دانشمندی که مقاله نداشت.
[به بهانهٔ تولد زندهیاد مریم میرزاخانی]
اگر از همهٔ رشتههای دانشِ زمان بیخبرم، اما، در کار خویش خُبرهام و میدانم که محیطِ دانشگاهیِ ما، در چه سَکَراتی به سر میبرد. در هیچ جای جهان کارِ دانشگاه و تحقیقات دانشگاهی از اینگونه که ما داریم نیست، در عصر معرکهگیران و منکران «حُسن و قُبحِ عقلی» در پایان قرن بیستم. دریغا زریاب و دریغا فرهنگ ایرانی!
در عصری که «تحقیقات» دانشگاهی ما از یک سوی در شکل اوراد و عَزایم خود را نشان میدهد و از سوی دیگر نسخهبرداریِ کمرنگی از فرهنگِ ژورنالیستی زمانه است، چه میتوان گفت، جز اینکه بگویم:
دریغا زریاب و دریغا فرهنگ ایرانی!
در عصر «محقّقانی» که اگر از تألیفاتِ خودشان امتحانشان کنند از عهدهٔ قرائت متن «تحقیقات» خویش برنمیآیند و دولت، با سادهلوحی، به فهرست انبوه استادان و دانشیارانش مباهات میکند و چندان بیخبر است که این رتبههای کاملاً «اداری» را ملاک پیشرفت علم و تحقیق تلقی میکند، چه میتوانم گفت، جز اینکه بگویم: دریغا زریاب و دریغا فرهنگ ایرانی!
محمدرضا شفیعی کدکنی
مجلهٔ بخارا، شماره ۱۰۴
در رثای دکتر عباس زریاب خویی
#مریم_میرزاخانی #دانشگاه
[به بهانهٔ تولد زندهیاد مریم میرزاخانی]
اگر از همهٔ رشتههای دانشِ زمان بیخبرم، اما، در کار خویش خُبرهام و میدانم که محیطِ دانشگاهیِ ما، در چه سَکَراتی به سر میبرد. در هیچ جای جهان کارِ دانشگاه و تحقیقات دانشگاهی از اینگونه که ما داریم نیست، در عصر معرکهگیران و منکران «حُسن و قُبحِ عقلی» در پایان قرن بیستم. دریغا زریاب و دریغا فرهنگ ایرانی!
در عصری که «تحقیقات» دانشگاهی ما از یک سوی در شکل اوراد و عَزایم خود را نشان میدهد و از سوی دیگر نسخهبرداریِ کمرنگی از فرهنگِ ژورنالیستی زمانه است، چه میتوان گفت، جز اینکه بگویم:
دریغا زریاب و دریغا فرهنگ ایرانی!
در عصر «محقّقانی» که اگر از تألیفاتِ خودشان امتحانشان کنند از عهدهٔ قرائت متن «تحقیقات» خویش برنمیآیند و دولت، با سادهلوحی، به فهرست انبوه استادان و دانشیارانش مباهات میکند و چندان بیخبر است که این رتبههای کاملاً «اداری» را ملاک پیشرفت علم و تحقیق تلقی میکند، چه میتوانم گفت، جز اینکه بگویم: دریغا زریاب و دریغا فرهنگ ایرانی!
محمدرضا شفیعی کدکنی
مجلهٔ بخارا، شماره ۱۰۴
در رثای دکتر عباس زریاب خویی
#مریم_میرزاخانی #دانشگاه
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
یادآوری ۱۰۰ واژه جغرافیایی در ۳۰۰ ثانیه قسمت 4 تدوین دکتر شاه بختی رستمی
Forwarded from Niloofar
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
ايرانى چاى ايرانى بنوش
راستش..
از تصورش، كمر ادم درد میگیره
حالا واى بحاليكه بخوایم عملا اين كار رو انجام بدیم...
اونوقت خيانت نيست؟ ايرانى بره چاى بنگلادشى بخره!!؟؟؟
هموطنان عزیز بهترین چای دنیا را در استان گیلان داریم که حالت طبیعی خودرا دارد
اکثر شهرستان های گیلان کارخانه چایی دارند
راستش..
از تصورش، كمر ادم درد میگیره
حالا واى بحاليكه بخوایم عملا اين كار رو انجام بدیم...
اونوقت خيانت نيست؟ ايرانى بره چاى بنگلادشى بخره!!؟؟؟
هموطنان عزیز بهترین چای دنیا را در استان گیلان داریم که حالت طبیعی خودرا دارد
اکثر شهرستان های گیلان کارخانه چایی دارند
Forwarded from ԼαԼαԼαɴƊ™ (𝐁𝐄𝐇𝐃𝐀𝐃)
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
اثر نیروی کوریولیس: واقعیت علمی فراتر از باورهای رایج
یکی از مفاهیم کلیدی در فیزیک جو و اقیانوسها، نیروی کوریولیس است؛ نیرویی ظاهری که ناشی از چرخش زمین بوده و جهت حرکت اجسام را در مقیاسهای بزرگ منحرف میکند. این نیرو عامل اصلی چرخش سامانههای بزرگمقیاس جوی مانند سیکلونها و آنتیسیکلونهاست و نقش تعیینکنندهای در شکلگیری الگوهای آبوهوایی ایفا میکند.
اما نکتهای که غالباً مورد سوءبرداشت قرار میگیرد، تعمیم اثر کوریولیس به مقیاسهای کوچک است. در فضای مجازی و حتی برخی منابع غیرتخصصی، گاهی ادعا میشود که جهت چرخش آب در سینک ظرفشویی یا فنجان قهوه بهواسطه نیروی کوریولیس تعیین میشود. این ادعا از منظر علمی نادرست است.
در مقیاسهای کوچک (مانند سینک یا فنجان)، تأثیر نیروی کوریولیس نسبت به سایر عوامل، از جمله هندسه ظرف، ناهمواریهای سطح، و جریانهای باقیمانده از پر شدن ظرف، بسیار ناچیز است. بزرگی نیروی کوریولیس با سرعت و مقیاس حرکت رابطه مستقیم دارد و در ابعاد کوچک، این نیرو چندین مرتبه ضعیفتر از نیروهای دیگر است. حتی جریانهای کوچک و نامنظم آب میتوانند تا ساعتها پس از پر شدن ظرف باقی بمانند و جهت چرخش آب را تعیین کنند.
بنابراین، مشاهده جهت چرخش آب در سینک یا فنجان هیچ ارتباط معناداری با نیروی کوریولیس ندارد و این پدیده صرفاً در مقیاسهای بزرگ، مانند سامانههای جوی و اقیانوسی، قابل مشاهده و اندازهگیری است.
#علمی #نیروی_کوریولیس #فیزیک_جو #آب_و_هوا #سوءبرداشت_علمی #آموزش_آکادمیک
یکی از مفاهیم کلیدی در فیزیک جو و اقیانوسها، نیروی کوریولیس است؛ نیرویی ظاهری که ناشی از چرخش زمین بوده و جهت حرکت اجسام را در مقیاسهای بزرگ منحرف میکند. این نیرو عامل اصلی چرخش سامانههای بزرگمقیاس جوی مانند سیکلونها و آنتیسیکلونهاست و نقش تعیینکنندهای در شکلگیری الگوهای آبوهوایی ایفا میکند.
اما نکتهای که غالباً مورد سوءبرداشت قرار میگیرد، تعمیم اثر کوریولیس به مقیاسهای کوچک است. در فضای مجازی و حتی برخی منابع غیرتخصصی، گاهی ادعا میشود که جهت چرخش آب در سینک ظرفشویی یا فنجان قهوه بهواسطه نیروی کوریولیس تعیین میشود. این ادعا از منظر علمی نادرست است.
در مقیاسهای کوچک (مانند سینک یا فنجان)، تأثیر نیروی کوریولیس نسبت به سایر عوامل، از جمله هندسه ظرف، ناهمواریهای سطح، و جریانهای باقیمانده از پر شدن ظرف، بسیار ناچیز است. بزرگی نیروی کوریولیس با سرعت و مقیاس حرکت رابطه مستقیم دارد و در ابعاد کوچک، این نیرو چندین مرتبه ضعیفتر از نیروهای دیگر است. حتی جریانهای کوچک و نامنظم آب میتوانند تا ساعتها پس از پر شدن ظرف باقی بمانند و جهت چرخش آب را تعیین کنند.
بنابراین، مشاهده جهت چرخش آب در سینک یا فنجان هیچ ارتباط معناداری با نیروی کوریولیس ندارد و این پدیده صرفاً در مقیاسهای بزرگ، مانند سامانههای جوی و اقیانوسی، قابل مشاهده و اندازهگیری است.
#علمی #نیروی_کوریولیس #فیزیک_جو #آب_و_هوا #سوءبرداشت_علمی #آموزش_آکادمیک
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
اثر نیروی کوریولیس: واقعیت علمی فراتر از باورهای رایج
یکی از مفاهیم کلیدی در فیزیک جو و اقیانوسها، نیروی کوریولیس است؛ نیرویی ظاهری که ناشی از چرخش زمین بوده و جهت حرکت اجسام را در مقیاسهای بزرگ منحرف میکند. این نیرو عامل اصلی چرخش سامانههای بزرگمقیاس جوی مانند سیکلونها و آنتیسیکلونهاست و نقش تعیینکنندهای در شکلگیری الگوهای آبوهوایی ایفا میکند.
اما نکتهای که غالباً مورد سوءبرداشت قرار میگیرد، تعمیم اثر کوریولیس به مقیاسهای کوچک است. در فضای مجازی و حتی برخی منابع غیرتخصصی، گاهی ادعا میشود که جهت چرخش آب در سینک ظرفشویی یا فنجان قهوه بهواسطه نیروی کوریولیس تعیین میشود. این ادعا از منظر علمی نادرست است.
در مقیاسهای کوچک (مانند سینک یا فنجان)، تأثیر نیروی کوریولیس نسبت به سایر عوامل، از جمله هندسه ظرف، ناهمواریهای سطح، و جریانهای باقیمانده از پر شدن ظرف، بسیار ناچیز است. بزرگی نیروی کوریولیس با سرعت و مقیاس حرکت رابطه مستقیم دارد و در ابعاد کوچک، این نیرو چندین مرتبه ضعیفتر از نیروهای دیگر است. حتی جریانهای کوچک و نامنظم آب میتوانند تا ساعتها پس از پر شدن ظرف باقی بمانند و جهت چرخش
یکی از مفاهیم کلیدی در فیزیک جو و اقیانوسها، نیروی کوریولیس است؛ نیرویی ظاهری که ناشی از چرخش زمین بوده و جهت حرکت اجسام را در مقیاسهای بزرگ منحرف میکند. این نیرو عامل اصلی چرخش سامانههای بزرگمقیاس جوی مانند سیکلونها و آنتیسیکلونهاست و نقش تعیینکنندهای در شکلگیری الگوهای آبوهوایی ایفا میکند.
اما نکتهای که غالباً مورد سوءبرداشت قرار میگیرد، تعمیم اثر کوریولیس به مقیاسهای کوچک است. در فضای مجازی و حتی برخی منابع غیرتخصصی، گاهی ادعا میشود که جهت چرخش آب در سینک ظرفشویی یا فنجان قهوه بهواسطه نیروی کوریولیس تعیین میشود. این ادعا از منظر علمی نادرست است.
در مقیاسهای کوچک (مانند سینک یا فنجان)، تأثیر نیروی کوریولیس نسبت به سایر عوامل، از جمله هندسه ظرف، ناهمواریهای سطح، و جریانهای باقیمانده از پر شدن ظرف، بسیار ناچیز است. بزرگی نیروی کوریولیس با سرعت و مقیاس حرکت رابطه مستقیم دارد و در ابعاد کوچک، این نیرو چندین مرتبه ضعیفتر از نیروهای دیگر است. حتی جریانهای کوچک و نامنظم آب میتوانند تا ساعتها پس از پر شدن ظرف باقی بمانند و جهت چرخش
👍1👏1
بازدید از ایستگاه هواشناسی سینوپتیک زاهدان.فرودگاه بین المللی زاهدان به همراه دانشجویان کارشناسی ارشد آبهای زیر زمینی درس هوا و اقلیم شناسی و همچنین همکار محترم آقای دکتر ناصر اسدی و دانشجویان رشته زمین شناسی
❤2
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
🌌 «آنچه در رویاها میآید» (1998) ما را به سفری بصری و عاطفی به سوی مفهوم بهشت میبرد؛ جایی که عشق، امید و تخیل در هم میآمیزند. با الهام از بازی تأثیرگذار مرحوم #رابین_ویلیامز و کارگردانی هنرمندانه وینسنت وارد، این فیلم به ما یادآوری میکند که بهشت نهتنها مقصدی پس از مرگ، بلکه بازتابی از آرزوهای عمیق ما برای خود و عزیزانمان است. 💫 بیایید برای دوستانمان جهانی آرزو کنیم که در آن روحشان در آرامش و زیبایی شکوفا شود.حداقل اگر نمی توانیم رویای بهشت را آرزو کنیم در روی زمین برای عزیزانمان جهنم نسازیم.
. #WhatDreamsMayCome #سینما #عشق #بهشت #هفت اقلیم #محمود خسروی
. #WhatDreamsMayCome #سینما #عشق #بهشت #هفت اقلیم #محمود خسروی
پیش بینی 5 سال آینده دمای کره زمین با استفاده از مدلهای پیشبینی دههای:
# راست: در دوره سرد سال (از نوامبر-مارس 2025/2026 تا نوامبر-مارس 2029/2030)، افزایش دمای ایران بین 1 تا 2 درجه سلسیوس
# چپ: در دوره گرم سال (می-سپتامبر 2025 تا می-سپتامبر 2029) ، افزایش دمای ایران بین نیم تا 1 درجه سلسیوس
# با احتمال 75% میانگین سالانه دمای کره زمین 1.5 درجه فراتر از دوره پیشاصنعتی خواهد بود.
توضیح:
مدل های پیشبینی دههای(DCPP) از مدلهای زیرمجموعه CMIP6 میباشند، با این تفاوت که با استفاده از دادههای مشاهداتی آغازگری (Initialization) میشوند.
منبع:
https://wmo.int/publication-series/wmo-global-annual-decadal-climate-update-2025-2029
# راست: در دوره سرد سال (از نوامبر-مارس 2025/2026 تا نوامبر-مارس 2029/2030)، افزایش دمای ایران بین 1 تا 2 درجه سلسیوس
# چپ: در دوره گرم سال (می-سپتامبر 2025 تا می-سپتامبر 2029) ، افزایش دمای ایران بین نیم تا 1 درجه سلسیوس
# با احتمال 75% میانگین سالانه دمای کره زمین 1.5 درجه فراتر از دوره پیشاصنعتی خواهد بود.
توضیح:
مدل های پیشبینی دههای(DCPP) از مدلهای زیرمجموعه CMIP6 میباشند، با این تفاوت که با استفاده از دادههای مشاهداتی آغازگری (Initialization) میشوند.
منبع:
https://wmo.int/publication-series/wmo-global-annual-decadal-climate-update-2025-2029
World Meteorological Organization
WMO Global Annual to Decadal Climate Update (2025-2029)
یکی از کتابهای برجستهای که آینده آموزش را پیشبینی میکند، "آینده ذهنهای ما: آموزش در قرن بیست و یکم" نوشتهی چارلز فادل، برنادت آندرسون و مایا بیالیک است. این کتاب به بررسی تغییرات موردنیاز در سیستمهای آموزشی برای همگام شدن با دنیای مدرن میپردازد.
خلاصه کتاب:
این کتاب استدلال میکند که آموزش باید از چهار بعد اصلی برای پرورش دانشآموزان آینده استفاده کند:
1. دانش (Knowledge): علاوه بر دروس سنتی مانند ریاضیات و علوم، آموزش باید شامل مهارتهای میانرشتهای مانند تفکر سیستمی، سواد دیجیتال و آگاهی فرهنگی باشد.
2. مهارتها (Skills): تفکر انتقادی، خلاقیت، ارتباطات و همکاری بهعنوان مهارتهای اساسی برای موفقیت در آینده معرفی میشوند.
3. ویژگیهای شخصیتی (Character): ویژگیهایی مانند کنجکاوی، پشتکار، تابآوری، اخلاق و ذهنیت رشد باید در آموزش تقویت شوند.
4. متا یادگیری (Meta-learning): یعنی یادگیری نحوه یادگیری، که به دانشآموزان کمک میکند با تغییرات سریع دنیای آینده سازگار شوند.
کتاب تأکید دارد که هوش مصنوعی، خودکارسازی و تغییرات اجتماعی، نقش آموزش را تغییر خواهند داد و مدارس و دانشگاهها باید به جای تمرکز صرف بر محفوظات، بر پرورش تواناییهای یادگیری و خلاقیت تأکید کنند.
چرا این کتاب مهم است؟
نشان میدهد که سیستمهای آموزشی فعلی ناکافی هستند و نیاز به تحول دارند.
به معلمان، والدین و سیاستگذاران توصیههایی برای ایجاد تغییرات کاربردی ارائه میدهد.
به اهمیت مهارتهای نرم و تفکر خلاق در دنیای آینده تأکید دارد.
این کتاب یکی از منابع کلیدی برای درک چالشها و فرصتهای آموزش در قرن ۲۱ است.
خلاصه کتاب:
این کتاب استدلال میکند که آموزش باید از چهار بعد اصلی برای پرورش دانشآموزان آینده استفاده کند:
1. دانش (Knowledge): علاوه بر دروس سنتی مانند ریاضیات و علوم، آموزش باید شامل مهارتهای میانرشتهای مانند تفکر سیستمی، سواد دیجیتال و آگاهی فرهنگی باشد.
2. مهارتها (Skills): تفکر انتقادی، خلاقیت، ارتباطات و همکاری بهعنوان مهارتهای اساسی برای موفقیت در آینده معرفی میشوند.
3. ویژگیهای شخصیتی (Character): ویژگیهایی مانند کنجکاوی، پشتکار، تابآوری، اخلاق و ذهنیت رشد باید در آموزش تقویت شوند.
4. متا یادگیری (Meta-learning): یعنی یادگیری نحوه یادگیری، که به دانشآموزان کمک میکند با تغییرات سریع دنیای آینده سازگار شوند.
کتاب تأکید دارد که هوش مصنوعی، خودکارسازی و تغییرات اجتماعی، نقش آموزش را تغییر خواهند داد و مدارس و دانشگاهها باید به جای تمرکز صرف بر محفوظات، بر پرورش تواناییهای یادگیری و خلاقیت تأکید کنند.
چرا این کتاب مهم است؟
نشان میدهد که سیستمهای آموزشی فعلی ناکافی هستند و نیاز به تحول دارند.
به معلمان، والدین و سیاستگذاران توصیههایی برای ایجاد تغییرات کاربردی ارائه میدهد.
به اهمیت مهارتهای نرم و تفکر خلاق در دنیای آینده تأکید دارد.
این کتاب یکی از منابع کلیدی برای درک چالشها و فرصتهای آموزش در قرن ۲۱ است.
در کنار همکاران عزیزم آقایان دکتر اسفندیار بندریان پایه گذار گروه جغرافیا در استان و دانشگاه،دکتر حسن افراخته استاد محترم دانشگاه خوارزمی و از همکاران دهه 70 و هشتاد دانشگاه سیستان و بلوچستان و آقای دکتر حمید رخشانی نسب مدیر محترم و زحمتکش گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری . ساختمان جدید دانشکده جغرافیا و برنامه ریزی محیطی دانشگاه سیستان و بلوچستان . یازدهم خرداد ماه 1404
👍1👏1
تحلیل نقش جغرافیا در شکلدهی سرنوشت فردی و اجتماعی: بررسی دیدگاه زلفی لیوانلی
جملهٔ قصار «سرنوشت آدمی را جغرافیا رقم میزند!» که به زلفی لیوانلی، نویسنده و هنرمند برجستهٔ اهل ترکیه نسبت داده شده است، بیانگر یک دیدگاه قابل تأمل در حوزهٔ علوم اجتماعی و فلسفه است. این گزاره، به طور ضمنی، بر نقش محوری و تعیینکنندهٔ عوامل جغرافیایی در تکوین مسیر زندگی افراد و جوامع تأکید دارد.
تبارشناسی مفهوم:
زلفی لیوانلی، به عنوان یک روشنفکر چندوجهی که دغدغههای اجتماعی و سیاسی در آثارش نمود یافته است، با طرح این ایده، بستری را برای تفکر انتقادی پیرامون تأثیرات محیطی بر ساختارهای اجتماعی و فردی فراهم میآورد. دغدغهٔ او در بررسی این ارتباط، احتمالاً ناشی از مشاهدهٔ نابرابریهای ناشی از توزیع فضایی منابع، فرصتها و محدودیتها در سطح جوامع مختلف است.
تبیین مفهوم:
مفهوم بنیادین این عبارت آن است که مختصات جغرافیایی، شامل محل تولد، شرایط اقلیمی، موقعیت ژئوپلیتیک و حتی بافت محلی زندگی، به طرق مستقیم و غیرمستقیم بر چشماندازهای آتی افراد و گروهها اثرگذار است. این تأثیرگذاری میتواند در ابعاد گوناگونی قابل مشاهده باشد:
• فرصتهای زندگی: کودکی که در یک منطقهٔ برخوردار از ثبات سیاسی و اقتصادی متولد میشود، به طور بالقوه از فرصتهای آموزشی، بهداشتی و شغلی به مراتب بیشتری نسبت به کودکی که در یک منطقهٔ بحرانزده متولد شده است، برخوردار خواهد بود.
• شکلگیری فرهنگی و شناختی: جغرافیا به عنوان بستر تعاملات اجتماعی، نقش مهمی در شکلگیری ارزشها، باورها و الگوهای رفتاری جوامع ایفا میکند. شرایط محیطی و تعاملات ناشی از آن، میتوانند به شکلگیری طرز فکر و جهانبینی خاصی منجر شوند.
• دسترسی به منابع و امکانات: موقعیت جغرافیایی یک منطقه، میزان دسترسی ساکنان آن به منابع طبیعی، زیرساختهای توسعه و امکانات رفاهی را تعیین میکند. این دسترسی یا عدم دسترسی، به طور مستقیم بر کیفیت زندگی و مسیر پیشرفت افراد تأثیر میگذارد.
بررسی رویکرد جبرگرایانه:
طرح این دیدگاه، پرسشهایی را پیرامون میزان عاملیت انسانی در برابر ساختارهای محیطی مطرح میسازد. اگرچه این عبارت بر اهمیت جغرافیا تأکید دارد، اما لزوماً به معنای یک جبرگرایی مطلق نیست. به عبارت دیگر، در حالی که جغرافیا به عنوان نقطهٔ آغاز و زمینهٔ کنشگری افراد و جوامع عمل میکند، ظرفیت تغییر و غلبه بر محدودیتهای محیطی از طریق ارادهٔ فردی و جمعی نیز قابل انکار نیست. نمونههای تاریخی متعددی از افرادی وجود دارد که با وجود قرار گرفتن در شرایط جغرافیایی نامساعد، توانستهاند مسیر زندگی خود را تغییر دهند. با این حال، نباید از نظر دور داشت که نقطهٔ شروع و میزان دشواری این مسیر، به طور قابل توجهی تحت تأثیر عوامل جغرافیایی قرار دارد.
پرسش برای تأمل:
این دیدگاه، زمینه را برای تأمل در باب نسبت میان ساختار و عاملیت فراهم میآورد. آیا میتوان جغرافیا را به عنوان یک ساختار کلان در نظر گرفت که چارچوبهای کلی سرنوشت را ترسیم میکند، در حالی که عاملیت انسانی امکان مانور و تغییر در درون این چارچوبها را فراهم میسازد؟ بررسی این تعامل پیچیده، میتواند درک عمیقتری از عوامل مؤثر بر مسیر زندگی انسانها ارائه دهد.
#جامعهشناسی #جغرافیا #فلسفه #سرنوشت #زلفی_لیوانلی #تحلیل_اجتماعی #محمود خسروی#هفت اقلیم
جملهٔ قصار «سرنوشت آدمی را جغرافیا رقم میزند!» که به زلفی لیوانلی، نویسنده و هنرمند برجستهٔ اهل ترکیه نسبت داده شده است، بیانگر یک دیدگاه قابل تأمل در حوزهٔ علوم اجتماعی و فلسفه است. این گزاره، به طور ضمنی، بر نقش محوری و تعیینکنندهٔ عوامل جغرافیایی در تکوین مسیر زندگی افراد و جوامع تأکید دارد.
تبارشناسی مفهوم:
زلفی لیوانلی، به عنوان یک روشنفکر چندوجهی که دغدغههای اجتماعی و سیاسی در آثارش نمود یافته است، با طرح این ایده، بستری را برای تفکر انتقادی پیرامون تأثیرات محیطی بر ساختارهای اجتماعی و فردی فراهم میآورد. دغدغهٔ او در بررسی این ارتباط، احتمالاً ناشی از مشاهدهٔ نابرابریهای ناشی از توزیع فضایی منابع، فرصتها و محدودیتها در سطح جوامع مختلف است.
تبیین مفهوم:
مفهوم بنیادین این عبارت آن است که مختصات جغرافیایی، شامل محل تولد، شرایط اقلیمی، موقعیت ژئوپلیتیک و حتی بافت محلی زندگی، به طرق مستقیم و غیرمستقیم بر چشماندازهای آتی افراد و گروهها اثرگذار است. این تأثیرگذاری میتواند در ابعاد گوناگونی قابل مشاهده باشد:
• فرصتهای زندگی: کودکی که در یک منطقهٔ برخوردار از ثبات سیاسی و اقتصادی متولد میشود، به طور بالقوه از فرصتهای آموزشی، بهداشتی و شغلی به مراتب بیشتری نسبت به کودکی که در یک منطقهٔ بحرانزده متولد شده است، برخوردار خواهد بود.
• شکلگیری فرهنگی و شناختی: جغرافیا به عنوان بستر تعاملات اجتماعی، نقش مهمی در شکلگیری ارزشها، باورها و الگوهای رفتاری جوامع ایفا میکند. شرایط محیطی و تعاملات ناشی از آن، میتوانند به شکلگیری طرز فکر و جهانبینی خاصی منجر شوند.
• دسترسی به منابع و امکانات: موقعیت جغرافیایی یک منطقه، میزان دسترسی ساکنان آن به منابع طبیعی، زیرساختهای توسعه و امکانات رفاهی را تعیین میکند. این دسترسی یا عدم دسترسی، به طور مستقیم بر کیفیت زندگی و مسیر پیشرفت افراد تأثیر میگذارد.
بررسی رویکرد جبرگرایانه:
طرح این دیدگاه، پرسشهایی را پیرامون میزان عاملیت انسانی در برابر ساختارهای محیطی مطرح میسازد. اگرچه این عبارت بر اهمیت جغرافیا تأکید دارد، اما لزوماً به معنای یک جبرگرایی مطلق نیست. به عبارت دیگر، در حالی که جغرافیا به عنوان نقطهٔ آغاز و زمینهٔ کنشگری افراد و جوامع عمل میکند، ظرفیت تغییر و غلبه بر محدودیتهای محیطی از طریق ارادهٔ فردی و جمعی نیز قابل انکار نیست. نمونههای تاریخی متعددی از افرادی وجود دارد که با وجود قرار گرفتن در شرایط جغرافیایی نامساعد، توانستهاند مسیر زندگی خود را تغییر دهند. با این حال، نباید از نظر دور داشت که نقطهٔ شروع و میزان دشواری این مسیر، به طور قابل توجهی تحت تأثیر عوامل جغرافیایی قرار دارد.
پرسش برای تأمل:
این دیدگاه، زمینه را برای تأمل در باب نسبت میان ساختار و عاملیت فراهم میآورد. آیا میتوان جغرافیا را به عنوان یک ساختار کلان در نظر گرفت که چارچوبهای کلی سرنوشت را ترسیم میکند، در حالی که عاملیت انسانی امکان مانور و تغییر در درون این چارچوبها را فراهم میسازد؟ بررسی این تعامل پیچیده، میتواند درک عمیقتری از عوامل مؤثر بر مسیر زندگی انسانها ارائه دهد.
#جامعهشناسی #جغرافیا #فلسفه #سرنوشت #زلفی_لیوانلی #تحلیل_اجتماعی #محمود خسروی#هفت اقلیم
👍1