ریشه چون ژرف بُوَد، ترس ز طوفان بی‌جاست.

مترجم: بهروز صفرزاده

هرکه کارَد باد، طوفان بدْرَوَد.

مترجم: بهروز صفرزاده

آموزشِ گفتاری‌نویسی (۱۵)

رسمی‌نویسی:
این چه زندگی‌ای است که ما داریم!

گفتاری‌نویسی:
این چه زندگی‌ایه که ما داریم!

رسمی‌نویسی:
این چه نوع حشره‌ای است؟

گفتاری‌نویسی:
این چه نوع حشره‌ایه؟

رسمی‌نویسی:
پوستش قهوه‌ای است.

گفتاری‌نویسی:
پوستش قهوه‌ایه.

رسمی‌نویسی:
رنگِ ماشینش آلبالویی است.

گفتاری‌نویسی:
رنگِ ماشینش آلبالوییه.

رسمی‌نویسی:
این مالِ توست.

گفتاری‌نویسی:
این مالِ توئه.

#رسم‌الخط

توصیۀ کرونایی

با کسی دست ندهید تا کرونا به شما دست ندهد.

لعنت به کرونا!
امسال نمی‌تونیم بریم نمایش‌گاه، کلی کتاب بخریم، هیچ‌کدوم‌و نخونیم.
مجبوریم همون کتابای قبلی‌و نخونیم.

پنج‌شنبه ۱۳۹۹/۱/۲۱

برای هر کتابی که می‌خری
باید وقتِ خواندنش را هم بخری.

کارل لاگرفلد
مترجم: بهروز صفرزاده

واژۀ ژاپنیِ tsundoku به معنیِ کتاب در خانه انباشتن و آن‌ها را نخواندن است.
در فارسی می‌توان معادلِ «کتاب‌انباشت» را برایش به کار برد.
به کسی که عادت به این کار دارد هم می‌توان گفت «کتاب‌انبار»:
فلانی کتاب‌انبار است.

نوشتنِ واژه‌هایی که آخرشان «-‌ه‌ای‌ای» هست.

بعضی صفت‌های نسبی آخرشان «-‌ه‌ای» هست:
اروگوئه‌ای
افسانه‌ای
توده‌ای
سرمه‌ای
قهوه‌ای
نسکافه‌ای

این صفت‌ها وقتی یای نکره/ زمینه‌ساز می‌گیرند، این‌طور نوشته می‌شوند:

خانۀ اجاره‌ای‌ای که در آن بودیم.
رفیقِ توده‌ای‌ای که داشتم.
پیرهنِ سرمه‌ای‌ای که پوشیده‌ای.
اجناسِ کُره‌ای‌ای که وارد می‌کنیم.
کیفِ قهوه‌ای‌ای در دست داشت.
کوسنِ نسکافه‌ای‌ای روی مبل بود.

این واژه‌ها را با همین املا بنویسید و از هیچ‌کس هم نترسید.
سعی نکنید صورت‌مسئله را پاک کنید.

#رسم‌الخط

نوشتنِ واژه‌هایی که آخرشان «-‌‌ایی‌ای» یا «-‌ویی‌ای» هست:

بعضی واژه‌‌ها آخرشان «-‌ایی» یا «-‌ویی» هست:
آسیایی
اروپایی
استثنایی
دارویی
ظرف‌شویی
لیمویی

این واژه‌ها وقتی یای نکره/ زمینه‌ساز می‌گیرند، این‌طور نوشته می‌شوند:

شرایطِ آب و هوایی‌ای شبیهِ این‌جا.
سربازانِ آمریکایی‌ای که در عراق‌اند.
غلط‌های املایی‌ای در آن پیدا شد.
ماشینِ آلبالویی‌ای که داشتم.
پیش‌گویی‌ای که درست از آب درآمد.
دخترِ کوزوویی‌ای را دیدم که... .

این واژه‌ها را با همین املا بنویسید و از هیچ‌کس هم نترسید.
سعی نکنید صورت‌مسئله را پاک کنید.

#رسم‌الخط

چند مدخل از «فرهنگِ فارسیِ گفتاری»، تألیفِ بهروز صفرزاده، تهران: کتابِ بهار، ۱۳۹۵.

رایج‌ترین غلط‌های املایی

املای سمتِ‌راست غلط و املای سمت‌ِچپ درست است.

۱. آنفلوآنزا ← آنفولانزا
۲. اصراف ← اسراف
۳. اصطحکاک ← اصطکاک
۴. اطاق ← اتاق
۵. اطراق ← اتراق
۶. الحمدالله ← الحمدلله
۷. الویت ← اولویت
۸. انشاالله ← ان‌شاءالله
۹. انظباط ← انضباط
۱۰. باطری ← باتری
۱۱. بلاخره ← بالاخره
۱۲. بلیط ← بلیت
۱۳. به‌شخصه ← بشخصه
۱۴. بیاندازد ← بیندازد
۱۵. بی‌مهابا ← بی‌محابا
۱۶. بیوفتد ← بیفتد
۱۷. پاچه‌خواری ← پاچه‌خاری
۱۸. پلمپ ← پلمب
۱۹. پیش‌خوان ← پیش‌خان
۲۰. تزئین ← تزیین
۲۱. توفان ← طوفان
۲۲. چرخ و فلک ← چرخ‌ِفلک
۲۳. حدالامکان ← حتی‌الامکان
۲۴. خوار و بار ← خواربار
۲۵. درد و دل ← دردِدل
۲۶. ذغال ← زغال
۲۷. راجبه ← راجع به
۲۸. رزالت ← رذالت
۲۹. رزیلانه ← رذیلانه
۳۰. زیباشناسی ← زیبایی‌شناسی
۳۱. سانتریفیوژ ← سانتریفوژ
۳۲. سایبان ← سایه‌بان
۳۳. سپاس‌گذار ← سپاس‌گزار
۳۴. سئوال ← سؤال
۳۵. ضرب‌العجل ← ضرب‌الاجل
۳۶. طپش ← تپش
۳۷. طپیدن ← تپیدن
۳۸. علاقمند ← علاقه‌مند
۳۹. غلطیدن ← غلتیدن
۴۰. فارق از ← فارغ از
۴۱. فن‌آوری ← فناوری
۴۲. قوائد ← قواعد
۴۳. لشگر ← لشکر
۴۴. مابه‌ازا ← مابازا
۴۵. ماکارانی ← ماکارونی
۴۶. مبداء ← مبدأ
۴۷. متالوژی ← متالورژی
۴۸. متنابهی ← معتنابهی
۴۹. مرحم ← مرهم
۵۰. مشمول‌ذمه ← مشغول‌ذِمه
۵۱. ملات ← ملاط
۵۲. ملقمه ← ملغمه
۵۳. منشاء ← منشأ
۵۴. مُنقّص ← مُنغّص
۵۵. نیاندازد ← نیندازد
۵۶. نیوفتد ← نیفتد
۵۷. وحله ← وهله
۵۸. ویالون ← ویولن
۵۹. یا ابوالفضل ← یا اباالفضل
۶۰. یهو ← یه‌هو (یک‌هو)

#املا

فرهنگِ املاییِ خطِ فارسی.
مصوبِ فرهنگستانِ زبان و ادبِ فارسی.

سعادت غیراز این در زندگی نیست
که ورزی عشق و با تو عشق ورزند

ژرژ ساند
مترجم: بهروز صفرزاده

بر ما گذشت نیک و بد، اما تو روزگار
فکری به حالِ خویش کن، این روزگار نیست

عمادِ خراسانی

اصطلاحِ «کُتِ تک» از یک لحاظ خیلی جالب است:
اگر آن را از آخر به اول هم بخوانید، باز «کُتِ تک» می‌شود!
در میانِ ترکیب‌های وصفی و اضافیِ فارسی نظیری برایش سراغ ندارم. واقعاً «تک» است.
به عبارتِ دیگر، اگر آن را پشت و رو هم بخوانید، فرقی نمی‌کند.

#واژه‌بازی

ادامۀ مطلب را در این‌جا بخوانید:
http://www.farsigah.com/?p=630

Palindrome - Wikipedia
https://en.m.wikipedia.org/wiki/Palindrome

طولانی‌ترین جملۀ به‌ کار رفته در یک رمان

طولانی‌ترین جمله‌ای که در یک رمان
به‌ کار رفته یکی از جملاتِ رمانِ بی‌نوایان (۱۸۶۲) اثرِ ویکتور هوگو، نویسندۀ شهیرِ فرانسوی است.
این جمله دارای ۸۲۳ واژه، ۹۳ ویرگول، ۵۱ نقطه‌ویرگول، و ۴ تیره است و تقریباً سه صفحه را پُر می‌کند.

نمی‌دانم مترجمانِ بی‌نوای بی‌نوایان این جمله را چه‌گونه به فارسی برگردانده‌اند!

#ویرگول

نام‌آوای دوازده‌حرفیِ tattarrattat طولانی‌ترین وارون‌واژۀ ثبت‌شده در فرهنگِ انگلیسیِ آکسفرد (OED) است.
این واژه صدای در زدن (دقّ‌الباب) را می‌رسانَد و معادلِ فارسی‌اش «تَق‌تَق‌تَق» است.
این واژه را جیمز جویس در رمانِ مشهورِ اولیس/ یولِسیز (۱۹۲۲) ساخته‌است.

تحول آوایی واژه‌های عربی در فارسی. بهروز صفرزاده. تهران: کتاب بهار، چاپ اول، ۱۳۹۵.
@cheshmocheragh

📚 #فکر_کردن_از_کتاب_خواندن_هم_مهمتر_است
زبان‌ها، بر اثر تماس‌هایی که به طرق مختلف با هم برقرار می‌کنند، واژه‌های یکدیگر را به امانت می‌گیرند. زبان فارسی نیز از زبان‌هایی که با آن‌ها در ارتباط بوده واژه‌هایی به امانت گرفته‌است.
کتاب «تحول آوایی واژه‌های عربی در فارسی»، تألیف بهروز صفرزاده، از جمله منابعی است که به بررسی تحولات آوایی واژه‌های عربی در فارسی، چه در فارسی رسمی و چه در فارسی گفتاری، پرداخته‌است. مؤلف تعداد واژه‌های زبان عربی در فارسی را حدود هفت‌هزار واژه تخمین می‌زند. در این کتاب به نُه تحول پربسامد بر روی این واژه‌ها، ازجمله «حذف تشدید»، پرداخته شده‌است. در بخش نخست کتاب، تلفظ اصلی وام‌واژه‌ها و تلفظ تغییریافتهٔ آن‌ها بر پایهٔ نوع تحول دسته‌بندی شده‌است. در بخش دوم کتاب، فهرست وام‌واژه‌ها با تلفظ فارسی و عربی و نیز املای فارسی و عربی به‌صورت الفبایی ارائه شده‌است.
@cheshmocheragh