بوم مدل کسب و کار بعنوان ابزاری برای تحلیل یک کسب و کار، ابزار مناسبی است ولی برای یک استارتاپ، فقط یک ابزار مقدماتی است ! شما نیاز دارید که از یک ابزار دقیق تر و کاربردی که منطبق بر فرآیند واقعی کارآفرینی است استفاده کنید. شاید بپرسید نام این ابزار چیست ؟
👈" بوم ناب "
چرا که این بوم اجزایی دارد که شما را به سمت درستی هدایت می نماید.
اگر شما بوم مدل کسب و کار ۱۰ کسب و کار را کنار هم قرار دهید ، متوجه می شوید که در بخش منابع کلیدی و فعالیت های کلیدی سرفصل های مشخص و مشترکی وجود دارند، مثلا در همه آنها بحث نیروی انسانی، پول، تجهیزات و… آورده شده است و یا در بخش فعالیت های کلیدی، استخدام نیرو، برنامه نویسی و… از طرفی در روزهای اولیه فعالیت یک استارتاپ ما نیازی به شرکای کلیدی نداریم. واقعیت این است که بخش هایی از بوم مدل کسب و کار ، برای یک استارتاپ ، خیلی زود است که مورد توجه قرار گیرند. مواردی مهمتر از فعالیت های کلیدی ، منابع کلیدی و شرکای کلیدی وجود دارند که بررسی آنها برای یک استارتاپ بسیار حیاتی است.
مثلا، آیا تیم استارتاپی، اصلا مشکل درستی را تشخیص داده؟ فرصت مناسبی را شناسایی کرده است ؟ آیا افراد علاقه ای دارند که در مورد حل شدن این مسئله پولی پرداخت نمایند و یا از این سرویس رایگان استفاده کنند ؟
این موارد ، مواردی هستند که در بوم مدل کسب و کار به آنها بصورت مستقیم اشاره ای نشده است.
مسئله مهم دیگر این است که محصولی که قرار است طراحی شود و بعنوان نمونه اولیه یا یک کمینه محصول پذیرفتنی به بازار عرضه شود، باید دارای چه ویژگی هایی باشد، چه اولویتی از ویژگی ها باید در محصول در نظر گرفته شوند.آیا این ویژگی ها به درستی نیازهای کاربران را بر طرف می نمایند ؟ همانطور که میبینید در بوم مدل کسب و کار به این نکته هم اشاره ای نشده است.
یک سئوال مهم و کلیدی که استارتاپ ها باید همواره به آن توجه داشته باشند این است که همیشه باید وضعیت خودشان را بررسی کنند و ببینید که آیا در مسیر درستی قرار گرفته اند، آیا به اهدافشان طبق برنامه ای که تعیین کرده اند می رسند یا خیر ؟ اما این کار را چطور می شود انجام داد؟ چه چیزی مشخص می کند که آیا ما راه درستی را طی می کنیم یا خیر ؟آیا در بوم مدل کسب و کار در این مورد قسمتی در نظر گرفته شده است یا خیر ؟
👈" بوم ناب "
چرا که این بوم اجزایی دارد که شما را به سمت درستی هدایت می نماید.
اگر شما بوم مدل کسب و کار ۱۰ کسب و کار را کنار هم قرار دهید ، متوجه می شوید که در بخش منابع کلیدی و فعالیت های کلیدی سرفصل های مشخص و مشترکی وجود دارند، مثلا در همه آنها بحث نیروی انسانی، پول، تجهیزات و… آورده شده است و یا در بخش فعالیت های کلیدی، استخدام نیرو، برنامه نویسی و… از طرفی در روزهای اولیه فعالیت یک استارتاپ ما نیازی به شرکای کلیدی نداریم. واقعیت این است که بخش هایی از بوم مدل کسب و کار ، برای یک استارتاپ ، خیلی زود است که مورد توجه قرار گیرند. مواردی مهمتر از فعالیت های کلیدی ، منابع کلیدی و شرکای کلیدی وجود دارند که بررسی آنها برای یک استارتاپ بسیار حیاتی است.
مثلا، آیا تیم استارتاپی، اصلا مشکل درستی را تشخیص داده؟ فرصت مناسبی را شناسایی کرده است ؟ آیا افراد علاقه ای دارند که در مورد حل شدن این مسئله پولی پرداخت نمایند و یا از این سرویس رایگان استفاده کنند ؟
این موارد ، مواردی هستند که در بوم مدل کسب و کار به آنها بصورت مستقیم اشاره ای نشده است.
مسئله مهم دیگر این است که محصولی که قرار است طراحی شود و بعنوان نمونه اولیه یا یک کمینه محصول پذیرفتنی به بازار عرضه شود، باید دارای چه ویژگی هایی باشد، چه اولویتی از ویژگی ها باید در محصول در نظر گرفته شوند.آیا این ویژگی ها به درستی نیازهای کاربران را بر طرف می نمایند ؟ همانطور که میبینید در بوم مدل کسب و کار به این نکته هم اشاره ای نشده است.
یک سئوال مهم و کلیدی که استارتاپ ها باید همواره به آن توجه داشته باشند این است که همیشه باید وضعیت خودشان را بررسی کنند و ببینید که آیا در مسیر درستی قرار گرفته اند، آیا به اهدافشان طبق برنامه ای که تعیین کرده اند می رسند یا خیر ؟ اما این کار را چطور می شود انجام داد؟ چه چیزی مشخص می کند که آیا ما راه درستی را طی می کنیم یا خیر ؟آیا در بوم مدل کسب و کار در این مورد قسمتی در نظر گرفته شده است یا خیر ؟
از موارد مهمی که در روزهای اولیه راه اندازی یک استارتاپ باید به آنها توجه کرد و نقش بسیار مهمی در موفقیت یا شکست استارتاپ ایفا می کنند،ابزاری به نام بوم ناب یا Lean Canvas است . در این بوم که برگرفته از بوم مدل کسب و کار است،بخش هایی از بوم مدل کسب وکار که در روزهای آغازین فعالیت یک استارتاپ از اهمیت زیادی برخوردار نیستند حذف شده اند، بخش هایی مثل بخش فعالیت های کلیدی، منابع کلیدی، شرکا و بخش ارتباط با مشتریان. در ازای حذف این بخش ها، قسمت های مهمی به آن اضافه شده اند.
http://drstartup.ir/ : منبع
درمباحث آینده به معرفی اجزای این بوم خواهیم پرداخت .
http://drstartup.ir/ : منبع
درمباحث آینده به معرفی اجزای این بوم خواهیم پرداخت .
اجزاء بوم ناب:
در مباحث قبلی بیان شد که بوم ناب (Lean canvas)، ابزاری برای راهبری استارتاپ ها در ابتدای راه آن هاست. این بوم 9 جزء اساسی دارد که 5 جزء آن با بوم مدل کسب و کار مشابه است و 4 جزء متفاوت آن شامل:
problem
solution
key metrics
unifair advantage
می باشد. در ادامه به توضیح این اجزاء می پردازیم.
در مباحث قبلی بیان شد که بوم ناب (Lean canvas)، ابزاری برای راهبری استارتاپ ها در ابتدای راه آن هاست. این بوم 9 جزء اساسی دارد که 5 جزء آن با بوم مدل کسب و کار مشابه است و 4 جزء متفاوت آن شامل:
problem
solution
key metrics
unifair advantage
می باشد. در ادامه به توضیح این اجزاء می پردازیم.
1⃣مسئله یا مشکل (Problem)
تشخیص درست مسئله و میزان اهمیت آن برای کاربران مهم ترین بخش شروع یک استارت آپ است. اولین جزء اصلی بوم ناب "مسئله" یا مشکلاتی است که استارت آپ به دنبال یافتن راه حل آن است.
برای تکمیل بوم ناب مربوط به استارت آپ خود 1 تا 3 مشکلی که قصد حل آن را دارید بیان کنید.
تشخیص درست مسئله و میزان اهمیت آن برای کاربران مهم ترین بخش شروع یک استارت آپ است. اولین جزء اصلی بوم ناب "مسئله" یا مشکلاتی است که استارت آپ به دنبال یافتن راه حل آن است.
برای تکمیل بوم ناب مربوط به استارت آپ خود 1 تا 3 مشکلی که قصد حل آن را دارید بیان کنید.
2⃣بخش مشتریان (Customer Segment)
یکی دیگر از اجزاء اصلی بوم ناب، بخش مشتریان است. در این جزء استارتاپ ها باید مشخص کنند که :
مشکلات شناسایی شده در مرحله قبل (problem) به چه بخشی از مشتریان مربوط می باشد؟
آیا بازار انبوه را مد نظر دارند یا بازار چند بخشی؟
مهم ترین مشتریان و کسانی که قرار است برای آن ها ارزش آفرینی صورت گیرد چه کسانی هستند؟
📢بنابراین شما باید مشتریان هدف و ویژگی های آن ها را شناسایی و مشخص نمایید.
یکی دیگر از اجزاء اصلی بوم ناب، بخش مشتریان است. در این جزء استارتاپ ها باید مشخص کنند که :
مشکلات شناسایی شده در مرحله قبل (problem) به چه بخشی از مشتریان مربوط می باشد؟
آیا بازار انبوه را مد نظر دارند یا بازار چند بخشی؟
مهم ترین مشتریان و کسانی که قرار است برای آن ها ارزش آفرینی صورت گیرد چه کسانی هستند؟
📢بنابراین شما باید مشتریان هدف و ویژگی های آن ها را شناسایی و مشخص نمایید.
3⃣ راه حل (solution)
سومین جزء اصلی بوم ناب (Lean canvas)، به دنبال ارائه بهترین راه حل ممکن برای رفع مشکلات تشخیص داده شده برای جامعه هدف اولیه است. این بخش مقدمه ای برای MVP (کمینه محصول پذیرفتنی) است.
در این بخش استارتاپ ها باید مشخص کنند که راه حل ممکن برای رفع مشکلات تشخیص داده شده کدامند.
سومین جزء اصلی بوم ناب (Lean canvas)، به دنبال ارائه بهترین راه حل ممکن برای رفع مشکلات تشخیص داده شده برای جامعه هدف اولیه است. این بخش مقدمه ای برای MVP (کمینه محصول پذیرفتنی) است.
در این بخش استارتاپ ها باید مشخص کنند که راه حل ممکن برای رفع مشکلات تشخیص داده شده کدامند.
4⃣ ارزش پیشنهادی یکتا (Unique value propsition)
در این بخش از بوم ناب باید به بیان ویژگی خاص محصول خود که موجب می شود مشتریان و کاربران شما را نسبت به بقیه رقبا ترجیح دهند، بپردازید.
بنابراین مشخص کنید که ارزش ویژه محصول (کالا/خدمت) شمابرای مشتریان چیست و دلیل آن ها برای انتخاب شما چه می باشد؟
در این بخش از بوم ناب باید به بیان ویژگی خاص محصول خود که موجب می شود مشتریان و کاربران شما را نسبت به بقیه رقبا ترجیح دهند، بپردازید.
بنابراین مشخص کنید که ارزش ویژه محصول (کالا/خدمت) شمابرای مشتریان چیست و دلیل آن ها برای انتخاب شما چه می باشد؟
🚀 شتابدهنده فناوری TIC به عنوان اولین شتابدهنده فناوری غرب کشور در راستای حمایت از ایده💡 و ایده پروری با محوریت ICT خدمات زیر را ارایه می دهد：
✳️سرمایه مالی
✳️مشاوره و منتورینگ
✳️آموزش های تخصصی و غیر تخصصی
✳️فضای کاری مناسب
✳️شبکه سازی
با ما همراه باشید👇👇👇
لینک کانال ما:
https://telegram.me/ticacc
✳️سرمایه مالی
✳️مشاوره و منتورینگ
✳️آموزش های تخصصی و غیر تخصصی
✳️فضای کاری مناسب
✳️شبکه سازی
با ما همراه باشید👇👇👇
لینک کانال ما:
https://telegram.me/ticacc
5⃣ برتری مطلق (unfair advantage)
پنجمین جزء بوم ناب، بخش برتری مطلق است که باید در آن یکسری از ویژگی های فعالیت خود را که به راحتی قابلیت کپی شدن از سوی رقبا را نداشته باشد، بیان کنید.
توجه داشته باشید ممکن است در ابتدای شروع به کار شما این بخش از بوم ناب خالی بماند، چرا که برتری مطلق شاید از همان اول وجود نداشته باشد و در طی زمان به وجود آید.
بنابراین حتما به فکر خلق یک برتری مطلق برای استارت آپ خود باشید.
پنجمین جزء بوم ناب، بخش برتری مطلق است که باید در آن یکسری از ویژگی های فعالیت خود را که به راحتی قابلیت کپی شدن از سوی رقبا را نداشته باشد، بیان کنید.
توجه داشته باشید ممکن است در ابتدای شروع به کار شما این بخش از بوم ناب خالی بماند، چرا که برتری مطلق شاید از همان اول وجود نداشته باشد و در طی زمان به وجود آید.
بنابراین حتما به فکر خلق یک برتری مطلق برای استارت آپ خود باشید.
6⃣ سنجه های کلیدی (key metrics)
سنجه های کلیدی اشاره به فعالیت های اصلی دارد که باید مورد سنجش قرار گیرند تا براساس معیارهای از پیش تعیین شده ای موفقیت یا عدم موفقیت فرآیند منتخب یک کسب و کار را نشان دهد.
برای مثال درمورد کسب و کارهای اینترنتی یکی از سنجه های کلیدی ممکن است تعداد بازدیدکنندگان روزانه سایت یا فروش ماهانه یک کالا / خدمت خاص باشد.
سنجه های کلیدی اشاره به فعالیت های اصلی دارد که باید مورد سنجش قرار گیرند تا براساس معیارهای از پیش تعیین شده ای موفقیت یا عدم موفقیت فرآیند منتخب یک کسب و کار را نشان دهد.
برای مثال درمورد کسب و کارهای اینترنتی یکی از سنجه های کلیدی ممکن است تعداد بازدیدکنندگان روزانه سایت یا فروش ماهانه یک کالا / خدمت خاص باشد.
در ادامه مباحث مربوط به معرفی اجزای بوم ناب، سه بخش کانال ها، ساختار هزینه ها و جریان درآمدی تشریح می شوند.
7⃣ کانال ها (channels)
این بخش از بوم ناب، روش های دسترسی به مشتریان را مشخص می کند. به عبارتی در این قسمت باید کانال های مختلف مورد بررسی و آزمون قرار گیرند تا با توجه به میزان اهمیت آن ها، بتوان مناسب ترین کانال های توزیع و ارتباطی را برای توسعه استارتاپ برگزید.
8⃣ ساختار هزینه ها (cost stracture)
این جزء، به تشریح هزینه هایی که اجرای استارتاپ با خود به دنبال دارد می پردازد. ساختار هزینه های بوم ناب بهتر است دربرگیرنده هزینه های ثابت، هزینه های متغیر و صرفه های ناشی از مقیاس باشد چرا که این بخش رابطه مستقیمی با بخش جریان های درآمدی دارد و بکارگیری این دو بخش در نهایت تعیین کننده سود/زیان آور بودن استارتاپ شما است.
9⃣ جریان درآمدی (revenue stream)
این بخش، چگونگی درآمدزایی حاصل از اجرای استارتاپ را نشان می دهد. اینکه مشتریان قرار است چگونه، درقبال چه چیزی و چه مبلغی پرداخت نمایند؟ حجم این درآمد و مدت زمان احتمالی دست یابی به این درآمد کی خواهد بود؟ کدام یک از بخش ها و روش های درآمدی، درآمد و سود استارتاپ را تعیین می کند؟
به طور کلی در دو جزء آخر بوم ناب (lean canvas) ساختارهای هزینه و درآمدی و احتمال سود/زیان آور بودن اجرای استارتاپ مشخص خواهد شد. بنابراین دست یابی به این هدف منوط به مشخص کردن هزینه ی اجرای بخش های مختلف استارتاپ و درآمد ناشی از روش های درآمدی پیش بینی شده فرآیند اجرا و توسعه استارتاپ می باشد.
7⃣ کانال ها (channels)
این بخش از بوم ناب، روش های دسترسی به مشتریان را مشخص می کند. به عبارتی در این قسمت باید کانال های مختلف مورد بررسی و آزمون قرار گیرند تا با توجه به میزان اهمیت آن ها، بتوان مناسب ترین کانال های توزیع و ارتباطی را برای توسعه استارتاپ برگزید.
8⃣ ساختار هزینه ها (cost stracture)
این جزء، به تشریح هزینه هایی که اجرای استارتاپ با خود به دنبال دارد می پردازد. ساختار هزینه های بوم ناب بهتر است دربرگیرنده هزینه های ثابت، هزینه های متغیر و صرفه های ناشی از مقیاس باشد چرا که این بخش رابطه مستقیمی با بخش جریان های درآمدی دارد و بکارگیری این دو بخش در نهایت تعیین کننده سود/زیان آور بودن استارتاپ شما است.
9⃣ جریان درآمدی (revenue stream)
این بخش، چگونگی درآمدزایی حاصل از اجرای استارتاپ را نشان می دهد. اینکه مشتریان قرار است چگونه، درقبال چه چیزی و چه مبلغی پرداخت نمایند؟ حجم این درآمد و مدت زمان احتمالی دست یابی به این درآمد کی خواهد بود؟ کدام یک از بخش ها و روش های درآمدی، درآمد و سود استارتاپ را تعیین می کند؟
به طور کلی در دو جزء آخر بوم ناب (lean canvas) ساختارهای هزینه و درآمدی و احتمال سود/زیان آور بودن اجرای استارتاپ مشخص خواهد شد. بنابراین دست یابی به این هدف منوط به مشخص کردن هزینه ی اجرای بخش های مختلف استارتاپ و درآمد ناشی از روش های درآمدی پیش بینی شده فرآیند اجرا و توسعه استارتاپ می باشد.