محمدرضا بهزادی

فصلنامۀ ذخایر شرق، شمارۀ دوم، بهار 1403 هـ ش
https://news.1rj.ru/str/zakhairsharq

🔗 کدئین (@kodoiin):
من این آقای حمیدرضا محمدی را نمی‌شناختم. ایشون با کاری که کرد (پروژهٔ گنجور) بزرگ‌ترین خدمت رو به تاریخ ادبیات و زبان فارسی کرد. واقعا دست مریزاد مرد بزرگ
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
🔗 حرفه: هنرمند (@Herfehhonarmand):
گفت‌وگو با حمیدرضا محمدی، مؤسس پروژه‌ی
"گنجور"

در آبان ۱۴۰۱، صفحات وب‌سایت گنجور بیش از ۲۴۲ میلیون بار بازدید شدند؛ عددی فراتر از جمعیت فعلی ایران. گنجور پدیده‌ای فرهنگی است که بی‌صدا، اما پراثر، به بخشی از حافظه جمعی فارسی‌زبانان تبدیل شده.

حضور فیدل کاسترو، رهبر کوبا در دانشگاه تهران در اردیبهشت سال 1380. وی در این تصویر درحال سخنرانی در تالار علامه امینی کتابخانه مرکزی می‌باشد- از مجموعه عکسهای کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

شهید سید حسن نصرالله در مسجد دانشگاه تهران سال 1379- در این تصویر دکتر خلیلی عراقی ، رئیس وقت دانشگاه تهران نیز دیده می شود. از مجموعه عکسهای کتابخانه مرکزی

حضور کوفی عنان دبیرکل فقید سازمان ملل در دانشکدۀ حقوق دانشگاه تهران در آذر 1376- از مجموعه عکسهای کتابخانه مرکزی

مراسم تشییع پیکر دکتر احمد حامی، پدر مهندسی ایران در بهمن ماه سال 1379- از مجموعه عکسهای کتابخانه مرکزی

نامه دانشگاه تهران به دانشگاه تبریز برای ارسال چند سخنران برای ایراد خطابه در تاریخ دی ماه 1326ش
سخنرانان معرفی شده:
علی اصغر حکمت، صورتگر، فرزانفر، مسعود کیهان و جلال الدین همایی
https://news.1rj.ru/str/UT_Central_Library

نامه بازنشستگی علی اصغر حکمت که جهانشاه صالح امضا کرده است.
21/6/1342
https://news.1rj.ru/str/UT_Central_Library

معرفی دانشیاران دانشکده ادبیات برای واگذاری کرسی های درس های این دانشکده و تعیین هر استاد برای درسی معین.
https://news.1rj.ru/str/UT_Central_Library

فایل را پایین ملاحظه فرمایید

📚 خودبایگانی (Self-archiving): پلی برای دسترسی آزاد به دانش علمی

در عصر اطلاعات، دانش علمی نباید پشت دیوارها پنهان بماند. تحقیقات نشان می‌دهد که مقالات Open Access به‌طور میانگین ۱۸٪ بیشتر از مقالات اشتراکی استناد دریافت می‌کنند. این آمار تنها یک بخش از داستان است؛ دسترسی آزاد به علم، نوآوری، همکاری بین‌المللی و پیشرفت جامعه را تسریع می‌کند.

📚 خودبایگانی: ابزاری در دستان هر پژوهشگر

خودبایگانی (Self-archiving) یکی از کارآمدترین و در عین حال ساده‌ترین روش‌های مشارکت در جنبش علم باز است. این فرآیند به معنای انتشار قانونی نسخه‌ای از مقاله در مخازن دیجیتال عمومی است؛ با رعایت کامل حقوق ناشر و سیاست‌های کپی‌رایت.

📝 انواع نسخه‌های قابل بایگانی

ناشران علمی معمولاً اجازه خودبایگانی یکی از سه نسخه زیر را می‌دهند:

🔸 پیش چاپ (Preprint)

▪️نسخه اولیه مقاله پیش از فرآیند داوری علمی
▪️سریع‌ترین راه اشتراک‌گذاری یافته‌ها
▪️مناسب برای دریافت بازخورد زودهنگام از جامعه علمی

🔸 پس‌چاپ (Postprint)

▪️نسخه نهایی پذیرفته‌شده پس از بررسی داوران
▪️شامل اصلاحات و بهبودهای علمی، بدون قالب‌بندی ناشر
▪️متعادل‌ترین گزینه برای خودبایگانی

🔸 نسخه منتشرشده (Published Version)

▪️نسخه نهایی با قالب‌بندی ناشر
▪️قابل اشتراک‌گذاری تنها در صورت اجازه صریح ناشر


معرفی ابزار Open Access Policy Finder

سایت SHERPA/RoMEO سابق که اکنون با نام جدید Open Access Policy Finder فعالیت می‌کند، جامع‌ترین منبع اطلاعاتی درباره سیاست‌های خودبایگانی است.

اطلاعات قابل دسترسی:

✅ مجوز خودبایگانی: کدام نسخه‌ها مجاز هستند؟
🏛 محل انتشار: مخازن نهادی، شخصی یا عمومی؟
🗓 دوره محدودیت (Embargo): چه مدت باید صبر کرد؟
📜 نوع مجوز: شرایط استفاده و توزیع چیست؟

برای اطمینان از جزئیات نهایی، پس از بررسی اطلاعات در Open Access Policy Finder، توصیه می‌شود همواره به وب‌سایت رسمی ناشر نیز مراجعه شود.

📱 راهنمای اشتراک‌گذاری مقالات در شبکه‌های اجتماعی

هنگام انتشار مقالات در پلتفرم‌هایی مانند ریسرچ گیت، لینکدین، توییتر و سایر بسترها:

▪️سیاست ناشر را بررسی کنید.
▪️نوع نسخه مجاز (preprint/postprint/published) را مشخص کنید.
▪️دوره محدودیت (embargo) را در نظر بگیرید.

⚖️ ملاحظات حقوقی:

▪️هرگز نسخه PDF نهایی ناشر را بدون مجوز منتشر نکنید.
▪️در صورت شک، با کتابخانه دانشگاهی مشورت کنید.
▪️حقوق همکاران را محترم بشمارید.

🔹دسترسی گسترده به میلیون‌ها پری‌پرینت در SCiNiTO AI، نشان‌دهنده ظرفیت بالای خودبایگانی در تسریع جریان اطلاعات علمی و تقویت مشارکت پژوهشگران در علم باز است.

🆔@SCINITOAI_IRAN

دمو سوپر اپلیکیشن سابیت در روز یکشنبه ۱۴۰۴/۰۳/۱۱ ساعت 9 الی 11 صبح به صورت رایگان برگزار می‌شود. در این جلسه فضای کلی اپ، توضیحات فنی و روش همکاری برای کتابخانه ها و ناشرین توضیح و در نهایت پرسش و پاسخ انجام خواهد شد.

ثبت نام و دریافت لینک جلسه: https://B2n.ir/jw2595

یک بلیط مسافرتی است. تصویر بالا مدل را نشان می دهد. بلیط برای مسافرت از کاظمین به کربلا و برای 9 نفر بوده است. مبلغ آن هم 207 روپیه.
از اسناد کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران
https://news.1rj.ru/str/UT_Central_Library

کتاب قانون اساسی
در صدر فروش امریکا

در ماه‌های اخیر، فروش کتاب قانون اساسی و آثار قانونی مشابه، با رشدی کم‌سابقه در دو دهه اخیر همراه بوده؛ به‌طوری که میزان فروش آن‌ها در امریکا ۵ برابر بیشتر از سال ۲۰۲۳ گزارش شده است.

با آن‌که متن کامل این اسناد به‌صورت رایگان و آنلاین در دسترس عموم قرار دارد، بسیاری از مخاطبان همچنان ترجیح می‌دهند نسخه‌ای چاپی از آن را در دست داشته باشند.

با رقابتی شدن این آثار، ناشران مختلف با طراحی‌های متنوعی در حال بازنشر و عرضه آن‌ها هستند.

انتشارات رندم هاوس هم به زودی نسخه جدید خود را منتشر خواهد کرد:
ترکیبی از قانون اساسی و بیانیه استقلال در یک جلد گالینگور، با طراحی تازه و مقدمه‌ای از یک تاریخ‌نگار برجسته، با هدف بازخوانی این متون برای مخاطب امروز.

این استقبال نشان می‌دهد که در دوران بحران‌های سیاسی، مخاطبان گسترده‌ای سراغ متون مرجع و بنیادین می‌روند؛ آثاری که درباره نظم، قانون و مسئولیت جمعی سخن می‌گویند.

در صنعت نشر، چنین لحظاتی فرصتی کم‌نظیر برای ایفای نقشی فرهنگی و نیز پاسخ دادن هوشمندانه به یک تقاضای واقعی در بازار است.

منبع: Scripps News

صفحه ای از نکاح نامه عصمت خانم .... با مهریه ... مبلغ صد و بیست تومان وجه ریال بیست و چهار نخودی ده عدد یک تومان رایج خزانه عامره ناصر الدین شاهی خلد الله ملکه و به انضمام نیم دانگ مشاع از کل ششدانگ یک باب خانه مسکونی ....
از اسناد کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران
متن کامل را پایین ملاحظه فرمایید