آمریکا با ۳۳۰ میلیون نفر جمعیت اقتصاد۲۵ تریلیون دلاری داره و تنها کشوری که باهاش رقابت می‌کنه چینیه که شهروندش رو برده‌ی کپیتالیسم کرده.
آلمان سومین اقتصاد بزرگ دنیاست و جمعیتش ۸۰ میلیون نفره. در صد سال گذشته تجزیه شده، دو بار در جنگ‌های جهانی باخت داده، میلیون‌ها نفر کشته و کشته داده. اما جوری ساخته که الان بزرگترین قدرت اقتصادی-سیاسی اروپاست.
این‌ها نه به خاطر زکاوت سیاستمدارانه که هر لحظه ممکنه تصمیمات بد یا خوب بگیرن، نه بخاطر منابع طبیعی و لطف خدا. این‌ها به خاطر فرهنگ مردم این جوامعه.
مشکل تو این کاندید و اون کاندید نیست. مشکل این حکومت و اون حکومت هم نیست. مشکل خودتی. مشکل فرهنگمونه که هنوز در این وضعیت صد بار شورش نکرده‌. خیلی وقته از روی نقشه دنیا پاک شدیم.

ایران سر تا پاش باخته. نصف مردم دنیا حتی نمیدونن شکل و قیافه ایرانی چه جوریه یا کجای نقشه دنیاست. بعد بچه‌ی ایرانی با ادیت کوروش کبیر و امپراتوری هخامنشی فکر می‌کنه موجود خاصیه. الان داره چه اتفاقی می‌افته؟ دلقک‌هایی که بچه‌هاشون رو هدیه میدن به سربازی اجباری اما برای مرغ و گوشت دولتی صف وایمیسن نه تو دنیای آینده جایی دارن نه در گذشته. من در هر سطح زندگی شما رو رد می‌کنم. با وجودیت این نوع تفکر مشکل دارم. من از شما نفرت دارم.

چرا چهارم جولای رو باید به عنوان یک انسان جشن بگیریم و نه به عنوان یک آمریکایی؟
چون یکی از مهم‌ترین رویدادهای آنارشیستی در تاریخه. رویدادی که با رد کردن قدرت بدون توجیه شاه و پس گرفتن قدرت اتخاذ تصمیمات به دست مردم شناخته میشه.
قدرت بدون توجیه در زندگی ما جایی نداره هر جا که باشیم.

ملی‌گرای ایرانی اینو می‌بینه فکر می‌کنه از آلمان زده جلو.

ملی‌گرا: ۱۴ میلیون ابله تازه جلوی آمارو گرفتن. فکر کن بدون اونا چی بودیم پسر! ایرانی یعنی هوش!

نمودار پراکندگی اعداد در زبان‌های انگلیسی، فرانسوی، اسپانیایی و آلمان براساس ترتیبشون در الفبا.

من از وقتی که شش-هفت ساله بودم شروع کردم به یادگیری انگلیسی. زمانی که پانزده ساله بودم شروع کردم به یادگیری فرانسوی. و الان هم دارم آلمانی یاد می‌گیرم. البته در این بین لاتین هم قصد داشتم یاد بگیرم که به طور جدی ادامه ندادمش.

تجربه‌ی من بهم نشون داد بین همه‌ی این زبان‌ها، انگلیسی از همه راحت‌تر و ساده‌تره. دلیلش هم واضحه: نداشتن آرتیکل‌های زیاد وابسته به نقش‌های دستوری و جنسیت کلمات.

این در حالیه که زبان‌های جرمنیک و یا رومنس همه جنسیت‌های مختلف و آرتیکل‌های متفاوت دارند. شما در انگلیسی فقط آرتیکل‌های the که برای مشخص کرده سوژه‌ی تکراری و واضح و a/an برای مشخص کردن سوژه‌ی تک رو دارید. به طور کلی تنها سه آرتیکل.

فرانسوی دو جنسیت داره برای کلمات و وابسته به این موضوع آرتیکل‌های متفاوتی مثل le, la, les و غیره. آلمانی سه جنسیت داره و علاوه بر این برای هر نقش دستوری آرتیکل‌های متفاوتی داره مثل der, die, das, den, des, dem و غیره. اسپانیایی هم دو جنسیت داره و شباهت بیشتری به ایتالیایی و دیگر زبان‌های رومنس داره.

این نمودار اما به خوبی تفاوت بیان اعداد رو در این زبان‌ها نشون میده.

در فارسی ما میگیم یک، دو، سه ... ده، یازده، دوازده ... بیست، بیست و یک، بیست و دو ... سی و یک. بعد از مرتبه‌ی بیست ما از فرمت «پیشوند + عدد یک تا نه» استفاده می‌کنیم که باعث میشه مثل زبان انگلیسی باشه نمودارمون.

در فرانسوی هم همینطوره از بیست تا هفتاد. عدد هفتاد در فرانسوی در واقع با این شکل بیان میشه: «شصت ده» و اعداد بین هفتاد و هشتاد میشن: « شصت ده یک، شصت ده دو ...»
از هشتاد تا نود: «چهار بیست، چهار بیست یک، چهار بیست دو» و از نود تا صد: «چهار بیست ده، چهار بیست یازده، چهار بیست دوازده»

اما در آلمانی ما از بیست به بعد این فرمت رو داریم: «بیست، یک و بیست، دو و بیست، ... یک و سی، دو و سی، ... یک و هشتاد، دو و هشتاد»
که باعث میشه نمودار پراکندگی منظمی داشته بخاطر اینکه هر عدد ترتیب الفبایی خودش رو داره چون پیشوندش متغیره.

بزرگترین چالش زبان فرانسوی برای من عدم وجود قواعد بود. افعال اکثرا بی‌قاعده بودن و شما باید یاد می‌گرفتی که هر کدوم چجوری صرف میشن. در کنار این، جنسیت کلمات هم بود. هرچند من فرانسوی رو فقط در سطح مکالمه‌های روزمره و کوتاه ادامه دادم و امروز تقریبا همه‌ش رو فراموش کردم.

آلمانی بزرگترین چالشش برای من یادگیری جنسیت کلماته فقط. وگرنه بسیار زبان راحتیه برای یادگیری. گرامرش هم منطقیه، واقعا نمیدونم چرا مردم ازش وحشت دارن. تا زمانی قاعده باشه، میشه که یه زبان رو یاد گرفت. از قاعده زیاد نباید ترسید، از بی‌قاعده بودن باید ترسید.

اما بزرگترین چالش یادگیری فارسی برای غیرفارسی‌زبانان طبق تجربه من تا الان، حالت‌های رسمی و غیررسمیه. ما تقریباً کل زبان رو تغییر می‌دیم زمانی که خودمونی صحبت می‌کنیم تا حدی که یه زیرشاخه نو از زبان فارسی درست کردیم. یادگیری تفاوت‌های بین «چطوری؟، حالت چطوره؟ حالتون چطوره؟ حالتان چطوره؟ حالت چطور است؟ حال شما چطوره؟ احوالتان چطور است؟» و صد میلیون ترکیب دیگه بسیار زمان‌بر و سخته.

گاهی اوقات از کاری که دارم انجام میدم زوم‌اوت میکنم و می‌بینم که چقدر ابسترکت و دور از واقعیت میتونه به نظر برسه. این در حالیه که همین کارهای ابسترکت و گاهی دور از واقعیتند که واقعیت رو شکل می‌دن. گوشی هوشمندی که باهاش توییت می‌کنیم، خودرویی که باهاش به مسافرت می‌ریم، کاغذی که روش می‌نویسیم، این‌ها همگی نتیجه‌ی زحمت افرادی هستند که کارهای ابسترکت رو با جدیتی دنبال کردند که نمی‌تونستند به بقیه توضیح بدن. زیبایی خاصی در این نوع کار وجود داره.

به نظر می‌رسه انسان‌ها هیچوقت نمی‌تونند همدیگر رو درک کنند، هرچند که بقا به این وابسته‌ست. دیدگاه هرکسی نسبت به زندگی وابسته به تجربه‌های شخصی خودشه. اگر ما بپذیریم که جهان رو هیچوقت نمی‌تونیم به صورت آبجکتیو ببینیم، همزمان باید بپذیریم که ما سازندگان جهانیم چون هرکسی با دید شخصیش جهان رو می‌شناسه. ما به تعداد افراد روی زمین جهان‌های مختلف داریم.
گفتار یکی از راه‌های به اشتراک گذاشتن احساسات و تجربه‌های شخصی با دیگرانه و محدودیت‌های خودش رو داره. هر نوع هنر با محدودیت‌هایی روبرو می‌شه که در نهایت نشان میده درک کامل دیگری چیزی جز یک آرزو نیست.
تنها راه مقابله با این تنهایی اینه که کسی رو پیدا کنیم که ما رو بپذیره بدون این که لزوما درک کنه.

هرچه تجربه یکتاتر، احساس تنهایی هم بیشتر. یکی از دلایل محبوبیت ایده‌هایی مثل کمونیسم یا فاشیسم اتکا بر وحدت وجودی ملت‌هاست. چنین ایده‌های هیچوقت نمی‌تونن در ملت‌هایی که فردگرایی رو به صورت افراطی دنبال می‌کنند گسترش پیدا کنند.
"موسیقی آنجا آغاز می‌شود که زبان به پایان می‌رسد."

Ozymandias knew.

شگفت‌انگیزه. اصلأ همه میدونن که اصلش عجایب هفتگانه‌ست + ایران‌مال.

۹۳ درصد مرگ‌های بر اثر کووید-۱۹ در ایالات متحده تا ژوئن ۲۰۲۳ برای گروه‌های سنی ۵۰ به بالا بوده.

دولت‌ها از هر فرصتی استفاده می‌کنن که از قدرتشون برای دخالت در امور شخصی افراد استفاده کنند. از قوانین مسخره‌ اما نه‌چندان دور از ذهن اتحادیه اروپا درمورد حریم خصوصی کاربران در پلتفرم‌های پیام‌رسان تا دستور به تعطیل کردن کسب و کارها و حبس افراد در خانه‌هایشان در دوران کووید-۱۹.
مردم ساده، ساده هم گول می‌خورن. و دولت‌ها عاشق مردم ساده‌اند. تا به مردم ساده بگی یه ویروس اومده و من میگم از خونه بیرون نیایید، میگن چشم، شما برو فقط حلش کن. زحمت تحقیق درمورد این ویروسی که تو خونه نگهشون داشته رو هم در حد پرس و جو تو گروه‌های فیسبوک و واتساپ فامیلی‌شون نگه می‌دارن.
سوالی که هیچوقت نمی‌پرسند اینه که چرا نوجوان ۱۷ ساله باید تو خونه حبس بشه وقتی در کل جمعیت ۳۳۰ میلیون نفری آمریکا، فقط ۴۷۹ مرگ تو این گروه سنی ثبت شده.
اما بحث این نیست که چند روز و هفته نوجوان حبس شده، بحث من اینه که چرا اصلا چنین قدرتی باید وجود داشته باشه و به این راحتی تحت تاثیر روایت‌های گروه‌های فیسبوک قرار بگیره؟‌

به ایلان ماسک می‌گفتن چرا کارخانه‌های تسلا رو میخوای باز کنی. چطوری میتونی به چنین آدمی توجیه کنی که ما میخواییم کارخانه‌ت رو ببندیم و میلیاردها دلار ضرر بزنیم بهت، هنوز دیتا هم نداریم اما یه دکتر میشناسیم گفته این کار مهمه. آخرشم نفهمیدیم اون دکتر از کجا اومد و کجا رفت. فاوچی که هر هفته مصاحبه میکنه و میگه خیلی از چیزایی که گفته اصلا دلیل علمی نداشته. اگر دلیل علمی نداشته پس چه پشتوانه‌ای داشته؟ خواب دیده؟ نه. تحت تاثیر روایت‌ها بوده مثل بقیه.
الانم درمورد هوش مصنوعی میگن ما هوش مصنوعی‌ای نمیخواییم که بتونه جایگزین انسان بشه. پس چی میخوایید؟ لیترالی هدف اینه که نه تنها جایگزین خوبی باشه، که بهترم باشه. سوالات اصلی‌تر رو اما بدون جواب میزارن مثل اینکه انحصار توسعه مدل‌های هوش مصنوعی توسط شرکت‌های بزرگ مثل OpenAI میتونه خطرناک باشه زمانی که حتی مدلشون اپن‌سورس نیست. اما دلقک اتحادیه اروپا به این فکر میکنه که پس فردا اسکای‌نت میاد و همه ما رو میخوره. قدرت بدون توجیه اینه.
ایرانم که داره از اتاق خواب دختر ۱۴ ساله زاهدانی انرژی هسته‌ای درست می‌کنه. حالا تو بدو برس به پیشرفت‌های دنیا با رفع تحریم ;)

هر روز یک برش. هر روز عمیق‌تر. هر روز یک ذبح دیگر. تو خودت رو برای خودت باید ذبح کنی. مغز خزنده‌‌ی من، چرا رویا نمی‌بینی؟
هزاران تخم قورباغه‌ در آب و تنها چیزی که من دیدم چکه‌ی خون بود.

ویتگنشتاین: حرف زدن با آدم‌های باهوش مثل کوبیدن روی مغزه.
همون ویتگنشتاین: نصف شب میرم خونه راسل تا سه ساعت درمورد پایه‌های منطق باهاش بحث کنم.
همون ویتگنشتاین: با رفیقم که اصلا حس رمانتیک بهش ندارم (😏) میخوام برم یه جای دور که کسی اذیتم نکنه (😏) تا فقط تنهایی باهاش روی قایق باشم (😏) و روی «پایه‌های منطق فلسفه» کار کنم (😏)
همون ویتگنشتاین توی همون سفر: من می‌خوام خودمو بکشم، اگرم اینکارو نکنم زود می‌میرم به هر حال.

🤷‍♂

ویتگنشتاین: می‌دونی چیه؟ همه این فیلسوف‌های قبل من خنگ بودن. من همه مسائل بنیادی منطق و فلسفه رو حل کردم.
چند دهه بعد، ویتگنشتاین: نه اشتباه بود. کلا اشتباه نوشتم. این نسخه جدیدشو بگیر، این دیگه درسته.
ویتگنشتاین، اواخر عمر: نه، همه‌ش باز اشتباه بود.

مرحوم اون ایده‌ی عدم وجود ثابت در گزاره‌های منطق رو خیلی جدی گرفت.

هیئت‌مدیره یاهو سر هر مذاکره