آشنایی با ادبیات تجاوز

ادبیات تجاوز به مجموعه‌ای از واژه‌ها، شوخی‌ها، اصطلاحات، ناسزاگویی‌ها و تهدید‌هایی گفته میشه که بصورت مستقیم و یا غیر مستقیم به عمل تجاوز اشاره دارن و خشونت جنسی رو عادی‌سازی، توجیه و یا تمجید میکنن. این نوع گفتار که اکثر مواقع در بستر ساختار مردسالارانه برای حفظ سلطه و بروز خشم بکار میره، میتونه زمینه قربانی‌نکوهی (از اینجا بخوانید) و تداوم چرخه خشونت جنسی در جامعه رو فراهم کنه.

اولین گام برای مبارزه با تجاوز، حذف آن از گفتار روزمره است.

در واقع سطح گفتار و نوع ادبیاتی که افراد بکار میبرن، بازتابی از ارزش‌ها و نوع تفکرات اون‌هاست. بنابراین وقتی خشونت جنسی در ادبیات روزمره افراد یک جامعه به چشم میخوره، نمیشه از اون جامعه انتظار آگاهی جنسی و مقابله موثر با تجاوز و آزار جنسی رو داشت. پس برای مقابله با تجاوز و فرهنگ تجاوز، باید از استفاده‌ی واژگان و جملاتی که برای دیگران آزار دهنده‌ان، تهدید به تجاوز برای برتری‌جویی در مشاجره و یا استفاده از الفاظ و توهین‌های جنسی برای تحقیر و کنترل طرف مقابل مباحثه پرهیز کرد‌.

نمونه‌هایی از ادبیات تجاوز:

- از نمونه‌های ادبیات تجاوز میشه به تحقیر دیگران از طریق اشاره مستقیم به دخول و یا اعمال جنسی در قالب سلطه‌گرانه اشاره کرد‌. یعنی بطور کلی عباراتی که برای نشون دادن قدرت و برتری، از تحقیر جنسی و تهدید طرف مقابل به انجام ناخواسته و یا دردناک و ناخوشایند روابط جنسی استفاده میکنن.
- همچنین بسیاری از فحاشی‌هایی که متوجه مادر، خواهر و یا دیگر بستگان زن یک فرد در فامیل و خانواده هستن از مصادیق آشکار ادبیات تجاوز بشمار میان. چون بکار بردن خشونت جنسی ناخواسته علیه بدن زنان رو یک راه برای انتقام جویی از بستگان و تحقیر افراد نشون میدن.
- بکار بردن جملات حاوی اسلات شیمینگ (هرزه‌نکوهی) و باتم شیمینگ هم اگرچه به خودی خود خشونت‌بار، نادرست و تبعیض‌آمیزن، اما اگر در گفتار و ادبیات ما برای تهدید، توهین و یا اعمال سلطه جنسی استفاده بشن، در چارچوب ادبیات تجاوز هم قرار میگیرن.
اگر نکته‌ی دیگری هست که در پست بهش اشاره نشده، لطفا حتما در کامنت‌ها بنویسید تا مورد استفاده دیگران قرار بگیره‌.

نشریه Glamour تصویری از ۹ زن ترنس رو بعنوان کاور مجله زن سال ۲۰۲۵ انتخاب کرد.

اما این اقدام از طرف جی‌کی‌ رولینگ، نویسنده زنستیز و ترنسفوب هری پاتر، و طرفداران راستگرا و ترنسفوب اون شدیدا مورد حمله قرار گرفته. جی‌کی رولینگ سالهاست بدون خستگی در حال حمله به حقوق افراد ترنس و راه اندازی جریان‌های سایبربولی علیه زنان ترنس فعال در فضای مجازیه و با چک نوشتن برای تصویب لوایح ضد ترنس در بریتانیا و سراسر جهان، میلیون‌ها دلار هزینه کرده تا زنان ترنس از تمام ابعاد زندگی محروم بشن. این شخص با ادعای "حفاظت از زنانگی" اینکار رو انجام میده تا مورد حمله قرار نگیره، ولی با قوانینی که وضع کرده باعث شده زنان بسیاری قربانی تجاوز و آزار جنسی ماموران پلیس بشن، دسترسی به خدمات درمانی نداشته باشن، و معنی "زن" در قوانین کشور به "واژن" و "بچه‌زا" تقلیل پیدا کنه. در همین حین، زنان کشورش دارن حق کنترل بر بدنشون رو از دست میدن و حق سقط جنین در اروپا داره مورد حمله راستگرایان قرار میگیره و زنان قراره حیاتی ترین حقوق خودشون رو از دست بدن. ولی خب، شاید اینکه زنان ترنس به قتل برسن اولویت بالاتری برای این نویسنده داره.

دوستان ترنسفوب نامحترمی که بخاطر پست از زنان ترنس سریع دارید لفت میدید، من زن ترنسم. حالا لفت بدید.

‍ روزنامه Libération فرانسه به پرونده تجاوز پژمان جمشیدی پرداخت و از روایت یک قربانی دیگر پرده برداشت:

"فوتبالیست سابق که به ستاره بزرگ سینما و تلویزیون تبدیل شده بود، در حالی کشور را ترک کرده که از سوی یک زن جوان به تجاوز متهم شده است. این پرونده جامعه ایران را به شدت لرزانده، تا جایی که مقامات نگرانند مبادا موج دوم جنبش #MeToo پس از جنبش «زن، زندگی، آزادی» شکل بگیرد.
تا همین چندی پیش، تنها حضور تصویر او روی پوسترها برای پر کردن سالن‌های سینما کافی بود. در تهران هنوز هم بیلبوردهایی با چهره‌اش بر دیوارها دیده می‌شود؛ نشانه‌ای از شهرتی که تا همین اواخر خدشه‌ناپذیر بود. اما در ۲۱ اکتبر، خبر بازداشت موقت او پس از شکایت یک زن ۲۱ ساله به اتهام تجاوز، همچون بمبی خبری در کشور منفجر شد. بازداشتی بی‌سابقه, در کشوری که در قوانینش واژه‌ای صریح برای «تجاوز جنسی» وجود ندارد و به زندان افتادن مردی با چنین شهرتی تقریبا معجزه به‌ حساب می‌آید.
ماجرا بلافاصله شبکه‌های اجتماعی را شعله‌ور کرد. در ساعات نخست، اکثریت کاربران از بازیگر دفاع کردند و فوتبالیست‌ها، بازیگران و اینفلوئنسرها پیام‌هایی در حمایت از او منتشر کردند و از «اخلاق‌مداری» و «وفاداری» جمشیدی نوشتند. هشتگ #قضاوت_نکنیم نیز به‌ سرعت ترند شد.

اما پس از انتشار روایت شاکی در روزنامه «هم‌میهن»، فضا تغییر کرد: برای نخستین بار، بخشی از جامعه ایران آشکارا جانب قربانی خشونت جنسی را گرفت.

براساس گزارشی که روزنامه هم‌میهن منتشر کرده، ماجرا حدود شش ماه پیش در تهران رخ داده است. زن جوان رویای بازیگری در سینما را در سر داشت. او رزومه‌اش را برای چند بازیگر و کارگردان، از جمله پژمان جمشیدی، فرستاده بود. جمشیدی به او وعده داده بود که «کمکش می‌کند تا بازیگر بزرگی شود». چند روز بعد، او را به محل فیلم‌برداری دعوت کرد و سپس قرار دیگری با عنوان «ملاقات کاری» گذاشت. زن جوان روایت می‌کند: «به او اعتماد داشتم. اما وقتی وارد آپارتمان شدم، در را قفل کرد، مواد مخدر مصرف کرد، من را بست و سپس به من تجاوز کرد.»
او در ادامه توضیح می‌دهد که در لحظه‌ای که بازیگر تحت تأثیر مواد بیهوش شده بود، موفق شده کلید را پیدا کند، در را باز کند و در حالی که فریاد می‌زد، فرار کند. همسایه‌ها او را در حالت شوک پیدا کرده و فورا به پزشکی قانونی رسانده‌اند. طبق گزارش پزشکی قانونی، آثار خشونت جسمی مشاهده شده و آزمایش DNA که به دستور دادگاه انجام شده، تطابق را تأیید کرده است.
در ماه‌های پس از آن، بازیگر و اطرافیانش بارها با تماس، تهدید و پیشنهادهای مالی تا سقف ۵۰۰ هزار یورو تلاش کرده‌اند او را وادار کنند شکایتش را پس بگیرد، اما او نپذیرفته است. پس از ماه‌ها پیگیری قضایی، سرانجام پژمان جمشیدی بازداشت می‌شود. وب‌سایت هم‌میهن که این روایت را منتشر کرده بود، کمتر از ۲۴ ساعت بعد از انتشار مقاله بسته می‌شود. خبرگزاری تسنیم، وابسته به تشکیلات تروریستی سپاه پاسداران، خبرنگار الهه محمدی که پیش‌تر به‌دلیل افشای مرگ مهسا امینی محکوم شده بود را به «فعالیت خصمانه علیه کشور» متهم می‌کند.

زنی دیگر نیز که اکنون در تبعید زندگی می‌کند، سکوت خود را می‌شکند و برای نخستین‌ بار در گفت‌وگو با روزنامه لیبراسیون از تعرض جنسی دیگری توسط این بازیگر سخن می‌گوید:

«عسل» (نام مستعار) که در زمان وقوع حادثه ۲۴ ساله بود، اکنون در فرانسه زندگی می‌کند. او بازیگری شناخته‌شده است و در همان حلقه دوستان جمشیدی حضور داشته است. «او را از طریق پارتنر سابقم می‌شناختم، یک شب زمستانی در سال ۲۰۱۸، دوستم از من خواست به خانه‌اش برویم. قبول کردم، چون فکر می‌کردم مهمانی دوستانه‌ای است، اما فقط سه نفر بودیم. فضا خیلی زود تغییر کرد. او مواد مخدر بیرون آورد، شوخی می‌کرد، از پیشرفت کاری‌ام تعریف می‌کرد. بعد شروع کرد به بوسیدن دوستم. آنها مقابل من شروع به درآوردن لباس‌هایشان کردند. وقتی خواستم بروم، او برهنه جلو در ایستاد و راهم را بست. گفت بمان، کاری باهات ندارم. همان‌جا فهمیدم در دام افتاده‌ام. رفتارش هر لحظه تهاجمی‌تر می‌شد، فریاد می‌زد و من می‌لرزیدم. فقط وقتی تهدیدش کردم که همسایه‌ها را خبر می‌کنم، توانستم فرار کنم.»
او از آسیبی که سال‌ها درونش دفن شده بود سخن می‌گوید. «وقتی شنیدم آن زن جوان توانسته او را به دادگاه بکشاند، فهمیدم دیگر نمی‌توانم ساکت بمانم. او دیوار سکوت را شکست. امیدوارم زنان بیشتری جرأت حرف زدن پیدا کنند تا نشان دهند مردان قدرتمند چگونه با تکیه بر روابط و نفوذشان بدون هیچ مجازاتی از موقعیت خود سوءاستفاده می‌کنند.»

خواهر پژمان جمشیدی متجاوز، هویت شاکی پرونده رو فاش کرد و پیج اون رو در اختیار فالورهاش قرار داد. این اقدام امنیت قربانی رو بشدت به خطر میندازه و ممکنه باعث اذیت و آزارهای زیادی برای اون بشه. طرفداران جمشیدی در فضای مجازی به قربانی حمله‌ور شدن و بخاطر پوششی که داره در حال "هرزه" خطاب کردنش هستن.

مامک جمشیدی: "قربانی در ۶ ماه گذشته غذا خورده پس برادرم بیگناه است"
متاسفانه در کشور ما قربانی اگر زنده باشه و زندگی کنه با همچین وقاحتی ظلمی که بهش شده رو توجیه میکنن.

در ویدیو اشک‌های "یکتا ناصر" رو بخاطر خشونت مردانه و سیستم مردسالاری میبینید. او از ده سال کتک خوردن و اینکه کودکش ربوده شده حرف زد و از مردم التماس کمک کرد. در اون زمان همه طرف منوچهر هادی بودن، اون رو با اصالت و مرد زندگی میدونستن و از عشق و احترام یک خانواده سنتی حرف میزدن. هیچکس طرف یکتا ناصر نبود، چون زنی بود که جرات کرده بود علیه مردی قدرتمند حرف بزنه. کامنت ها هنوزم زیر پست‌های قدیمی باقی موندن:
"تو واقعا مادر نیستی اگه بودی فکر دخترتو میکردی"
"این چیزا بین زن و شوهر طبیعیه آشتی کنید "
"بیچاره بچه قربانی مسخره بازی مادر بی حرمتش شده" و...
برادر منوچهر هادی هم پاسخ داد:

«دیدن کلیپ شما که ماهرانه در نقش یک مادر نگران عواطف مخاطب را هدف قرار داده بودید باعث تاسفه.»

حالا مدت ها گذشته و زنی جوان‌تر، بی قدرت‌تر و آسیب پذیرتر قربانی شده. اما یکتا ناصر با بی‌شرفی فقط بخاطر منافع خودش و تضمین سودآور بودن فیلم اخیرش با پژمان جمشیدی، در حمایت از متجاوز گفت:

"ما برخورد زننده از ایشون ندیدیم. آقای سوپر استار مورد توطئه قرار گرفتن."

ظاهرا تا خر این خانم از پل گذشت، دوباره فریاد زدن زنان قربانی توطئه و اتهام بی‌جاست.

اریکا دوسو با پیروزی در انتخابات بعنوان شهردار Downingtown، تبدیل به اولین شهردار ترنسجندر در پنسیلوانیا شد.

حجاب محترم نیست!

حجاب بخشی از یک نظام ایدئولوژیکه که بر پایه کنترل بدن و رفتار زنان بنا شده. دختران کوچک از سنین خردسالی با ابزارهایی مثل ترس از جهنم و آویزان شدن از اعضای بدنشون، تهدید شدن به تجاوز و یا بادی‌شیم و تحقیر بدن مجبور به پذیرش حجاب میشن. پس آیا انتخاب بین تباهی و مرگ و یا تن دادن به حجاب اسلامی، چیزیه که بشه اسمش رو انتخاب گذاشت؟ طبیعتا خیر. انتخاب زمانی اصالت داره که نپذیرفتن اون به مرگ، طرد شدن و یا شکنجه منجر نشه.

حجاب زنستیزی است!

حجاب بدن زنان رو نه بعنوان وجود انسانی، بلکه بعنوان عامل گناه، شهوت، فساد و ابتذال تعریف میکنه. حجاب به زنان این ایده رو تحمیل میکنه که بدنشون مبتذل و فاسد هست، باید از چشم جامعه مخفی بمونه و برای همسر حفظ بشه. این منطق زن رو از فردیت، عاملیت و شان انسانی تهی میکنه و اون رو در جایگاهی قرار میده که فرقی با کالایی مهر شده در بسته بندی نداره.
دکتر نوال السعداوی، فمینیست تاثیرگذار مصری و کنشگر حقوق زنان عرب :

"ادیان سر و صورت زن را در پارچه پنهان میکنند، چون سر آبرو و هویت انسان است."

حجاب ویژگی‌های منحصر بفرد زنان رو از نظر پنهان میکنه، اون‌ها رو غیر قابل شناسایی میکنه و ازشون میخواد بجای حقوق مستقل داشتن خودشون رو در تابع امیال و هوس مردان بودن تعریف کنن. زنان محجبه تبدیل به شبح و سایه‌های شهر میشن.

انتخاب‌ها در بطن جوامع معنا پیدا میکنند.

در جوامع اسلامی، حداقل ده‌ها میلیون‌ زن با خشونت خانگی و تبعیض و اجبار حکومتی فجیعی برای پذیرش قوانین حجاب روبرو هستن، بطوری که نپوشیدن حجاب ممکنه منجر به بازداشت، شکنجه، اسیدپاشی، قتل ناموسی و اذیت و آزار روانی و فیزیکی بشه. در چنین بستری صحبت از حق انتخاب، تنها دهن کجی کردن به درد این زنان و بی‌اعتنایی به واقعیت‌های اجتماعی محسوب میشه و به این ساختار خشونت بار مردسالارانه مشروعیت میبخشه.

مسئله فقط اجبار و خشونت نیست!

از ابتدا سعی در این بود که روشن بشه حجاب فقط یک پوشش نیست، بلکه نماد یک ایدئولوژی خطرناکه. حجاب زنان رو مسئول رفتار و خشونت مردان معرفی میکنه، زنان رو از جوامع حذف میکنه، خشونت علیه زنان رو عادی سازی میکنه، از زنان انسانیت زدایی میکنه، نقش‌های جنسیتی و سلسله قدرت در حکومت و جامعه اسلامی رو تثبیت میکنه و وجود زنان رو در فاسد و مبتذل بودن تعریف میکنه. حجاب با گره زدن مفاهیمی چون "حیا و عفت" به پوشش، پایه‌های ممنوعیت‌ها و محدودیت های گسترده زنستیزانه در جوامع اسلامی رو بنا میکنه و با ممنوعیت صدای زنان، تصویر زنان، حضور اجتماعی زنان، ورزش و کار کردن زنان، درس خواندن زنان و بسیاری از موارد دیگه ارتباط تنگاتنگی داره. در دیدگاه فمینیستی، حجاب با پشتوانه تاریخی، فرهنگی و سیاسی مملو از زنستیزی و سلطه گری مردانه، اصلی ترین بحران زنان در جوامع مسلمان محسوب میشه. پس هیچکس حق نداره از این ایده که "زنان ذاتا فاسد و مبتذل و گناه‌آلود هستن، ابزار جنسی مردان هستن و در خشونت‌هایی که متحمل میشن مقصرن" رو بعنوان نظر شخصی خودش بپذیره، ولو تحت اجبار خشونت حجاب رو انتخاب نکرده باشه. در یک کلام، هیچکس حق نداره زنستیزی رو محترم بشماره.

حجاب ترنسفوبیک و هموفوبیک هم هست.

حجاب با مبنایی هترونرماتیو و باینری نرماتیو، فلسفه‌ی وجود خودش رو بر اساس تقسیم بندی دو جنسیت زن و مرد، و فرض تمایل جنسی بین این دو جنسیت بنا کرده. حجاب با فرض جذابیت جنسی بدن زنانه در نگاه مردان بوجود اومده. در نتیجه هیچ جایگاهی برای افراد ترنس، نان‌باینری، گی و لزبین، ایسکشوال و... در این نظام فکری وجود نداره. افراد ترنس و نانباینری مجبورن براساس جنسیت نسبت داده شده در هنگام تولد پوشش خودشون رو انتخاب کنن و افراد اینترسکس بدون رضایت جراحی میشن تا در این دوگانه قرار بگیرن. همچنین حجاب و محرمیت در اسلام به موازای هم هستن، پس افراد لزبین، گی، بایسکشوال، ایسکشوال و ... نیز در احکام حجاب اسلامی بی اهمیت و غیر معتبر جلوه میکنن. حجاب اساسا هویت افراد ال‌جی‌بی‌تی‌+ رو زیر سوال برده و یک بی احترامی و خطر بزرگ برای ما محسوب میشه.

در نهایت اگر فمینیست هستید، حق ندارید حجاب رو تصمیم شخصی محترم بشمارید و یا سعی در توجیه کردنش داشته باشید.

البته باید روشن بشه که زنان محجبه همیشه تحت حمایت فمینیسم هستن و ما هیچوقت قرار نیست از مبارزه برای حقوق گروهی از زنان دست بکشیم. این مبارزه ما با سیستم، مراجع دینی و حکومت‌هاست، نه زنانی که قربانی این خشونت شدن. ما به زنان محجبه حمله نمیبریم، بلکه درباره هدف و معنای واقعی حجاب روشنگری میکنیم و به این زنستیزی ریشه‌ای در فرهنگ و تاریخ خودمون حمله میکنیم. همونطور که عرض شد حجاب انتخاب نیست، پس حتی اگر زنان محجبه اصرار کنن که این انتخابشون بوده، همیشه به راحتی میشه جبر، تبعیض، ستم و قدرتی که اون‌ها رو مجبور به پذیرش حجاب کرده رو به راحتی در اطرافشون پیدا کرد.

طرفداران ترامپ بدلیل اینکه ۸۰ درصد زنان به نماینده‌های دموکرات رای دادن، خواستار لغو متمم ۱۹ قانون اساسی آمریکا که به زنان حق رای داده هستن. متن این قانون:

"حق شهروندان ایالات متحده برای رأی دادن نباید توسط دولت فدرال یا ایالتی بر اساس جنسیت آن‌ها نادیده یا محدود شود."

هم‌اکنون عبارت "Repeal the 19th" در فضای مجازی ترند شده و مردان و زنان جمهوری‌خواه خواستار لغو حق رای زنان در آمریکا هستن.

خواهر پژمان جمشیدی متجاوز در استوری اینستاگرام خود مدعی شد برادرش اوایل هفته "به خواست خودش" به ایران بازخواهد گشت.

هیات حقیقت‌‌یاب سازمان ملل متحد که به موارد نقض حقوق بشر در ایران رسیدگی می‌کند، در نخستین گزارش خود به مجمع عمومی سازمان ملل اعلام کرد:

مجرمان «قتل‌های ناموسی» در ایران عملا از مجازات معاف می‌مانند و زن‌کشی‌ها در ایران با «مصونیت کامل» صورت می‌گیرند.

انگیزه این قتل‌ها از مخالفت در برابر ازدواج‌های اجباری تا اتهام ارتباط خارج از ازدواج و ... متفاوت است، اما همگی زیر عنوان کلیشه‌ای «اختلافات خانوادگی» پنهان می‌شوند.
بررسی‌ها نشان می‌دهد که هر سال دست‌کم ۴۵۰ قتل ناموسی در ایران رخ می‌دهد؛ آماری که حدود ۲۰ درصد از کل قتل‌های ثبت‌ شده در ایران را تشکیل می‌دهد. هرچند در گزارش سازمان ملل تاکید شده که این آمار حداقلی و بسیار کمتر از واقعیت است، چرا که بسیاری از خانواده‌ها این قتل‌ها را به مراجع رسمی گزارش نمی‌کنند و برای پنهان‌ سازى ماجرا، مرگ قربانیان را «خودکشی»، «مفقودی» یا «حادثه» جلوه می‌دهند.

همچنین در گزارش اضافه شده: «خطر قربانی‌ شدن در قتل‌های ناموسی برای دختران و زنان جوان در مناطق سنتی و روستایی ایران، در مناطق کُردنشین بیشتر است و در مناطق شهرنشین، در استان تهران بیشتر است.»