این بخش، گزارشی کوتاه و مستند از اسناد فرخ‌خان امین‌الدوله در سال‌های ۱۲۴۹ تا ۱۲۷۳ است؛ دوره‌ای که او از جوانی کاشانی به یکی از چهره‌های برجسته دربار قاجار می‌رسد.
این اسناد، تصویر روشنی از ماموریت‌ها، روابط و مکاتبات اداری و شخصی او به دست می‌دهند و گوشه‌های مبهم تاریخ آن عصر را روشن می‌کنند.
مجموعه‌ای ارزشمند و کم‌نظیر در عرصه تاریخ و ادب..
https://news.1rj.ru/str/UT_Central_Library

🔹رئیس کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران به مناسبت روز کتاب، کتابخوانی و کتابدار مطرح کرد:
کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران، گنجینه‌ای زنده در مسیر دیجیتالی‌شدن دانش / کتاب‌های چاپی به پایان راه می‌رسند / هوش مصنوعی، یار تازه کتابخانه‌ها در مسیر پژوهش و آموزش

حجت‌الاسلام و المسلمین دکتر رسول جعفریان، رئیس کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران، به مناسبت روز کتاب، کتابخوانی و کتابدار، با اشاره به جایگاه ممتاز کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران در نظام علمی و فرهنگی کشور، از تاریخچه، مأموریت‌ها، دستاوردها و چشم‌انداز آینده این نهاد علمی سخن گفت.

https://news.ut.ac.ir/fa/news/50997


@UT_NEWSLINE

دانشگاه شیکاگو پنج جلد از مجموعۀ شش جلدی «تاریخ نقشه‌نگاری»اش را بصورت رایگان در دسترس قرار داده است. هر بخش و فصل از هر جلد در ستون سمت چپ دسترس است:
https://press.uchicago.edu/books/hoc/index.html

📹تالار آینه اثر کمال‌الملک

«#تالار_آینه» یکی از آثار شاخص #محمد_غفاری، معروف به #کمال‌الملک، #نقاش معروف معاصر ایرانی است. او کار روی این اثر را حدود ده سال پس از ساخت تالار آینه آغاز کرد و بیش از پنج سال بر سر آن زمان صرف نمود. نقاش در این تصویر با اغراق در تکنیک‌های بعدنمایی به فضای تالار، طول، عرض و عمقی بیش از واقعیت آن بخشیده است.
#هنر #نقاشی
@pdfart
@rezamahdavi51.

امروز ادامه درس سند شناسی در کتابخانه مرکزی با تدریس سرکار خانم دکتر سوسن اصیلی 👆 👇

خبرهای خلاصه خودمونی از کتاب
در هفته‌ای که گذشت:

💣 شورای کتابخانه‌های اسکاتلند (برای تعطیلی ۵۳ کتابخانه طی ۱۰ سال گذشته) هشدار بحرانی صادر کرد. این هفته طرح «تضمین آینده کتابخانه‌های اسکاتلند» را داده‌اند که مطمئن شوند دولت از حداقل خدمات برای همهٔ شهرها و روستاها، سرمایه‌گذاری دیجیتال و ساخت کتابخانه‌های مدرن و کم‌مصرف حمایت می‌کند.

🤝 در نشست پروژه LibrarIN معلوم شد فقط ۲۵ ٪ کتابخانه‌ها واقعاً مردم را در طراحی خدمات شریک می‌کنند، بقیه فکر می‌کنند «خودمان بهتر می‌دانیم». حالا اروپا تصمیم گرفته نسل تازه‌ای از کتابخانه‌های مردم‌محور و مشارکتی بسازد که از بالا اداره نمی‌شوند!

🗳 آمریکایی‌ها هر سال اوایل نوامبر یک رأی‌گیری محلی دارند که درباره بودجه و پروژه‌های شهری تصمیم می‌گیرند. امسال از ۳۱ طرح مربوط به کتابخانه‌ها ۲۴‌ تایش رأی آورد. لایبرری ژورنال می‌گوید این یعنی مردم نشان دادند کتابخانه واقعاً به کارشان می‌آید.

💸 وب‌تون (پلتفرم بزرگ کمیک و داستان آنلاین) با اینکه درآمدش بالا رفته، به‌خاطر سقوط تبلیغات و افزایش هزینه‌ها ۱۱ میلیون دلار (بیش از یک همت) ضرر داد و سهامش ۲۰ ٪ ریخت. غول‌های نشر هم اگر روی یک منبع درآمد تکیه کنند، زمین می‌خورند.

✈️ امسال اماراتی‌ها روی پاسپورت همه مسافرانی که از فرودگاه شارجه رد می‌شوند یک مهر مخصوص «نمایشگاه بین‌المللی کتاب شارجه» زدند که مسافر از همان اول وارد حال‌وهوای کتاب شود. تا پس‌فردا همچنان مهر می‌زنند، ساده و بدون هزینه و خلاقانه!

💰حاکم شارجه امسال هم هم‌زمان با نمایشگاه کتاب شارجه ۴.۵ میلیون درهم (۱۴۰ میلیارد تومان) پول داد تا کتابخانه‌های امارت بروند نمایشگاه، کتاب بخرند. اینجوری هم کتابخانه‌ها را تقویت می‌کند، هم خوش به حال ناشران می‌شود.

✏️ یونسکو اعلام کرده چند نهاد تخصصی یک همکاری سه‌ساله را برای تقویت یادگیری مادام‌العمر (دوره‌های سواد و مهارت دیجیتال) در کشورهای عربی شروع کرده‌اند. مرکز منطقه‌ای این طرح هم عربستان است.

📺 در آستانۀ هفتۀ کتاب مژده لواسانی مجموعه شعرش را در خانه هنرمندان رونمایی کرد؛ پیمان معادی در رونمایی کتاب ترجمه‌ تازه‌اش گفت این لحظه برایش از فرش قرمز هم جذاب‌تر است؛ و... بعضی‌ها اعتراض کردند که چرا سلبریتی‌ها را ریخته‌اید وسط نشر، بعضی‌ها هم استقبال کردند.

📜 حکم زینب موسوی صادر شد: شش ماه زندان + دفاع از یک رساله اجباری زیر نظر بنیاد فردوسی + اجرای ۱۲۰ ساعت قصه‌گویی از شاهنامه در مناطق محروم با هماهنگی کانون پرورش فکری و وزارت آموزش و پرورش.

📚 با کاغذک در جریان بازار کتاب باشید.

دکتر پرویز ناتل خانلری نخستین پژوهش عمیق و علمی درباره وزن شعر فارسی را پایه گذاشت؛ کاری که از پایان‌نامه دکتری او آغاز شد و با تحقیق «تحول اوزان غزل فارسی» ادامه یافت.
در سال ۱۳۳۷ دو باب نخست «وزن شعر فارسی» منتشر شد و به‌سبب اصطلاحات تازه و نگاه نو، به‌سرعت مرجعیت یافت.
خانلری در ۱۳۴۵ نسخه کامل‌تری از کتاب را با بخش‌های «شعر و وزن» و «عروض فارسی» عرضه کرد؛ اثری موجز، ابتکاری و تأثیرگذار.

تصویری قدیمی از آرامگاه باباطاهر در قاب یک کارت پستال در سال 1299 شمسی در مجموعه فایل‌های اهدایی کتابخانه مرکزی
https://news.1rj.ru/str/UT_Central_Library

استاد ذبیح‌الله صفا، پژوهشگر برجسته فرهنگ ایران، در مقدمهٔ گنج سخن—که مجموعه‌ای از زندگی و آثار شاعران بزرگ پارسی‌گوست—مروری فشرده و روشنگر بر تاریخ شعر فارسی عرضه می‌کند. او نخست به زبان شعر فارسی، یعنی فارسی دری، می‌پردازد؛ زبانی که از قرن سوم هجری جای پهلوی ساسانی را گرفت و به زبان اصلی ادب ایرانی بدل شد.

صفا سپس به پیشینه زبان پهلوی و نقش آن در دوره اسلامی اشاره می‌کند و یادآور می‌شود که پژوهش‌های او—به‌ویژه رسالهٔ مهم حماسه‌سرایی در ایران—سال‌هاست راهنمای دوستداران شاهنامه و جویندگان شناخت دقیق‌تر از دگرگونی‌ها و سیر تطور شعر فارسی است..
@UT_Central_Library

نمایشنامه روحوضی با عنوان پهلوان کچل نوشتۀ استاد علی نصیریان از مجموعه نمایشنامه‌های موجود در کتابخانه مرکزی
https://news.1rj.ru/str/UT_Central_Library

روسای کتابخانه های مرکزی دانشگاهها و مراکز آموزش عالی وزارت علوم

▫️انتشار فهرست پژوهشگران پراستناد جهان در سال ۲۰۲۵

آنچه به‌عنوان پژوهشگران پراستناد (Highly Cited Researchers) می‌شناسیم، دقیقاً همین فهرست است که توسط شرکت Clarivate و بر پایه داده‌های پایگاه Web of Science و ارزیابی‌های کیفی تکمیلی منتشر می‌شود.

فهرست‌هایی که تحت عنوان "۱ درصد برتر" یا "۲ درصد برتر" در جاهای دیگر معرفی می‌شوند، ارتباطی با Clarivate ندارند و اعتبار علمی آن‌ها نیز تا حدی محل تردید است.

در سال ۲۰۲۵، تغییرات مهمی در شیوه انتخاب پژوهشگران اعمال شده تا فهرست نهایی منصفانه‌تر، دقیق‌تر و قابل اعتمادتر باشد.

هدف Clarivate تنها معرفی افراد با بیشترین استناد نیست، بلکه اطمینان از این است که آثار منتخب، سالم، معتبر و دارای تأثیر واقعی در جامعه علمی باشند.

تغییرات و بهبودهای کلیدی در روند انتخاب
در سال گذشته، سخت‌گیری‌هایی نظیر حذف پژوهشگرانی با:

سطح غیرعادی نویسندگی گروهی (Hyper-authorship)

خوداستنادی بیش از حد (Excessive Self-citation)

الگوهای غیرمعمول استنادات مشترک (Unusual Collaborative Citation Patterns)

اعمال شده بود.

در سال ۲۰۲۵ نیز دو تغییر اساسی در روند انتخاب صورت گرفت:

۱- پالایش دقیق‌تر مقالات:

مقالاتی که نویسندگان آن‌ها در سال‌های گذشته به‌دلیل تخلف علمی یا دست‌کاری در استناد از فهرست حذف شده بودند، امسال از بررسی کنار گذاشته شدند. این اقدام موجب شد پژوهشگران شایسته‌ای که آثارشان پیش‌تر در سایه قرار داشت، فرصت دیده‌شدن پیدا کنند.

۲- ارزیابی نظام‌مندتر با کمک فناوری:

در مرحله دوم انتخاب، از روش‌های الگوریتمی دقیق‌تر استفاده شد تا دخالت سلیقه انسانی کاهش یابد و فرایند داوری منصفانه‌تر باشد. با این حال، ارزیابی انسانی همچنان بخش مهمی از این فرآیند باقی مانده است.

آمار کلی فهرست ۲۰۲۵

در مجموع، ۷۱۳۱ جایزه پژوهشگر پراستناد به ۶۸۶۸ فرد منحصربه‌فرد تعلق گرفته است؛ چون برخی پژوهشگران در بیش از یک حوزه علمی برگزیده شده‌اند. این پژوهشگران در ۶۰ کشور و منطقه فعالیت دارند.

از نظر جغرافیایی، ۸۶٫۱ درصد از کل جوایز تنها در ۱۰ کشور و ۷۴٫۶ درصد در پنج کشور نخست (آمریکا، چین، بریتانیا، آلمان و استرالیا) متمرکز شده است.

بیش از ۵۷ درصد از کل پژوهشگران پراستناد جهان در ایالات متحده یا چین زندگی می‌کنند.

ده کشور برتر

۱- آمریکا (۲۶۷۰)
۲- چین (۱۴۰۶)
۳- بریتانیا (۵۷۰)
۴- آلمان (۳۶۳)
۵- استرالیا (۳۱۲)
۶- کانادا (۲۲۷)
۷- هلند (۱۹۴)
۸- هنگ‌کنگ (۱۴۵)
۹- سوئیس (۱۳۰)
۱۰- فرانسه (۱۲۱)

از عربستان سعودی ۳۰ پژوهشگر و از ترکیه تنها ۲ پژوهشگر در فهرست حضور دارند.

ده مؤسسه برتر

۱- آکادمی علوم چین (۲۵۸)
۲- دانشگاه هاروارد (۱۷۰)
۳- دانشگاه استنفورد (۱۴۱)
۴- دانشگاه چینهوا (۹۱)
۵- مؤسسه فناوری ماساچوست (۸۵)
۶- مؤسسه ملی سلامت آمریکا (۸۴)
۷- انجمن ماکس‌پلانک – آلمان (۶۶)
۸- دانشگاه آکسفورد (۵۹)
۹- دانشگاه پنسیلوانیا (۵۹)
۱۰- کالج دانشگاهی لندن – (۵۹)

ده حوزه پژوهشی برتر

۱- بین‌رشته‌ای (۳۵۶۹)
۲- پزشکی بالینی (۳۷۹)
۳- زیست‌شناسی و بیوشیمی (۳۱۴)
۴- علوم اجتماعی (۲۶۰)
۵- محیط‌ زیست و بوم‌شناسی (۲۳۹)
۶- شیمی (۲۳۷)
۷- علوم اعصاب و رفتار (۱۹۲)
۸- علوم مواد (۱۸۷)
۹- مهندسی (۱۸۶)
۱۰- علوم گیاهی و جانوری (۱۶۶)

وضعیت ایران

در فهرست ۲۰۲۵، تنها سه پژوهشگر ایرانی حضور دارند.

در سال ۲۰۲۴ نیز سه نفر، در سال ۲۰۲۳ پنج نفر، در سال ۲۰۲۲ دوازده نفر و در سال ۲۰۲۱ پانزده نفر از ایران در این فهرست قرار داشتند.

پژوهشگران پراستناد ایرانی در سال ۲۰۲۵:

۱- دکتر مهدی دهقان – در فیلد ریاضیات (استاد تمام دانشکده ریاضی و علوم کامپیوتر دانشگاه صنعتی امیرکبیر)

۲- دکتر محمدعلی منصورنیا – در فیلد علوم اجتماعی (استاد اپیدمیولوژی و آمار زیستی دانشگاه علوم پزشکی تهران)

۳- دکتر مجید سلطانی – در فیلد بین‌رشته‌ای (دانشیار گروه تبدیل انرژی–بایو در دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی)

شایان ذکر است که دکتر منصورنیا در فهرست سال گذشته نیز حضور داشت و تداوم حضور او نشان‌دهنده اثرگذاری پایدار پژوهش‌هایش در سال‌های اخیر است.

#research_metrics
#research_outputs
#highly_cited
#clarivate
#webofscience
#citation

🆔 @irevidence

این کتاب مجموعه‌ای است از پنج مقاله استادان و پژوهشگران برجسته دانشگاه تهران که در سال ۱۳۲۹ با عنوان کنجکاوی‌های علمی و ادبی انتشار یافت. گفتارهای کتاب عبارت‌اند از:
خاندان سعدالدین حموی نوشته سعید نفیسی،
قطعه ازبَغِستان از دکتر محمد معین،
جنبهٔ ریاضی ابوریحان بیرونی به قلم غلامحسین رهنما،
نشان رسمی دانشگاه تهران اثر مهدی بهرامی،
و مقاله‌ای از هانری کُربَن به زبان انگلیسی.
این مجموعه، نمونه‌ای درخشان از پژوهش‌های علمی و ادبی آن روزگار و گواه همکاری اندیشمندان نامدار ایران و جهان است.
https://news.1rj.ru/str/UT_Central_Library

کتاب هشت مقاله تاریخی و ادبی نوشتهٔ نصرالله فلسفی (چاپ 1330) مجموعه‌ای از هشت پژوهش دقیق در تاریخ و ادب ایران است. نویسنده در این مقالات، به موضوعاتی چون لشکرکشی محمود غزنوی به سومنات، برآمدن نادرشاه در دشت مغان, نقش اسفَراینی در اعتلای زبان فارسی, ایرانِ روزگار داریوش بزرگ, ساروتقی وزیر صفوی, زندگی شاعران درباری, چهره و اندیشه‌های گوبینو, و نامه‌های تاریخی عصر سلجوقیان می‌پردازد.
https://news.1rj.ru/str/UT_Central_Library