تصویر یک نمونه غیر نظامی ،هواپیمای دو نفره سبک اسلینگ ۴
با موتور روتاکس ۹۱۲ ورودی هوای رادیاتور زیر ملخ قابل مشاهده است و در این مدل هم شاتر کنترل کننده جریان ورودی به رادیاتور استفاده می‌شود.
@pkaero

با سلام
یکی از موضوعاتی که در مطالب فارسی پیرامون هوانوردی نظامی مورد توجه ویژه است، رادار است.
در مطلب امروز میخواهیم موضوعی را مرتبط با رادار بررسی کنیم که کمتر به آن پرداخته می‌شود.
@pkaero

رادوم
قطعه ای تو خالی که بر روی رادار قرار میگیرد
در مطلب امروز به روال مطالب قبلی ابتدا وظایف رادوم و سپس ملاحظات، جنس ها و مثال ها رو بیان خواهیم کرد.
@pkaero

عمر رادوم در هواپیما های نظامی(و حتی غیر نظامی) به آغاز کاربری رادار در آنها برمی‌گردد.
از آنجایی که خود رادار شکلی آیرودینامیک ندارند پس وجود قطعه ای با هدف حفاظت از رادار در برابر جریان هوا و همچنین کاهش نیروی درگ ضروری به نظر می‌رسد.
وظيفه بعدی رادوم حفاظت از رادار در برابر اتمسفر مرطوب و خورنده و سایر عوامل آسیب رسان مثل صاعقه و نور خورشید است.
اما در مقابل رادوم باید تاثیر کم و قابل هضمی در عملکرد رادار داشته باشد.
@pkaero

در حقیقت عملکرد رادوم و تاثیر آن بر رادار در فرآیند طراحی مثل شکل بالا مورد بررسی قرار میگیرد تا بتوان رادار را با توجه به خصوصیات رادوم کالیبره کرد.
لازم ترین ویژگی متریال مورد استفاده باید خاصیت دی الکتریک باشد.
به این هدف که رادوم در شرایط کاری حامل بار الکترواستاتیک نباشد تا تاثیرات وجود رادوم بر رادار در شرایط مختلف ثابت باشد.
تصویر : تست آکوستیک رادوم جنگنده گریپن
@pkaero

سادگی ساخت،خواص دی الکتریک مناسب و استحکام قابل قبول باعث شده اکثر رادوم های امروزی از جنس های ارگانیک مثل پلی استایرن یا پلی آمید ها ساخته شوند.
ور در مواردی که استحکام بالاتر مورد نیاز است سازندگان اغلب باز هم با دنبال همین متریال به صورت ساختار های چند لایه یا کامپوزیت هایی با زمینه همین پلیمر ها می‌روند.
@pkaero

جدول عملکرد برخی پلاستیک های صنعتی در مقابل برخی از امواج راداری و داده هایی مثل گذردهی نسبی و کاهندگی انرژی این پلیمر ها
@pkaero

کامپوزیت سازی این پلاستیک ها در مقابل افزایش استحکام باعث کاهش خواص دی الکتریک رادوم میشود و کار همگام سازی رادار و رادوم را دشوار تر می‌کند .
هر چند برای برخی کاربرد ها مثل سرعت های محدوده هایپرسونیک استحکام کافی هم نمیدهند. و محدوده دمایی کاری محدود کننده این پلاستیک ها مانع کاربری در سرعت های بالا می‌شود.
@pkaero

برای مثال برای موشک های هوا به هوا که در بازه ای حتی هر چند کوتاه به محدوده هایپرسونیک نزدیک می‌شوند و در عین حال به راداری با حساسیت بالا و وزن کم نیاز دارند. از مواد غیر ارگانیک یعنی سرامیک ها استفاده می‌شود.
شکل: رادوم ساخته شده با نانوکامپوزیت آلومینا-زیرکونیا برای موشک های هوا به هوای آمریکایی
@pkaero

جدول خواص برخی سرامیک های مورد استفاده با کاربری رادوم
@pkaero

برای حفاظت از هواگرد در برابر اصابت صاعقه
معمولا مجموعه ای از سیم های فلزی در رادوم های تجاری به چشم میخورد.
کار این سیم ها جذب بار الکتریکی و انتقال به بدنه به هدف دفع از راه نوک بال هاست.
در هواگرد های نظامی معمولا به جای چند سیم در مجموعه رادوم شاهد یک بخش نوک تیز فلزی در نوک رادوم هستیم .
شکل: تست این قابلیت در یک رادوم تجاری
@pkaero

رادوم صاعقه را جذب کرده و از مقاطع نوک تیز بدنه دفع می‌شود
@pkaero

مخرب ترین عامل محیطی برای رادوم ها عاملی به نام سایش بارانی یا Rain erosion است .
برای این عامل لزوما به باران به معنای کلمه نیازی نیست و صرفا اتمسفر مرطوب به همراه سرعت بالا باعث سایش رادوم می‌شود.
برای جلوگیری از این تخریب رنگ های محافظتی روی رادوم به کار گرفته میشود که این رنگ ها معمولا جنسی معادل با جنس زمینه دارند با تجدید رنگ در مدت های معین باعث عدم نیاز به تعویض رادوم می‌شوند.
تصویر: تست سایش سرعت بالا بر روی رادوم بمب اتمی B61
@pkaero

تاثیر واضح این پدیده بر رادوم تامکت نیروی هوایی
ناشی از عدم کاربری یا عدم کاربری درست از رنگ های محافظ
@pkaero

در موارد تجاری که حساسیت نسبی رادار را فدای دوام و طول عمر رادار ها کرد استفاده از ساندویچ پنل های لانه زنبوری مرسومتر است.
اما در نمونه های نظامی رادوم های چند لایه و کامپوزیت محبوبیت بیشتری دارد .
ولی در همه دو مورد از متریال و اصول یکسان پیروی می‌شود.
اما به دلیل طراحی گرد تر رادوم های تجاری این رادوم ها بیشتر در معرض برخورد پرندگان و قطعات یخ قرار دارند و ساندویچ پنل های مقاومت به ضربه خوبی از خود نشان می‌دهند.
شکل : شبکه لانه زنبوری از جنس آرامید در رادوم تجاری
@pkaero

در انتها با این مثال بحث را به پایان میرسانیم.
در برخی از موارد پیشنهاد شده با استفاده از رادوم هایی به شکل خاص ،رادار هایی نظامی (یا حتی آنتن های ارتباطی)برا مواقع اضطراری از دید ها پنهان شود بنابراین اختفا را میتوان در مواردی خاص از کاربرد های نامتعارف رادوم به شمار آورد .
که در این موارد ظاهر و طول عمر و عدم نیاز به بازرسی و سرویس مداوم باید در طراحی مد نظر قرار گیرد.
@pkaero

و در آخر تست آکوستیک رادوم جنگنده نسل پنجم KFX کره جنوبی
با تشکر از توجه شما
@pkaero

با گذشت یک ماه از شروع تهاجم روسیه به اوکراین، شاهد این هستیم که از موشکی مثل کینژال برای هدف قرار دادن مخازن سوخت استفاده میشود.
این در حالیست که حتی پدافند برد بلند اوکراین هنوز کامل سرکوب نشده و هنوز پس از یک ماه از شروع جنگ اخباری از هدف قرار گرفتن اجزای سامانه اس ۳۰۰ اوکراینی در گزارشات دیده میشود.
در همین حال پهپاد های اوکراینی روزانه به عملیات بر علیه ستون های روسی میپردازند.
@pkaero

فیلم های این‌چنینی هم از هر دو طرف جنگ منتشر می‌شود که نشان دهنده این است که هیچکدام از طرفین نتوانسته‌اند ارتباطات طرف مقابل را مختل کنند.
بماند که در بسیاری از مناطق اوکراین همچنان اینترنت LTE قابل دسترسی است.
در این یک ماه روزانه حدود ۵۰ موشک به سمت تاسیسات اوکراینی شلیک شده که این حملات در ایجاد اختلال در زیرساخت ارتباطی و لجستیکی ناکام بوده اند، به صورتی که تجهیزات و نفرات در کمترین زمان به میادین جنگ کیف می‌رسند.
@pkaero

به باور اینجانب در کنار ضعف های متعدد، یکی از این کمبود ها غایب بودن پلتفرم های فرماندهی هوابرد به جهت تجمیع داده های واحد ها و افزایش هماهنگی واحد ها در صحنه جنگ اوکراین است.
عکس:پست فرماندهی پرنده E-4 نیروی هوایی ایالات‌متحده آمریکا
@pkaero