⚫️⚫️در سوگ رشد علمی ایران:

✅منصور غلامی گفت:‌ در سال ۲۰۱۷ در بین ۲۵ کشور برتر تولید کننده علم دنیا، کشور ایران با رشد ۸.۹ درصد رتبه اول رشد علمی را کسب کرده است (پایگاه خبری الف)، وزیر علوم با اشاره به رشد تولید علم در ایران برمبنای مدارک و مقالات ثبت شده در پایگاه های معتبر جهانی گفت: این رشد طی سال های ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۷ صعودی بوده است، به گونه ای که در سال ۲۰۱۷ در مقایسه با سال ۲۰۱۲ رشد ۳۴ درصدی را تجربه کرده ایم (تابناک)، و اخیرا نیز گزارش روزنامه تامیز از رشد علمی ایران، باعث تبلیغاتی در سطح جامعه گشته که می تواند منجر به انحراف افکار عمومی و جامعه دانشگاهی شود.

✅اما رشد علمی زمانی می تواند مصداق داشته باشد که منجر به بهبود شرایط اجتماعی و اقتصادی در یک جامعه شود، هر چند این مورد تاحد بسیار کمی با شاخص H-index سنجیده می شود، و به گزارش سایت SCImago 2018 این شاخص برای ایران 257 می باشد و در عین حال ایران رتبه 22 را در این سایت دارد، حال آنکه مثلا کشور پرتغال در جایگاه 31 قرار دارد، اما مقدار شاخص اچ آن 416 می باشد، یعنی علیرغم رشد علمی خوب ایران، شاخص اچ تناسبی با این رشد علمی ندارد، این وضعیت به عنوان بحران آموزش عالی شناخته می شود، که به صورت زیر تعریف شده است:

This crisis implies a lack of consistency between government investment in higher education and the social and economic return of this investment (Fazeli 2003).

✅بحران آموزش عالی تنها به شاخص اچ بسنده نمی کند، و باید به مولفه های توسعه یک جامعه رجوع کرد، که در زیر گریزی به این موارد می زنیم:


📌به گزارش اقتصاد نیوز، رسول خضری، عضو کمیسیون اجتماعی مجلس عنوان کرد "ایران رتبه اول مصرف مواد مخدر سنتی و صنعتی در دنیا است "، رتبه چهارم طلاق در دنیا (مرتضی طلایی، نایب رئیس شورای اسلامی شهر تهران، افکار نیوز)، مدیرکل دفتر سلامت روان، اجتماعی و اعتیاد وزارت بهداشت بیان کرد: وضعیت ایران نیز به این شکل است که خودکشی در سال 96 بر ‏اساس آمارهای پزشکی قانونی، 5.7 درصد در هر هزار نفر جمعیت اتفاق افتاده (سلامت نیوز)، رتبه ۱۸۹ در میان ۱۹۰ کشور از نظر سوانح رانندگی (خبرگذاری مهر)، در خبری دیگر، دبیر ستاد راهبری اجرای نقشه جامع علمی کشور از تنزل ۴ رتبه‌ای ایران در شاخص سهولت کسب و کارها خبر داد و گفت: ایران در این شاخص از رتبه ۱۲۴ به ۱۲۸ تنزل رتبه پیدا کرده است، همچنین اخیرا، معاون دفتر سلامت روانی، اجتماعی و اعتیاد وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی گفت:، میزان شیوع اختلالات روانپزشکی در کشور 23.6 درصد است که حدود 12.5 میلیون نفر از جمعیت گروه سنی 15 تا 64 سال ایران از یکی اختلالات روانپزشکی رنج می برند.، فجایع مرتبط با کنکور، قلمچی، فجایع محیط زیستی و ..بماند!

📌این وضعیت یادآور کشور جنگ زده می باشد، که صحبت از هرگونه علم و رشد علمی در آن جنبه طنز خواهد داشت، گویی که کسی با لباس مجلسی وارد میدان جنگ می شود، نمیدانم چه اصراری هست برای افزایش رتبه علمی ایران! شاید تقلب و دستکاری در آن سهل باشد، موضوعی که مطالعه محمودی، براون، امانی و جلیل زاده (2018) بدان اشاره کرده اند، این محققان نشان دادند که "تقلب علمی" موجود در فضای آماری رشد علمی ایران، موجب شده است تا این آمارها سنخیتی با شاخصه های توسعه نداشته باشند، این محققان، تقلب علمی، مدگرایی علمی، کمی گرایی، جبرمقاله نویسی و حتی برخی مولفه های اجتماعی چون عدم توجه به حقوق اقلیت های قومی، دینی و جنسیتی در دانشگاه ها را از دیگر شاخص های بحران آموزش عالی می دانند.

✔️حال چرا باید با هر رشد علمی در سوگ بنشینیم؟ مشخص است، چون میزان هزینه و تلاشی که بایستی به آموزش و پرورش، به کیفیت و زیرساخت های دانشگاه ها (همچون اتوبوس داخل دانشگاه که ایران را در سوگ دیگر فرو برد) و به سایر شاخصه های توسعه در کشور پرداخته شود، صرف کمی گرایی علمی شده و با آمار رشد علمی، روی این بحران ها روکش کشیده می شود.


Mahmoudi, . Brown, J Amani & Jalilzadeh-Mohammadi (2017): The effects of sex and race on academic alienation among Iranian students, Educational Studies, DOI: 10.1080/03055698.2017.1390441.


@StopcheatingIran

A New Theory On Time Indicates Present And Future Exist Simultaneously
https://www.tsknowledge.com/2018/12/a-new-theory-on-time-indicates-present.html

دانشمندان برای اولین‌بار حیات مصنوعی کوانتومی ساختند - وب سایت علمی بیگ بنگ
https://bigbangpage.com/physics/%d8%af%d8%a7%d9%86%d8%b4%d9%85%d9%86%d8%af%d8%a7%d9%86-%d8%a8%d8%b1%d8%a7%db%8c-%d8%a7%d9%88%d9%84%db%8c%d9%86%e2%80%8c%d8%a8%d8%a7%d8%b1-%d8%ad%db%8c%d8%a7%d8%aa-%d9%85%d8%b5%d9%86%d9%88%d8%b9%db%8c/

شرکت IBM از اولین کامپیوتر کوانتومی تجاری رونمایی کرد - وب سایت علمی بیگ بنگ
https://bigbangpage.com/science-content/science-news/%d8%b4%d8%b1%da%a9%d8%aa-ibm-%d8%a7%d8%b2-%d8%a7%d9%88%d9%84%db%8c%d9%86-%da%a9%d8%a7%d9%85%d9%be%db%8c%d9%88%d8%aa%d8%b1-%da%a9%d9%88%d8%a7%d9%86%d8%aa%d9%88%d9%85%db%8c-%d8%aa%d8%ac%d8%a7%d8%b1/

- این عکس مربوط به چیست؟
- درواقع فقط یک سنگ است، یک سنگ یخی سرد آسمانی!
- چرا مردم را به خود جلب کرده؟
- چون دورترین جرمی است که ابزارهای بشری تاکنون قادر به رصد آن از نزدیک شده‌اند. جرمی با دمای چند ده کلوین، در فاصله حدود شش‌ونیم میلیارد کیلومتری از زمین، در لبهٔ منظومه شمسی. مشابه چنین تودهٔ غباری یخ‌زده‌ای را در زمین نداریم، ولی سنگ و صخره زیاد داریم! شاید روزی قطعه‌ای از #آلتیما_تولی را هم بگذارند کنار #سنگ_روزتا برای بازدید عموم، یکی از دوردست آسمان، دیگری از دوردست تاریخ!
#LinkedIn

چندی پیش یکی از دوستان شیمیدان با سال‌ها سابقه تدریس به من گفت #کوانتوم علم #ماوراءالطبیعه است! من از این نظر شگفت‌زده نشدم، زیرا بدفهمی‌ها از این نظریه، حتی اینک در قرن ۲۱ آنقدر گسترده است و ترویج برداشت‌های غلط آن اندازه رو به افزایش است که جایی برای حیرت و تعجب باقی نمی‌گذارد.
در واقع، دو بدفهمی اساسی از علم کوانتوم وجود دارد. نخست این‌که این علم -به زبان وزینتر- حاوی پندهای #عرفانی، #متافیزیکی یا #فلسفی است. این نگرش به‌کلی خطاست، زیرا علوم تجربی در حدود فلسفی و ذهنی ورودی ندارند. مثل قصهٔ پیل مولانا که افراد به کمک حواس ناقص خود می‌خواستند هویت موجود را دریابند، درحالی‌که به روشنایی بالاتری برای حل مسئله نیاز بود. جایگاه فلسفه در علوم تجربی نیز نظیر همان نور روشنگر است، نه برعکس.
نظریهٔ کوانتوم مثل هر توصیف فیزیکی دیگری قواعدی برای محاسبات نظری ارائه می‌دهد که منجر به پیش‌بینی‌هایی در تجربه می‌شود. تفاوتش هم با سایر نظریه‌های فیزیکی این است که این پیش‌بینی‌ها به‌طور #ذاتی از جنس احتمال و آمار هستند و #بوکمندی(شانس) در آن یک قاعدهٔ اصیل است نه تبعی و عَرَضی. به همین سبب، علم کوانتوم فهم فلسفی ما از مفاهیمی چون #واقعیت، تاشتگی یا موجبیت (determinism)، #علیت، #شانس و غیره را به چالش می‌کشد، اما حرف آخر را در این باره نمی‌زند. ما با استفاده از کوانتوم نمی‌توانیم حتی بگوییم یک الکترون چگونه موجودی است، تا بخواهیم مفاهیم پیچیده‌تری چون فضا-زمان و ناموضعیت (non-locality) را درک کنیم. پس به فلسفهٔ غنی‌تری نیاز داریم که این نظریه در آن نمی‌گنجد.
برخی استدلال می‌کند که #فیزیک_نیوتنی فضا را در ذات خود و زمان را نیز خودبه‌خود مطلق می‌انگاشت و #فیزیک_نسبیتی این #مطلق_گرایی را در سطح توصیف مردود اعلام کرد. یعنی به‌طور مشابه، کوانتم نیز خط بطلان بر سایر پیش‌فرض‌های فلسفی نیوتنی می‌کشد و باید در مورد واقعیت و علیت نیز تجدیدنظر کنیم. پاسخ این است که مفاهیم فلسفی که کوانتوم با آنها درگیر است برخلاف موارد دیگر نظیر #نسبی_گرایی فضا-زمان در نسبیت، به‌سادگی قابل سنجش نیستند و بدیل‌هایی برای آن وجود دارد که برای مثال می‌توان به نظریهٔ بوهم-دوبروی اشاره کرد. این‌که امروزه بدیل‌های ممکن برای استقرار موجودی ساکن چون #اتر، در مقابل رد اتر و نسبی‌گرایی تقریبا غایب و شکست‌خورده هستند، به تقویت اندیشهٔ فلسفی فضا-زمان نسبی می‌انجامد. ولی در حوزهٔ پدیده‌های کوانتومی، تردید درباره مفاهیم متافیزیکی یادشده به‌شدت مناقشه‌پذیر است.
پس به‌طور خلاصه، این‌که علم کوانتوم برخی برداشت‌های فلسفی گذشته را با تردید مواجه می‌سازد قابل قبول است ولی ما را از علم به ماورای علم سوق نمی‌دهد. همچنین، ارزش برخی مفاهیم فلسفی در حوزه فیزیک ذرات ریز به‌حدی بالاست که بسیاری ترجیح می‌دهند علم کوانتم را غایی نشمارند و درصدد اصلاح آن برآیند. فلسفه و متافیزیک چارچوب اندیشه در علم تجربی را می‌سازند (حالا در هر حوزهٔ علمی که باشد)، نه این‌که نظریهٔ علمی چارچوب اندیشهٔ فلسفی را تعیین کنند. پس نباید در دام #علم_کاذب بیفتیم و کوانتوم را تنها به‌عنوان یک نظریه علمی، البته با چالش‌های فلسفی فراوان درنظر گیریم.

ادامه دارد ...
#LinkedIn

بدفهمی دوم از #نظریهٔ_کوانتوم که از قضا نزد اهل فن بسیار رایج است تقلیل کارایی و محتوای این علم به علمی #محاسباتی است. این مشکل در تدریس کوانتوم در مقاطع مختلف دانشگاهی چه میان فیزیکدان‌ها و چه شیمی‌فیزیکدان‌ها عمیقا به چشم می‌خورد. نکتهٔ بسیار منفی هم این‌که نسل پرورش‌یافته در این حوزه نیز راه استادان خود را پیش می‌گیرند، و کار به جایی می‌رسد که آنچه از ابتدا اشتباه است، حرف اول و آخر پنداشته می‌شود.
عموم فیزیکدان‌های این رشته، کوانتوم را صرفا ابزاری برای محاسبات نظری می‌دانند و جنبه‌های مفهومی آن را به‌کلی نادیده می‌گیرند. شیمیدان‌ها هم کل آنچه درباره کوانتوم می‌دانند، استفاده از آن در محاسبات اتمی-مولکولی و روش‌های نرم‌افزاری یا شبیه‌سازی ذیربط است. بخش بسیار بزرگی از مقالات چاپی شیمی‌فیزیکدان‌های ایرانی به همین #شیمی_محاسباتی، البته در سطوح مختلف اختصاص دارد که پسندیده نیست. این بزرگواران به‌جای تدریس علم کوانتوم، عملا در همه مقاطع به روش‌های محاسباتی می‌پردازند و اگر مثلا کسی از مقولهٔ #درهمتنیدگی صحبت کند، آن را فلسفه می‌پندارند!
فیزیکدان‌ها البته آگاه‌ترند. بسیاری از آن‌ها به‌خوبی می‌دانند که مباحثی چون #اطلاعات_کوانتومی و #رایانه_کوانتومی از چه جایگاهی در علم و فنآوری آینده بشر برخوردار است. با این وجود راه را بر مباحث بنیادی در این حوزه می‌بندند، گرچه خود کامل می‌دانند جنبه‌های نوین فناوری کوانتومی، خود از دلِ بحث‌های مفهومی چون #قضیهٔ_بل و #EPR ناشی شده است.

ادامه دارد ...
#LinkedIn