NEW BOT Телеграм, страница

چه مسائلی را نباید حل کرد؟
بخش پنجم | مسئله‌ی بی‌صاحب

گاهی وقت‌ها ما یه مسئله‌ی خیلی شیک و منطقی رو صورت‌بندی می‌کنیم، اما وقتی از خودمون می‌پرسیم «این مسئله برای کیه؟»، می‌بینیم هیچ‌کس واقعاً اون مسئله رو نداره! در حالی که هر مسئله‌ای باید یه صاحب داشته باشه؛ کسی که حاضر باشه برای حل شدنش هزینه کنه. (وگرنه استارت‌آپ کمکی به کسی نکرده!) به صاحب مسئله می‌گیم «پرسونا». پرسونا کسیه که می‌خواد به هدفی برسه، اما یه‌جایی گیر کرده و کمک لازم داره.

یکی از نشونه‌های اینکه پرسونامون رو درست نشناختیم اینه که بگیم: «کاربر اشتباه تصمیم می‌گیره»، «به ضرر خودش عمل کرده» یا از دست کاربر غر بزنیم. این حرف‌ها یعنی رابطه‌ی بین مسئله و مخاطب رو از اساس اشتباه تعریف کردیم. یادمون باشه: تو این رابطه، اصالت با مخاطبه، نه با ذهنیت ما.

بعضی کارآفرین‌ها — مخصوصاً عاشقان فناوری — اول عاشق یه راه‌حل می‌شن و بعد دنبال مسئله می‌گردن! 💡 مثلاً یه تیم CRM می‌گه: «کاربر باید داده‌هاش رو درست وارد کنه تا بتونه گزارش بگیره.» اما مسئله‌ی کاربر این نیست. شاید فقط می‌خواد بفروشه و وقت نداره با یه ابزار پیچیده سروکله بزنه. یا یه تیم دیگه می‌گه: «مشتری باید بخواد که عکسش رو با هوش مصنوعی بگیره!» در حالی که نیاز مشتری چیز دیگه‌ایه: می‌خواد یه عکس طبیعی داشته باشه، نه ساختگی. پس مسئله و راه‌حل با هم فیت نمی‌شن.

عجیب‌ترش وقتیه که تیم‌ها می‌خوان یه نیاز تازه رو زوری تو ذهن کاربر بکوبن! 😬 مثل گوگل گلس یا متاورسِ فیس‌بوک؛ کلی تبلیغ، کلی هیجان... اما کسی واقعاً دنبالش نبود. نتیجه؟ شکست.

🧠 اینجا یه سؤال مهم پیش میاد: پس تکلیف جمله‌ی معروف استیو جابز چی می‌شه؟ «خیلی وقت‌ها مردم نمی‌دونن چی می‌خوان، تا وقتی که نشونشون بدی.» و بعدش می‌گه: «کار ما اینه که بفهمیم مردم چی می‌خوان، قبل از اینکه خودشون بدونن.» اما این جمله درباره‌ی راه‌حل‌ه، نه مسئله. کار مردم این نیست که محصول طراحی کنن؛ اون‌ها فقط یه نیاز واقعی دارن. کار ماست که اون نیاز رو بفهمیم و براش راه‌حل پیدا کنیم.

🐴 مثال هنری فورد هم همینه: «اگه از مردم می‌پرسید چی می‌خوان، لابد می‌گفتن اسب سریع‌تر!» ولی فورد فهمید مردم اسب نمی‌خوان؛ مسئله‌شون سرعت بود.

یه مثال دقیق‌تر و ایرانی هم داریم: «میاره». وقتی تیمش شروع کرد، رفت رستوران‌ها رو از نزدیک دید. فهمید رستورانی که وسط شلوغی سفارش‌هاست، وقت نداره آدرس وارد کنه یا با نقشه درگیر شه. از اون‌ور، گاهی پیک نداره، گاهی پیکش بی‌کاره و وقتش تلف می‌شه. یه inefficiency واقعی اینجا بود. میاره نیومد یه اپ پیک جدید بسازه مثل بقیه. فقط یه دکمه گذاشت: «درخواست پیک.» 📲 راننده‌های نزدیک درخواست رو می‌گیرن، خودشون آدرس رو می‌گیرن، و رستوران درگیر جزئیات نمی‌شه. جالبه که راننده‌های میاره معمولاً سفرهای بلند رو قبول نمی‌کنن و می‌گن: «برو اسنپ بگیر!» چون اون سفر، دیگه مسئله‌ی این پرسونا نیست. کار یه آدم دیگه‌ست، با نیازهای دیگه.

✅ مسئله باید از جایی شروع بشه که یه آدم واقعی، درگیر رسیدن به یه هدف واقعی‌ـه و یه‌جایی تو راه گیر کرده. کسی که خواسته، ولی یه مانع جلوی راهشه. اگه این آدم وجود نداشته باشه، یعنی مسئله‌ای هم وجود نداره — حتی اگه خیلی شیک و منطقی بتونیم تعریفش کنیم.

#دغدغه_نگار
#مسئله
#پرسونا
#تفکر_محصول
https://news.1rj.ru/str/m_d_negar

دغدغه نگار

یادداشت هایی ناشی از تردد روزانه
@mahdikiani

👍4💯2

622 viewsahmad khalili, 05:22