بیست سال تحول در کتابهای الکترونیکی (eBook)؛ چگونه کتابخانهها دسترسی جهانی به دانش را دگرگون کردند
در گزارشی آموزشی – خبری،Springer Nature به ۲ دهه تحول eBook در کتابخانههای دانشگاهی میپردازد و نشان میدهد که این تحول چگونه دسترسی به منابع علمی را تسریع و بهشکلگیری آموزش و پژوهش مدرن کمک کرده است.
در اوایل دهه ۲۰۰۰، انتقال از کتابهای چاپی به الکترونیکی آرام آغاز شد، اما بهتدریج مشخص شد که eBookها میتوانند نسبت به منابع فیزیکی، دسترسی سریع، جهانی و بیوقفه فراهم کنند، بهویژه در زمانی که نیاز به محتوا از زنجیره عرضه سنتی فراتر رفت.
راهاندازی برنامه eBook در ۲۰۰۶ و ایجاد کلکسیونهای موضوعی به کتابداران اجازه داد دسترسی به منابع را در همه رشتهها برنامهریزی و گسترش دهند، که این امر باعث شد منابعی که قبلاً محدود بودند در مقیاس وسیعتری قابلدسترس شوند.
امروزه بیش از ۲۶۰,۰۰۰ عنوان eBook در حوزههای علوم پایه، مهندسی، پزشکی، علوم انسانی و اجتماعی در پورتفولیوی (Portfolio) Springer Nature وجود دارد که هر ساله هزاران عنوان جدید به آن افزوده میشود.
یکی از پیشرفتهای مهم، ارائه دسترسی DRM-free با امکان چندکاربره است، بهطوریکه کاربران بهطور همزمان و بدون محدودیت میتوانند محتوا را دانلود، نقلقول و استفاده کنند؛ این قابلیت بهویژه در زمانهای اوج تقاضا مانند روزهای امتحان اهمیت دارد.
گزارش تأکید دارد که دسترسیپذیری برای همه کاربران نیز بهعنوان یک اصل اساسی در نظر گرفته شده و طبق استانداردهای قانون دسترسپذیری اروپا (EAA) از سال ۲۰۲۵، eBookها باید برای استفاده با صفحهخوان و ابزارهای کمکی مناسب طراحی شوند.
در فرایند توسعه eBookها، ادغام اصول کیفیت و اعتبار علمی از طریق داوری همتا و ابزارهای کمکی مدرن مانند بررسیهای هوش مصنوعی انجام میشود تا آثار دیجیتال از نظر علمی قابلاعتماد باقی بمانند.
گزارش همچنین نشان میدهد که تحول دیجیتال نهفقط فناورانه بوده، بلکه تغییری فرهنگی است که کتابخانهها در آن نقش محوری داشتهاند و بهطور فعال به ترویج تمرکز بر دسترسی، مشارکت و خدمات کاربرمحور کمک کردهاند.
این دو دهه تجربه نشان میدهد که پوشش جامع، دسترسی نامحدود و طراحی کاربرپسند eBookها باعث شده محتواهای علمی بهسرعت در اختیار دانشجویان و پژوهشگران در سراسر جهان قرار گیرد.
در نهایت، مقاله اشاره میکند که آینده eBookها در سفارشیسازی تجربه یادگیری، انعطاف در استفاده و انطباق با نیازهای پژوهشی نهفته است و کتابخانهها همچنان نقش تسهیلگر و محافظ دانش دیجیتال را ایفا خواهند کرد.
منبع: Springer Nature، منتشر شده ۱۳ ژانویه ۲۰۲۶
https://www.springernature.com/gp/librarians/the-link/ebooks-blogpost/20-years-ebooks-libraries-global-digital-access/27838938?utm_medium=organic_social&utm_source=LinkedIn&utm_campaign=SMT_%266836247859
گزارشگر: فرزانه قنادينژاد
كارمند كتابخانه مركزي دانشگاه تهران
@UT_Central_Library
در گزارشی آموزشی – خبری،Springer Nature به ۲ دهه تحول eBook در کتابخانههای دانشگاهی میپردازد و نشان میدهد که این تحول چگونه دسترسی به منابع علمی را تسریع و بهشکلگیری آموزش و پژوهش مدرن کمک کرده است.
در اوایل دهه ۲۰۰۰، انتقال از کتابهای چاپی به الکترونیکی آرام آغاز شد، اما بهتدریج مشخص شد که eBookها میتوانند نسبت به منابع فیزیکی، دسترسی سریع، جهانی و بیوقفه فراهم کنند، بهویژه در زمانی که نیاز به محتوا از زنجیره عرضه سنتی فراتر رفت.
راهاندازی برنامه eBook در ۲۰۰۶ و ایجاد کلکسیونهای موضوعی به کتابداران اجازه داد دسترسی به منابع را در همه رشتهها برنامهریزی و گسترش دهند، که این امر باعث شد منابعی که قبلاً محدود بودند در مقیاس وسیعتری قابلدسترس شوند.
امروزه بیش از ۲۶۰,۰۰۰ عنوان eBook در حوزههای علوم پایه، مهندسی، پزشکی، علوم انسانی و اجتماعی در پورتفولیوی (Portfolio) Springer Nature وجود دارد که هر ساله هزاران عنوان جدید به آن افزوده میشود.
یکی از پیشرفتهای مهم، ارائه دسترسی DRM-free با امکان چندکاربره است، بهطوریکه کاربران بهطور همزمان و بدون محدودیت میتوانند محتوا را دانلود، نقلقول و استفاده کنند؛ این قابلیت بهویژه در زمانهای اوج تقاضا مانند روزهای امتحان اهمیت دارد.
گزارش تأکید دارد که دسترسیپذیری برای همه کاربران نیز بهعنوان یک اصل اساسی در نظر گرفته شده و طبق استانداردهای قانون دسترسپذیری اروپا (EAA) از سال ۲۰۲۵، eBookها باید برای استفاده با صفحهخوان و ابزارهای کمکی مناسب طراحی شوند.
در فرایند توسعه eBookها، ادغام اصول کیفیت و اعتبار علمی از طریق داوری همتا و ابزارهای کمکی مدرن مانند بررسیهای هوش مصنوعی انجام میشود تا آثار دیجیتال از نظر علمی قابلاعتماد باقی بمانند.
گزارش همچنین نشان میدهد که تحول دیجیتال نهفقط فناورانه بوده، بلکه تغییری فرهنگی است که کتابخانهها در آن نقش محوری داشتهاند و بهطور فعال به ترویج تمرکز بر دسترسی، مشارکت و خدمات کاربرمحور کمک کردهاند.
این دو دهه تجربه نشان میدهد که پوشش جامع، دسترسی نامحدود و طراحی کاربرپسند eBookها باعث شده محتواهای علمی بهسرعت در اختیار دانشجویان و پژوهشگران در سراسر جهان قرار گیرد.
در نهایت، مقاله اشاره میکند که آینده eBookها در سفارشیسازی تجربه یادگیری، انعطاف در استفاده و انطباق با نیازهای پژوهشی نهفته است و کتابخانهها همچنان نقش تسهیلگر و محافظ دانش دیجیتال را ایفا خواهند کرد.
منبع: Springer Nature، منتشر شده ۱۳ ژانویه ۲۰۲۶
https://www.springernature.com/gp/librarians/the-link/ebooks-blogpost/20-years-ebooks-libraries-global-digital-access/27838938?utm_medium=organic_social&utm_source=LinkedIn&utm_campaign=SMT_%266836247859
گزارشگر: فرزانه قنادينژاد
كارمند كتابخانه مركزي دانشگاه تهران
@UT_Central_Library
Springernature
Twenty years of eBooks: How libraries turned a quiet shift into a global revolution in digital access | For Librarians | Springer…
Marking 20 years of eBooks: how libraries transformed access with curated collections, DRM-free access and accessibility
راهنمای شاخص دگرسنجه (Altmetric) و پایگاه آلتمریکس (Altmetric Explorer) برای سنجش تأثیرگذاری علمی
راهنمای University of Michigan Library معرفی میکند که ابزارهای Altmetric و Altmetric Explorer for Institutions چگونه میتوانند به پژوهشگران کمک کنند تا تأثیرگذاری علمی و نحوه رویتپذیری آثار پژوهشی در سطح آنلاین را بهتر درک و تحلیل کنند.
این راهنما بهصورت آموزشی طراحی شده تا کاربران، به ویژه دانشجویان و اعضای هیئتعلمی، مفاهیم اصلی آلتمریکس را بیاموزند و بدانند این ابزار چگونه نشانههای توجه عمومی و علمی را برای مقالات، دادهها و دیگر خروجیهای پژوهشی جمعآوری میکند.
آلتمریکس به جای تکیه صرف بر شاخصهای سنتی مانند تعداد استنادها، فعالیت در شبکههای اجتماعی، خبرگزاریها، بلاگها و سایر پلتفرمهای آنلاین را نیز بررسی میکند تا تصویری چندبعدی از نحوه تعامل جامعه با پژوهش ارائه دهد.
ابزار Altmetric Explorer نسخهی حرفهایتر است که امکان تحلیل سطح مؤسسهای و گروهی را فراهم میکند و به کتابخانهها یا واحدهای پژوهشی کمک میکند تا روندهای توجه علمی را در یک زمینه یا رشته خاص دنبال کنند.
راهنما توضیح میدهد که چگونه میتوان گزارشها و نمودارهای آلتمریکس را برای ارائه به اعضای هیئتعلمی، بودجهدهندگان یا همکاران تهیه کرد تا اثرگذاری پژوهشها را بهصورت ملموس نشان داد.
همچنین این ابزار میتواند در برنامهریزی استراتژیک پژوهشی مورد استفاده قرار گیرد، زیرا نمایهای از موضوعات پژوهشی پرطرفدار، همکاران بالقوه و شبکههای انتشار اثر ارائه میکند.
در سطح آموزشی، راهنما به پژوهشگران میآموزد که چگونه دادههای آلتمریکس را بخوانند، تفسیر کنند و با دیگر معیارهای سنجش علمی ادغام کنند تا چشمانداز جامعی از اثربخشی پژوهش بهدست آورند.
همچنین ابزار برای افزایش دیدهشدن آثار علمی از طریق انتخاب کلیدواژه بهینه، انتخاب نشریات مناسب و توزیع در شبکههای علمی کاربرد دارد و به این ترتیب میتواند به ارتقای گزارشهای پژوهشی و پروفایلهای علمی فردی کمک کند.
راهنمای Altmetric و Altmetric Explorer بخشی از مجموعه LibGuides است که توسط کارشناسان کتابخانه دانشگاه میشیگان تهیه شده و منابع، لینکها و نکات عملی برای استفاده مؤثر از این ابزارها را در اختیار کاربران قرار میدهد.
این راهنمای آموزشی برای هر پژوهشگری که میخواهد پیگیری و بهبود دیدهشدن پژوهش خود در محیط آکادمیک و عمومی را یاد بگیرد، منبعی کاربردی و دقیق است.
منبع: University of Michigan Library، منتشر شده 12 اگوست 2025
https://guides.lib.umich.edu/c.php?g=1050673
گزارشگر: فرزانه قنادينژاد
كارمند كتابخانه مركزي دانشگاه تهران
@UT_Central_Library
راهنمای University of Michigan Library معرفی میکند که ابزارهای Altmetric و Altmetric Explorer for Institutions چگونه میتوانند به پژوهشگران کمک کنند تا تأثیرگذاری علمی و نحوه رویتپذیری آثار پژوهشی در سطح آنلاین را بهتر درک و تحلیل کنند.
این راهنما بهصورت آموزشی طراحی شده تا کاربران، به ویژه دانشجویان و اعضای هیئتعلمی، مفاهیم اصلی آلتمریکس را بیاموزند و بدانند این ابزار چگونه نشانههای توجه عمومی و علمی را برای مقالات، دادهها و دیگر خروجیهای پژوهشی جمعآوری میکند.
آلتمریکس به جای تکیه صرف بر شاخصهای سنتی مانند تعداد استنادها، فعالیت در شبکههای اجتماعی، خبرگزاریها، بلاگها و سایر پلتفرمهای آنلاین را نیز بررسی میکند تا تصویری چندبعدی از نحوه تعامل جامعه با پژوهش ارائه دهد.
ابزار Altmetric Explorer نسخهی حرفهایتر است که امکان تحلیل سطح مؤسسهای و گروهی را فراهم میکند و به کتابخانهها یا واحدهای پژوهشی کمک میکند تا روندهای توجه علمی را در یک زمینه یا رشته خاص دنبال کنند.
راهنما توضیح میدهد که چگونه میتوان گزارشها و نمودارهای آلتمریکس را برای ارائه به اعضای هیئتعلمی، بودجهدهندگان یا همکاران تهیه کرد تا اثرگذاری پژوهشها را بهصورت ملموس نشان داد.
همچنین این ابزار میتواند در برنامهریزی استراتژیک پژوهشی مورد استفاده قرار گیرد، زیرا نمایهای از موضوعات پژوهشی پرطرفدار، همکاران بالقوه و شبکههای انتشار اثر ارائه میکند.
در سطح آموزشی، راهنما به پژوهشگران میآموزد که چگونه دادههای آلتمریکس را بخوانند، تفسیر کنند و با دیگر معیارهای سنجش علمی ادغام کنند تا چشمانداز جامعی از اثربخشی پژوهش بهدست آورند.
همچنین ابزار برای افزایش دیدهشدن آثار علمی از طریق انتخاب کلیدواژه بهینه، انتخاب نشریات مناسب و توزیع در شبکههای علمی کاربرد دارد و به این ترتیب میتواند به ارتقای گزارشهای پژوهشی و پروفایلهای علمی فردی کمک کند.
راهنمای Altmetric و Altmetric Explorer بخشی از مجموعه LibGuides است که توسط کارشناسان کتابخانه دانشگاه میشیگان تهیه شده و منابع، لینکها و نکات عملی برای استفاده مؤثر از این ابزارها را در اختیار کاربران قرار میدهد.
این راهنمای آموزشی برای هر پژوهشگری که میخواهد پیگیری و بهبود دیدهشدن پژوهش خود در محیط آکادمیک و عمومی را یاد بگیرد، منبعی کاربردی و دقیق است.
منبع: University of Michigan Library، منتشر شده 12 اگوست 2025
https://guides.lib.umich.edu/c.php?g=1050673
گزارشگر: فرزانه قنادينژاد
كارمند كتابخانه مركزي دانشگاه تهران
@UT_Central_Library
guides.lib.umich.edu
Research Guides: Altmetric and Altmetric Explorer for Institutions: What is Altmetric?
This guide provides an introduction and overview of the Altmetric and Altmetric Explorer for Institutions tools licensed by the U-M Library.
مجلة_تراث_الحلة_من_العدد_1_إلى_العدد_29.rar
407.4 MB
29 شماره مجله تراث الحله
@UT_Central_Library
@UT_Central_Library
📚 #معرفی_کتاب
🔺شناخت زیست خانوادگی مسلمانان: دگرگونی روابط، زندگی شخصی و نابرابری
🔺Understanding Muslim Family Life: Changing Relationships, Personal Life and Inequality
👈🏻 نویسنده: Joanne Britton
👈🏻 ناشر: Bristol University Press
👈🏻 سال انتشار : (2024)
👈🏻شابک: 9781529221718
معرفی ناشر
این اثر، منظری بدیع به زندگی خانوادگی مسلمانان در جامعه بریتانیا میگشاید. با اتکا به مناقشات اخیر، نویسنده بررسی میکند که چرا نظریههای خانواده اغلب از خانوادههای مسلمان غافل بودهاند و برای جبران این نادیدهانگاری، چارچوبی جامع پیشنهاد میدهد.
این کتاب با الهام از رویکردهای استعمارزدایی، پیامدهای دیدگاههای محدود و انگزنندهای را آشکار میسازد که فهمِ ما از خانوادههای مسلمان را شکل دادهاند. نویسنده ضمن توجه ویژه به تکثر فزایندهی اشکال خانواده و نقش جنسیت و نسل، مقولات نژاد، قومیت و طبقه را نیز مد نظر قرار میدهد. او بدینسان نشان میدهد که چگونه شناختی عمیقتر از زیست خانوادگی مسلمانان میتواند راهگشای سیاستگذاریها برای رفع نابرابریها باشد و معتقد است که خانوادههای مسلمان باید در کانون راهکارهای سیاستی جای گیرند.
فهرست مطالب
۱) مقدمه
۲) نظریهپردازی درباره زیست خانوادگی مسلمانان
۳) هویت و تعلقخاطر: واکاوی نقاط تلاقی
۴) تغییر نگرشها: خانوادههای مسلمان به مثابه یک «مسئله»
۵) رویهها و مناسک ازدواج
۶) مناسبات جنسیتی و گونههای متنوع رابطه
۷) نسل و روابط میاننسلی
۸) نابرابری، محرومیت و تبعیض
۹) نتیجهگیری
📌مرکز و کتابخانه مطالعات اسلامی به زبانهای اروپایی
@Islamicstudies
🔺شناخت زیست خانوادگی مسلمانان: دگرگونی روابط، زندگی شخصی و نابرابری
🔺Understanding Muslim Family Life: Changing Relationships, Personal Life and Inequality
👈🏻 نویسنده: Joanne Britton
👈🏻 ناشر: Bristol University Press
👈🏻 سال انتشار : (2024)
👈🏻شابک: 9781529221718
معرفی ناشر
این اثر، منظری بدیع به زندگی خانوادگی مسلمانان در جامعه بریتانیا میگشاید. با اتکا به مناقشات اخیر، نویسنده بررسی میکند که چرا نظریههای خانواده اغلب از خانوادههای مسلمان غافل بودهاند و برای جبران این نادیدهانگاری، چارچوبی جامع پیشنهاد میدهد.
این کتاب با الهام از رویکردهای استعمارزدایی، پیامدهای دیدگاههای محدود و انگزنندهای را آشکار میسازد که فهمِ ما از خانوادههای مسلمان را شکل دادهاند. نویسنده ضمن توجه ویژه به تکثر فزایندهی اشکال خانواده و نقش جنسیت و نسل، مقولات نژاد، قومیت و طبقه را نیز مد نظر قرار میدهد. او بدینسان نشان میدهد که چگونه شناختی عمیقتر از زیست خانوادگی مسلمانان میتواند راهگشای سیاستگذاریها برای رفع نابرابریها باشد و معتقد است که خانوادههای مسلمان باید در کانون راهکارهای سیاستی جای گیرند.
فهرست مطالب
۱) مقدمه
۲) نظریهپردازی درباره زیست خانوادگی مسلمانان
۳) هویت و تعلقخاطر: واکاوی نقاط تلاقی
۴) تغییر نگرشها: خانوادههای مسلمان به مثابه یک «مسئله»
۵) رویهها و مناسک ازدواج
۶) مناسبات جنسیتی و گونههای متنوع رابطه
۷) نسل و روابط میاننسلی
۸) نابرابری، محرومیت و تبعیض
۹) نتیجهگیری
📌مرکز و کتابخانه مطالعات اسلامی به زبانهای اروپایی
@Islamicstudies
مرکز و کتابخانه مطالعات اسلامی به زبان های اروپایی
شناخت زیست خانوادگی مسلمانان: دگرگونی روابط، زندگی شخصی و نابرابری - مرکز و کتابخانه مطالعات اسلامی به زبان های اروپایی
این اثر، منظری بدیع به زندگی خانوادگی مسلمانان در جامعه بریتانیا میگشاید. با اتکا به مناقشات اخیر، نویسنده بررسی میکند که چرا نظریههای خانواده اغلب از خانوادههای مسلمان غافل بودهاند و برای جبران این نادیدهانگاری، چارچوبی جامع پیشنهاد میدهد. این کتاب…
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
📺 *اولین زن استاد فیزیک دانشگاه تهران را نمی شناسید؟!*
🔻کاری از گروه مستند تلویزیون اینترنتی دانشگاه تهران
#فیزیک
@ut_internet_tv| شبکه دانشگاه تهران
🔻کاری از گروه مستند تلویزیون اینترنتی دانشگاه تهران
#فیزیک
@ut_internet_tv| شبکه دانشگاه تهران
Forwarded from کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران (Ras)
به اطلاع پژوهشگران گرامی دانشگاه تهران می رساند: دسترسی به پایگاههای علمی الکترونیکی فارسی (مانند سیویلیکا، مجلات تخصصی نور ، نرم افزارهای کاربردی نور و نورلایب ) از طریق صفحه زیر برقرار می باشد:
https://library.ut.ac.ir/fa/grid/162
کاربران دانشگاه تهران میتوانند پس از فعال کردن" vpn اختصاصی دانشگاه تهران"، منابع مورد نیاز خود را جستجو و دانلود کنند.
همچنین دسترسی به کتابخانه دیجیتال آریان از طریق لینک زیر برقرار است:
https://utdlib.ut.ac.ir
کتابخانه دیجیتال آریان شامل متن کامل دیجیتالی پایان نامه و نسخه های خطی و میکروفیلم ها، کتابهای درسی قدیمی ، کتابهای لاتین و ... است.
کاربران لازم است در این سامانه ابتدا ثبت نام کرده باشند و چنانچه ایمیل دانشگاه را در سامانه ثبت کرده باشند امکان دریافت و خرید را دارند . کاربران دانشگاه تهران که ایمیل غیر سازمانی ثبت کرده اند تا زمان اتصال اینترنت می توانند با فعال کردن vpn دانشگاه تمام متن پایان نامه ها و نسخه های خطی را از طریق پیش نمایش مطالعه نمایند.
https://library.ut.ac.ir/fa/grid/162
کاربران دانشگاه تهران میتوانند پس از فعال کردن" vpn اختصاصی دانشگاه تهران"، منابع مورد نیاز خود را جستجو و دانلود کنند.
همچنین دسترسی به کتابخانه دیجیتال آریان از طریق لینک زیر برقرار است:
https://utdlib.ut.ac.ir
کتابخانه دیجیتال آریان شامل متن کامل دیجیتالی پایان نامه و نسخه های خطی و میکروفیلم ها، کتابهای درسی قدیمی ، کتابهای لاتین و ... است.
کاربران لازم است در این سامانه ابتدا ثبت نام کرده باشند و چنانچه ایمیل دانشگاه را در سامانه ثبت کرده باشند امکان دریافت و خرید را دارند . کاربران دانشگاه تهران که ایمیل غیر سازمانی ثبت کرده اند تا زمان اتصال اینترنت می توانند با فعال کردن vpn دانشگاه تمام متن پایان نامه ها و نسخه های خطی را از طریق پیش نمایش مطالعه نمایند.
Forwarded from کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران (Ras)
دسترسی به پایگاه های اطلاعاتی
به اطلاع پژوهشگران گرامی دانشگاه تهران می رساند:
دسترسی به پایگاههای علمی الکترونیکی Science Direct و Scopus و Scopus AI و پایگاههای علمی الکترونیکی فارسی (مانند سیویلیکا، مجلات تخصصی نور ، نرم افزارهای کاربردی نور و نورلایب ) از طریق صفحه زیر برقرار می باشد:
https://library.ut.ac.ir/fa/page/8729
کاربران دانشگاه تهران میتوانند پس از فعال کردن" vpn اختصاصی دانشگاه تهران"، منابع مورد نیاز خود را جستجو و دانلود کنند.
همچنین دسترسی به کتابخانه دیجیتال آریان از طریق لینک زیر برقرار است:
https://utdlib.ut.ac.ir
کتابخانه دیجیتال آریان شامل متن کامل دیجیتالی پایان نامه و نسخه های خطی و میکروفیلم ها، کتابهای درسی قدیمی ، کتابهای لاتین و ... است.
کاربران لازم است در این سامانه ابتدا ثبت نام کرده باشند و چنانچه ایمیل دانشگاه را در سامانه ثبت کرده باشند امکان دریافت و خرید را دارند . کاربران دانشگاه تهران که ایمیل غیر سازمانی ثبت کرده اند تا زمان اتصال اینترنت می توانند با فعال کردن vpn دانشگاه تمام متن پایان نامه ها و نسخه های خطی را از طریق پیش نمایش مطالعه نمایند.
به اطلاع پژوهشگران گرامی دانشگاه تهران می رساند:
دسترسی به پایگاههای علمی الکترونیکی Science Direct و Scopus و Scopus AI و پایگاههای علمی الکترونیکی فارسی (مانند سیویلیکا، مجلات تخصصی نور ، نرم افزارهای کاربردی نور و نورلایب ) از طریق صفحه زیر برقرار می باشد:
https://library.ut.ac.ir/fa/page/8729
کاربران دانشگاه تهران میتوانند پس از فعال کردن" vpn اختصاصی دانشگاه تهران"، منابع مورد نیاز خود را جستجو و دانلود کنند.
همچنین دسترسی به کتابخانه دیجیتال آریان از طریق لینک زیر برقرار است:
https://utdlib.ut.ac.ir
کتابخانه دیجیتال آریان شامل متن کامل دیجیتالی پایان نامه و نسخه های خطی و میکروفیلم ها، کتابهای درسی قدیمی ، کتابهای لاتین و ... است.
کاربران لازم است در این سامانه ابتدا ثبت نام کرده باشند و چنانچه ایمیل دانشگاه را در سامانه ثبت کرده باشند امکان دریافت و خرید را دارند . کاربران دانشگاه تهران که ایمیل غیر سازمانی ثبت کرده اند تا زمان اتصال اینترنت می توانند با فعال کردن vpn دانشگاه تمام متن پایان نامه ها و نسخه های خطی را از طریق پیش نمایش مطالعه نمایند.
راهنمای زبان پهلوی.pdf
6.7 MB
روبن تادئوسی آبراهامیان (۱۸۸۱-[فوریه]۱۹۵۱م) ایرانشناس، زبانشناس و مترجم اهل ارمنستان
آبراهامیان پایهگذار کرسی زبانهای باستانی ایران و زبان پهلوی در دانشگاه تهران بود.
آبراهامیان، روبن (١٣١٦). راهنمای زبان پهلوی. تهران: شرکت چاپخانه علمی.
شماره بازیابی: ١٦٩٣٥-٦
کتاب حاضر چاپ سنگی کتاب راهنمای زبان پهلوی است که دارای مهر مستطیلی به سجع "کتابخانه مرکز تربیت معلم دارالفنون شماره کتاب مرجع ۲۴" ، مهر بیضی با سجع "غیر قابل خروج دارالفنون" و مهری به شکل دو بال به سجع "کتب مرجع دارالفنون" در صفحات مختلف است که با هدف تقویت آموزش این زبان تالیف شده است.
#گشت_و_گذار_در_تاریخ_ایران
#ایران_شناسی
#سازمان_اسناد_و_کتابخانه_ملی_ایران
@etelaresaniiran
آبراهامیان پایهگذار کرسی زبانهای باستانی ایران و زبان پهلوی در دانشگاه تهران بود.
آبراهامیان، روبن (١٣١٦). راهنمای زبان پهلوی. تهران: شرکت چاپخانه علمی.
شماره بازیابی: ١٦٩٣٥-٦
کتاب حاضر چاپ سنگی کتاب راهنمای زبان پهلوی است که دارای مهر مستطیلی به سجع "کتابخانه مرکز تربیت معلم دارالفنون شماره کتاب مرجع ۲۴" ، مهر بیضی با سجع "غیر قابل خروج دارالفنون" و مهری به شکل دو بال به سجع "کتب مرجع دارالفنون" در صفحات مختلف است که با هدف تقویت آموزش این زبان تالیف شده است.
#گشت_و_گذار_در_تاریخ_ایران
#ایران_شناسی
#سازمان_اسناد_و_کتابخانه_ملی_ایران
@etelaresaniiran
دستاورد جدید Wiley: بیش از ۱۲۵ «توافق تحولی» جهانی برای تسریع انتشار علم باز
شرکت Wiley، ناشر علمی و آموزشی بینالمللی، اعلام کرده است که بیش از ۱۲۵ توافق تحولی (Transformational Agreements) را با دانشگاهها، کنسرسیومهای کتابخانهای و مؤسسات علمی در ۴۵ کشور جهان امضا کرده که یکی از بزرگترین شبکههای همکاری برای توسعه انتشار علمی باز (Open Access) بهشمار میرود.
این توافقها که بهعنوان مدلهای «Read and Publish» تعریف میشوند، از مؤسسات پشتیبانی میکنند که هم دسترسی به نشریات علمی Wiley داشته باشند و هم اعضایشان بتوانند بدون هزینه مستقیم برای نویسنده، نتایج پژوهشی خود را بهصورت باز منتشر کنند.
تاکنون بیش از ۳۵۰۰ مؤسسه علمی در این توافقها مشارکت دارند، که نمایانگر گسترش جهانی این مدل همکاری از اروپا و آمریکا تا آسیا، آفریقا و آمریکای جنوبی است.
طبق گزارش، این توافقها تا امروز منجر به بیش از ۹۵,۰۰۰ مقاله منتشر شده بهصورت باز شدهاند، که به افزایش دسترسی، دیدهشدن و استفاده از نتایج علمی کمک میکنند.
نمونههای برجسته این همکاریها شامل پیمانهای چندساله با DEAL در آلمان، CAPES در برزیل، JISC در بریتانیا، CAUL در استرالیا و TUBITAK در ترکیه است که نشاندهنده تعهد Wiley به ارتقای پژوهش باز در مقیاس بینالمللی است.
آموزش در مورد توافقهای تحولی به این معناست که سیستمهای سنتی اشتراک محور به مدلهای پشتیبانی انتشار OA تبدیل میشوند تا پژوهشگران بتوانند نتایج کار خود را سریعتر و بدون موانع مالی در دسترس جامعه علمی قرار دهند.
در این مدلها، هزینههای چاپ مقاله (APC) معمولاً توسط مؤسسه یا کنسرسیوم پوشش داده میشود و پژوهشگران میتوانند بدون پرداخت هزینه شخصی، یافتههایشان را منتشر کنند، که با روند رو به رشد سیاستهای تأمینکننده و الزامات بودجهای برای OA همراستاست.
این رویداد خبری و آموزشی برای کتابداران و مدیران پژوهشی اهمیت دارد، زیرا فهم نحوه کار توافقهای تحولی به آنها کمک میکند تا استراتژیهای نشر باز در مؤسسات خود را بهتر طراحی و مدیریت کنند.
همچنین این همکاریها میتواند به افزایش شفافیت علمی، تسهیل دسترسی جهانی به دانش و تقویت اثرگذاری پژوهشهای دانشگاهی کمک نماید. بهویژه هنگامی که منابع علمی در حوزههای کلیدی مانند سلامت، فناوری و توسعه پایدار مورد نیاز سریع قرار میگیرند.
در مجموع، این گسترش شبکه توافقهای تحولی Wiley نشان میدهد که چگونه مدلهای نوین نشر علمی میتوانند با مشارکت کتابخانهها و موسسات، حرکت به سمت دسترسی آزاد و منصفانه به دانش را تسریع کنند.
منبع: Wiley، منتشر شده ۲۰۲۶
https://www.researchinformation.info/news/wiley-tops-125-global-transformational-agreements/
گزارشگر: فرزانه قنادینژاد
کارمند کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران
@UT_Central_Library
شرکت Wiley، ناشر علمی و آموزشی بینالمللی، اعلام کرده است که بیش از ۱۲۵ توافق تحولی (Transformational Agreements) را با دانشگاهها، کنسرسیومهای کتابخانهای و مؤسسات علمی در ۴۵ کشور جهان امضا کرده که یکی از بزرگترین شبکههای همکاری برای توسعه انتشار علمی باز (Open Access) بهشمار میرود.
این توافقها که بهعنوان مدلهای «Read and Publish» تعریف میشوند، از مؤسسات پشتیبانی میکنند که هم دسترسی به نشریات علمی Wiley داشته باشند و هم اعضایشان بتوانند بدون هزینه مستقیم برای نویسنده، نتایج پژوهشی خود را بهصورت باز منتشر کنند.
تاکنون بیش از ۳۵۰۰ مؤسسه علمی در این توافقها مشارکت دارند، که نمایانگر گسترش جهانی این مدل همکاری از اروپا و آمریکا تا آسیا، آفریقا و آمریکای جنوبی است.
طبق گزارش، این توافقها تا امروز منجر به بیش از ۹۵,۰۰۰ مقاله منتشر شده بهصورت باز شدهاند، که به افزایش دسترسی، دیدهشدن و استفاده از نتایج علمی کمک میکنند.
نمونههای برجسته این همکاریها شامل پیمانهای چندساله با DEAL در آلمان، CAPES در برزیل، JISC در بریتانیا، CAUL در استرالیا و TUBITAK در ترکیه است که نشاندهنده تعهد Wiley به ارتقای پژوهش باز در مقیاس بینالمللی است.
آموزش در مورد توافقهای تحولی به این معناست که سیستمهای سنتی اشتراک محور به مدلهای پشتیبانی انتشار OA تبدیل میشوند تا پژوهشگران بتوانند نتایج کار خود را سریعتر و بدون موانع مالی در دسترس جامعه علمی قرار دهند.
در این مدلها، هزینههای چاپ مقاله (APC) معمولاً توسط مؤسسه یا کنسرسیوم پوشش داده میشود و پژوهشگران میتوانند بدون پرداخت هزینه شخصی، یافتههایشان را منتشر کنند، که با روند رو به رشد سیاستهای تأمینکننده و الزامات بودجهای برای OA همراستاست.
این رویداد خبری و آموزشی برای کتابداران و مدیران پژوهشی اهمیت دارد، زیرا فهم نحوه کار توافقهای تحولی به آنها کمک میکند تا استراتژیهای نشر باز در مؤسسات خود را بهتر طراحی و مدیریت کنند.
همچنین این همکاریها میتواند به افزایش شفافیت علمی، تسهیل دسترسی جهانی به دانش و تقویت اثرگذاری پژوهشهای دانشگاهی کمک نماید. بهویژه هنگامی که منابع علمی در حوزههای کلیدی مانند سلامت، فناوری و توسعه پایدار مورد نیاز سریع قرار میگیرند.
در مجموع، این گسترش شبکه توافقهای تحولی Wiley نشان میدهد که چگونه مدلهای نوین نشر علمی میتوانند با مشارکت کتابخانهها و موسسات، حرکت به سمت دسترسی آزاد و منصفانه به دانش را تسریع کنند.
منبع: Wiley، منتشر شده ۲۰۲۶
https://www.researchinformation.info/news/wiley-tops-125-global-transformational-agreements/
گزارشگر: فرزانه قنادینژاد
کارمند کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران
@UT_Central_Library
Research Information
Wiley tops 125 global transformational agreements
Read-and-publish deals now cover 3,500 institutions worldwide, supporting more than 95,000 open access articles
قابل توجه دانشجویان و پژوهشگران گرامی
🌱دریافت فایل منابع موجود در کتابخانه مرکزی از طریق ایتا🌱
جهت تسهیل در امر مطالعه و پژوهش دانشجویان و پژوهشگران گرامی، کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد به اطلاع میرساند:
🔹پژوهشگران گرامی میتوانند برای دریافت فایل اسکن کتابها و منابع موجود در کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران درخواست خود را به
پیام رسان ایتا به شماره ۵۴۰۸۰۷۳ ۰۹۰۲ ارسال فرمایند.
نحوه درخواست و دریافت:
1) ارسال مشخصات کتاب درخواستی در سامانه آذرسا (عنوان، نویسنده، سال نشر، شماره راهنما)
2) بررسی درخواست از نظر رعایت حق مولف و اعلام هزینه درخواست
3) پرداخت هزینه به شماره حساب، شماره شبا IR830100004001070103006825 نزد بانک مرکزی به نام «تمرکز وجوه اختصاصی دانشگاه تهران» با شناسه واریز 313070174140120000000003700800
4) ارسال تصویر فیش درخواستی به پیام رسان ایتا همان شماره
5) دریافت فایل
🔸نکته: کلیه اقدامات فوق با رعایت قانون حمايت از حقوق مولفان و مصنفان و هنرمندان انجام میپذیرد.
https://news.1rj.ru/str/UT_Central_Library
🌱دریافت فایل منابع موجود در کتابخانه مرکزی از طریق ایتا🌱
جهت تسهیل در امر مطالعه و پژوهش دانشجویان و پژوهشگران گرامی، کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد به اطلاع میرساند:
🔹پژوهشگران گرامی میتوانند برای دریافت فایل اسکن کتابها و منابع موجود در کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران درخواست خود را به
پیام رسان ایتا به شماره ۵۴۰۸۰۷۳ ۰۹۰۲ ارسال فرمایند.
نحوه درخواست و دریافت:
1) ارسال مشخصات کتاب درخواستی در سامانه آذرسا (عنوان، نویسنده، سال نشر، شماره راهنما)
2) بررسی درخواست از نظر رعایت حق مولف و اعلام هزینه درخواست
3) پرداخت هزینه به شماره حساب، شماره شبا IR830100004001070103006825 نزد بانک مرکزی به نام «تمرکز وجوه اختصاصی دانشگاه تهران» با شناسه واریز 313070174140120000000003700800
4) ارسال تصویر فیش درخواستی به پیام رسان ایتا همان شماره
5) دریافت فایل
🔸نکته: کلیه اقدامات فوق با رعایت قانون حمايت از حقوق مولفان و مصنفان و هنرمندان انجام میپذیرد.
https://news.1rj.ru/str/UT_Central_Library
Telegram
کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران
وب سايت کتابخانه مرکزی:
Library.ut.ac.ir
آدرس:
خیابان انقلاب، خیابان ۱۶ آذر، داخل پردیس مرکزی دانشگاه تهران، کتابخانه مرکزی، مرکز اسناد و تامین منابع علمی.
Library.ut.ac.ir
آدرس:
خیابان انقلاب، خیابان ۱۶ آذر، داخل پردیس مرکزی دانشگاه تهران، کتابخانه مرکزی، مرکز اسناد و تامین منابع علمی.
پول به هوش مصنوعی ندید !
با این برنامه به همه ai های پولی دسترسی دارید (از نانو بنانا مکس تا gpt5 و...)
برید داخلش مدل و ai مد نظرتونو انتخاب کنید و استفاده کنید
میتونید از چند مدل همزمان استفاده کنید و هر کدوم خروجی بهتری داد انتخاب کنید
تهش یادتون نره به مدلی ک ازش خوشتون اومد رای بدید
yupp.ai/join/mustard-m…
🇺🇸 @US_REVIEW 📍پایش آمریکا 📍
با این برنامه به همه ai های پولی دسترسی دارید (از نانو بنانا مکس تا gpt5 و...)
برید داخلش مدل و ai مد نظرتونو انتخاب کنید و استفاده کنید
میتونید از چند مدل همزمان استفاده کنید و هر کدوم خروجی بهتری داد انتخاب کنید
تهش یادتون نره به مدلی ک ازش خوشتون اومد رای بدید
yupp.ai/join/mustard-m…
🇺🇸 @US_REVIEW 📍پایش آمریکا 📍
yupp.ai
Yupp | Every AI for everyone
رفع موانع دسترسی به منابع علمی با OpenAthens: وبیناری آموزشی برای کتابداران
شرکت EBSCO از برگزاری وبینار آموزشیای بنام Breaking Down Barriers to Knowledge with OpenAthens در ۱۶ فوریه ۲۰۲۶ خبر داد که هدف آن آموزش نحوهی بهبود دسترسی امن و بدون اختلال به منابع دیجیتال علمی برای کتابداران و مدیران اطلاعاتی است. در این رویداد، کارشناسان و کتابداران تجربههای عملی خود را درباره روشهای احراز هویت کاربران و حذف موانع ورود به منابع الکترونیک به اشتراک خواهند گذاشت. وبینار به شرکتکنندگان یاد میدهد که چگونه بین سیستمهای احراز هویت مبتنی بر پراکسی/IP و روشهای مدرنتر مانند SAML تفاوت قائل شوند و بهترین راهکار را برای مؤسسهی خود انتخاب کنند.
موضوع دیگری که در این نشست مطرح خواهد شد، ارائه دسترسی امن، یکپارچه و بدون وقفه (SSO) به پایگاههای اطلاعاتی بهگونهای بود که کاربران فقط با یک بار ورود بتوانند به همهی منابع دسترسی داشته باشند، امری که برای تجربهی پژوهشی روان ضروری است.
سخنرانان وبینار همچنین اسطورههای رایج دربارهی احراز هویت دیجیتال را نقد خواهند کرد و نشان میدهند که کدام ادعاها دربارهی امنیت و سادگی سیستمهای قدیمی معتبر نیستند.
بخشی از برنامهی آموزشی این خواهد بود که چگونه OpenAthens میتواند تجربهی کاربری را برای دانشجویان و پژوهشگران بهبود دهد و بهطور همزمان مدیریت دسترسی را برای کارکنان کتابخانه سادهتر سازد.
کتابداران از داستانهای واقعی پیادهسازی OpenAthens در دانشگاهها شنیدهاند که نشان میدهد این فناوری چگونه مشکلات پیچیدهی مدیریت دسترسی را حل و سطح امنیت و تحلیل استفاده از دادهها را ارتقاء میدهد.
این وبینار فرصتی فراهم خواهد کرد تا شرکتکنندگان در بخش پرسش و پاسخ زنده سوالات خود را دربارهی چگونگی بهکارگیری و بهینهسازی راهکارهای احراز هویت مطرح کنند.
از نظر آموزشی، این رویداد به کتابداران کمک میکند درک عمیقتری از راهکارهای مدرن مدیریت دسترسی، مزایای SSO و نقش آن در خدمات پژوهشی بهدست آورند.
در نهایت، وبینار نشان میدهد که فناوری احراز هویت امن و یکپارچه نهفقط ابزار فنی، بلکه عامل کلیدی در ارتقای دسترسی و تجربه پژوهشی کاربران است.
منبع: EBSCO، فوریه ۲۰۲۶
https://more.ebsco.com/US-CA-2026-02-16-WBN-OpenAthens-Mythbusting-Webinar-3657050_openathens-breaking-barriers-3657050_lp.html?utm_medium=social&utm_source=linkedin&utm_campaign=0_ww_academic_saas-resellers_openathens_webinar_linkedin_0_0_0_202601
گزارشگر: فرزانه قنادينژاد
كارمند كتابخانه مركزي دانشگاه تهران
@UT_Central_Library
شرکت EBSCO از برگزاری وبینار آموزشیای بنام Breaking Down Barriers to Knowledge with OpenAthens در ۱۶ فوریه ۲۰۲۶ خبر داد که هدف آن آموزش نحوهی بهبود دسترسی امن و بدون اختلال به منابع دیجیتال علمی برای کتابداران و مدیران اطلاعاتی است. در این رویداد، کارشناسان و کتابداران تجربههای عملی خود را درباره روشهای احراز هویت کاربران و حذف موانع ورود به منابع الکترونیک به اشتراک خواهند گذاشت. وبینار به شرکتکنندگان یاد میدهد که چگونه بین سیستمهای احراز هویت مبتنی بر پراکسی/IP و روشهای مدرنتر مانند SAML تفاوت قائل شوند و بهترین راهکار را برای مؤسسهی خود انتخاب کنند.
موضوع دیگری که در این نشست مطرح خواهد شد، ارائه دسترسی امن، یکپارچه و بدون وقفه (SSO) به پایگاههای اطلاعاتی بهگونهای بود که کاربران فقط با یک بار ورود بتوانند به همهی منابع دسترسی داشته باشند، امری که برای تجربهی پژوهشی روان ضروری است.
سخنرانان وبینار همچنین اسطورههای رایج دربارهی احراز هویت دیجیتال را نقد خواهند کرد و نشان میدهند که کدام ادعاها دربارهی امنیت و سادگی سیستمهای قدیمی معتبر نیستند.
بخشی از برنامهی آموزشی این خواهد بود که چگونه OpenAthens میتواند تجربهی کاربری را برای دانشجویان و پژوهشگران بهبود دهد و بهطور همزمان مدیریت دسترسی را برای کارکنان کتابخانه سادهتر سازد.
کتابداران از داستانهای واقعی پیادهسازی OpenAthens در دانشگاهها شنیدهاند که نشان میدهد این فناوری چگونه مشکلات پیچیدهی مدیریت دسترسی را حل و سطح امنیت و تحلیل استفاده از دادهها را ارتقاء میدهد.
این وبینار فرصتی فراهم خواهد کرد تا شرکتکنندگان در بخش پرسش و پاسخ زنده سوالات خود را دربارهی چگونگی بهکارگیری و بهینهسازی راهکارهای احراز هویت مطرح کنند.
از نظر آموزشی، این رویداد به کتابداران کمک میکند درک عمیقتری از راهکارهای مدرن مدیریت دسترسی، مزایای SSO و نقش آن در خدمات پژوهشی بهدست آورند.
در نهایت، وبینار نشان میدهد که فناوری احراز هویت امن و یکپارچه نهفقط ابزار فنی، بلکه عامل کلیدی در ارتقای دسترسی و تجربه پژوهشی کاربران است.
منبع: EBSCO، فوریه ۲۰۲۶
https://more.ebsco.com/US-CA-2026-02-16-WBN-OpenAthens-Mythbusting-Webinar-3657050_openathens-breaking-barriers-3657050_lp.html?utm_medium=social&utm_source=linkedin&utm_campaign=0_ww_academic_saas-resellers_openathens_webinar_linkedin_0_0_0_202601
گزارشگر: فرزانه قنادينژاد
كارمند كتابخانه مركزي دانشگاه تهران
@UT_Central_Library
EBSCO Information Services, Inc. | www.ebsco.com
Breaking Down Barriers to Knowledge with OpenAthens
Discover how a modern approach to authentication can eliminate barriers to knowledge access and transform your users' experience.
راهنمای نشریات برای استفاده از هوش مصنوعی مولد در نشر علمی: تحلیل وضعیت جهانی
مطالعهای که در British Medical Journal (BMJ) منتشر شد، وضعیت دستورالعملهای ناشران و مجلات علمی درباره استفاده از هوش مصنوعی مولد (Generative AI) در نگارش و انتشار آثار پژوهشی را بررسی میکند و نشان میدهد که هنوز روندی نامتوازن و متفاوت در این زمینه وجود دارد.
این تحلیل کتابسنجی به بررسی ۱۰۰ ناشر بزرگ علمی و ۱۰۰ نشریه برتر علمی پرداخت تا مشخص شود چه تعداد از آنها راهنمایی رسمی برای نویسندگان در مورد استفاده از ابزارهای AI ارائه میدهند.
نتایج نشان داد که تنها ۲۴٪ از ناشران بزرگ راهنمایی مشخص درباره استفاده از هوش مصنوعی مولد دارند، در حالی که ۸۷٪ از نشریات تأثیرگذار، چنین دستورالعملهایی ارائه کردهاند، که حاکی از آگاهی بیشتری در سطح نشریات نسبت به ناشران است.
بیشتر دستورالعملها استفاده از AI را در نقش نویسنده غیرمجاز دانستهاند، بهطوریکه در حدود ۹۶٪ از ناشران و ۹۸٪ از نشریات بر این باورند که هوش مصنوعی نمیتواند به عنوان نویسنده شناخته شود.
با این حال، فقط تعداد کمی نشریه یا ناشر (حدود ۱٪) استفاده کامل از AI را در تولید متن مقاله ممنوع کردهاند، که نشاندهنده تنوع دیدگاهها و سیاستهاست.
در مواردی که راهنمایی وجود دارد، معیارها برای افشای استفاده از AI نیز متفاوت است؛ مثلاً برخی جایگاه ارائهی آن را در بخش روشها، برخی در بخش تقدیرها یا نامه همراه مقاله تعیین میکنند.
این عدم انسجام و استانداردسازی در راهنماییها میتواند برای نویسندگان بار اضافی و سردرگمی ایجاد کند و بهرهگیری صحیح از ابزارهای هوش مصنوعی را دشوار سازد.
گزارش آموزشی تأکید میکند که با توجه به رشد سریع استفاده از ابزارهای AI در پژوهش و نگارش علمی، لزوم تدوین دستورالعملهای مشترک و استاندارد برای همه ناشران و نشریات وجود دارد تا صداقت و کیفیت علمی آثار حفظ شود.
در نهایت، این بررسی بهعنوان یک چارچوب آموزشی برای پژوهشگران و سردبیران قابل استفاده است تا درک بهتری از وضعیت فعلی راهنماییهای استفاده از هوش مصنوعی در نشر علمی داشته باشند و در تدوین سیاستهای داخلی نقش فعالتری ایفا کنند.
منبع: British Medical Journal (BMJ)، منتشر شده ۳۱ ژانویه ۲۰۲۴
https://www.bmj.com/content/384/bmj-2023-077192
گزارشگر: فرزانه قنادينژاد
كارمند كتابخانه مركزي دانشگاه تهران
@UT_Central_Library
مطالعهای که در British Medical Journal (BMJ) منتشر شد، وضعیت دستورالعملهای ناشران و مجلات علمی درباره استفاده از هوش مصنوعی مولد (Generative AI) در نگارش و انتشار آثار پژوهشی را بررسی میکند و نشان میدهد که هنوز روندی نامتوازن و متفاوت در این زمینه وجود دارد.
این تحلیل کتابسنجی به بررسی ۱۰۰ ناشر بزرگ علمی و ۱۰۰ نشریه برتر علمی پرداخت تا مشخص شود چه تعداد از آنها راهنمایی رسمی برای نویسندگان در مورد استفاده از ابزارهای AI ارائه میدهند.
نتایج نشان داد که تنها ۲۴٪ از ناشران بزرگ راهنمایی مشخص درباره استفاده از هوش مصنوعی مولد دارند، در حالی که ۸۷٪ از نشریات تأثیرگذار، چنین دستورالعملهایی ارائه کردهاند، که حاکی از آگاهی بیشتری در سطح نشریات نسبت به ناشران است.
بیشتر دستورالعملها استفاده از AI را در نقش نویسنده غیرمجاز دانستهاند، بهطوریکه در حدود ۹۶٪ از ناشران و ۹۸٪ از نشریات بر این باورند که هوش مصنوعی نمیتواند به عنوان نویسنده شناخته شود.
با این حال، فقط تعداد کمی نشریه یا ناشر (حدود ۱٪) استفاده کامل از AI را در تولید متن مقاله ممنوع کردهاند، که نشاندهنده تنوع دیدگاهها و سیاستهاست.
در مواردی که راهنمایی وجود دارد، معیارها برای افشای استفاده از AI نیز متفاوت است؛ مثلاً برخی جایگاه ارائهی آن را در بخش روشها، برخی در بخش تقدیرها یا نامه همراه مقاله تعیین میکنند.
این عدم انسجام و استانداردسازی در راهنماییها میتواند برای نویسندگان بار اضافی و سردرگمی ایجاد کند و بهرهگیری صحیح از ابزارهای هوش مصنوعی را دشوار سازد.
گزارش آموزشی تأکید میکند که با توجه به رشد سریع استفاده از ابزارهای AI در پژوهش و نگارش علمی، لزوم تدوین دستورالعملهای مشترک و استاندارد برای همه ناشران و نشریات وجود دارد تا صداقت و کیفیت علمی آثار حفظ شود.
در نهایت، این بررسی بهعنوان یک چارچوب آموزشی برای پژوهشگران و سردبیران قابل استفاده است تا درک بهتری از وضعیت فعلی راهنماییهای استفاده از هوش مصنوعی در نشر علمی داشته باشند و در تدوین سیاستهای داخلی نقش فعالتری ایفا کنند.
منبع: British Medical Journal (BMJ)، منتشر شده ۳۱ ژانویه ۲۰۲۴
https://www.bmj.com/content/384/bmj-2023-077192
گزارشگر: فرزانه قنادينژاد
كارمند كتابخانه مركزي دانشگاه تهران
@UT_Central_Library
The BMJ
Publishers’ and journals’ instructions to authors on use of generative artificial intelligence in academic and scientific publishing:…
Objectives To determine the extent and content of academic publishers’ and scientific journals’ guidance for authors on the use of generative artificial intelligence (GAI).
Design Cross sectional, bibliometric study.
Setting Websites of academic publishers…
Design Cross sectional, bibliometric study.
Setting Websites of academic publishers…