Particle Physics – Telegram
Particle Physics
411 subscribers
124 photos
5 videos
4 files
314 links
من، فاطمه ایرانی، گزارشی از مطالعات روزمره‌ی خودم در حوزه‌ی فیزیک ذرات‌بنیادی و یا اخبار مربوط به فیزیک را بازگو می‌کنم.
Download Telegram
مقاله‌ي اخیر گروه پژوهشی ما (MMGPDs)، در مورد تعیین توزیع‌های تعمیم‌یافته‌ی ذره‌ی پایون، با عنوان:
Determination of the pion generalized parton distributions at zero skewness


در این کار با استفاده از داده‌های فرم‌فاکتور الکترومغناطیسی پایون، که از دو نوع فرآیند pion electroproduction و elastic pion scattering استخراج شده‌اند و انجام یک آنالیز جامع، توزیع‌های تعمیم‌یافته به دست آمدند.
https://arxiv.org/abs/2508.15073
👏4👍1
شکاف اینشتین با تک اتم

اخبار انجمن فیزیک ایران

یک تداخل‌سنج تک‌اتمی راه‌حل نیلز بور برای آزمایش فکری ظاهراً متناقضی که آلبرت اینشتین ابداع کرده بود را تأیید می‌کند. Jasper Olbrich/CC BY-SA 3.0/Wikimedia Commons نیلز بور در سال ۱۹۲۷ اصل مکملیت (complementarity) را به مکانیک کوانتومی معرفی کرد. وی ادعا کرد که هم‌زمان نمی‌توان دو ویژگی مکمل را ...

@psinews

مطالعه‌ی بیشتر در سایت انجمن فیزیک
🥰1
توسعه پایدار دانش و تربیت نیروی انسانی متخصص در حوزه علوم و فناوری هسته‌ای مستلزم دسترسی به منابع آموزشی معتبر و ساختارمند است. معرفی سامانه‌های آموزشی متمرکز، گامی مؤثر در تحقق این هدف به شمار می‌آید.
در همین راستا، در ادامه به معرفی یکی از سامانه‌های آموزشی در این حوزه می‌پردازیم.

🌐 شبکه ملی آموزش هسته‌ای ایران:
شبکه ملی آموزش هسته‌ای ایران یک سامانه آموزشی–علمی تخصصی در حوزه علوم و فناوری هسته‌ای است که با هدف توسعه آموزش، توانمندسازی نیروی انسانی و حمایت از پژوهش‌های این حوزه راه‌اندازی شده است.
این سامانه با ارائه‌ی
🔸 دوره‌ها و کارگاه‌های تخصصی (حضوری و آنلاین)
🔸منابع آموزشی متنوع
🔸 اخبار و تقویم رویدادهای علمی
بستری یکپارچه برای یادگیری و ارتقای دانش فراهم می‌کند.

📌دانشجویان، پژوهشگران، اساتید و علاقه‌مندان می‌توانند با ثبت‌نام در سایت، به آموزش‌های هدفمند و به‌روز حوزه هسته‌ای دسترسی پیدا کرده و از برنامه‌های آموزشی و علمی مطلع شوند.
🔗 https://nuclear-edu.ir
👍2
دانشکده فیزیک برگزار می‌کند:
کارگاه آشنایی با پدیده‌شناسی ذرات بنیادی با هدف معرفی مفاهیم پایه‌ی این حوزه و آشنایی عملی با ابزارهای محاسباتی مورد استفاده در پژوهش‌های فیزیک ذرات.

این کارگاه با رویکرد آموزشی–پژوهشی طراحی شده و شامل ارائه‌ی مباحث تئوری در سطح مقدماتی، تمرین‌های عملی و مثال‌های کاربردی خواهد بود.

🔹 مناسب برای دانشجویان کارشناسی سال‌های پایانی، کارشناسی ارشد و دکتری علاقه‌مند
🔹 شروع دوره همراه با فاز مقدماتی (آشنایی با لینوکس و برنامه‌نویسی پایه)
🔹 فاز صفر اختیاری است؛ با این حال، حضور در این بخش جهت مرور مطالب و هماهنگی علمی شرکت‌کنندگان توصیه می‌شود.

📍 محل برگزاری: دانشکده فیزیک – اتاق سمینار
🗓 زمان: چهارشنبه‌ها | ۱۷ _ ۱۹

📌 جهت دریافت اطلاعات بیشتر و ثبت‌نام: @txiuhcoatl
🌍🔖سلسله وبینارهای آنلاین آموزشی مدرسه “سایکت” در سال کوانتوم

📌موضوع وبینار ۵۶: "
نقش ترمودینامیک در فیزیک"

🎤سخنران:
🔸دکتر قدیر جعفری
- پسا دکتری از دانشگاه کیپ‌تون آفریقا
- پسا دکتری از پژوهشگاه IPM
- هیات علمی دانشگاه فرهنگیان استان تهران

🗓زمان برگزاری:
دوشنبه ۱ دی‌ماه ۱۴۰۴ ساعت ۱۷ تا ۱۹

📣مخاطبین رویداد:
دانشجویان، فارغ التحصیلان، اساتید علوم پایه و سایر علاقه‌مندان به کسب دانش در این حوزه

🔗برای ثبت نام وارد لینک زیر شوید:
https://B2n.ir/wx9356
〰️〰️〰️〰️〰️〰️〰️〰️
⭐️@Psiket_Admin | instagram | Telegram | Linkedin
#مبانی_ذرات‌بنیادی

پرسش‌های باز در فیزیک ذرات پس از کشف بوزون هیگز
کشف بوزون هیگز (Higgs boson) در برخورددهنده‌ی هادرونی بزرگ (LHC) در سرن (CERN)، مدل استاندارد فیزیک ذرات را یک گام مهم به سمت کامل‌شدن پیش برد. با این حال، این کشف پایان راه نبود و امروزه فیزیکدانان ذرات بر دو مسئله‌ی اساسی تمرکز دارند.
نخست، بررسی انحرافات کوچک میان پیش‌بینی‌های مدل استاندارد و داده‌های تجربی با هدف گسترش این مدل به نظریه‌ای کامل‌تر. از جمله‌ی این موارد می‌توان به ناهنجاری ثابت ژیرو‌مغناطیسی میوئون، تنش مشاهده‌شده در جرم ذره‌ی W، و اختلاف‌های موجود در واپاشی‌های مختلف مزون‌های B میان پیش‌بینی‌های نظری و نتایج آزمایش اشاره کرد. توضیح این ناهنجاری‌ها در قالب نظریه‌هایی فراتر از مدل استاندارد، می‌تواند سرنخ‌هایی از فیزیک جدید و حتی نامزدی مناسب برای ماده‌ی تاریک ارائه دهد.
مسئله‌ی دوم، درک عمیق‌تر دینامیک خود مدل استاندارد از طریق مطالعه‌ی پدیده‌هایی است که هنوز توضیح دقیقی ندارند. یکی از مهم‌ترین این حوزه‌ها، بررسی ساختار درونی هادرون‌هاست؛ به‌گونه‌ای که ویژگی‌هایی مانند جرم، بار الکتریکی، اسپین و سایر مشخصات فیزیکی آن‌ها بر اساس اجزای تشکیل‌دهنده‌شان تبیین شود.
در این مسیر، پدیده‌های مرتبط با برهم‌کنش قوی و به‌ویژه محبوس‌شدگی (Confinement) نقشی کلیدی ایفا می‌کنند. می‌دانیم که درجات آزادی بنیادی نظریه‌ی کرومودینامیک کوانتومی (QCD)، یعنی کوارک‌ها و گلوئون‌ها، به‌دلیل محبوس‌شدگی هرگز به‌صورت ذرات آزاد مشاهده نمی‌شوند و تنها در قالب هادرون‌ها قابل مطالعه‌اند.
علاوه بر این، منشأ جرم هادرون‌ها ارتباط مستقیمی با دینامیک QCD دارد. سهم شکست تقارن الکتروضعیف از طریق مکانیزم هیگز تنها چند درصد از جرم هادرون‌ها را توضیح می‌دهد. در واقع، مکانیزم هیگز مسئول بخش کوچکی از جرم مرئی جهان است. بخش عمده‌ی این جرم از انرژی برهم‌کنش‌های قوی میان کوارک‌ها و گلوئون‌ها، و همچنین برهم‌کنش آن‌ها با خلأ QCD ناشی می‌شود؛ انرژی‌ای که تقریباً تمام جرم هادرون‌ها را تشکیل می‌دهد.
توصیف دقیق این پدیده‌ها و روشن‌کردن منشأ ویژگی‌های فیزیکی هادرون‌ها، از اهداف اصلی فیزیک هادرونی به‌شمار می‌آید.
👍8
آیا ممکن است ذره‌ای که بیش از صد سال است می‌شناسیم، هنوز برایمان معما داشته باشد؟
پروتون دقیقاً چنین وضعیتی دارد. ذره‌ای آشنا، اما با ساختاری که هنوز به‌طور کامل درک نشده است.

پروتون در سال ۱۹۱۹ توسط ارنست رادرفورد کشف شد و در سال ۱۹۲۷ مقدار اسپین کل آن به‌طور تجربی تأیید گردید. با این حال، نخستین شکاف جدی در تصویر ساده‌ی پروتون در سال ۱۹۳۳ پدیدار شد. زمانی که اندازه‌گیری گشتاور مغناطیسی آن نتیجه‌ای کاملاً غیرمنتظره نشان داد. مقدار به‌دست‌آمده به‌مراتب بزرگ‌تر از چیزی بود که برای یک فرمیون نقطه‌مانند انتظار می‌رفت.
این اختلاف، یک نشانه‌ی تجربی ساده اما تعیین‌کننده بود: پروتون یک ذره‌ی بنیادی نیست، بلکه ساختاری درونی و پیچیده دارد.

همین کشف، آغاز راهی بود که امروز به پرسش‌هایی عمیق‌تر ختم شده است، از جمله این‌که توزیع اجزای سازنده‌ی پروتون به چه صورت است و یا اینکه هر کدام از اجزای آن چه نقش و چه سهمی در اسپین کل آن دارند؟


لینک زیر، مقاله‌ی رادرفورد در سال ۱۹۱۹ است. پژوهشی که او با برخورد ذرات آلفا به نیتروژن، ناخواسته به کشف پروتون رسید:
https://www.tandfonline.com/doi/abs/10.1080/14786440608635919
👍31
Probing Curved Spacetime with a Distributed Atomic Processor Clock | PRX Quantum
https://journals.aps.org/prxquantum/abstract/10.1103/q188-b1cr
ابررسانایی رنگی کوارک‌ها و پایداری ستاره‌های نوترونی پرجرم

ستاره‌های نوترونی از متراکم‌ترین مواد شناخته‌شده در کیهان به شمار می‌روند. به بیانی می‌توان گفت، چگالی آن‌ها معادل فشرده‌سازی حدود ۱۰۰٬۰۰۰ برج ایفل در حجم یک سانتی‌متر مکعب است. در چنین شرایط افراطی، حالات غیرمعمول ماده از جمله ماده‌ی کوارکی، جایی که کوارک‌ها می‌توانند آزاد شوند، ممکن است شکل بگیرند.
در پژوهشی جدید که در مجله‌ی Physical Review Letters منتشر شده است، پیشنهاد می‌شود که راز پایداری ستاره‌های نوترونی بسیار سنگین ممکن است در حالتی عجیب از ماده پنهان شده باشد: ابررسانایی رنگی کوارک‌ها.
در چگالی‌های فوق‌العاده بالا و دماهای بسیار پایین، کوارک‌ها می‌توانند جفت شوند و رفتاری شبیه ابررساناها از خود نشان دهند، اما این‌بار برای نیروی قوی.
این حالت می‌تواند فشار و خواص ماده را به‌گونه‌ای تغییر دهد که ستاره‌هایی با بیش از دو برابر جرم خورشید، بدون فروپاشی به سیاه‌چاله، پایدار بمانند.

لینک خبر:
https://phys.org/news/2025-12-superconducting-quark-stability-massive-neutron.html
🔥3
اخبار برگزیده فیزیک در سال ۲۰۲۵

اخبار انجمن فیزیک ایران

جشن‌های یک‌صدمین سال مکانیک کوانتومی نقطه تمرکز اصلی ما در سال ۲۰۲۵ بود، اما امسال پیشرفت‌های مهمی را در همه شاخه‌های فیزیک به همراه داشت. رصدخانه‌های جدید چشم‌اندازهای تازه‌ای از جهان تاریک به ما عرضه داشته‌اند، رایانه‌های کوانتومی گامی دیگر به انجام وظایف کاربردی نزدیک شده‌اند، و آشکارسازهای ...

@psinews

مطالعه‌ی بیشتر در سایت انجمن فیزیک
#ابزار
New versions of FeyNCalc and the FeynHelpers:


https://arxiv.org/abs/2512.19858
آملیا فرانک، فیزیک‌دانی که تاریخ او را کمتر به یاد آورده است.

آملیا ز. فرانک (Amelia Z. Frank) فیزیک‌دان آمریکایی اوایل قرن بیستم بود که در شکل‌گیری مفاهیم اولیه‌ی مغناطیس کوانتومی و نظریه میدان کریستالی نقش داشت. او بخشی از پژوهش‌های دکترای خود را در مجله‌ی Physical Review منتشر کرد و نتایج کارش بعدها در سخنرانی نوبل استادش، جان وان ولاک (John H. Van Vleck)، مورد اشاره قرار گرفت.

با وجود این دستاوردها، فرانک به‌دلیل محدودیت‌های اجتماعی مسیر علمی کوتاه و دشواری داشت. او در ۳۱ سالگی درگذشت و نامش تا حد زیادی از روایت‌های رسمی تاریخ فیزیک کنار ماند. بازخوانی زندگی او یادآور سهم مهم دانشمندانی است که علم مدرن بر پایه‌ی تلاش‌های کمتر دیده‌شده‌ی آنان شکل گرفته است.
https://phys.org/news/2025-12-amelia-frank-life-forgotten-physicist.html
👍53👏2
پنجاه و پنجمین وبینار شاخه ذرات و میدان‌ها - هفدهم دی‌ماه

اخبار انجمن فیزیک ایران

پنجاه و پنجمین وبینار شاخه ذرات و میدان‌های انجمن فیزیک ایران توسط دکتر مجتبی محمدی نجف آبادی از پژوهشگاه دانشهای بنیادی با عنوان « نتایج اندازه‌گیری‌های بوزون هیگز مدل استاندارد و جستجوی بوزون‌های هیگز جدید در برخورددهنده بزرگ هادرونی » در روز چهارشنبه هفدهم دی‌ماه ساعت هفده برگزار خواهد شد. ...

@psinews

مطالعه‌ی بیشتر در سایت انجمن فیزیک
🌍🔖سلسله وبینارهای آنلاین آموزشی مدرسه “سایکت” در سال کوانتوم

📌موضوع وبینار ۵۷: "
مکانیک کوانتومی بدون جایگزیده‌گی اکید"

🎤سخنران:
🔸دکتر جواد کاظمی
-دکتری فیزیک ذرات بنیادی و نظریه میدان‌ها از دانشگاه شهیدبهشتی
- پژوهشگر در آزمایشگاه اپتیک و فوتونیک دانشگاه قم

🗓زمان برگزاری:
دوشنبه ۱۵ دی‌ماه ۱۴۰۴ ساعت ۱۷ تا ۱۹

📣مخاطبین رویداد:
دانشجویان، فارغ التحصیلان، اساتید علوم پایه و سایر علاقه‌مندان به کسب دانش در این حوزه

🔗برای ثبت نام وارد لینک زیر شوید:
https://B2n.ir/zu6853
〰️〰️〰️〰️〰️〰️〰️〰️
⭐️@Psiket_Admin | instagram | Telegram | Linkedin
👍1
SCHOOL OF PARTICLES AND ACCELERATORS

Journal Club: Experiment & Phenomenology – Hybrid Format
What Can Quantum Correlations Reveal About the Physics of Top Quarks?

Dr. Saeed Haddadi - School of Particles and Accelerators, IPM


5 JAN 2026
11:00 - 12:00

Abstract:

The top quark, as the heaviest known elementary particle, occupies a unique position in the Standard Model and plays a central role in probing fundamental interactions at the electroweak scale. Owing to its extremely short lifetime, the top quark decays before hadronization, allowing its spin information and correlation patterns to be directly transferred to its decay products. This feature makes top-antitop systems an exceptional laboratory for investigating quantum correlations in high-energy processes. In this talk, I explore what quantum correlations can reveal about the underlying physics of top quarks. I discuss how these correlations emerge in top-quark pair production, and how they can be quantified using tools from quantum information theory. I also highlight recent theoretical and experimental advances in accessing quantum correlations at collider experiments, especially at the LHC.

Based on:
https://doi.org/10.1007/JHEP11(2025)005


Meeting Place:
Seminar Room, School of Particles and Accelerators, IPM

Link to Join Virtually:
https://www.skyroom.online/ch/ipm-particles/journal-club

Link: https://www.skyroom.online/ch/ipm-particles/journal-club